Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Peningamįl

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Peningamįl

						Nokkurt vatn hefur runnið til sjávar frá því Seðlabankinn gerði síðast
grein fyrir þróun og horfum í efnahags- og peningamálum í byrjun
desember sl. Auk hækkunar um 1 prósentu, sem kynnt var í Peninga-
málum 2004/4, hækkaði bankinn stýrivexti um 0,5 prósentur í
febrúar sl. Ástæðum seinni hækkunarinnar var lýst í greinargerð til
ríkisstjórnarinnar í tilefni þess að verðbólga fór yfir svokölluð þolmörk
í mánuðinum.1 Að gefnu tilefni er ástæða til að árétta að verðbólga
umfram þolmörk var í sjálfu sér ekki tilefni vaxtahækkunarinnar, enda
nokkuð fyrirsjáanleg, heldur gaf greinargerðin bankanum tækifæri til
þess að skýra ákvörðun sína, sem tekin var í ljósi mats á verðbólgu-
horfum til næstu tveggja ára.
Hækkun stýrivaxta undanfarna mánuði ber að skoða í ljósi hrað-
vaxandi eftirspurnar og versnandi verðbólguhorfa. Horfurnar breytt-
ust verulega til hins verra í kjölfar þess að bankarnir tóku að bjóða
fasteignaveðlán á betri kjörum en áður. Hörð samkeppni bankanna og
Íbúðalánasjóðs á fasteignaveðlánamarkaði hefur stuðlað að hröðum
útlánavexti sem ekki sér fyrir endann á. Auk þess ollu breytingar á
tímasetningu stórframkvæmda því að þær munu ná hámarki í ár en
ekki árið 2006. 
Vaxtahækkanir Seðlabankans um 1½ prósentu frá nóvember
eiga þátt í ríflega 10% gengishækkun krónunnar frá lokum nóvemb-
er. Háir vextir eru þó ekki eina ástæðan fyrir styrk krónunnar, enda eru
raunstýrivextir bankans alls ekki háir í sögulegu samhengi. Útflutn-
ingsverð hefur einnig hækkað og framkvæmdir við virkjanir og stór-
iðju færast nú ört í aukana. Eins og Seðlabankinn hefur margsinnis áð-
ur varað við er óhjákvæmilegt að framkvæmdahrinan og fleira sem nú
gengur yfir efnahagslífið leiði til umtalsverðrar hækkunar raungengis,
sem er ýmsum atvinnugreinum þungt í skauti. Vegna þess að vextir á
erlendum skuldabréfa- og lánamörkuðum eru nálægt sögulegu lág-
marki þarf ekki mjög háa stýrivexti hér á landi til þess að vaxtamunur
við útlönd verði svo mikill að hann hafi aðdráttarafl fyrir erlenda fjár-
festa í leit að ábatasamri en nokkuð áhættusamri skammtímafjárfest-
ingu.
Áhrif peningastefnu á gengi gjaldmiðla eru mikilvæg miðlunar-
leið hennar í opnu hagkerfi. Við núverandi aðstæður verður þessi
miðlunarleið afar virk og áhrifarík. Ef hún væri ekki fyrir hendi hefði
peningastefnan ekki sömu áhrif og ella, eins og aðstæður eru nú á
alþjóðlegum fjármagnsmörkuðum. Þess vegna er mikilvægt að hindra
ekki virkni hennar. Mikil hækkun á gengi krónunnar kemur hins vegar
hart niður á samkeppnisgeira þjóðarbúskaparins. Við þessu á pen-
ingastefnan fá svör. Hún er almenn aðgerð sem ætlað er að ná til alls
þjóðarbúskaparins, þótt ekki sé svo alltaf í reynd vegna þess að vægi
Inngangur
Stöðugleiki verður ekki tryggður átakalaust
1. Greinargerðin var send ríkisstjórninni 18. febrúar 2005 og birt á heimasíðu Seðlabankans
þann dag.

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128