Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Śtsynningur

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Śtsynningur

						

Hann    or    svartur,   svipillur,

M1.     1876.

samt er partur heiíríkur.   Hreggv.

Hvað   litheimtist   til f»ess að  dagblöðin

séu vekjandi?

Eins og í fiestu öífru, eru Englendingar komnir

lengst í pví, að eiga vekjandi og íræðandi dagblóð, og

má með sanni scgja, að peir geta eklri án peirra verið

lieldur en daglegs brauðs. J>au viðhalda jafnan liinu

pólitiska lífi hjá pjóðinni, og glæða og styrkja allar and-

legar og hkamlegar framfarir. Jwi skipta sér vana-

lega í floklca, eptir peirri skoðun eða stefnu, sem livert

blað tekur að sér í fyrstu.—Einn flokkurinn lieitir Con-

servatives, er pað helzt sá flokkur, sem hefur mesta auð-

menn og aðal, sem vill lialda sínum fornu rettindnm,

og lireifa sem minnst fornum vana.—Næsti flokkur heitir

Liberals eður framfaramenn ; sá flokkur vill jafnan gjöra

pær breytingar á stjórnarformi og lögum landsins, sem

tíminn krefur, og pjóðinni eru heillaríkastar, til pess

að ná proska sínum,—Iíinn þriðji flokkur nefnist Iíadi-

cals, ganga peir jafnan #a pá lengra, Iieldur enn

Liberals, vilja innleiða frístjórn (Republic), og gefa

öllum mönnum meira jafnrjetti en nú við gengst.—Hver

af þeSsum flokkum hefur sín blöð, sem haltla áfram

peirri stefnu, er sá fiokkur aðhyllist, og tala hans máli,

eptir pví sem peir hafa bezt föng á.—þ>að álíta Eng-

lendingar hið fyrsta skilyrði fyrir, að eitt blað geti

gjört gagn, að pað taki sér strax í byrjuninni

fasta stefnu, og lialdi henni svo dyggilega áfram; verji

peim beztu kröptum, er peir geta fengið til pess.—það

ber ekki við, að eitt af slíkum blöðum talri grein úr

óvina flokki, pví pað rýrði alit blaðsins. Auk pess sem

ensk blöð ræða allra blaða mest um allt pað er snert-

ir pólitik, hafa pau jafnan vekjandi greinir um ýmis-

legt annað, t. d. verzlun, jarðfræði, fiskiveiðar, ýmsar

uppgötvanir og pess konar; auk pess eru blöðin öll í

anda pjóðleg, taka sem minnst, er snertir önnur lönd,

og sem ekki beinlínis væri nytsamt eður fróðlegt fyrir

Englendinga. pegar vér nú förum að bera saman bluð

Englendinga og blöð okkar, verður mismunurinn mjög

svo einkennilegur. Eptir pví sem vér getum dæmt,

hefir ekkert af okkar núverandi blöðum neina fasta

stefnu eða skoðun í pólitiskum efnum, já, og hvað

verra er, sum af peim nærri pví enga „interesse" fyrir

pólitik. petta er pað skaðlega lijá okkur. pað væri

nærri betra, að hafa einhverja alvarlega „fanatiska' skoð-

un í pólitik, heldur en enga skoðun. Síðan vér feng-

um stjórnarskrána, hefur lítið verið rætt um pólitik bæði

í pjóðólfi og ísafold, og pað sem oss sýnist undarleg-

ast,   að pegar hafa komið   einstöku greinar vekjandi t.

d. um skólamálið í pjóðólfi, pá dettur pað allt í dofa

eptirleiðis, og er aldrei minnst á pað meir, í staðinn

fyrir að halda pví máli lifandi og vakandi fyrir pjóð-

inni, pangað til alþing kæmi saman að sumri. Isafold

tók grein um pað mál, sem betur. hefði verið, að aldrei

hefði verið prentuð; Imn hafði pann blæ, að eyða á-

huga manna á pví máli. Vér gjörum ekki ráð fyrir

pvi, að ritstjórinn hafi verið á peirri skoðun, cn af

einhvers konar misskildri kurteisi, hefur hann leyft henni

inngang í blað sitt. Aldrei kemur nein hugvekja um

vcrzlunina, sem parf pó enn pá margra umbóta við.

Lítið sem ekkert um kirkjumálefni, pví prestarnir pegja

allir eins og s'teinar, pó sumir peirra andvarpi

og stynji í hljóði, hvernig kirkjan hefur verið

svívirt. pó tekur nú yfir hringlið i blöðunum um fjár-

kláðann; þ>að er sannarlega nóg til pess að æra óstöð-

ugann, að lcsa allar pær skýrslur. Putstjórarnir fyrir

sunnan hafa alls cnga mciningu í pví máli, peir

cru hvorki niðurskurðannenn nc lækningamenn, heldur

eins og hver vill, og í hvert skipti cptir pví, sem peir

halda að eigi bezt við í pað og pað sinn. Iivernig á

nú abnenningur að hafa gagn af slíkri uppfræðinguV

í jafn alvarlegu máli væri betra, að bæði ísafold og

p>jóðólfur hefðu eklri sagt neitt, heldur en slá petta

úr og í eptir pví sem hver vill heyra í pað og pað

slripti. p>að er pví með öðrum orðum: blöðin okkarvant-

ar alla alvarlega stefnu, til pess að geta orðið í sann-

leika uppbyggileg og nytsamleg fyrir pjóðina. Ilvaða

gagn er í pví fyrir land og lýð, að fá heila dálka eins

og t. d. í jþjóðólfi um ríkisdagspref og bollalcggingar í

Kaupmannahöfn, eða ferðasögur eptir Fröken B. Kall?

p>að má kannske segja, að pað sé betra heldur en ekki

neitt, en par með er pað líka búið. Til pess ennfrem-

ur að geta fengið nytsamt og alvarlegt blað, hlýtur

ritstjórinn að vera óllum kaupendum alveg óháður í öll-

um peningasökum; hann verður að standa jafh-upprett-

ur eptir sem áður, pó hann fái allt með óskilum og

skornum skammti frá kaupendunum, pangað til peir eru

búnir að læra og finna pað, að pað er peirra skylda

að borga gott og nytsamt blað. Hvernig ætti nú að

stofna slíkt blað'? pað væri með pví, ef nokkrir alvar-

legir framfaramenn vildu ganga í felag, og gefa blaðið

alveg út á sinn kostnað. Vcr höfum hugsað oss slíkt

blað pannig: A ári kæmu út 32 arkir; hver örk mcð

pappír og prentun kostaði um 36 krónur;

yrðu pað...............1152 kr.

Laun til ritstjórans...............1000 -.—

alls 2152 kr.

¦

					
Fela smįmyndir
1-2
1-2
3-4
3-4
5-6
5-6
7-8
7-8