Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						bandi Marie-Sophie og Löwe einnig að talsverðu leyti unnin upp úr gnost-
ískum og gyðinglegum textum. Sjálft nafn Marie-Sophie tengir tvær megin
kvenverur kristinnar trúar og gnostíkur. Hina ófiekkuðu móður Krists og
hina mótsagnakenndu veru gnostíkurinnar, Sófíu sem ýmist er gædd slæm-
um eða góðum eiginleikum í hinum gnostísku ritum.9 Marie-Sophie rennur
saman í einn líkama með Löwe og þau verða þannig að eftirmynd hins
tvíkynja guðdóms gnostíkurinnar. Hún býr í honum og hann býr í henni og
saman taka þau til við að hnoða barn úr leirköggli sem gyðingurinn hefur
komið með í hatttösku. Þessi sköpun vísar til grundvallarútleggingar
kabbalískra og rabbínískra fræða á Davíðssálmi 139:16,þarsemsegir: „Augu
þín sáu mig, er ég enn var ómyndað efni". Þetta „ómyndaða efni" er þýðing
á hebreska orðinu golem sem kemur aðeins fyrir á þessum eina stað í
Biblíunni. í gyðingdómi er litið svo á að þessi orð séu lögð Adam í munn.
Þau voru stundum lögð út á dulrænan hátt sem hugleiðingar um leyndar-
dóm sköpunarinnar eða þá að þau voru talin vísa á möguleika þess að
endurtaka sköpunina, að virkja kraftinn sem felst í hinu hebreska stafrófi og
nafni Jahve og búa til líf úr dauðu efni.10
Sjón grípur hér til ýmissa Gólem-sagna og þar á meðal þekktustu gerðar
hennar: skáldsögunnar Der Golem (1915) eftir Gustav Meyrink (1868-
1932), en líkt og í henni segir Góleminn sjálfur söguna af sér og sköpun sinni
í Auguþín sáu mig. Skáldsaga Meyrinks byggir á sögunni af rabbínanum Löw
be Bezaleel (1513-1609) frá Prag sem á að hafa skapað slíkan mann úr leir
með því að skrifa sköpunarorðið á enni „vélmennisins" en slökkt síðan á því
aftur áður en hvíldardagurinn gekk í garð með því að þurrka orðið út. Og í
raun er Góleminn sem Marie-Sophie og Löwe skapa slíkt vélmenni. Leirinn
í honum er samsafn af vessum og líkamshlutum skaparans, Löwes. Leirinn er
lífrænt efhi sem hin dulræna ást Marie-Sophie og Löwes getur ein hleypt í lífi.
Sköpun Gólemsins er því sköpun sem stendur utan við heim hinna
fyrirfram ákvörðuðu tvennda. Hann er nýtt upphaf. Því kyrrstaða sögunnar,
stöðnunin, er aðeins fyrir hendi á einu frásagnarsviðinu, þar sem sagt er frá
viðburðum í Kúkenstadt. Á hinum sviðunum tveimur heldur sagan áfram
á algerlega nýjan hátt. Á sviði sögumannsins heldur hún áfram vegna þess
að hann er sá eini sem lifir af kyrrstöðuna. Hann hefur yfirsýn yfir öll sviðin
þrjú og getur sagt frá þeim. Hann talar utan úr annarri vídd. En á hinu
frumspekilega sviði hefur erkiengillinn Gabríel verið leystur úr fjötrum
tvíhyggjunnar. Hann gengur inn í nýtt ljós Sófíu sem leysir heiminn úr
hinum sífelldu átökum Demíúrgs, hins illa anda sem skapaði efnið, og
guðdómsins, sem er ekki af hinum efnislega heimi. Gabríel er því leystur
undan því hlutverki sem hann hefur í hinni gyðingleg-kristnu hefð. Hann
er leystur úr viðjum hinnar eilífu frumspekilegu baráttu og þessi frelsun
TMM 1995:4                                                                                                 119
					
Fela smįmyndir
Kįpa I
Kįpa I
Kįpa II
Kįpa II
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Kįpa III
Kįpa III
Kįpa IV
Kįpa IV