Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Tímarit Máls og menningar
Sturluson sé höfundur Egils sögu og
Sturla Þórðarson höfundur Grettis
sögu og Brandur Jónsson höfundur
Hrafnkels sögu, þá er hægt að hafa
málfar þessara höfunda til hliðsjón
ar, þar sem eftir þá Hggja rit, sem
ekki er efazt um að þeir hafi ritað.
Og nú vill Pétur Hallberg halda því
fram, að með samanburði á málfari
ýmissa rita sé hægt að sanna höfund-
arrétt, sé hægt að miða við önnur rit
þess höfundar. Aðstaðan er erfiðari,
þegar um er að ræða líkur eða rök
fyrir því, hvort Þorvarður Þórarins-
son muni höfundur að ákveðnu riti,
þar sem ekki er um neitt rit að ræða,
sem hann hefur verið talinn höfund-
ur að. Eftir Þorvarð eru þó til tveir
stúfar úr sendibréfi, er hann reit
Magnúsi konungi lagabæti árið 1276,
og tilfærir Barði þá í ritgerð sinni.
Þessir bréfstúfar eru ekki nema rúm
hundrað orð, en fallast verður á þann
dóm Barða, að þau bera vitni sér-
kennilegum og snjöllum rithætti. Og
þess er ekki að dyljast, hve undarlega
mörg einkenni þessa bréfs koma heim
við Njálustílinn. Yfir stílnum er reisn,
sem stingur algerlega í stúf við um-
hverfið, þar sem þau birtast. Bréf
Þorvarðar hefst á þessa leið: „Herra,
í orlofi að tala, get ég flestum verða
eigi allhægt að stjórna ríkinu, nema
þeim sem hann leggur hendur og höf-
uð á sem hann vill." Barði bendir
réttilega á það, að það breytir engu
um efni málsgreinarinnar, þótt felld
séu í burtu lokaorðin: „sem hann
vill". „En þar sem þau standa, gefa
þau henni aukinn áherzluþunga og
skarpari svip," segir Barði. Og svo
hendir Barði á 9 hliðstæður í Njálu,
þar sem málsgrein er látin enda á „ef
þú vill", „sem þau vildu", „er þú
vill", „sem þú vill", „sem hann vildi".
Hann telur það vafasamt, að þetta
geti verið hrein tilviljun, nema hægt
sé að benda á sams konar hliðstæður
í fleiri ritum þeirra tíma.
Athyglisverðasta hliðstæðu við
orðtök Njálu er þó að finna í tveim
ræðum, sem Þorgils saga skarða flyt-
ur eftir Þorvarði Þórarinssyni. Aðra
ræðuna flytur hann að Glæsibæ í
Eyjafirði, þegar þeir Þorgils eru á
leið til Þverárfundar, hina heldur
hann út við Skjaldarvík kvöldið áð-
ur en hann tekur Þorgils skarða af
lífi. Á Glæsibæjarræðuna hlýðir
Þórður Hítnesingur, sem fullvíst þyk-
ir að hafi skrifað Þorgils sögu, þekkti
Þorvarð mjög náið og hefur verið
kunnugur öllum sérkennum hans í
tali. I þessum ræðum er fjöldi hlið-
stæðna við orðtök í Njálu, en þær
hliðstæður ekki annars staðar að
finna í Þorgils sögu og orðtökin því
ekki eiginleg höfundi hennar. „Er
það mikill drengskapur þeim mönn-
um, er mér eiga ekki gott að launa,
en þeim ekki illt, og þessi mál taka
eigi henda, að berjast með mér, ef
þess þarf við," segir Þorvarður í
Glæsibæ. Um þetta segir Barði: „Hér
204
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144
Blašsķša 145
Blašsķša 145
Blašsķša 146
Blašsķša 146
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Blašsķša 161
Blašsķša 161
Blašsķša 162
Blašsķša 162
Blašsķša 163
Blašsķša 163
Blašsķša 164
Blašsķša 164
Blašsķša 165
Blašsķša 165
Blašsķša 166
Blašsķša 166
Blašsķša 167
Blašsķša 167
Blašsķša 168
Blašsķša 168
Blašsķša 169
Blašsķša 169
Blašsķša 170
Blašsķša 170
Blašsķša 171
Blašsķša 171
Blašsķša 172
Blašsķša 172
Blašsķša 173
Blašsķša 173
Blašsķša 174
Blašsķša 174
Blašsķša 175
Blašsķša 175
Blašsķša 176
Blašsķša 176
Blašsķša 177
Blašsķša 177
Blašsķša 178
Blašsķša 178
Blašsķša 179
Blašsķša 179
Blašsķša 180
Blašsķša 180
Blašsķša 181
Blašsķša 181
Blašsķša 182
Blašsķša 182
Blašsķša 183
Blašsķša 183
Blašsķša 184
Blašsķša 184
Blašsķša 185
Blašsķša 185
Blašsķša 186
Blašsķša 186
Blašsķša 187
Blašsķša 187
Blašsķša 188
Blašsķša 188
Blašsķša 189
Blašsķša 189
Blašsķša 190
Blašsķša 190
Blašsķša 191
Blašsķša 191
Blašsķša 192
Blašsķša 192
Blašsķša 193
Blašsķša 193
Blašsķša 194
Blašsķša 194
Blašsķša 195
Blašsķša 195
Blašsķša 196
Blašsķša 196
Blašsķša 197
Blašsķša 197
Blašsķša 198
Blašsķša 198
Blašsķša 199
Blašsķša 199
Blašsķša 200
Blašsķša 200
Blašsķša 201
Blašsķša 201
Blašsķša 202
Blašsķša 202
Blašsķša 203
Blašsķša 203
Blašsķša 204
Blašsķša 204
Blašsķša 205
Blašsķša 205
Blašsķša 206
Blašsķša 206
Blašsķša 207
Blašsķša 207
Blašsķša 208
Blašsķša 208
Blašsķša 209
Blašsķša 209
Blašsķša 210
Blašsķša 210
Blašsķša 211
Blašsķša 211
Blašsķša 212
Blašsķša 212
Blašsķša 213
Blašsķša 213
Blašsķša 214
Blašsķša 214
Blašsķša 215
Blašsķša 215
Blašsķša 216
Blašsķša 216
Blašsķša 217
Blašsķša 217
Blašsķša 218
Blašsķša 218
Blašsķša 219
Blašsķša 219
Blašsķša 220
Blašsķša 220
Blašsķša 221
Blašsķša 221
Blašsķša 222
Blašsķša 222
Blašsķša 223
Blašsķša 223
Blašsķša 224
Blašsķša 224
Blašsķša 225
Blašsķša 225
Blašsķša 226
Blašsķša 226
Blašsķša 227
Blašsķša 227
Blašsķša 228
Blašsķša 228
Blašsķša 229
Blašsķša 229
Blašsķša 230
Blašsķša 230
Blašsķša 231
Blašsķša 231
Blašsķša 232
Blašsķša 232
Blašsķša 233
Blašsķša 233
Blašsķša 234
Blašsķša 234
Blašsķša 235
Blašsķša 235
Blašsķša 236
Blašsķša 236
Blašsķša 237
Blašsķša 237
Blašsķša 238
Blašsķša 238
Blašsķša 239
Blašsķša 239
Blašsķša 240
Blašsķša 240
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV