Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Fréttablašiš

og  
S M Þ M F F L
. . 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 31 . .
PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Fréttablašiš

						SÍMI 510 6000 -  WWW.SVAR.IS
FRAMTÍÐARLAUSN
 Í BÓKHALDINU
FJÁRHAGUR
VIÐSKIPTAVINIR
LÁ
NA
DR
OT
TN
AR
VERKBÓKHALD
BIRGÐIR
LA
UN
AB
ÓK
HA
LD
ÞÍN STAFRÆNA FRAMTÍÐ
Greiðslukortafyrirtækið Valitor, sem er í eigu Arion banka, tap-aði 565 milljónum fyrir skatta 
á fyrsta fjórðungi ársins. Til saman-
burðar skilaði félagið 76 milljóna 
króna hagnaði á sama tíma í fyrra.
Fram kemur í árshlutareikningi 
Arion banka, sem birtur var í síðustu 
viku að rekstrartekjur Valitors hafi 
numið 1.271 milljón króna á fyrstu 
þremur mánuðum þessa árs borið 
saman við 1.681 milljón á fyrsta fjórð-
ungi síðasta árs. Þá námu rekstrar-
gjöld kortafyrirtækisins 1.872 millj-
ónum króna á fyrsta fjórðungi ársins 
en þau voru 1.578 milljónir króna á 
sama tíma í fyrra.
Eignir Valitors námu auk þess 
39.483 milljónum króna í lok mars-
mánaðar borið saman við 43.294 
milljónir á sama tíma á síðasta ári. 
Heildarskuldir félagsins voru 23.573 
milljónir króna í lok síðastliðins 
mars en þær voru 18.899 milljónir 
króna í lok mars á síðasta ári.
Eins og greint var frá í Markaðinum 
í síðustu viku skilaði Valitor Holding 
um 1.483 milljóna króna rekstrartapi 
í fyrra og jókst það um rúmlega 1.070 
milljónir á milli ára. Þá var afkoma 
greiðslukortafyrirtækisins fyrir fjár-
magnsliði, afskriftir og skatta nei-
kvæð um 648 milljónir, sem er meðal 
annars tilkomið vegna 275 milljóna 
einskiptiskostnaðar, miðað við 
EBITDA-hagnað upp á 416 milljónir 
á árinu 2016.
Í fmm ára áætlun fyrirtækisins er 
gert ráð fyrir að það skili rekstrar-
hagnaði innan fáeinna ára. – kij
Valitor tapaði 565 milljónum króna
Viðar Þorkelsson, forstjóri kortafyrirtækisins Valitors. Fréttablaðið/SteFán
Hlutfall heildarskulda af tekjum sveitarfélaga
(%) skuldir og skuldbindingar að frádregnum veltufjármunum
130
222
122
136
153
175
204
Heimild: Samband íslenskra sveitarfélaga, útreikningar efnahagssviðs SA.
Meðaltal 
2002-2007
Ársreikningur 
2010
Fjárhagsáætlun  
2018
-10% -20% -30%- -40%
Miðað við lægri tekjur 2018
Hámarks-
útsvar 
1993
Yfirfærsla 
grunnskól-
ans 1996
Yfirfærsla á 
málefnum 
fatlaðra 2011
Aðrar 
hækkanir
Hámarks-
útsvar 2018
9,20
2,79
1,24
1,29 14,52
Þróun hámarksútsvars 
(%)
Heimild: Samband íslenskra sveitarfélaga, Alþingi
Verði viðsnúningur á því hagstæða ytra umhverfi sem sveitarfélög lands-ins hafa búið við undan-farin ár getur skulda-
staða þeirra hæglega breyst til hins 
verra og hlutfall skulda af tekjum 
risið á ný. Ef tekjur sveitarfélaganna 
drægjust saman um fimmtung 
myndi skuldahlutfall þeirra hækka 
úr 122 prósentum í 153 prósent og 
verða þannig um fimmtungi hærra 
en það var á góðærisárunum frá 2002 
til 2007.
Þetta er á meðal þess sem fram 
kemur í nýrri greiningu Samtaka 
atvinnulífsins á fjármálum sveitar-
félaganna sem kynnt verður á fundi 
samtakanna með oddvitum stærstu 
stjórnmálaflokkanna í Reykjavík í 
Gamla bíói í dag.
Ásdís Kristjánsdóttir, forstöðu-
maður efnahagssviðs Samtaka 
atvinnulífsins, segir uppsveiflu síð-
ustu ára ekki hafa verið nýtta sem 
skyldi til þess að styrkja stöðu sveit-
arfélaganna. Eftir undraverðan vöxt 
síðustu ára geti stjórnmálamenn 
ekki lengur gengið að því vísu að 
tekjur vaxi áfram með sama hraða.
„Það veldur vonbrigðum að ekki 
hafi verið meiri afgangur af rekstri 
sveitarfélaganna til að greiða hraðar 
niður skuldir í þessari miklu efna-
hagsuppsveiflu og einna lengsta 
samfellda hagvaxtarskeiði Íslands-
sögunnar,“ segir hún. Lukkan geti 
snúist skyndilega og því sé það 
ábyrgðarhluti að nýta góða tíma til 
þess að styrkja fjárhagsgrundvöll 
sveitarfélaganna.
Samtökin benda á að ríflega helm-
ingur lækkunar á skuldahlutfalli 
sveitarfélaganna, bæði A- og B-hluta, 
frá árinu 2010 til þessa árs – en hlut-
fallið hefur farið úr 222 prósentum 
árið 2010 í 122 prósent á þessu ári – 
sé kominn til vegna vaxandi tekna. 
Hinn helminginn megi rekja annars 
vegar til gengisstyrkingar krónunn-
ar, en stór hluti skulda B-hluta fyrir-
tækja sveitarfélaga er í erlendri mynt, 
og hins vegar niðurgreiðslu skulda. 
Lægra gengi krónunnar myndi því 
auka erlendar skuldir og minni 
tekjur sveitarfélaga hækka skulda-
hlutfallið, að sögn samtakanna.
Í greiningu samtakanna er tekið 
fram að frá árinu 2011 hafi tekjur A-
hluta sveitarfélaga, sem eru að meg-
inþorra útsvar og fasteignaskattar, 
aukist um 296 milljarða króna á 
föstu verðlagi en þar af hafi 170 
milljörðum, eða um 57 prósentum 
tekjuaukans, verið ráðstafað í auk-
inn launakostnað. Um 27 prósent 
af tekjuaukanum hafi farið í annan 
rekstrarkostnað. Samtökin segja það 
vekja sérstaka athygli að þrátt fyrir 
Greiða hefði átt hraðar niður skuldir
Ríflega helming lækkunar á skuldahlutfalli sveitarfélaga frá árinu 2010 til þessa árs má rekja til vaxandi tekna. Breytist ytra umhverfi til 
hins verra myndi því hlutfallið rísa hratt á ný. Uppsveifla síðustu ára var ekki nýtt sem skyldi til að styrkja fjárhag sveitarfélaganna.
ásdís Kristjánsdóttir, forstöðumaður efnahagssviðs Samtaka atvinnulífsins, segir það ábyrgðarhluta að nýta góða tíma til að greiða niður skuldir. Fréttablaðið/Valli
gífurlegan tekjuvöxt hafi einungis 
tólf prósent aukinna tekna skilað 
sér í bættri afkomu sveitarfélaganna.
Vaxandi skattheimta
Skattheimta á sveitarstjórnarstigi 
hefur á undanförnum árum vaxið 
töluvert umfram það sem getur rétt-
læst af auknum lögbundnum verk-
efnum sveitarfélaga, að því er fram 
kemur í greiningunni. Bent er á að 
flest sveitarfélög landsins hafi útsvars-
prósentu sína í leyfilegu hámarki, 
14,52 prósentum, en hún hefur nær 
tvöfaldast frá árinu 1993.
Stærstur hluti hækkunarinnar er 
kominn til vegna yfirfærslu á mál-
efnum grunnskóla og fatlaðra frá ríki 
til sveitarfélaga en þó má fjórðung 
hennar rekja til annarra almennra 
hækkana, að sögn samtakanna.
Er jafnframt bent á að nú sé svo 
komið að sveitarfélög taka til sín 
og ráðstafa um fimmtungi af öllum 
opinberum tekjum og um 14 pró-
sent opinberra skulda hvíli auk þess 
á sveitarfélögunum.
170 milljarða fjárfestingarþörf
Samtökin áætla að sveitarfélög lands-
ins þurfi að fjármagna að hluta eða 
öllu leyti um 170 milljarða króna fjár-
festingar á komandi árum. Verulega 
hafi dregið úr fjárfestingum sveitar-
félaga í kjölfar fjármálahrunsins 
árið 2008 en þær hafa, sem hlutfall 
af landsframleiðslu, verið í sögulegu 
lágmarki síðustu ár.
Þannig hafi mikil fjárfestingar-
þörf byggst upp. Samkvæmt nýlegu 
mati Samtaka iðnaðarins er nauð-
synlegt viðhald sem sveitarfélögin 
þurfa að standa straum af metið á 
100 milljarða króna. Tekur það til 
framkvæmda við vatnsveitu, úrgangs-
mál, vegi og fasteignir. Eru þá ótaldir 
ríflega 70 milljarðar króna sem að 
mestu leyti munu leggjast á sveitar-
félögin vegna framkvæmda á hita-
veitum, fráveitum og höfnum.
Ásdís segir að á sama tíma og mikil 
fjárþörf blasi við vegna nauðsynlegra 
framkvæmda leyfi fjárhagsstaða 
sveitarfélaganna ekki aukna skuld-
setningu. „Ljóst er því að talsverðar 
áskoranir eru fram undan, auka þarf 
afgang af reglulegum rekstri og for-
gangsraða til mikilvægra verkefna. 
Einnig þarf að horfa til annarra lausna 
og er vert að líta til aukinnar aðkomu 
einkaaðila að ákveðnum verkefnum.“
Ræða þurfi þessar áskoranir raun-
hæft með hliðsjón af því að sveitar-
félögin þurfi að sinna brýnum fram-
kvæmdum og þjónustu án þess að 
fara skuldum hlaðin inn í næstu efna-
hagslægð. kristinningi@frettabladid.is
Eftir undraverðan 
vöxt er nú farið að 
hægja á vexti hagkerfisins 
og geta stjórnmálamenn 
ekki gengið að því vísu að 
tekjur vaxi með sama 
hraða og síðustu ár.
Ásdís Kristjánsdóttir, forstöðu-
maður efnahagssviðs Samtaka 
atvinnulífsins
57%
af tekjuauka sveitarfélaga frá 
árinu 2011 hefur verið ráð-
stafað í aukinn launakostnað.
9 .  m a í  2 0 1 8   m I Ð V I K U D a G U R4 markaðurinn
09
-0
5-
20
18
   
04
:4
0
F
B
04
0s
_P
02
5K
.p
1.
pd
f
F
B
04
0s
_P
02
4K
.p
1.
pd
f
F
B
04
0s
_P
01
6K
.p
1.
pd
f
F
B
04
0s
_P
01
7K
.p
1.
pd
f
A
ut
om
at
io
n
P
la
te
 r
em
ak
e:
 1
F
B
8-
89
D
8
1F
B
8-
88
9C
1F
B
8-
87
60
1F
B
8-
86
24
27
5 
X
 4
00
.0
01
6B
   
  
F
B
04
0s
_8
_5
_2
01
8
C
M
Y
K

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40