Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Tímarit Máls og menningar
menn samfélagsins, þó auðhyggjan sitji í öndvegi hjá hvorum tveggja. Þyki
einhverjum gengið feti of langt í túlkunum skal til viðbótar minnt á hug-
tökin „verslunarauðvald" og „útgerðarauðvald" sem gjarna hafa verið not-
uð um hina tvo arma íslenskrar borgarastéttar - og hver afstaða þessara
arma var t.d. er herstöðvamálið bar fyrst á góma. I Gerplu kemur síðar
fram að hinn harðlyndi höfðingjasonur, Vermundur, unir illa ófriði og
yfirgangi erlendra konunga er seilast vilja til valda á Islandi en auður kaup-
mannsins og friðflytjandans Þorgils á sér ýmsan uppruna annan en frið-
saman. Þorgils á hlut í skipi með kaupmönnum sem „vóru svo kaupmenn
að þá keyptu þeir við menn er þess var kostur, en ræntu að norrænum sið
þar sem eigi vóru menn fyrir líklegir að verja eigur sínar".16'
Fleiri dæmi mætti nefna en hér skal þess aðeins getið að Vermundur er
gjarna einkenndur með hinni fornu goðanafnbót meðan Þorgils fær hinn
nýtískulega titil „auðkýfíngur" eða er kenndur til kaupmennsku á einn eða
annan veg.17)
IV
Aldo Keel er í hópi þeirra manna sem telur Gerplu marka nokkur hvörf á
höfundarferli Halldórs. Hann heldur því m.a. fram að saga Ólafs digra beri
í bókinni vitni um að sögur Halldórs séu að fjarlægjast íslenskan veruleik.
Hann segir að Olafur sé samnefnari pólitíkusanna í Gerplu og í honum
birtist sameinuð eyðingaröfl sögunnar. En þar eð hann gangi fram með
nöktu ofbeldi skírskoti hann til annarra samfélaga en hins íslenska; kapítal-
isminn á íslandi beiti ekki báli og brandi heldur duldu ofbeldi.18'
Vilji maður verða nokkurs vísari um Olaf digra er ágætt að athuga lýs-
ingar á limaburði og leggjalagi ýmissa persóna í Gerplu.
Frá því er m.a. skýrt að Ólafur sé kiðfættur og ilsiginn en Ríkarður
Rúðujarl tindilfættur. Um fótaburð og leggi Knúts konungs er ekki farið
beinum orðum en sennilega er hann beinfættur og „kann sig" ótvírætt í
limaburði, samanber eftirfarandi lýsingu á honum: „. . . hann nam í
bernsku þær íþróttir er heyrðu tígnarmönnum, vígfimi og riddaraskap, og
bera vopn eða klæði . . . eftir kurteisi þeirra barúna er hlýddu keisaran-
um."") Er höfðingjar víkinga ganga til skírnar í Rúðu er þess sérstaklega
getið að í hópi þeirra eru „lágir ístrumenn, kríngilfættir og hnakkakertir
(leturbr. bk.)".20) Snemma í sögunni kemur einnig fram að á 11. öld hafi
flestir karlmenn á íslandi verið „lágir vexti og bjúgfœttir (leturbr. bk.) . . .
knýttir og kreptir af kveisu" þar eð feitmeti var „lítt haldið til alþýðu." 21) í
hópi þessara manna er Þorgeir Hávarsson „eigi hár til knés og nokkuð
kríngilfcettur (leturbr. bk.)".22) Lýsingum af þessu tagi er m.a. ætlað að
svipta blekkingarhjúpnum af kappaímynd fornsagnanna. Mestu skiptir þó
292
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 257
Blašsķša 257
Blašsķša 258
Blašsķša 258
Blašsķša 259
Blašsķša 259
Blašsķša 260
Blašsķša 260
Blašsķša 261
Blašsķša 261
Blašsķša 262
Blašsķša 262
Blašsķša 263
Blašsķša 263
Blašsķša 264
Blašsķša 264
Blašsķša 265
Blašsķša 265
Blašsķša 266
Blašsķša 266
Blašsķša 267
Blašsķša 267
Blašsķša 268
Blašsķša 268
Blašsķša 269
Blašsķša 269
Blašsķša 270
Blašsķša 270
Blašsķša 271
Blašsķša 271
Blašsķša 272
Blašsķša 272
Blašsķša 273
Blašsķša 273
Blašsķša 274
Blašsķša 274
Blašsķša 275
Blašsķša 275
Blašsķša 276
Blašsķša 276
Blašsķša 277
Blašsķša 277
Blašsķša 278
Blašsķša 278
Blašsķša 279
Blašsķša 279
Blašsķša 280
Blašsķša 280
Blašsķša 281
Blašsķša 281
Blašsķša 282
Blašsķša 282
Blašsķša 283
Blašsķša 283
Blašsķša 284
Blašsķša 284
Blašsķša 285
Blašsķša 285
Blašsķša 286
Blašsķša 286
Blašsķša 287
Blašsķša 287
Blašsķša 288
Blašsķša 288
Blašsķša 289
Blašsķša 289
Blašsķša 290
Blašsķša 290
Blašsķša 291
Blašsķša 291
Blašsķša 292
Blašsķša 292
Blašsķša 293
Blašsķša 293
Blašsķša 294
Blašsķša 294
Blašsķša 295
Blašsķša 295
Blašsķša 296
Blašsķša 296
Blašsķša 297
Blašsķša 297
Blašsķša 298
Blašsķša 298
Blašsķša 299
Blašsķša 299
Blašsķša 300
Blašsķša 300
Blašsķša 301
Blašsķša 301
Blašsķša 302
Blašsķša 302
Blašsķša 303
Blašsķša 303
Blašsķša 304
Blašsķša 304
Blašsķša 305
Blašsķša 305
Blašsķša 306
Blašsķša 306
Blašsķša 307
Blašsķša 307
Blašsķša 308
Blašsķša 308
Blašsķša 309
Blašsķša 309
Blašsķša 310
Blašsķša 310
Blašsķša 311
Blašsķša 311
Blašsķša 312
Blašsķša 312
Blašsķša 313
Blašsķša 313
Blašsķša 314
Blašsķša 314
Blašsķša 315
Blašsķša 315
Blašsķša 316
Blašsķša 316
Blašsķša 317
Blašsķša 317
Blašsķša 318
Blašsķša 318
Blašsķša 319
Blašsķša 319
Blašsķša 320
Blašsķša 320
Blašsķša 321
Blašsķša 321
Blašsķša 322
Blašsķša 322
Blašsķša 323
Blašsķša 323
Blašsķša 324
Blašsķša 324
Blašsķša 325
Blašsķša 325
Blašsķša 326
Blašsķša 326
Blašsķša 327
Blašsķša 327
Blašsķša 328
Blašsķša 328
Blašsķša 329
Blašsķša 329
Blašsķša 330
Blašsķša 330
Blašsķša 331
Blašsķša 331
Blašsķša 332
Blašsķša 332
Blašsķša 333
Blašsķša 333
Blašsķša 334
Blašsķša 334
Blašsķša 335
Blašsķša 335
Blašsķša 336
Blašsķša 336
Blašsķša 337
Blašsķša 337
Blašsķša 338
Blašsķša 338
Blašsķša 339
Blašsķša 339
Blašsķša 340
Blašsķša 340
Blašsķša 341
Blašsķša 341
Blašsķša 342
Blašsķša 342
Blašsķša 343
Blašsķša 343
Blašsķša 344
Blašsķša 344
Blašsķša 345
Blašsķša 345
Blašsķša 346
Blašsķša 346
Blašsķša 347
Blašsķša 347
Blašsķša 348
Blašsķša 348
Blašsķša 349
Blašsķša 349
Blašsķša 350
Blašsķša 350
Blašsķša 351
Blašsķša 351
Blašsķša 352
Blašsķša 352
Blašsķša 353
Blašsķša 353
Blašsķša 354
Blašsķša 354
Blašsķša 355
Blašsķša 355
Blašsķša 356
Blašsķša 356
Blašsķša 357
Blašsķša 357
Blašsķša 358
Blašsķša 358
Blašsķša 359
Blašsķša 359
Blašsķša 360
Blašsķša 360
Blašsķša 361
Blašsķša 361
Blašsķša 362
Blašsķša 362
Blašsķša 363
Blašsķša 363
Blašsķša 364
Blašsķša 364
Blašsķša 365
Blašsķša 365
Blašsķša 366
Blašsķša 366
Blašsķša 367
Blašsķša 367
Blašsķša 368
Blašsķša 368
Blašsķša 369
Blašsķša 369
Blašsķša 370
Blašsķša 370
Blašsķša 371
Blašsķša 371
Blašsķša 372
Blašsķša 372
Blašsķša 373
Blašsķša 373
Blašsķša 374
Blašsķša 374
Blašsķša 375
Blašsķša 375
Blašsķša 376
Blašsķša 376
Blašsķša 377
Blašsķša 377
Blašsķša 378
Blašsķša 378
Blašsķša 379
Blašsķša 379
Blašsķša 380
Blašsķša 380
Blašsķša 381
Blašsķša 381
Blašsķša 382
Blašsķša 382
Blašsķša 383
Blašsķša 383
Blašsķša 384
Blašsķša 384
Blašsķša 385
Blašsķša 385
Blašsķša 386
Blašsķša 386
Blašsķša 387
Blašsķša 387
Blašsķša 388
Blašsķša 388
Blašsķša 389
Blašsķša 389
Blašsķša 390
Blašsķša 390
Blašsķša 391
Blašsķša 391
Blašsķša 392
Blašsķša 392
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV