Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						Tímarit Máls og menningar
hvert fyrirbæri felur í sér andhverfu sína og hefur merkingu í samræmi við
samhengið er það birtist í hverju sinni, og þá umfram allt í samræmi við þá
staðreynd að þjóðfélag sögunnar er klofið. Með persónunum fimm, Þor-
móði og þeim sem etja kappi um hann, eru innbyrðis dregnar margar hlið-
stæður og andstæður sem taka t.d. bæði til sálfræðilegrar reynslu og fé-
lagslegra aðstæðna. En það segir aðeins hálfa sögu ef þessar hliðstæður/
andstæður eru raktar eða athugaðar sem vélrænar, óhagganlegar einingar
og án þess að tekið sé mið af samfélagsmynd sögunnar. Það er ekki hend-
ing ein að tveir frjálsbornir alþýðumenn (Kolbrún og Þorgeir) og tveir
eignamenn (Þórdís og Olafur) stríða um skáldið, Tveir ófrjálsir alþýðu-
menn, Loðinn, þræll Kolbrúnar, og Kolbakur, þræll Þórdísar, eru einnig
órjúfanlega bundnir þessu stríði. Stéttskipting er með öðrum orðum sett á
oddinn og reyndar einnig söguleg þróun - þó að hér gefist ekki kostur á að
gera henni skil. Táknmál sögunnar sýnir og, svo ekki verður um villst, að
verið er að lýsa átökum andstæðra þjóðfélagsafla um skáldið.
Þorgeir, fóstbróðir Þormóðar, er dauðamaðurinn. Hann er almúgamað-
urinn sem þjónar eignastéttinni og kallar Þormóð til sömu þjónustu.
Kolbrún, ástvina Þormóðar, er tröllkonan, alþýðukonan sem rís gegn
eignastéttinni og krefst þess að skáldið deili lífi sínu með snauðum mönn-
um og yrki þeim sín ljóð.
Ólafur digri er konungurinn sem á orðsæld sína undir hirðskáldum.
Hann er sá fulltrúi eignastéttarinnar sem stýrir löndum og herjum og seiðir
til sín Þormóð sem trúir að maður skuli „vera hetja fyrst en skáld síðan, og
ráði hjartaprýðin kvæðinu."31)
Þórdís, eiginkona Þormóðar, er valkyrjan, efnakonan sem ræður blóm-
legu búi, hjónum og þrælum, og býður skáldinu einkasælu og einkaauð.
Kolbakur ifogl þann sem gelur valkyrjunni son, eldhærðan og skjálgan.
Eftir fæðingu drengsins hverfur Þormóður brott af búi sínu, biður þó
sveininn áður velkominn að ráða lendum hetju og skálds. Loðinn varðveitir
sax tröllkonunnar, lengst af aðeins utan mannamóta en fær það þó um síðir
á Stiklarstöðum þar sem hann bregður því og banar skáldinu. Hvortveggi
þrællinn ann húsfreyju sinni og hvortveggi skerpir þjóðfélagsandstæðurnar
sem lýst er. Samskipti Kolbaks og Þórdísar sýna hve andstæðir hagsmunir
ríkismanna og þræla eru; af viðskiptum Loðins og Kolbrúnar má sjá að
hagsmunir alþýðu og þræla fara saman.
Konurnar tvær skulu nú teknar sem dæmi til að sýna nokkuð frekar
hvernig persónunum sem kljást um Þormóð er lýst og hvernig móthverfur
marka frásagnir af þeim.
