Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Tķminn

og  
S M Þ M F F L
. 1 2 3 4 5 6
7 8 9 10 11 12 13
14 15 16 17 18 19 20
21 22 23 24 25 26 27
28 29 30 31 . . .
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |



Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Tķminn

						TÍMINN
kemur út einu sinni i
viku og kostar 4- kr.
árgangurinn.
AFGREWSLA
t Megkjavík Laugaveg
18, simi 286, át am
UuidiLaufÁ*i,sími9í,
II. ár.
ReySjavík, 13. júlí 1918.
29. blad.
,Hjarta heimsins'.
Svo nefna Frakkar stundum höf-
uðborg sína. Og nú er hún sögð í
hættu. Herir Bandamanna láta
undan síga geisilegu ofurefli. Her-
stjórar Miðveldanna hafa að sögn
heitið að taka París. Og Þjóðverj-
ar gera sér vafalaust von um að
næðu þeir þeirri borg, bilaði kjark-
ur Frakka svo að þeir yrðu að
semja frið.
En þó svo yrði að París félli í
hendur Miðveldanna, þá eru síður
en svo líkur til að friður komist
á. Eftir væru af andstæðingum
Þjóðverja nánustu frændur þeirra
utan Norðurlanda, Engilsaxar í öll-
um hlutum heims. Og sá kynþátt-
ur hefir, eins og Rómverjar, haft
þann sið, að heyja stríð hálfan
mannsaldur, tapa oft, láta undan
síga, þola hverskonar þjáningar, en
láta aldrei undan fyr en sigur var
unninn að lokum.
En hvernig færi um hjarta heims-
ins, ef barist væri á þeim slóðum
vikum og mánuðum saman? Yrði
París lögð í rústir eins Löwen eða
Reims? Sennilega. Stríðsguðinn
þyrmir nú engu sem verður á vegi
hans.
Samt væri það hörmulegt ef
glæsilegasta borg veraldarinnar yrði
lögð í rústir. Það væri alheims-
tjön. Veröldin öll- á ekki nema eina
París, og hún hefir verið að skap-
ast og fullkomnast í þúsund ár.
Mestu listamenn listelskustu og
smekkvisustu þjóðar heimsins hafa
í allar þessar aldir verið að reisa
þetta dásamlega undur mannlegrar
snilli. Og svo á það ef til vill að
leysast sundur fyrir eldi og járn-
um eftir nokkra daga eða vikur.
Það væri þung fórn. En Frakk-
ar myndu færa hana. Og kæmist
franski þjóðbálkurinn Hfandi úr
eldraun þeirri sem hann stendur í,
þá myndi París rísa upp aftur í
nýrri mynd. Því að »hjarta heims-
ins« hættir ekki að slá meðan
listaþjóðin mikla lifir.                 *
Slysfarir.
Látin er nýlega Valgerður Sæ-
•mundsdóttir vhúsfreyja á Járngerð-
arstöðum í Grindavík, systir Bjarna
Sæmundssonar adjunkts. Var hún
við þvott við laug skamt frá bæn-
um, féll í laugina og druknaði. —
Maður nokkur, Arnfinnur Jónsson,
frá Eyri í Gufudalssveit, druknaði
á Reykjavíkurhöfn á miðvikudag-
inn var. Hafði hann farið einn á
bát út í mótorbát og mun hafa
fallið útbyrðis.
Breytingar á verzlunmni.
Það er nú orðið öllum almenn-
ingi kunnugt að miklar breytingar
hafa orðið á verzlun landsins.
Hafa um það og ýmsar ráðstafanir
út af brezku samningunum verið
prentaðar roknastórar og dýrar
auglýsingar í mörgum blöðum,
einkum þeim sem bezt hafa geng-
ið fram í því að ófrægja lands-
stjórnina og verzlunarstefnu henn-
ar. Virðist stjórnin vera að launa
þeim með því að halda lífinu í
þeim á þennan hátt. Hefir áður
verið bent á það hér í blaðinu að
þetta er óforsvaranleg eyðsla og
þarfleysa.
