Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Tímaril Máls og menningar
stjórnarháttum skattlandanna, jafnt í hér-
aði sem á landsmælikvarða. Höfundur
hefði þó ekki þurft annað en taka eina
borg til dæmis um það hvernig hinni nýju
millistétt veittist færi á að stjóma málefn-
um síiuiiu, sýna örlæti sitt með því að geía
borginni ýmis konar mannvirki og hefjast
síðan til æðstu metorða í öldungaráðinu í
Róm eða innan hersins. Þá hefði lýsing
hans á hnignun þriðju aldar sem hann síð-
ar kemur að öðlazt áþreifanlegra gildi.
Þegar svo var komið að umboðsmenn keis-
arans þurftu að skipa nauðuga í embætti
þá borgara sem áður höfðu boðið sig frí-
viljugir fram var þorrinn lífsmáttur hins
rómverska borgríkis. Að því leyti er sú
staðhæfing höfundar rétt að orsakanna að
hnignun Rómaveldis sé einkum að leita
innan þess, en ekki ntan.
En hefði það ekki getað framlengt til-
veru sína á grundvelli þeirra breyttu stjórn-
arhátta sem Diocletianus og Constantinus
sniðu því, ef holskeflur óþjóðanna hefðu
ekki skollið á því öðru sinni í lok fjórðu
aldar? Durant sniðgengur þessa spurningu
með því að frásögn hans af uppruna og út-
breiðslu kristindómsins heimtar meira rúm
en svo að hann geti gert sögu keisaradæm-
isins eftir daga Diocletianusar viðhlítandi
skil. Hann telur kreppu þriðju aldar og
endurreisn Diocletianusar sem hann kallar
sósíaliska hafa riðið Rómaveldi að fulhi. £n
fclst ekki í þeirri staðhæfingu eins konar
fyrirfram hugmynd um „hið eina og sanna"
eðli Rómaveldis? Enginn vefengir að ríkis-
afskipti Diacletianusar deyddu frelsi borg-
arastéltarinnar sem þróaðist á tveim fyrstu
öldum tímatals vors. En hvaðan kemur
sagnfræðingnum heimild til að staðhæfa
að Rómaveldi hafi þar með sungið sitt síð-
asta? Dæmi Aust-rómverska ríkisins virð-
ist fremur benda til þess að hinar ytri or-
sakir — árásir óþjóðanna — hafi átt meiri
þátt  í  hruni  Vesturríkisins  en  höfundur
telur. Sumir sagnfræðingar hika ekki við
að fullyrða að Vesturríkið hafi verið
„myrt" af barbörunum og keisarinn í Kon-
stantínopel hafi yfirgefið það í hendur
þeirra. Þeir benda á, að fjórða öldin hafi
að mörgu leyti markað nýtt menningar-
skeið, hrörnunarhugtakið sé því afstætt og
fái ekki staðizt að því er við kemur austur-
hluta heimsveldisins.
Durant afgreiðir því þetta vandamál
helzli flausturslega og það er bagalegt að
hann rekur ekki til neinnar hlítar þær efna-
hagslegu breytingar sem lögðu grundvöll
að þjóðskipulagi formiðalda á Vesturlönd-
um. Þessar breytingar gefa þó sennilega
eina aðalskýringuna á því hvers vegna vest-
urhluti Rómaveldis stóðst ekki ásókn ó-
þjóðanna gagnstætt austurhlutanum, þar
sem íbúar borganna höfðu alla tíð verið
fleiri.
Miðað við þessa þætti sögunnar gerir
Durant sögu kristindómsins of hátt undir
höfði. Hún fær í sinn hlut um það bil
f jórðung síðara bindis og Fáll postuli þar
af um 20 bls. Verður það að teljast helzti
mikið örlæti með tilliti til þess að kristnin
varð ekki ráðandi fyrr en undir lok þess
tímabils sem um er f jallað. I þessum kafla
gerir höfundur sig beran að nokkurri hlut-
drægni, svo sem er hann segir að „ævi-
saga Krists sé dýrlegasti þátturinn í sögu
vestrænna manna." Þetta er persónuleg
staðhæfing sem ókristinn maður ætti auð-
velt með að vefengja. Frásögn hðfundar af
ævi Jesú ber þess merki að hann treystir
um of á heimildargildi guðspjallanna.
Hann tekur undir þá ályktun Alberts
Schweitzers „að Markúsarguðspjall sé í
megindráttum raunveruleg saga." Flestir ó-
vilhallir gagnrýnendur eru samt þeirrar
skoðunar „að guðspjöllin leiði oss ekki inn
á svið sögunnar, sögu raunverulegra at-
burða. Þau hafa breytt Jesú í Krist," svo
vitnað sé til orða Guigneberts. Durant hef-
228
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144
Blašsķša 145
Blašsķša 145
Blašsķša 146
Blašsķša 146
Blašsķša 147
Blašsķša 147
Blašsķša 148
Blašsķša 148
Blašsķša 149
Blašsķša 149
Blašsķša 150
Blašsķša 150
Blašsķša 151
Blašsķša 151
Blašsķša 152
Blašsķša 152
Blašsķša 153
Blašsķša 153
Blašsķša 154
Blašsķša 154
Blašsķša 155
Blašsķša 155
Blašsķša 156
Blašsķša 156
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160
Blašsķša 161
Blašsķša 161
Blašsķša 162
Blašsķša 162
Blašsķša 163
Blašsķša 163
Blašsķša 164
Blašsķša 164
Blašsķša 165
Blašsķša 165
Blašsķša 166
Blašsķša 166
Blašsķša 167
Blašsķša 167
Blašsķša 168
Blašsķša 168
Blašsķša 169
Blašsķša 169
Blašsķša 170
Blašsķša 170
Blašsķša 171
Blašsķša 171
Blašsķša 172
Blašsķša 172
Blašsķša 173
Blašsķša 173
Blašsķša 174
Blašsķša 174
Blašsķša 175
Blašsķša 175
Blašsķša 176
Blašsķša 176
Blašsķša 177
Blašsķša 177
Blašsķša 178
Blašsķša 178
Blašsķša 179
Blašsķša 179
Blašsķša 180
Blašsķša 180
Blašsķša 181
Blašsķša 181
Blašsķša 182
Blašsķša 182
Blašsķša 183
Blašsķša 183
Blašsķša 184
Blašsķša 184
Blašsķša 185
Blašsķša 185
Blašsķša 186
Blašsķša 186
Blašsķša 187
Blašsķša 187
Blašsķša 188
Blašsķša 188
Blašsķša 189
Blašsķša 189
Blašsķša 190
Blašsķša 190
Blašsķša 191
Blašsķša 191
Blašsķša 192
Blašsķša 192
Blašsķša 193
Blašsķša 193
Blašsķša 194
Blašsķša 194
Blašsķša 195
Blašsķša 195
Blašsķša 196
Blašsķša 196
Blašsķša 197
Blašsķša 197
Blašsķša 198
Blašsķša 198
Blašsķša 199
Blašsķša 199
Blašsķša 200
Blašsķša 200
Blašsķša 201
Blašsķša 201
Blašsķša 202
Blašsķša 202
Blašsķša 203
Blašsķša 203
Blašsķša 204
Blašsķša 204
Blašsķša 205
Blašsķša 205
Blašsķša 206
Blašsķša 206
Blašsķša 207
Blašsķša 207
Blašsķša 208
Blašsķša 208
Blašsķša 209
Blašsķša 209
Blašsķša 210
Blašsķša 210
Blašsķša 211
Blašsķša 211
Blašsķša 212
Blašsķša 212
Blašsķša 213
Blašsķša 213
Blašsķša 214
Blašsķša 214
Blašsķša 215
Blašsķša 215
Blašsķša 216
Blašsķša 216
Blašsķša 217
Blašsķša 217
Blašsķša 218
Blašsķša 218
Blašsķša 219
Blašsķša 219
Blašsķša 220
Blašsķša 220
Blašsķša 221
Blašsķša 221
Blašsķša 222
Blašsķša 222
Blašsķša 223
Blašsķša 223
Blašsķša 224
Blašsķša 224
Blašsķša 225
Blašsķša 225
Blašsķša 226
Blašsķša 226
Blašsķša 227
Blašsķša 227
Blašsķša 228
Blašsķša 228
Blašsķša 229
Blašsķša 229
Blašsķša 230
Blašsķša 230
Blašsķša 231
Blašsķša 231
Blašsķša 232
Blašsķša 232
Blašsķša 233
Blašsķša 233
Blašsķša 234
Blašsķša 234
Blašsķša 235
Blašsķša 235
Blašsķša 236
Blašsķša 236
Blašsķša 237
Blašsķša 237
Blašsķša 238
Blašsķša 238
Blašsķša 239
Blašsķša 239
Blašsķša 240
Blašsķša 240
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Auglżsingar
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV