Fðstudagur i. ágúst i98o. h&lgarpó^turinn ff Fólk hnussar ef menn græda" NAFN: Haraldur Haraldsson STAÐA: Framkvæmdastjóri Andra hf. og stjórnarformaður Kreditkorta hf. FÆDDUR: 13. nóvember 1944 HEIMILI: Þykkvibær 16 HEIMILISHAGIR: Eiginkona Þóra Andrea Ólafsdóttir og eiga þau þrjá syni BIFREIÐ: Daihatsu Charade '79 ÁHUGAMÁL: Skíðaíþróttir, badminton og laxveiði Hvers vegna stofnuðuð þið þetta fyrirtæki hér? ,,Við álitum að þar sem ís- lendingar hefðu tileinkað sér alla viðskiptasiði vestrænna menningarþjdða, væri ekki óeðlilegt að þeir færu einnig út i þessa starfsemi þar sem þetta er orðið mjög algengt annars staðar. Þess vegna ftírum við af stað með þetta" Þið hafið ekki farið út f þetta með það i huga að þið mynduð geta grættvel á viðskiptunum? Yfirleitt er það nú þannig að allir sem fara Ut i atvinnurekst- ur gera það til þess aö fá ein- hvern hagnaðut úr þvi. Sumum tekst það en öðrum mistekst. Og fólk hnussar ef menn græða og fólk hnussar ef menn tapa." Það var þá einkum hagnaðar- vonin sem réöi þvi aö þið fóruð út i þetta? Auðvitað." 1 löndum þar sem kreditkortin tiðkast eru vixlar ekki algengir. Mörgum finnst alveg nóg um lánastarfsemina l landinu, eruð þið ekki að auka við hana með þessu? Þetta er ekki að auka á, þetta kemur í staðinn fyrir ann- að." Heldur þú þá að með kredit- kortunum muni víxlar leggjast af hér? Þessir smávixlar, þessir tvö til þrjú hundruð þusund króna vixlar ættu að minnka mikið og ég held að það veröi léttir fyrir bankana. Við viljum lika meina aðþettagetisttíraukið innstæð- ur manna i bönkum vegna þess að þeir geta ef þeir eru meö kreditkort, lagt þá peninga inn á vaxtaaukareikning í banka sem þeirþyrftu annars aðvera meö í vösunum" En finnst þér bætandi á þá lánastarfsemi sem fyrir er f landinu þegar efnahagsástandið er jafn siæmt og það er I dag og menn lifa he'r langt um efni fram? Sumir lifa um efni fram og aðrir ekki. Það er spurning hvort þeir sem lifa um efni fram nota þetta eða einhverjjr aðrir" Eiga ekki allir að fá að not- færa sér þetta? Þeir sem fullnægja ákveön- um skilyrðum. Við setjum upp skilyrði sem menn verða að uppfylla til þess að fá kort" Hvaða skilyrði eru það? Þau eru nokkuð mörg, það er fyrst og fremst að menn séu ekki á vanskilaskrám." Er þetta þá ekki beinlfnis þeim i hag sem eiga peninga? Menn þurfa ekki endilega að eiga peninga til þess að vera ekki á vanskilaskrá. Það geta allir samið um sinar skuldir alls staðar, ef þeir bara hafa áræði tilþessaðkoma til dyranna eins og þeir eru klæddir og segja þvi miður en þetta og þetta nnmnnn Vlðsktpti meö Ureditkoi tum hafa rntt *er mjög til rúms rrlendis baði i Randurfkjunum og \'-E:vrópu.I>ur huía þau nanast kointð i slaft peuiuga. uröið nýr gjaldmiðill sem niurgir liala farið flatt á aðnolu. Þafterisvo þa'RÍIogt að versla þegar menn þurfa ekkert aö borga. Fair úivaldir Isleudingot liafa gctað oröið sér úti um kredltkort tneð leyfí Seölabanka lslauds. vn vkki rru þeir scrlega margir, Fyrirlækið Kreditkort hf., hefur iiti tekifi að sér að innletöa þessa ttýjung hér a landi þar st ullir lifa nt'i þegar um einifram og þuð er ekUi laubt viöað mtirgnm Utisl illa á blikuna. Haraldur Haraldsson stiórnurfnrmaður Krrt .... .. J brást ...", svo fremi þeir séu ekki dottnir i þaö skuldafen sem Guðrún Helgadóttir talar um og séu búnir að loka öllum dyrum að baki sér." Fóiki hefur nú ekki gengið of vel með sin fjármál hingað til, vlxla og annað. Heldurðu að ftílk læri á þessi kort i hvelli? Má ekki einmittbúastviðþvi að það detti niður i það skuldafen sem talað er um? Það getur ekki dottiö niður i það fen, vegna þess að það hefur ekki möguleika nema i einn mánuð. Ef það fer I vanskil, verða viðskiptin aldrei stærri en við skulum segja tvö hundruð þúsund krónur. Menn fá ekki að halda áfram að taka Ut ef þeir skulda, þaðer skýrt tekið fram i viðskiptaskilm álunum.'' Eru menn teknir út af skrá ef þeir skulda? Við förum bara og náum i kortin. Við eigum þau og ef menn eru farnir aö skulda þá fá þeir ekki aö taka Ut" Hvernig hefur það þá gerst erlendis að menn hafa orðið svo skuldum vafnir að það hefur þurft að setja á ftít ráðgjafar- þjónustu þeim til hjálpar? Það er af þvi að það eru tvenns konar kort i gangi. Það eru kort fyrir daglega notkun og siðan eru kort sem eru raun- verulega nokkurs konar vlxlar. Út á þau geta menn tekið háar fjárhæöir sem þeir borga siðan af mánaðarlega. Margur hefur farið flatt á þvi erlendis. Okkar kort eru ætluð til daglegrar notkunar. Menn veröa aö gera upp viðskipti siðasta mánaðar, fyrir fimmta hvers mánaðar, annars er kortiö dregið inn!' Tekjur fyrirtækisins, hvaðan koma þær? Aöildarfyrirtækin borga okkur fyrir að sjá um þessa þjónustu. Við fáum umboðslaun frá fyrirtækjum og verslunum fyrir þá innheimtuþjónustu sem viö innum af hendi fyrir þær." Fáið þið ekki lfka dráttarvexti frá fólki sem ekki stendur f skil- um? Jú, ég veit ekki betur en það gildi um allar skuldir sem ekki eru greiddar á gjalddaga að það koma á þær dráttarvextir. Það fer allt eftir settum reglum Se&labankahs á hverjum tfma." Eru menn þá ekki komnir f þetta margumtalaöa skulda- fen? Það getur aldrei bæst við skuldina. Ef hiín er ekki greidd á gjalddaga þá getur sá sem kortið hefur ekki haldið áfram sinni Uttekt og þar af leiðandi ekki aukið á skuldina." Dráttarvextirnir hljóta að hækka þvi lengra sem liður? Þannig er þaö með allar skuldir. En upphæðin getur aldrei orðið það há að hUn geti sett fjölskyldu eða einstaklinga gjörsamlega Ur jafnvægi" Getur þú ábyrgst það? Það getur aldrei farið upp í það háa upphæð. Ekki nema menn fari að gera einhverja ólöglega hluti og þvi get ég ekki séð viö, ekki frekar en þvi að menn brjótist inn i verslan- ir og stelil' Er ekki næsta skref þegar bú- ið er að setja þessi daglegu kreditkort á markaðinn að koma með hin, þessi iangtfma vfxilkort? Nei, það er gjörólik starf- semi. Þá er orðið um að ræða bankastarfsemi og það kemur alls ekki til greina aö viö förum Uti þaðhér. Eurocard hafa ekki verið með neitt slíkt og ég veit ekki til að þeir séu meö neinar áætlanir uppi um aö koma þvi ái' Það er talað um það i fréttum aðþið hafið ekki heimild til þess að taka við erlendum gjaldeyr- isgreiðslum? Við höfum ekki falast eftir neinum gjaldeyrisviðskiptum. Þessir staðir sem selja til erlendra aöila senda okkur sölu- nótuna og við snUum upphæð- inni yfir á erlent gengi daginn sem hUn kemur til okkar. Siðan sendum við þetta Ut. Viö skipt- um svo tékkanum I banka þegar hann kemur hingað. Fáum islenska peninga og borgum kaupmanninum þá upphæð sem við fáum fyrir gjaldeyrinn dag- inn sem hann kemur. Við fáum svo okkar umboöslaun, peninga sem annars myndu hafna I Ut- löndum" En taka ekki kaupmennirnir þessi 35% umboðslaun sem þeir borga ykkur úr vasa neytenda með þvi að hækka vöruveröið? Okkar þjónusta gengur Ut á að auka viðskipti þessara aðila og á þvi alls ekki að auka kostn- aðinn og koma Ut i hærra verð- lagi. Og eins og verðlagsmálum er háttaö hér þá geta menn ekki hækkað vörur sfnar eftir geö- þotta". En I sambandi við erlendu viðskiptin, ef Islenska gengið yiirheyrslu Heigarpost lækkar, hver hirðir þá gróðann af gjaldeyrinum? Kaupmaðurinn eöa fyrir- tækið sem að viðskiptunum stóð" Það hefur einnig veríð talað um að kortin séu verðbólgu- valdandi þar sem mönnum hættitil að kaupa meira en þeir hafi efni á? Ef það er hugarfarið, er þá ekki best að loka öllum bönkum og hætta allri lánastarfsemi? Láta menn