Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						D ó m a r  u m  b æ k u r
TMM 2012 · 1 111
felldar er óhjákvæmilegt að úfar rísi 
meðal þeirra sem telja framhjá sér og 
sínum gengið. Ekki skal lítið gert úr 
vonbrigðum þeirra sem þykir sem þeir 
hafi verið þurrkaðir út úr íslenskri lista-
sögu, rétt eins og trotskýistar út úr sov-
éskum heimildaljósmyndum. En það er 
fleira sem hangir á spýtunni. Menn geta 
deilt um það hvort listasaga eigi að vera 
persónusaga, hugmyndasaga eða saga 
listmiðla. En hvert sem upplegg höfunda 
er, hlýtur hrygglengja sögunnar ævin-
lega að vera mannvalið: ákvarðanir, 
hugmyndaheimur og verktækni ein-
stakra listamanna.
Nú uppástend ég ekki að íslensk lista-
saga standi og falli með framlagi þeirra 
Gísla Jónssonar, Engilberts Gíslasonar, 
Eggerts Guðmundssonar, Grétu Björns-
son, Ólafs Túbals, Jóns Hróbjartssonar, 
Emils Thoroddsen, Maju Baldvins og 
Vigfúsar Sigurgeirssonar, svo nefndir 
séu af handahófi nokkrir listamenn frá 
frumbýlisárum myndlistarinnar í land-
inu sem ekki hlutu náð fyrir augum 
nýrra söguskrifara. Jafnvel þótt Björn 
Th. árétti mikilvægi þeirra flestra í 
listasögu sinni. En fjarvera þeirra, og 
ýmissa annarra, gerir sögu tímabilsins 
einsleitari, beinlíns fátæklegri, en hún er 
í raun og veru.
Öðru máli gegnir þegar fjarvera lista-
manna kemur beinlínis í veg fyrir að 
hægt sé að fjalla um tímabil eða hug-
myndir með fullnægjandi hætti. Í einu 
tilfelli ástunda höfundar fyrsta bindis 
það sem kalla mætti „jákvæða endur-
skoðun“ á framlagi listamanna. Það gera 
þeir með því að vekja athygli á verkum 
áður forsómaðra listakvenna, Þóru Pét-
ursdóttur Thoroddsen (sem málaði 
landslagsmyndir á Þingvöllum löngu á 
undan Þórarni B. Þorlákssyni), Kristín-
ar Þorvaldsdóttur og Kristínar Þorláks-
dóttur Bernhöft. Sem er vitaskuld löngu 
tímabært.
Sagt er frá Þóru, Kristínunum tveim-
ur og Sigurði Guðmundsson málara í 
upphafskafla sem ber heitið Listvakning 
á 19. öld, ásamt með ágripi um tvo 
teiknara með menntun úr Konunglega 
akademíinu í Kaupmannahöfn, Helga 
og Þorstein Sigurðarsyni. En í þessum 
kafla, sem væntanlega er ætlað að lýsa 
myndun einhvers konar sjónmennta-
vettvangs í landinu á úthallandi 19. öld-
inni, er ekki minnst á Arngrím Gísla-
son, Benedikt Gröndal, Jón Helgason 
biskup, Skúla Skúlason oddhaga og 
Sölva Helgason, né heldur ljósmyndar-
ana Sigfús Eymundsson, Nicoline Wey-
wadt og Pétur Brynjólfsson. Án þessara 
listamanna stendur kaflinn vart undir 
nafni.
Konur á skjön
Síðan er útilokað að ræða módernískar 
hræringar í íslenskri myndlist á fyrstu 
áratugum aldarinnar án þess að nefna 
til sögunnar fyrsta abstraktmálara 
okkar, Baldvin Björnsson og listakon-
una Ingibjörgu S. Bjarnason, en árið 
1930 málaði hún strangflatamyndir, 
fyrst Íslendinga. Hvorugt þeirra kemst 
hér á blað. Fjarvera þeirra og ýmissa 
annarra bitnar líka á allri viðleitni til að 
rekja þróun abstrakt/óhlutbundinnar 
myndlistar á landinu. Í síðari bindum 
listasögunnar er enn látið að því liggja 
að rætur þeirrar myndlistar sé ýmist að 
finna í verkum Svavars Guðnasonar frá 
stríðsárunum eða verkum Valtýs Péturs-
sonar frá 1951. Höfundar láta undir 
höfuð leggjast að fylgja eftir vísbending-
um um tvær listakonur, sem einnig er 
talið að hafi málað abstraktmyndir fyrir 
1945, þær Drífu Viðar og Sigríði Sig-
urðardóttur; þær eru því fjarri góðu 
gamni.
Á undanförnum árum hafa einnig 
komið fram verk á uppboðum og sam-
sýningum sem sýnt hafa fram á nauðsyn 

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144