__he/garpósturínrL. Föstudag ur 6. apríl 1979 21 SYNG NÚ MÍN SALARLUTA ,,Way down yonder in New Orieans" Ariö 1718 fékk sá ágæti mon- sjur Jean-Baptieste le Mayne Sieur de Bienville hina prýöileg-' ustu pappira uppá þao, aö New Orleans væri orðin borg og hann borgarstjóri. Borgin, sem var afar mikilvæg samgöngumið- stöö viö önnur lönd tengdist lat- neskum menningaráhrifum karabfeka hluta Ameriku miklu fremur en engilsaxneskum kúl- túr. Hún var oft kölluo Paris-sur-Mississippi par sem bryggjusporðinn — þvf að hvergiíheiminum þótti sælla að leggja skipi sinu að landi. Jafnvel að morgni dags var borgin engu öðru lfk. Á þeim tíma dags áttu jarðarfarir hugi manna og hjörtu. Fjölskyldur, fyrirtæki, hagsmunafélög og karlaklúbbar reyndu bókstaf- lega aö slá hvern annan Ut f jarðarfaratfskunni sem varð mikil og listræn keppnisgrein i New Orleans — svona lfkt og fermingarveislur á fslandi nú á dógum, sem er keppnisgrein — en ólistræn. (Nánar verður vikið Jazz eftir Gunnar Reyni Sveinsson andlegt föðurland var ekkert minna en sjálft FrakklancL Undir suðrænni sól og í góðæri undu heimamenn gjarna við hverskonar gleðskap — meðan þrælarnir sáuumpulið. Mikil og fjölbreytt músik tilheyrði lífs- mynstrinu og dillaði mann- skapnum frá vöggu til grafar. Flotastöð bandariska sjóhersins var komiðupp i New Orleans — og alltaf voru einhverjar deildir flotans mátulega nýkomnar eða réttófarnar svo að endalaus til- efni voru til að halda uppá dag- inn, kvöldið og nóttina í þeim sjóbúðum ásamt aragrúa af áhöfnum kaupskipaflota heims- ins, sem brugðu sér upp fyrir að jarðarfarabransanum i.New Orleans siðar). Frelsi litaðra manna (creola) afkomenda Frakka eöa Spán- verja og svertingja var með þokkalegasta móti alla tfð, þangað til uppúr þrælastrfðinu 1880, að sett voru ný ólög yfir þetta fólk svokölluð Jim Crow-lög, Reglugerðin „Louisi- ana Legislative Code III." gæti verið frá Suður-Afrfku vorra daga, þar sem segir, að allir sem ekki eru snjóhvítir séu vit- anlega kolsvartir. Menntaðir og tiltölulega vel settir kynblend- ingar sem ávallt höfðu með nokkrustolti litið á sjálfa sig frá Evrópuhliðinni og deilt geði i sambýli við hvfta og veriö áhrifamiklir f leikhúsum, kaba- rettum, óperuhúsum og kon- sertsölum sinfóniuhljómsveita New Orleansborgar sem áheyr- endur og flytjendur (creolar voru yfirleitt mjög listelskt fólk) voru nii drifnir f einum hvelli niðurá neðsta sviö mann- legs líf s — i' sambýli við svert- ingjana. — I þeim suðupotti kraumaði óhamingjusamt mannlifið. „BASIN STREET IS THE STREET" The District -— Storyville i gamla franska svertingjahverf- inu var ekki nein kotströnd eða dottandi Búðardalur á árunum milli 1800 og 1900. 1 gleðskaparhverfinu i New Orleans réð feröinni fransk-spænskt léttlyndi og ótæpur afríkanskur gáski. — Einmitt þarna i Mahogany Hall upphófst fyrir alvöru „jam-sessionin" mikla sem stendur yfir enn. Þó að lyfturnar hjá Lulu væru aðeins fyrir tvo, — spiluðu þeir þarna hver um annan þveran allir þessir gömlu góðu gaurar, sem manni er svo endalaust hlýtt til, svo sem „Big Eye" Nelson, Buddyarnir King Bold- en sem var spámaðurinn en ent- ist illa og Petit sem hafði 20 hljómsveitir eins og Pétur rak- ari á sfnum skærum, Bunk Johnson, sem gleymdist illa en liföi þá alla og fannst um sjö- tugt, hann spilaði menn hissa fram yfir áttrætt. Bechet á horni Bechetstrætisog Armstrongstrætis Dodds bræöurnir Baby og Johnny sem urðu klassfk og Krupa og Goodman lærðu sitt af, Freddie Keppard sem varð um sioir frægur fyrir það sem hanngerði ekki, þ.e. að neita að spila inná fyrstu grammófón- plötuna: ,,I didn't want anyone to" steal our stuff" Utskýrði kall og hneggjaði I hornið. Kornettistinn Nick La Rocca sem varð heimsfrægur á þver- öfugan hátt, klarinettleikararn- ir Jimmy Noon sem þótti meir en góður og Sidney Bechet sem dó i lukkulegrielli sem heiðurs- borgari Parisar 1959, trombón- spilarinn Kid Ory sem skóp bá- súnustilinn, F,__'séníið Jelly Roll Morton sem laug þvi til, að hann hefði sjálfur fundiö upp jazzinn, það fann hann út ein- faldlega með þvl að sleppa öll- um hinum, aftur á mdti gerði hann píanóiö að jazzhljómsveit- arhljóðfæri, svo var það auðvit- að sjálfur kóngurinn — allt var alveg sér á parti hjá King Oli- ver. — Og svo allir hinir... Arið 1906 gefur sú ljúfa Count- ess, miss Wille Piazza (sem ekki var kvenrithöfundur) út hina ágætu Blue Book sem er með eldri ferðamannahandbokum þar vestra og vfear veginn gegnum klassana i hverfinu alla leiðuppí eigiö hús beint i fangið á Crying Emmu, Gold Tooth Gussie, Bird Leg Noru eða Three Finger Annie og Tender LionThelmu—eða einsogsegir i blau bókinni „The shot up- stairs, Theshot downstairs, And the shot in the room". Ennfrem- ur stendur I þeirri bláu „If you have the blues — just ask f or the countess". Loft var aö visu lævi blandiö á þessum slóðum og lifsháski mikill, (það var tekiö sérstak- lega fram, ef menn dóu eðlileg- um dauðdaga), — en það var lfka opið hús hjá Lulu dag og nótt þar sem haldið var uppá jólin — árið og öldina út — eða til ársins 1917 — þa kom ný harðsnúin reglugerð. Fljótlega uppúr þvf var Basin Street og Storyville aðeins til I ljúfsárri minningunni. Nokkrar ábendingar um fáan- legar LP með leik ómengaðra New Orleans kappa. 1. Bunk Johnson (trompet) Echos from New Orleans, Storyville 670 203 (meö Georg Lewis klarinett o.fl.) 2. Jimmy Noon (klarinett) At the Apex Club, Decca Dl 79235. 3. Doddsbræðurnir (Baby trommur, Johnny klarinett). Johnny Dodds and.Tommy Ladnier, Biograph BLP —12024. 4. Jelly Roll Morton (piano). StompsandJoys, RCA LPY 508. Heinesen fær H.C. Andersen- mmm verðlaunin Færeyska skáldið William Heinesen hlaut bókmenntaverð- laun H.C. Andersen sjoðsins slð- asta mánudag, en einmitt þann dag, 2. aprfl, fæddist hið dáöa danska skáld. Heinesen er 79 ára gamall og hefur verið afkastamikið og mik- ilsvirt skáld um langt skeið. Hann hefur verið búsettur i Fær- eyjum mest allan hluta ævi sinn- ar. Ekki aðeins hefur skáldsagna- formið veriö honum hugleikið, þvi mörg ljóð eftir Heinesen hafa birst á prenti. Þetta er ekki I fyrsta sinn, sem Heinesen hlotn- ast heiður af þessu tagi, til að mynda hlaut hann bókmennta- verðlaun Norðurlandaráðs árið 1965. H. C. Andersen verðlaunin hafa ýmis nafntoguð skáld hlotið. Má þar nefna Tove Ditlevsen, Tom Kristensen og fleiri. Trend Raf ritvélar Japönsk völundarsmíð. Ódýrar, liprar, sterkar og fallegar. Skrif vélin h.f. Suðuriandsbraut 12. Sími 8 52 77. Pósth. 1232. fl979" Til suburs með Surmu Sunna býður bestu fáanlegu hótelin og íbúðirnar. Þjónustuskrifstofur með íslensku starfsfólki MALLORCA íbúöahótei: TRIANON, PORTONOVA, VILLA MAR, ROYAL MAGALUF Hótel: GUADALUPE, ANTILLAS/BARBA- ÐOS.HÓTEL33. Dvalartimi 1-3vikur, Brottfarardagar: 4. apr. — 6, apr. — 20. apr. - 11. mai - 1. júni - 22. júní — 13. júlí — 27. júlí — 3. ág. — 17. ág. - 24. ág. og 31. ég. - 7. sept. - 14. sept. og 28. sept. — 5 COSTA DEL SOL íbúöahótel: PLAVAMAR, LA CASCADA Hðtel: DON PABLO Dvalartimi 1-3vikur. BrOttfarardagar: 11. mai - I. júni - 8. júni — 22. júni og 29 [úni — 6. júli - 13. júli - 20. júli og 27. júli - 3. ág. - 10. ág. - 17. ág. - 24. ág. og 31. ag. - 7. sept. - 14. sept. og 22. sept. COSTA BRAVA Íbúðahótei: TRIM ARAN og ROVAL LLORET Hótei CARIBE Dvalartimi 3 vikur. Brottfarardagar: ll.mai- 1. júniog22. juní 13. júli - 3. agúst og 24. ágúst - 7. sept. KANARIEYJAR IbúÖahótel á PLAYA DEL INGLES: KOOKA, ROCA VERDE, CORONA RO JA og CORONA BLANCA Dvalartimi: 18 26.dagar. Brottfarardagar: 11. mai - 5. júni - 26. júni - 17. júli - 7. ágúst - 28. ðgúst - 18. sept. - 9. okt. LONDON Brottföralla laugardaga. Hótel: GLOUCESTER, CUMBER LAND, REGENT PALACE og RUSSEL PORTUGAL ESTORIL Hóte! ALBERGARIA VALBOM og LONDRES Ibúðir VALE DO SOL Dvalartimi 3 vikur. Brottfarardagar: 5 júni - 26. júni 17.júli - 7. ágúst - 28. ágúst - 18. sept. GRIKKLAND Hótel FENIX, REGINA MARIS og VRAONA BAV OASIS ibúðir. Dvalartími 2 og 3 vikur. Brottfarardagar: 16. mai 6. júni og 27. júni - 18. |úli - 8. ágúst og 29 ágúst - 12. sept. ISRAEL - GRIKKLAND 17. maiverðkf. 187.000. Dvalartimi3 vikur. KANADA WINNIPEG og VANCOUVER. Broltlarardagar: 3. júni - 3vikur, 24 júní - 4 vikur, 22. júli - 3 vfkur. FARSEÐLAR UT UM ALLAN HEIM FJÖLSKYLDU. OG ONNUR SÉRFARGJOLÐ I AJETLUNAR. FLUGI OLL ODÝRUSTU FLUGFAR. GJÚLDIN I STÆRRI FLUGVÉLAR OG ' HAGKVÆMIR HÓTEL SAMNINGAR LÆKKA FERÐAKOSTNAOINN SUNNA REYKJAVÍK: BANKASTRÆTI 10 - SÍMI 29322.
Beinir tenglar