En sem betur fer fer ekki sam-
an hve aðferðin er röng um að
birta breytingarnar og hitt hversu
þarfar þær eru sjálfar.
Skal nú nokkuð vikið að því í
hverju þessar breytingar eru fólgn-
ar. Því að hvorttveggja ber til, að
auglýsingarnar gefa ekki ljósa hug-
mynd um það, og þær hafa verið
birtar í útbreiðsluminstu blöðunum.
Fellur efnið af sjálfu sér í þrjá
liðu, eftir þeim stjórnum eða nefnd-
um þrem sem um fjalla.
Landsverzunin hefir hingað til
starfað samhliða stórkaupmönnum
og kanpmönnum, um kaup og
sölu einkum á kornvörum, sykri,
kolum og steinolíu. Hefir sú orðið
reynslan að meir og meir hefir
verzlun með þessar vörur komist
undir landsverzlunina. Nú hefir
landsverzlunin algerlega einkasölu
á þessum vörum, með þeirri und-
antekning einni að botnvörpungar
sem flytja fisk til Englands kaupa
þar kol um leið og flytja til landsins.
Frá þessum tíma og þangað til
styrjöldin er búin, má því telja víst
að engar kornvörur, sykur, stein-
olía og kol — með undantekningunni
sem nefnd var — flytjist til landsins
fyrir milligöngu stórkaupmanna.
Landsverzlunin kaupir eftirleiðis
sjálf. Selur þvínæst til kaupmanna,
kaupfélaga og sveitafélaga, eða um
hendur sýslumanna, og ákveður
hversu mikið megi leggja á i ó-
makslaun.
Liggur það í augum uppi hversu
mikil trygging er í þessu fólgin að
landsmenn þurfi ekki að borga
meira en vera þarf fyrir nauðsynj-
ar sínar.
í annan stað hefir landsverzlun-
in nú tekið undir sig skip Eim-
skipafélagsins og sitja nú vörur
hennar fyrir rúmi í skipunum. Var
á það bent hér í blaðinu í vetur
hvilikt dæmalaust ólag það væri
að láta kaupmenn flytja vörur sín-
ar langmest með þeim skipum
sem voru miklu ódýrari en lands-
sjóðsskipin. En hvergi sást munur
á vöruverðinu.
Er þetta því og stórt og merkt
spor í rétta átt. Og lendir nú ekki
lengur á fárra manna höndum
gróðinn af hinum lægri farmgjöld-
um Eimskipafélags skipanna.
Útflutningsnefndin tekur við starfi
kjötsölunefndar, en er nú miklu
rýmra, þar er allar útfluttar afurð-
ir fara nú um hennar hendur.
Verðið á útfluttu vörunum, tvenns-
konar á sumum, gerir það nauð-
synlegt að jafnaðarverð verði sett
á vörurnar. Nefndin á að gera það
og annast söluna í hendur um-
boðsmanna bandamanna. Ætti nú
með þessu móti að vera útilokað
að ólíkl verð sé á innlendum af-
urðum, þeim sem út flytjast, á
ýmsum stöðum á landinu. Fram-
leiðendum á að vera kunnugt um
verðið sem fæst. Ættu því ekki að
iáta neina lokka sig til að selja
öðru verði.
Undanþeginn afskiftum útflutn-
ingsnefndar er sá fiskur sem botn-
vörpungar veiða i ís og fluttur er
beint til Englands án þess að vera
fyrst fluttur á land hér. Hefir sú
veiði verið mikið stunduð nú
seinni part vetrar og í vor. Og
hafa botnvörpungarnir flutt margar
miljónir króna inn í- landið og
auk þess nokkuð af kolum.
