Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķmarit Mįls og menningar

PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķmarit Mįls og menningar

						D ó m a r  u m  b æ k u r
TMM 2012 · 1 127
honum plötu). Mikið er ég þér þakklátur 
fyrir að hafa ekki skrifað um mig í blöð-
in við það tækifæri. Engir aðrir en 
hégómagjarnir borgarar sækjast eftir 
þessháttar. En ég skal viðurkenna að ég 
hefði þegið að þú hefðir tileinkað mér 
Paradísarheimt. – En með bók sinni 
Saman lagt spott og speki, merkasta riti 
sem út hefur komið hér í heimi síðan 
árið 1781 þegar Kant gaf út Kritik der 
reinen Vernunft – hefur Elías Mar bætt 
mér það upp.“
Leikurinn og ólíkindalætin eru á 
sínum stað – en á bak allt það sér í von 
um að aðdáunin á stórskáldinu sé 
endur goldin (gagnkvæm) og nokkur 
vonbrigði með að Halldór skyldi ekki 
spand era tileinkun á Þórð á Paradísar-
heimt, sem nýkomin er út. Hann vill 
láta muna eftir sér, hann vill í rauninni 
fá um sig afmælisgrein, hann vill 
þrengja sér inn í hug annarra og bækur 
þeirra eins og fyrr segir. Hann vill skipa 
stærri sess í sögu Nóbelsskáldsins en 
vera lítt þekkt fyrirmynd að Organist-
anum, en eins og margir vita breyttist 
Organistinn mjög áður en Halldór lauk 
við Atómstöðina og varð þá mun líkari 
Erlendi en Þórði.11 
Í bréfinu sem nú var vitnað til var 
Halldóri undir lokin ögrað með stór-
brotnu oflofi um Elías Mar fyrir að 
skrifa sögu um Þórð. Þar með er komið 
að öðrum leik með lof og last sem er 
sýnu alvarlegri en sá sem nú var nefnd-
ur. 
Af hverju fór sem fór?
Þórðargleði heitir bókin sem Þorsteinn 
Antonsson hefur „ritað og saman tekið“ 
– og þó er bókin um persónu og feril 
Elíasar Mar. 
Nú er því að heilsa að þetta er önnur 
bókin sem skrifuð er um Elías á stuttum 
tíma. Fyrir fjórum árum gaf Hjálmar 
Sveinsson út ágæta bók um skáldið sem 
nefnist Nýr penni í nýju lýðveldi og 
byggir bæði á samtölum við Elías síð-
ustu ár ævi hans og svo athugunum 
Hjálmars á skáldsögum hans, sem góður 
fengur er að. Í þeirri bók kvarta bæði 
Hjálmar og Elías sjálfur yfir því, að 
hann sé fallinn í gleymsku. Þeir byrjuðu 
á að snúa því dæmi við og nú heldur 
Þorsteinn Antonsson áfram – ekki 
aðeins með Þórðargleði heldur og all-
miklu safnriti sem kom einnig út fyrir 
jól og heitir Elíasarbók. Hún geymir 
sögur og annan prósa eftir Elías sem 
ekki hafa áður komið á prent en einnig 
ljóð áður óbirt. Verður mörgum vafa-
laust mest forvitni á að lesa langan bálk 
og tregafullan sem segir frá sælu vin-
fengi og erfiðum vinslitum skáldbræðr-
anna Guðbergs Bergssonar og Elíasar 
Mar.12 
Bækur Þorsteins og Hjálmars eru um 
margt ólíkar. Hjálmar byggir mikið á 
samtölum við Elías sjálfan. Þorsteinn 
hefur einnig setið á tali við okkar mann 
en byggir mest á minnisbókum, dag-
bókum og bréfum sem Elías lét eftir sig 
– en hann var einn þeirra manna sem 
fáu henti og hafði góða reglu á öllum 
pappírum. Báðir skoða þeir persónuna 
Elías, en Þorsteinn gerist mun nærgöng-
ulli við hann eins og senn verður vikið 
að – árekstrar allir og harmar verða 
mildari í Hjálmarsbók af þeirri einföldu 
ástæðu að Elías dæmir þar sjálfur úr 
fjarlægð ellinnar menn og athafnir og 
hann er maður umtalsfrómur. Hjálmar 
leggur áherslu á stöðu Elíasar í bók-
menntaheimi, á þau tíðindi sem verk 
hans sættu. Þorsteinn hefur hugann 
meir við sögu Elíasar sjálfs – sem og við 
það að finna svör við því hvers vegna 
Elías hætti að mestu að skrifa hálffer-
tugur, eins og fyrr var vikið að.
Í fyrri hluta Þórðargleði segir frá 
bernsku og uppvaxtarárum Elíasar, 
móðurleysingja og lausaleiksbarns sem 

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2
Blašsķša 3
Blašsķša 3
Blašsķša 4
Blašsķša 4
Blašsķša 5
Blašsķša 5
Blašsķša 6
Blašsķša 6
Blašsķša 7
Blašsķša 7
Blašsķša 8
Blašsķša 8
Blašsķša 9
Blašsķša 9
Blašsķša 10
Blašsķša 10
Blašsķša 11
Blašsķša 11
Blašsķša 12
Blašsķša 12
Blašsķša 13
Blašsķša 13
Blašsķša 14
Blašsķša 14
Blašsķša 15
Blašsķša 15
Blašsķša 16
Blašsķša 16
Blašsķša 17
Blašsķša 17
Blašsķša 18
Blašsķša 18
Blašsķša 19
Blašsķša 19
Blašsķša 20
Blašsķša 20
Blašsķša 21
Blašsķša 21
Blašsķša 22
Blašsķša 22
Blašsķša 23
Blašsķša 23
Blašsķša 24
Blašsķša 24
Blašsķša 25
Blašsķša 25
Blašsķša 26
Blašsķša 26
Blašsķša 27
Blašsķša 27
Blašsķša 28
Blašsķša 28
Blašsķša 29
Blašsķša 29
Blašsķša 30
Blašsķša 30
Blašsķša 31
Blašsķša 31
Blašsķša 32
Blašsķša 32
Blašsķša 33
Blašsķša 33
Blašsķša 34
Blašsķša 34
Blašsķša 35
Blašsķša 35
Blašsķša 36
Blašsķša 36
Blašsķša 37
Blašsķša 37
Blašsķša 38
Blašsķša 38
Blašsķša 39
Blašsķša 39
Blašsķša 40
Blašsķša 40
Blašsķša 41
Blašsķša 41
Blašsķša 42
Blašsķša 42
Blašsķša 43
Blašsķša 43
Blašsķša 44
Blašsķša 44
Blašsķša 45
Blašsķša 45
Blašsķša 46
Blašsķša 46
Blašsķša 47
Blašsķša 47
Blašsķša 48
Blašsķša 48
Blašsķša 49
Blašsķša 49
Blašsķša 50
Blašsķša 50
Blašsķša 51
Blašsķša 51
Blašsķša 52
Blašsķša 52
Blašsķša 53
Blašsķša 53
Blašsķša 54
Blašsķša 54
Blašsķša 55
Blašsķša 55
Blašsķša 56
Blašsķša 56
Blašsķša 57
Blašsķša 57
Blašsķša 58
Blašsķša 58
Blašsķša 59
Blašsķša 59
Blašsķša 60
Blašsķša 60
Blašsķša 61
Blašsķša 61
Blašsķša 62
Blašsķša 62
Blašsķša 63
Blašsķša 63
Blašsķša 64
Blašsķša 64
Blašsķša 65
Blašsķša 65
Blašsķša 66
Blašsķša 66
Blašsķša 67
Blašsķša 67
Blašsķša 68
Blašsķša 68
Blašsķša 69
Blašsķša 69
Blašsķša 70
Blašsķša 70
Blašsķša 71
Blašsķša 71
Blašsķša 72
Blašsķša 72
Blašsķša 73
Blašsķša 73
Blašsķša 74
Blašsķša 74
Blašsķša 75
Blašsķša 75
Blašsķša 76
Blašsķša 76
Blašsķša 77
Blašsķša 77
Blašsķša 78
Blašsķša 78
Blašsķša 79
Blašsķša 79
Blašsķša 80
Blašsķša 80
Blašsķša 81
Blašsķša 81
Blašsķša 82
Blašsķša 82
Blašsķša 83
Blašsķša 83
Blašsķša 84
Blašsķša 84
Blašsķša 85
Blašsķša 85
Blašsķša 86
Blašsķša 86
Blašsķša 87
Blašsķša 87
Blašsķša 88
Blašsķša 88
Blašsķša 89
Blašsķša 89
Blašsķša 90
Blašsķša 90
Blašsķša 91
Blašsķša 91
Blašsķša 92
Blašsķša 92
Blašsķša 93
Blašsķša 93
Blašsķša 94
Blašsķša 94
Blašsķša 95
Blašsķša 95
Blašsķša 96
Blašsķša 96
Blašsķša 97
Blašsķša 97
Blašsķša 98
Blašsķša 98
Blašsķša 99
Blašsķša 99
Blašsķša 100
Blašsķša 100
Blašsķša 101
Blašsķša 101
Blašsķša 102
Blašsķša 102
Blašsķša 103
Blašsķša 103
Blašsķša 104
Blašsķša 104
Blašsķša 105
Blašsķša 105
Blašsķša 106
Blašsķša 106
Blašsķša 107
Blašsķša 107
Blašsķša 108
Blašsķša 108
Blašsķša 109
Blašsķša 109
Blašsķša 110
Blašsķša 110
Blašsķša 111
Blašsķša 111
Blašsķša 112
Blašsķša 112
Blašsķša 113
Blašsķša 113
Blašsķša 114
Blašsķša 114
Blašsķša 115
Blašsķša 115
Blašsķša 116
Blašsķša 116
Blašsķša 117
Blašsķša 117
Blašsķša 118
Blašsķša 118
Blašsķša 119
Blašsķša 119
Blašsķša 120
Blašsķša 120
Blašsķša 121
Blašsķša 121
Blašsķša 122
Blašsķša 122
Blašsķša 123
Blašsķša 123
Blašsķša 124
Blašsķša 124
Blašsķša 125
Blašsķša 125
Blašsķša 126
Blašsķša 126
Blašsķša 127
Blašsķša 127
Blašsķša 128
Blašsķša 128
Blašsķša 129
Blašsķša 129
Blašsķša 130
Blašsķša 130
Blašsķša 131
Blašsķša 131
Blašsķša 132
Blašsķša 132
Blašsķša 133
Blašsķša 133
Blašsķša 134
Blašsķša 134
Blašsķša 135
Blašsķša 135
Blašsķša 136
Blašsķša 136
Blašsķša 137
Blašsķša 137
Blašsķša 138
Blašsķša 138
Blašsķša 139
Blašsķša 139
Blašsķša 140
Blašsķša 140
Blašsķša 141
Blašsķša 141
Blašsķša 142
Blašsķša 142
Blašsķša 143
Blašsķša 143
Blašsķša 144
Blašsķša 144