Tķmarit.is   | Tķmarit.is |
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Alžżšublaš Hafnarfjaršar

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Alžżšublaš Hafnarfjaršar

						Alpýðuhlað Dafnarfj

I.   árgangur.

12. janúar 1930

1. tölublað.

A^listinn er listi alþýðunnar!

Inngangsorð.

Með þessu blaði hefst blaðaút-

gáfa Alþýðuflokksins í Hafnar-

firði. Á það mál sína sögu, eins

og öll önnur mál, þó að eigi

verði hún rakin hér að sinni.

Er oss ljóst, að blaðaútgáfa

þessi er og verður að eins til-

raun, — lítill vísir, sem einungis

verður að beri og dafnar þvi að

eins, að blaðið mæti velvild, og

að því verði hlúð. Kemur þá

einkum til kasta hafnfirzkrar al-

'þýðu, því að henni mun það

standa næst.

Skipulag og form blaðsins er

ekki að fullu ákveðið enn þá,

og að eins til bráðabirgða hefj

ég tekið að mér ritstjórnina, en

oss fanst sj'álfsagf og eðlilegast

að standa í skjóli og undir vernd

okkar flokksbræðra í Reykjavík,

að minsta kosti þar til fyrirtækið

á örugga framtíð og stendur á

föstum fótum.

í nánustu framtíð mun blaðið

ræða ýms merk mál, er snerta

sögu og velferð bæjarins, svo

sem fjárhagsmál, fátækramál,

skólamál, hafnarmálið o. s. frv..

ásamt greinum um dægurþras og

dagskrármál. Mun verðp kapp-

kostað að halda séf við kjarna

málanna, en sneytt sem mest hjá

persónulegu hnútukasti. Auk þess

mun blaðið flytja fréttir og aug-

lýsingar eftir því, sem tilefni er

til og rúm  leyfir.

Eru allir gööir flokksmenn

beðnir að miðla úr nægtabrunnj

vizku sinnar og senda ritstjóran-

um greinar um góð og gagnleg

efni, og segja honum fréttir í

sima, þar sem svo margt fer

fram hjá þeim, sem mikið sitja

iniii.

Kaupmenn munu sj'á sér hag

í því að senda öss auglýsingar,

því að vér munum hvetja flokks-

menn vora til að verzla öllu

fremur hjá þeim, er velvild sýna

oss í því efni.

Pessi stuttu inngangsorð eiga

að sannfæra alla um það, að

takist blaðinu að fylgja fyrirætl-

unum sínum, verður það vel þess

virði, að það sé lesið og keypf,

og einn kost mun það hafa fram

;yíir öll önnur blöð: það er fljót-

lesið og þreytir engan.

Viröingarfyllst.

Þoro. Arnason.

Hugleiðingar

fyrlr halnfirzkakjósendur.

Hinn 4. þ. m. hitti ég að máli

ritstjóra „Brúarinnar", hr. Por-

sleif Jónsson, sem þá bauð mér,

sem einum af fulltrúum Alþýðu-

flokksins, að rita grein í nefnt

blað um stefnumál flokksins.

Kvað hann það ákvörðun útgef-

enda blaðlsins að bjóða báðum

flokkum að skrifa sína greinina

hvorum í næsta tbl., er út kæmj

af „Brúnni", laugard.-11. þ. m.;

að öðru leyti kvað hann „Brúna"

ekki taka þátt í flokka- eða kosn-

inga-deilum við í hönd farandi

kosningu til bæj'arstj'órnar.

Nú stendur svo á, að Alþýðu-

flokkurinn í Hafnarfirði hefir á-

kveðið að ganga í bandalag við

Útgáfufélag Alþýðublaðsins í

Reykjavík, um að eiga þar á-

kveðið rúm fyrir ritgerðir sinar

nim störf og stefnu okkar Hafn-

firðinga, fréttir og auglýsingar.

Tel ég því rétt að nota okkar

eigið málgagn í nútíð og framtíð,

eða þangað til öðru vísi verður

ákveðið. Annars tel ég þetta boð

ritstj'órans sæmdarboð fyrir okkar

flokk, þar sem sýnilegt er, að

það yrði tjón aðstandendum

blaðsins og þess flokks, er að því

stendur, við í hönd farandi bæj-

arstjórnarkosningar, ekki vegna

þess, iað Alþýðuflokksmenn séu

ritfærari en íhaldsmenn, heldur

eingöngu vegna afstöðumunar \

svo fjölmörgum atriðum stefnu-

málanna, og það eru pessi atridi,

er ég mun dvelj'a við i ritsmíð

minni.

Það er gamall og nýr háttur

Islendinga og allra þj'óða frá for-

tíð, að þegar velja skal menn tij

opinberra starfa í þágu sveita

eða sjávafþorpa, bæja, borga eða

landsins í heild, að treysta bezt

þeim mönnum, sem taldir eru að

kunni að búa fyrir sj'álfa sig

og safna auði á eigin hönd.

En merkilegt má það heita með

sæmilega skýrri þj'óð og þar sem

nokkur menning býr, að þetta

hugtak skuli ekki löngu útdautt,

svo illa hefir það reynst, eins

og saga fortíðar, svo skráð og

skýr sem hún er, ber ljóst vitni

um, 'því að fari maður i söguna,

ferðist þar um sveitir og sj'ávar-

þörp í fortíð og nútíð, mæta oss

ætíð mótsagnir um hið foma hug-

tak.