Innflutningsnefndin er algerlega
ný stofnun. Hefir hún ráð yfir
því skipsrúmi í Eimskipafélags-
skipunum og landssjóðsskipunum
sem landsverzlunin notar ekki. —
Innflytjendur snúa sér til innflutn-
ingsnefndar um beiðnir um að
fá að flytja inn þær vörur sém
þeir vilja flytja inn. Er það verk
nefndarinnar að sjá um að hæíi-
lega mikið flytjist inn af hverri
vörutegund — væntanlegá líka að
sjá um að brýnni nauðsynjar sitji
fyrir — og verður sá dómur vit-
anlega að byggjast á því hversu
mikið rúm muni fást í skipunum.
Það er ennfremur verkefni inn-
flutningsnefndar að sjá um að
innflytjendur beri frá borði hæfi-
lega mikinn rétt til að flytja inn,
væntanlega í hlutfalli við innflutn-'
ing þeirra áður. Og loks að sjá
um að hæfilega mikið af hverri
vörutegund komi á hvern stað á
landinu.
breytingar, að sjálfsögðu í samráði
og í samvinnu við alþingi, eink-
um bjargráðanefndir. Er nú ekki
lengur neitt hik á öllum stjórnar-
völdum um þessa stefnu.     .
Tíminn má vel við una þessar
breytingar, því að eins og lesendum
blaðsins er kunnugt, er hér komið
á, beint framhald af þeirri stefnu
um landsverslunina sem blaðið
hefir talið hina einu réttu, um að
ráða bót á hinu erfiða styrjaldar-
ástandi.
Verzlunarstefna sú sem prédikuð
var í vetur í langsumblöðunum
og Lögréttu^ er aftur á móti nú
með öllu kveðin niður. Það verð-
ur varla sagt að einn einasti mað-
ur af þeim sem ábyrgðina hafa,
vilji lengur halda henni fram. Svo
gersamlega fylgislaus er nú sú
stefna orðin.
Töðubrestur.
Þetta eru stórfeldar breytingar.
En öll rás viðburðanna heíir mið-
að í þessa átt. Brezku sámning-
arnir gerðu margt af þessu að
nauðsyn.
Landsstjórnin og forstjórar lands-
verzlunarinnar   hafa   ráðið   þessar
Þegar tíðin var sem bezt í vor,
gerðu rtiargir sér vonir um að geta
byrjað að slá tún upp úr Jóns-
messu. Útlitið var þá svo afbragðs-
gott. — Vorverkatíminn er nú orð-
inn um sextán vikur og er það
óvanalegt.
Og svo verður sú raunin á, að
sláttur byrjar varla alment fyr en
eftir viku til hálfan mánuð. Túnin
hafa nálega ekkert sprottið siðustu
vikurnar. Og stráin eru svo fá
sem vaxa, því að kal er meira i
túnum og víða á útengi en elztu
menn muna. Nálega alt land hefir
brugðist annað en áveituland.
Þau eru mörg vorin þegar al-
ment er kvartað um grasbrest.
En oftar verður það, að úr rætist
þó seint verði og verður meðal-
grasvöxtur upp úr miðjum slætti.
Og eftirtekjan eftir því.
Við þá von er ekki hœgi að
hugga sig i þetta sinn.
Úr því ekki hefir sprottið þetta
langa vor, þá spretta túnin a. m.
k. ekki sæmilega á þessu sumri.
Og hið stórkostlega almenna kal
— beztu blettirnir og beztu túnin
verst farin — það bátnar áreiðan-
lega ekki í sumar og vafasamt
hvort það batnar næsta sumar.
Það er mögulegt, ef sérstaklega
vel rætist úr, að heyskapur utan
túns verði bærilegur. En þad er
fyrirsjáanlegur stórkostlegur töðu-
brestur um alt land.
— Hér skal ekki spurt um or-
sakirnar né hitt hvort benda megi
á ráð til þess að forðast kal í
túnum. Það er verkefni hinna bú-
fróðu   manna   að   hugsa   og ræða
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 157
Blašsķša 157
Blašsķša 158
Blašsķša 158
Blašsķša 159
Blašsķša 159
Blašsķša 160
Blašsķša 160