Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Žjóšmįl

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Žjóšmįl

						56 Þjóðmál vetur 2009
Aðalástæða aukinnar vatnsnotkunar er 
hvorki iðnvæðing né mannfjölgun, heldur 
breyttir neyzluhættir mannkyns . Til að rækta 
1 kg af hveiti þarf rúmlega 1 .000 l af vatni, en 
það þarf um 15 .000 l af vatni til að framleiða 
1 kg af nautakjöti . Til að framleiða mat ofan 
í hvern Bandaríkjamann og Evrópubúa þarf 
u .þ .b . 5000 l af vatni á sólarhring . Í hið græn­
metisríka fæði Afríku­ og Asíubúa fara aðeins 
um 2000 l á dag per íbúa . Neyzlu vatns notk un 
Vesturlanda til drykkjar og hreinlætis nem ur 
100?250 l á sólarhring . 
Árið 1985 nam kjötneyzla hvers Kínverja 
um 20 kg, en nú, aldarfjórðungi seinna, mun 
neyzla þeirra hafa aukizt um 30 kg . Þessir 
breyttu neyzluhættir jafngilda 390 km3 af vatni 
eða tæplega allri vatnsnotkun Evrópumanna . 
Þróun vatnsnotkunar á Vesturlöndum 
hefur verið í átt til bættrar vatnsnýtni . Á 
tímabilinu 1975­2000 minnkaði vatnsnotkun 
í ýmsum þessara landa og Japan úr um 0,3 
m3 / USD VLF í 0,03 m3 / USD VLF, eða 
nýtnin tífaldaðist m .v . verga landsframleiðslu 
í bandaríkjadölum . 
Stórfyrirtæki heimsins hafa mörg hver á 
stefnu sinni að draga úr vatnsnotkun á hvert 
framleitt tonn . Álframleiðendur eru þar engin 
undantekning . Þannig hefur ISAL tekizt að 
minnka vatnsnotkun um yfir 100 l/s á sama 
tíma og framleiðslan hefur aukizt . 
Nýjasta átakið í endurnýtingu kælivatnsins 
var að dæla allt að 50 l/s um nýja vatnslögn, 
sem ISAL lagði út á golfvöll Keilis við Hafn­
arfjörð og tekin var í notkun í maí 2009 . Þetta 
vatn er notað til vökvunar golfvallarins og til 
myndunar fallegrar tjarnar þar á vellinum . 
Auðlindastjórnun
Yfirvöld víðast hvar í heiminum munu standa frammi fyrir því verkefni á næstu 
tveim ur áratugum að spara vatn . Það verður að­
eins gert með því að bæta nýtnina . Stjórn mála­
menn þurfa að reka áróður fyrir vatnssparn aði 
og að búa í haginn fyrir bætta nýtni bænda, 
iðnaðar og almennings . Hagfræð ingar vita 
vel, hvert er öflugasta ráðið til þess . Það er 
að koma á laggirnar verðmyndun á vatni, 
sem endurspeglar verðmæti þess . Áratugum 
saman hefur þetta verið reynt gagnvart land­
búnaði án árangurs . Bændur hafa veitt harð­
vítuga andspyrnu gegn slíkri markaðs væðingu . 
Þeir afneita verðlagningu á grund velli skorts, 
af því að vatnið kemur af himnum ofan . Eng­
in ríkisstjórn á þetta vatn, og þess vegna getur 
engin ríkisstjórn tekið gjald fyrir það . 
Sú leið hefur verið farin í Ástralíu að veita 
bændum réttindi á ákveðnu magni vatns, 
sem eru framseljanleg . Þetta svipar til hins 
framseljanlega kvótakerfis í íslenzkum sjávar­
útvegi . Ef bændurnir vilja nota meira vatn 
en nemur kvóta þeirra, verða þeir að kaupa 
réttindin af nágranna . Þetta kvótakerfi hefur 
leitt til markaðar, sem hefur beint auðlindinni 
til þeirra nota, sem hagkvæmust eru . Þannig 
virka markaðir . 
Heimild: ?UN World Water Development Report? (tölur um Ísland áætlaðar af höf .)

					
Fela smįmyndir
Kįpa
Kįpa
Auglżsing
Auglżsing
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98