Eiginhagsinunamaöurinn,     scm

ver allri hugsun, störfum og þrá

að einu og föstu takmarki, að

verða ríkur, og lifir i fullu sam-

¦ræmi við það, beitir áhrifum á

umhverfið, samstarfsmenn, sveita-

og bæja-stjórnir og þingmenn,

hlýtur að hafa minni hæfileika

til að vinna að velferðarmálum

(fjöldans. Auk þess, þegar til

framkvæmda kemur í slikum

málum, þú snerta þau ætíð að

meira eða minna leyti hagsmuni

,hinna efnuðu, og því meiri auður

^nefndra manna og því fjárfrekari

velferðamál, þess meira skerðist

áf efnum hinna auðugu og eigin-

gjörnu.

Þvi er það, að sterkir hags-

munamsnn (eiginhagsmuna) vlnna

,á móti öllum þeim málum, er

bæta hagsmuni og velferð fj'öld-

ans, — alþýðunnar —, en eru

;aftur á móti hinir ötulustu starfs-

menn þeirra mála, er fjalla uro

verndun eiginhagsmuna "bg til aa

losna sem mest við útgjöld.

J sveitum birtast hagsmuna-

mennirnir bezt í því að hafa

sölsað undir sig beztar og flestar

jarðirnar og hvers konar hlunn-

indi, sem þeim fylgja, að hafa

náð sem ódýrustu vinnuafli og

sem mestum fjármunum í gegrj

um afurðasölu og kaup. Slíkir

^menn nota fjárhagslega afstöðu

sína til að auðgast sem mest í

gegn um samvinnukaupfélög og

reynast þá oft ötulir starfsmenn,

sj'ái þeir sér f járhagslegan gróðb-

íeik   á   borði.

t uppgahgi sveitaþorpa og

bæj'a eiga nefndir menn góðan

j'arðveg og skilyrði til fjársöfn-

,tinar. Eru því starfshættir þeirra

að ná undir sig öllum þeim

löndum, er likleg þykj'a ti!

verðhækkunar,        xipplögupláss-

um ef hægt er að

selja upplögu 5 fiskiveiðabæjum,

—' hafnarlóðum, ef um Iíkur til

hafnabóta er að ræða, o. s. frv.

Einnig þar, sem verkalýðurinn er

ófélagsbundinn, að hagnast af

fjárhagslegum vanmætti einstak-

Jinganna.

Er nú fróðlegt að sj'á hvernig

þessar myndir hafa birzt í Hafn-

fj'arðarbæ. — Á þeim tímum, er

Hafnaríjörður öðlaðist bæj'ar-

réttindi og kosin var bæjarstjórn,

voru það Góðtemp'.arastúkurnar,

sem látnar voru beita sér fyrir

fulltrúavali, enda var þa nokkur

áhugi fyrir banni og bindindis-

málum innan stúknanna. Flokks-

leg áhugamál inhán bæjarstjórnar

vóru engin, þótt oft væri deilt

og rifist um bita og sopa á þeim

tímum.

Garðakirkja var þá eigandi

meiri hluta allra hafnar- og bygg-

jlnga-lóða. En þar sem fulltrú-

unum þótti óörugt um, hverjif

yrðu verðmæta lóðanna aðnj'ót-

andi, var það að bæj'arstj'órn

keypti Iandið. Frá þeim tíma og

þar til þeir urðu í minni hluta

hafa fulltrúarnir verið að deila

jiiður á sig verðmætustu lóðun-

um við aðalgöturnar og hafnar-

lóðunum, svo sem þær eru, frá

Óseyri og fram að landamærum

Garðahrepps, með öllum hlunn-

indum og hagsmunavonum, sem

um var að ræða og von var um

að fyndust i framtíð.

Nú skyldi margur halda, að

slíkt hefðu þeir ekki gert, ef

hugsanlegt hefði verið, að hér

kæmi höfn, sem þyrfti á lóðunum

og réttindunum að halda til á-

gætis bænum og höfninni. Á'

þessum tíma var mikið rætt uro

iliafnargerðir um alt land, bygð

höfn, i Reykjavík, rætt um hafn-

argerð i Hafnarfirði og það af

kappi innan sldpstjórafélagsins.

Þá er að minnast á afstöðu

bæj'arstj'órnar til hinna ýmsu

menningar- og framfara-mála

bæjarfélagsins. Nokkru eftir að

bærinn öðlaðist bæjarréttindi og

bæjarstjórn var tekin til starfa,

,fór verkamannafélagið að gera

ýmsar kröfur og ályktanir til

bæjarstjórnar, og var því í engu

sint

Eitt var það, sem bæjarstjórn

var samhuga um, og það var

að leggj'a í sem minst og leggja

sem minstar byrðar hver á annars

herðar. Kaup rafstöðvarinnar 4

Hörðuvöllum munu vist flestum

(kunn, þegar keypt var af Jóh. J.'

Reykdal, sömuleiðis gömlu vatns-

veitunnar, sem að nokkru leyti var

ikeypt af bænum úr sjálfs sins

hendi. Annars býzt ég við,. að

is«ga bæjarstjórnár Hafnarfjaröar

verði  við  tækifæri rakin   nánar.

Um leið og bæj'arfulltrúarnir

voru í bæj'arstjórn voru þeir

«<nnig atvii,iiurekendur. Pví mun

við brugðið, hve kaupgjald var'

lágt hér í Hafnarfirði, og þó ó-

víða beitt jafnmiklu bolmagni til

að bæla niður réttmætar kröfur,

jafnt karla sem kvenna.

. Um f járhaginn er það að sdgja,

að þegar ihaldsmpnn mistu völd-

in i ársbyrjun 1920, þá mua bær-

inn   hafa  sluiklaö  yfir 700 000,00

					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2