bara kaupa og fjár- festa eins og þeir hafa efni á? Ef það er lausnin, ef engin velta er i gangi,hvert stefnir þjóðfélagið þá?" Finnst þér sem sagt alveg ágætt að þjtíðin eins og hUn leggur sig lifi um efni fram? Vestrænt hagkerfi er byggt upp á þessu'.' Og hver borgar? Vitanlega kemur alltaf að þviaðsá sem kaupir þjónustuna verður aö borga fyrir hanaí' En ef allir lifa um efni fram og allir eru jafn peningalausir, hver borgar þá brúsann? Spurningin er þá Er vaxta- stefnan rétt?" eða Eru raun- vextir eða ekki?" Ef ekki eru raunvextir þá borgar sá, þegar veröbólgan er svona mikil, sem á peninga inn á banka" Þib auglýstuð I bæklingi frá ykkur að Flugleiðir,Hótel Loft- íeiðir og Htítel Esja væru við- skiptaaðilar Kreditkorta hf. Þeir Flugleiöamenn voru ekki alveg á sama máli. Voru þetta ekki bein svik við þá sem kortin keyptu? Þaö er mikill misskilningur I þessu öllu saman. Það má segja að mistökin hafi fyrst og fremst legið hjá Eurocard Internation- al. Þeim láðist aö senda bréf til þessaraaðilaumþað að viðfær- um nU meö umboð þeirra á ís- landi," En voru það ekki mistök hjá ykkur að fara af stað áður en Eurocard var búið að senda bréfin ? Við vorum bunir að tala við Flugleiðir. Þeir settu sjálfir auglýsinguna i kynningarbækl- inginn. Þeir eru með samning við Eurocard International. 1 þeim samningi segir að öll kort fyrirtækisins gildi f viöskiptum við samningsaðila, i þessu til- felli Flugleiðir. Þessi islensku kort fyrirtækisins eru ekkert frábrugðin þeim erlendu að öðru leyti en þvf að þau gilda aðeins hér innanlands. Það er fjarstæða að halda þvl fram að við ættleiðum" fyrirtæki. Þessi fyrirtæki hafa sinn samn- ing við Eurocard, það eina sem hefur breyst er að við erum nU umboðsaðilar fyrirtækisins hér á landi" En Sveinn Sæmundsson blaðafulltrúi Flugleiða hefur iýst þvi yfir aö fremur muni hann hætta viðskiptum við Eurocard en fara að skipta við ykkur? Það skytur nU dálitið skökku við, þegar fyrirtæki sem berst í bökkum og verið er aö tala um að rikiö eigi að styrkja, veitir ekki Islendingum sömu við- skiptakjör og það veitir Utlend- ingum. Neitar að taka fslensk kreditkort, en hefur ekkert á móti erlendum;" Hverjir eiga fyrirtækið Kreditkort hf.? Það eru 25 hluthafar ef ég man rétt. Menn i ýmsum stétt- um og stöðum." Stuttu eftir að fyrirtækið var stofnað hætti einn stjórnarmað- urinn þegar það komst upp að hann var með sltíð af gjald- þrotafyrirtækjum á eftir sér. Það er kannski ekki beint traustvekjandi fyrir væntanlega viðskiptavini fyrirtækisins? Hann hafði verið stjórnar- formaður i tveimur fyrirtækjum sem urðu gjaldþrota. Það er alltaf tekið eftir þvi ef mönnum mistekst. öllum getur mistek- ist. Þessi maður hætti i stjórn félagsins og bauö þvi hlutabréf sin til kaups samkvæmt reglum þess, en viö notfærðum okkur ekki forkaupsréttinn." Var hann látinn hætta? Ég get fullyrt að þar var ekki um neinar þvinganir að ræða" Hversu marga viðskiptavini eruð þið búnir að fá? Það eru um 125 fyrirtæki sem sum eru með fleiri en einn sölustað, þannig að það er hægt' að versla með kortunum á svona 160 stöðum á landinu f dagl' Eru margir biínir að kaupa kort? Ætli sé ekki bUið að gefa Ut um 300 kort'.' Heldur þU að umræðan sem hefur staðið um þessi mál að undanförnu hafi fælt fólk frá? Ég veit ekki hvaö ég á aö segja um það. Umræöan hefur kannski einkum vakiö fólk til umhugsunar um þessi mál. Við óskum ekkert eftir þvf að fólk sé að glepjastUt i eitthvað sem það hefur ekki trU á. En fólk veltir þessu kannski f yrir sér og verð- ur að meta sjálft hvað það vill gera. Við erum ekki að þvinga neinn út f neitt" Attu von á að þessi vioskipti eigi framtfðina fyrir sér á is- landi? Það ætla ég að vona" eftir Ernu Indriöadóttur