Kolbrún er snauð ekkja, réttlaus barnsmóðir Vermundar sem hann hefur
losað sig við í einhvern eyðilegasta fjörð á Islandi. Kolbrúnu gerir Þormóð-
296
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 257
Blašsķša 257
Blašsķša 258
Blašsķša 258
Blašsķša 259
Blašsķša 259
Blašsķša 260
Blašsķša 260
Blašsķša 261
Blašsķša 261
Blašsķša 262
Blašsķša 262
Blašsķša 263
Blašsķša 263
Blašsķša 264
Blašsķša 264
Blašsķša 265
Blašsķša 265
Blašsķša 266
Blašsķša 266
Blašsķša 267
Blašsķša 267
Blašsķša 268
Blašsķša 268
Blašsķša 269
Blašsķša 269
Blašsķša 270
Blašsķša 270
Blašsķša 271
Blašsķša 271
Blašsķša 272
Blašsķša 272
Blašsķša 273
Blašsķša 273
Blašsķša 274
Blašsķša 274
Blašsķša 275
Blašsķša 275
Blašsķša 276
Blašsķša 276
Blašsķša 277
Blašsķša 277
Blašsķša 278
Blašsķša 278
Blašsķša 279
Blašsķša 279
Blašsķša 280
Blašsķša 280
Blašsķša 281
Blašsķša 281
Blašsķša 282
Blašsķša 282
Blašsķša 283
Blašsķša 283
Blašsķša 284
Blašsķša 284
Blašsķša 285
Blašsķša 285
Blašsķša 286
Blašsķša 286
Blašsķša 287
Blašsķša 287
Blašsķša 288
Blašsķša 288
Blašsķša 289
Blašsķša 289
Blašsķša 290
Blašsķša 290
Blašsķša 291
Blašsķša 291
Blašsķša 292
Blašsķša 292
Blašsķša 293
Blašsķša 293
Blašsķša 294
Blašsķša 294
Blašsķša 295
Blašsķša 295
Blašsķša 296
Blašsķša 296
Blašsķša 297
Blašsķša 297
Blašsķša 298
Blašsķša 298
Blašsķša 299
Blašsķša 299
Blašsķša 300
Blašsķša 300
Blašsķša 301
Blašsķša 301
Blašsķša 302
Blašsķša 302
Blašsķša 303
Blašsķša 303
Blašsķša 304
Blašsķša 304
Blašsķša 305
Blašsķša 305
Blašsķša 306
Blašsķša 306
Blašsķša 307
Blašsķša 307
Blašsķša 308
Blašsķša 308
Blašsķša 309
Blašsķša 309
Blašsķša 310
Blašsķša 310
Blašsķša 311
Blašsķša 311
Blašsķša 312
Blašsķša 312
Blašsķša 313
Blašsķša 313
Blašsķša 314
Blašsķša 314
Blašsķša 315
Blašsķša 315
Blašsķša 316
Blašsķša 316
Blašsķša 317
Blašsķša 317
Blašsķša 318
Blašsķša 318
Blašsķša 319
Blašsķša 319
Blašsķša 320
Blašsķša 320
Blašsķša 321
Blašsķša 321
Blašsķša 322
Blašsķša 322
Blašsķša 323
Blašsķša 323
Blašsķša 324
Blašsķša 324
Blašsķša 325
Blašsķša 325
Blašsķša 326
Blašsķša 326
Blašsķša 327
Blašsķša 327
Blašsķša 328
Blašsķša 328
Blašsķša 329
Blašsķša 329
Blašsķša 330
Blašsķša 330
Blašsķša 331
Blašsķša 331
Blašsķša 332
Blašsķša 332
Blašsķša 333
Blašsķša 333
Blašsķša 334
Blašsķša 334
Blašsķša 335
Blašsķša 335
Blašsķša 336
Blašsķša 336
Blašsķša 337
Blašsķša 337
Blašsķša 338
Blašsķša 338
Blašsķša 339
Blašsķša 339
Blašsķša 340
Blašsķša 340
Blašsķša 341
Blašsķša 341
Blašsķša 342
Blašsķša 342
Blašsķša 343
Blašsķša 343
Blašsķša 344
Blašsķša 344
Blašsķša 345
Blašsķša 345
Blašsķša 346
Blašsķša 346
Blašsķša 347
Blašsķša 347
Blašsķša 348
Blašsķša 348
Blašsķša 349
Blašsķša 349
Blašsķša 350
Blašsķša 350
Blašsķša 351
Blašsķša 351
Blašsķša 352
Blašsķša 352
Blašsķša 353
Blašsķša 353
Blašsķša 354
Blašsķša 354
Blašsķša 355
Blašsķša 355
Blašsķša 356
Blašsķša 356
Blašsķša 357
Blašsķša 357
Blašsķša 358
Blašsķša 358
Blašsķša 359
Blašsķša 359
Blašsķša 360
Blašsķša 360
Blašsķša 361
Blašsķša 361
Blašsķša 362
Blašsķša 362
Blašsķša 363
Blašsķša 363
Blašsķša 364
Blašsķša 364
Blašsķša 365
Blašsķša 365
Blašsķša 366
Blašsķša 366
Blašsķša 367
Blašsķša 367
Blašsķša 368
Blašsķša 368
Blašsķša 369
Blašsķša 369
Blašsķša 370
Blašsķša 370
Blašsķša 371
Blašsķša 371
Blašsķša 372
Blašsķša 372
Blašsķša 373
Blašsķša 373
Blašsķša 374
Blašsķša 374
Blašsķša 375
Blašsķša 375
Blašsķša 376
Blašsķša 376
Blašsķša 377
Blašsķša 377
Blašsķša 378
Blašsķša 378
Blašsķša 379
Blašsķša 379
Blašsķša 380
Blašsķša 380
Blašsķša 381
Blašsķša 381
Blašsķša 382
Blašsķša 382
Blašsķša 383
Blašsķša 383
Blašsķša 384
Blašsķša 384
Blašsķša 385
Blašsķša 385
Blašsķša 386
Blašsķša 386
Blašsķša 387
Blašsķša 387
Blašsķša 388
Blašsķša 388
Blašsķša 389
Blašsķša 389
Blašsķša 390
Blašsķša 390
Blašsķša 391
Blašsķša 391
Blašsķša 392
Blašsķša 392
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV