Tímarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrá inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Vikuútgáfa Alşığublağsins

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoğa í nıjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ağlaga hæğ


Vafrinn şinn styğur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til ağ skoğa blağsíğuna sem JPG
Vikuútgáfa Alşığublağsins

						Albvðnblaðsins
Gefið út af Alþýðuflokknum.
I. árgangur.
Reykjavík, 12. janúar 1927.
1. tölublað.
Til lesenda.
Úígeíendur Alþýðublaðsins hafa
ákveðið að gefa auk daghlaðsins
út vikuútgáfu af því, og er hún
sérstaklega ætluð alþýðufólki úti
á landsbyggðinni, því, sem gjarna
vill halda alþýðublað, gefið út í
Reykjavik, en þykir dagblað of
dýrt eða kærir sig ekki um það
lesmál, sem eingöngu varðar
Reykjavíkurbúa. í vikuútgáfu
pessari munu birtast flestallar
helztu greinir og tiðindi, sem dag-
blaðið flytur, og auk þess grein-
ír, er sérstaklega eiga erindi til
lesenda vikublaðsins. Kemur 1.
tölublað þessa vikublaðs hér fyrir
almenningssjónir. Vænta útgef-
endur þess, að það verði aðnjót-
andi sömu vinsælda með þjóð-
inni, sem dagblaðið hefir áunnið
sér og nýtur.
Frá sarnbandsþinginu.
Skýrsla sambandsforseta.
Stutt ágrip.
Málin, sem sambandsstjórn hefir
til meðferðar: 1) Verklýðsmál, og
þar undir fellur útbreiðslustarf-
semi, síofnun nýrra verklýðsfélaga
og beinn stuðningur við verklýðs-
félögin í kaupdeilum þeirra og
iöðrum vandamálum, sem úr þarf
að greiða. 2) Stjórnmálastarfsemi,
en þar undir heyrir útgáfa blaða,
kosningar, þingstarfs^mi og margt
annað, sem teljast raá til stjórn-
málastarfseminnar.
H^á jafnaðarmömium í ná-
grannalöndunum er yfirstjórn
verklýðsmála og stjórnmála að-
greind. Þar hafa sérstakar stjórn-
jr verklýðsmá'in til meðferðar, og
verklýðsfélögin hafa sérstök þing
til þess að ræða hin eiginlegu
verklýðsmál, og á sama hátt eru
háð þing jaínaðarmanná, þar sem
rædd eru löggjafarmálin og þar
sem mörkuð er s'.efnan í dag-
skrármálum  alþýðuílokkanna.
Jafnvel þó fáment sé hjá okk-
ur móts við aðrar þjóðir, þá er
vafalaust h!utfallslega meira starf
ætlað sambandsstjórn íslenzka Al-
þýðuflokksins með sameiginlegri
yfirstjórn stjórnmá'a- og ve.klýðs-
mála-félaga heldur en þar, sem
þetta er aðgreint. En hvort þetta
fyrirkomulag er heppilegt eða
ekki, verður ekki enn sagt með
neinni vissu. Nokkur breyting á
þessu fyrirkomulagi eru fjórð-
ungssambönd, sem aðallega munu
hugsa um verklýðsmálin, um sam-
vinnu  verklýðsfélaga  í  kaupdeil-
um og þess háttar, en meira um
þetta síðar.
Löggjafarmálin,
sem komið hafa til kasta sam-
bandsstjórnarinnar á umliðnu
starfstímabili, eru æðimörg. Full-
trúum sambandsþingsins munu
þau mál flest kunn og afdrif
þeirra, en hér þykir þó hlýða að
vikja  að hinum helztu.
Alþýðuflokkurinn hefir ekki á
alþingi atkvæðamagn til að ráða
úrslitum mála, þar. sem flokkur-
inn fram að þessum tíma hefir að
eins átt eitt sæti í þinginu, en
þótt svo-sé, verður þó talsvert
vart við áhrif Alþýðuflokksins á
löggjafarstarfsemina, er kemur til
af því, að sá mikli kjósenda-
fjöldi, sem Alþýðuflokkurinn hefir,
og blöð hans hafa svo sierk áhrif
á almenningsálitið, að alþingi
verður að taka tillit til þess í
löggjöfinni.
Af löggjafarmálum, er fram
hafa verið borin af háifu Alþýðu-
flokksins á síðast liðnum tveim-
ur árum, má telja merkust slysa-
tryggingalögin, er samþykt voru
á alþingi 1925, frumvarp til laga
um að banna næturvinnu að vetr-
inum til í Reykjavík og Hafnar-
firði og frumvarp til laga um að
tryggja muni lögskráðra skip-
verja. Slysatryggingarlögin eru
engan veginn svo fullkomin, sem
við mundum óska, en segja má,
að með þeim sé lagður sá grund-
völlur, sem hægt verði að byggja
á fullkomnari tryggingar, þegar
fram líða stundir. Næturvinnu-
frumvarpið og frumvarp til laga
um að tryggja muni lögskráðra
skipverja komst hvorugt fram.
Var hið fyrra íelt, en hinu síðara
vísað til stjórnarinnar.
Þá hafa verið borin fram af
hálíu Alþýðuflokksins ýms þjóð-
nýtingarfrumvörp og tillögur til
breytinga á eldri löggjöf, er að-
allega  snertir  mannréttindi.
Þá má nefna löggjafarmál, þar
sem AlþýðuHokkurinn að tilhlut-
un flokksstjórnarinnar hefir bsitt
sér gegn, svo sem er um ríkis-
lögreglufrumvarp stjórnarinnar
1925, og óþarft er að lýsa hér
nánara. Hér má líka geta hinna
rangláíu skattafrumvarpa (um
verðtoll og gengisviðauka), sem
barist hefir verið gegn af hálfu
Alþýðuflokksins, — gegn breyt-
ingu kjördags o. fl.
Kosningar.
Á kjörtímabilinu hefir Alþýðu-
flokkurinn tekið þátt í fleiri kosn-
ingum en búijt var við. Aukakosn-
ingar   hafa   farið   fram   í   Gull-
bringu- og Kjósar-sýslu, i Reykja-
vík og auk þess landskjörið núna
síðast. Landskjörið í sumar 1. júlí
var sú eina kosning, sem gert var
ráð fyrir á síðasta sambandsþingi
að koma mundi fyrir á tímabilinu.
Og Alþýðufiokkurinn getur verið
ánægður með þann árangur, sem
orðið hefir af þátttöku hans í
þessum kosningum. Við lands-
kjörið komum við manni að og
sýndum með því, að við erum
þriðji sterkasti flokkurinn í land-
inu. Við aukakosninguna í Reykja-
vík kom Alþýðuflokkurinn að ein-
um manni, og hefir því alþingis-
mannatala f.okksins tvöfaldast. .
Alpýðuprentsmiðjan.
Nokkru fyrir síðasta sambands-
þing var hreyfing komin á það
rnál, en það var fyrst í dezember
1924, að gerð var gangskör að
því að safna fé til prentsmiðj-
unnar. Skrifaði þá sambandsstjórn
félögum úíi um land um málið.
En 1. febrúar 1925 var allsherjar-
söfnun hafin í Reykjavík. Megin-
hluli þess fjár, er safnast hefir til
prentsmiðjunnar, var héðan úr
bænum. Alls hefir saínast 17 300
kr., og auk þess er 2000 króna lán
h„'á einu sambandsfélaganna, svo
að safnféð telst vera 19 300 kr.
Þó þurfii að fá lán, 10000 kr., til
þess að geta keypt öll áhöld til
prentsm'ðjunnar, enda var gert
ráð fyrir i upphafi, að samskotin
þyrftu að vera 30 000 kr. til þess
að hægt væri að kaupa prentá-
höldin án þess að taka lán.
Alpýðublaðið.
Prentsmiðjan var stofnuð til
þess, að léttara yrði um rekstur
Alþýðublaðsins. En eins og kunn-
ugt er, hefir ávalt verið halli á
rekstri þess. Fyrstu 3 árin var sá
hal.'i mjög mikill, en hefir farið
smáminkandi. En það verður á-
valt erfiðara og erfiðaia ár frá
ári, bæði að svara vöxtum af
skuldum þeim, er safnast hafa,
og eins hitt að greiða árlegan
halía. Hefir sambandsstjórn mik-
ið rætt um þetta mál, og eftir
rækilega yfirvegun var að því lá'íi
horfið að mynda félag með á-
hugasömurn alþýðumönnum til
þess að styðja Alþýðublaðið fjár-
hagslega. Var stofnað slíkt félag
á síðast liðnu sumri. Urðu nokk-
ur mistök á hinum fyrstu fram-
kværndum þess. Og þar sem sýni-
legt var, að ekki myndi takast
samvir.na milli stjórnar þess fé-
lagiskapar og sambandssijórnar
— en slík sámvinna var óhjá-
kvæmileg, ef nokkurt gagn ætti
að verða að þessu —, þá gengust
nokkrir menn fyrir því að nýtt
félag var stofnað með fullri sam-
vinnu við sambandsstjórn. Hefir
það félag, „Aðstoðarfélag Alþýðu-
blaðsins", nú þegar frá 1. dez.
s. 1. tekið að sér rekstur Alþýðu-
blaðsins, en öll stjórnmálayfirráð-
in eru í höndum sambandsstjórn-
ar. Hefir nú og þeirri langþráðu
ósk margra flokksmanna verið
fullnægt, að stækka Alþýðublaðið
í broti, og væntir sambandsstjórn-
in, að því verði vel tekið af al-
þýðu, þótt nokkur hækkun á á-
skriftargjöldum hafi iafnframt
orðið  á blaðinu.
Útbreiðslustarfsemi
Á sambandsþingum hefir ávalt
verið lögð mikil áherzla á það,
að stofna ný verklýðsfélög. Á
umliðnu starfstímabili hefir nokk-
uð verið að þessu unnið, sumpart
beinlínis af sambandsstjórn og
fulltrúum hennar eða af áhuga-
sömum flokksmönnum. I sam-
bandi við kosningar þær, er fram
hafa farið, hafa verið sendir menn
til ýmsra héraða á landinu og
ýmist lögð drög til stofnunar
verklýðs- og jafnaðarmanna-fé-
laga eða þau beinlínis stofnuð.
Þannig var í fyrra vetur sendur
maður af sambandsstjórninni til
Austur- og Norður-lands. Var þá
s;ofnað jafnaðarmannafélrg á
Seyðisfirði og Iögð drög til stofn-
unar verklýðsfélags í Glerárþorpi
við Akureyri; þar hefir síðar verið
stofnað verkamannafélag. Um
Vestfirði hefir tvisvar verið farið
á þessu ári, og hafa nú verið
stofnuð 3 verklýðsfélög á þess-
um stöðum: 1 Bolungavík, á Flat-
eyri við Önundarfjörð og á Þing-
eyri við Dýrafjörð. Um það
má náitúrlega lengi deila, hvort
nægilega mikið heíir verið unn-
ið að útbreiðslustarfsemi eða ekki,
en það verður þó að viðurkennast,
að nokkuð hefir verið gert. Einn-
ig má á það líta, að sambands-
stjórnin hefir haft lítið fé til um-
ráða i þessu skyni, en alt slíkt,
sérslaklega ferðalögin, kostar mik-
ið fé. Þegar á alt er litið, væntir
mig þess, að sambandsþingið telji
sambandsst]órnir.a hafa unnið
nokkuð í ]jessum efnum yfir tima-
bilið.
Fjórðungssamböndin.
Á Norðurlandi og Austurlandi
eiu nú stofnuð fjórðungssambönd.
Eru í þeim nokkur félög, sem
enn eru eigi gengin í Alþýðusam-
bandið. Hefir stjórn Alþýðusam-
bandsins stuðlað að stofnun þess-
ara fjórðungssambanda, en þeim
er aðallega ætlað, eins og kunn-
					
Fela smámyndir
Blağsíğa 1
Blağsíğa 1
Blağsíğa 2
Blağsíğa 2
Blağsíğa 3
Blağsíğa 3
Blağsíğa 4
Blağsíğa 4