Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						og birtingarmyndum mun aldrei ná fullum þroska, hvorki hérlendis né
annars staðar. Veruleikinn er hreinlega allt of viðamikill til að rúmast í aðeins
einni tegund mynda og kvikmyndin er sjálf allt of stór til að sætta sig við slíkt
hlutskipti. Veruleikinn er margbreytilegur, margræður og margraddaður —
þetta eru helstu eðlisþættir hans og við þá þarf kvikmyndin að miða ef tilvist
hennar á að þjóna einhverri merkingu.
En er slíkfjölhyggja ekki í algerri andstöðu við hugmyndina um sérkenni
kvikmyndarinnar, hið „einstæða" eðli hennar og form, sem lagt var af stað
með í upphafi? Hér geta orðin sennilega allra fyrirbæra best hjálpað auganu
að hugsa. Margræðnin markar orðin engu síður en veruleika þeirra fyrirbæra
sem þau tákna og því er margræðnin einnig einn helsti eðlisþáttur þeirra.
Þessi eðlisþáttur getur e.t.v. útvegað okkur þá líkingu „augnhugsunar" sem
myndmáli tungunnar sjálfrar er um megn. Margræðni orða birtist ekki fyrst
og fremst í einberri tilvist ólíkra merkingarmynda heldur í því að öllum
myndum orðsins er eins og hlaðið hverri ofan á aðra. Ef við nú skoðum
hugtakið kvikmyndir með hliðsjón af þessu verður ljóst að merking fyrri
hluta orðsins er einmitt það sem mestu máli skiptir. Þar koma að mínu mati
einkum þrjár merkingarmyndir við sögu—kvika sem líf, kvika sem hreyfing
og kvika sem tilfinninga- eða verukjarni manneskjunnar. Snýst ekki kvikan
í kvikmyndum einmitt um allt þetta í senn — hvernig svo sem á myndirnar
sjálfar er litið? Ég eftirlæt ykkur lesendum í það minnsta eftirfarandi skil-
greiningu til umhugsunar: Kvik mynd er í eðli sínu samnefnari allra merk-
ingarmynda sinna en form hennar er hrynbundið flæði ljóss, í rúmi og tíma.
Aftanmálsgreinar
1 Þessi meinloka Edison stafaði trúlega af því að hugur hans var mest megnis
bundinn við kvikmyndina sem eins konar „undirleikara" eða hjálpartæki plötu-
spilarans. Hann vanmat þannig gjörsamlega möguleika kvikmyndarinnar bæði
sem sjálfstætt listform og sem gróðavænlega iðn. Sjá m.a. A short history ofthe
movies eftir Gerald Mast (Macmillan Publishing Company, 4. útg. New York
1986).
2 Sagan er eitthvað á þessa leið: Méliés var að mynda umferðina á einni breiðgötu
Parísarborgar. Vélin stóð á sér í miðri töku og það tók Méliés um mínútu eða svo
að fá hana aftur í gang. Méliés hélt auðvitað að takan væri ónýt en þegar hann
afréð loksins að skoða hana sá hann sér til mikillar furðu hvernig almennings-
vagninn sem hann hafði upprunalega verið að mynda breyttist í líkvagn — rétt
eins og hendi væri veifað. Þar með á Méliés óafvitandi að hafa framkvæmt fyrsta
„splæsið" í sögu kvikmyndarinnar. Méliés sem var töframaður að atvinnu var
fljótur að grípa þá möguleika sem klippið snjalla gaf fyrirheit um. Sjá The History
ofMotion Pictures. Eftir Maurice Bardéche og Robert Brassilach, W.W. Norton
Company, New York 1938, s. 11.
TMM 1995:4                                                                                                  89
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV