Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						TMM 2012 · 1 7
„ …  r a u n v e r u l e g  l ý ð r æ ð i s l e g  u m r æ ð a  …“
Kröfur hafa komið fram um að endurskoðaðar verði ýmsar grundvallarreglur 
í íslensku stjórnskipulagi, þar á meðal þær sem lúta að skipulagi löggjafarvalds 
og framkvæmdarvalds og aðskilnaði milli þessara tveggja valdþátta, hvernig 
er háttað reglum um ábyrgð handhafa framkvæmdarvaldsins og eftirliti með 
starfi stjórnvalda og um möguleika þjóðarinnar á því að taka beinan þátt í 
ákvörðunum með þjóðaratkvæðagreiðslu. Í þeirri umræðu hefur sjónum verið 
beint að stjórnarskrá lýðveldisins, setningarhætti hennar og þeirri staðreynd 
að raunveruleg lýðræðisleg umræða hefur aldrei farið fram hér á landi um það 
hvernig beri að haga þessum málum á Alþingi Íslendinga. Enn er byggt á því 
skipulagi sem var við lýði í konungsríkinu Íslandi árið 1874 sem Danakonungur 
ákvað, skipulagi sem endurspeglar engan veginn þann raunveruleika sem nú er 
í íslenskum stjórnmálum. (Skáletrun mín)
Margt er áhugavert í þessum kafla sem kallar á frekari greiningu. Hér 
ætla ég einkum að staldra við þá staðhæfingu sem sett er fram sem 
staðreynd að „raunveruleg lýðræðisleg umræða [hafi] aldrei farið fram 
hér á landi“ um stjórnskipunina. Krafan um lýðræðislega umræðu er 
sett hér fram sem megintilefni að endurskoðun stjórnarskrárinnar á 
okkar tímum. Því er eðlilegt að spyrja hvað við sé átt með „lýðræðislegri 
umræðu“ og hvort sú fullyrðing að hún hafi aldrei farið fram hér á landi 
um þetta efni eigi við rök að styðjast. 
Líklega geta flest okkar verið sammála því að umræðan um málefni 
stjórnarskrárinnar hefði að ósekju mátt vera meiri í gegnum tíðina. Fæst 
okkar hafa til að mynda kynnst efni hennar eða tekið þátt í umræðum 
um hana í skipulegu námi í grunn- eða framhaldsskóla. Enda kom skýrt 
fram á þjóðfundi sem haldinn var árið 2010 ríkur áhugi meðal þátt-
takenda að fólkið í landinu væri upplýst um inntak stjórnarskrárinnar 
og lögð áhersla á að hún væri kynnt í skólum landsins.3 
Þá kann sú staðreynd að samkvæmt núgildandi stjórnarskrá þurfa 
breytingar á stjórnarskránni ekki að fara í sérstaka þjóðaratkvæða-
greiðslu hafa leitt til þess að ekki hafi orðið alvöru umræða í þau skipti 
sem mikilvægar breytingar hafa verið gerðar á stjórnarskránni í gegnum 
tíðina. Eins og málum er háttað verða breytingar hluti af umræðu fyrir 
alþingiskosningar og undir hælinn lagt hvort þær veki mesta athygli 
í þeirri umræðu. Þessi tilhögun kann jafnframt að eiga sinn þátt í að 
fjarlægja almenning frá stjórnarskránni og umræðu um breytingar á 
henni. 
Loks má velta því fyrir sér hvort skortur á lýðræðislegri umræðu um 
þessi mál eigi sér rót í almennu áhugaleysi um sameiginleg mál okkar. 
Páll Skúlason prófessor hefur haldið því fram að við Íslendingar höfum 
ekki lagt næga rækt við ríkið eins og hann hefur orðað það.4 Þar á hann 

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144