Tķmarit.is
Leita | Titlar | Greinar | Um vefinn | Algengar spurningar |
skrį inn | Íslenska | Føroyskt | Kalaallisut | Dansk | English |

Nżja blašiš

PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |
Skoša ķ nżjum glugga:
PDF  | HQ_PDF  | JPG  | TXT  |


Ašlaga hęš


Vafrinn žinn styšur ekki PDF skjöl
Smelltu hér til aš skoša blašsķšuna sem JPG
Nżja blašiš

						^dsbók^N
NÝJA  BLADID.^
*x
^JantV
974
£U
I.   árg.
Siglufirði, Fimtudaginn 6. janúar 1927.
1. tbl.
Ginningafíflin.
Eg verð að segja það rjett eins
og er. að ósvífnari ásökun hefi eg
ekki oft heyrt slengt fram.an í al-
menning en þá, er forsprakkar Jóns-
túnsmanna ljetu sjer um munn fara
á bæjarstjórnarfundinum sæla, sem
haldinn var núna fyrir jólin. Peir
sögðu það tvímælalaust, að undir-
skriftaskjalið, sem rúmir 250 kjós-
endur höfðu með eigin hendi skrif-
að nöfn sín undir, væri að engu
hafandi og ekkert mark á takandi
sakir þess, að þessar sálir hefðu
verið ginntar til þess með blekking-
um að skrifa þar á nöfn sín. Með
öðrum orðum: Allir þessir rúml.
250 kjósendur, og þar á meðal
meiri hluti gætnustu og göíugustu
borgara bæjarins, eru kallaðir ginn-
ingaíífl — veifiskatar Sófúsar Árna-
sonar, sem bar að mestu skjalið
milli manna. Pað sem þessir heimsk-
ingjar áttu að hafa látið ginnast á,
og glapti þeim ráð og sýn, kváðu
þeir hafa verið það, að Sófús átti
að hafa „málað svo svart á vegg-
inn", eins og Jón Guðmundss»n,
túneigandi, komst að orði, um auka-
kostnað þann er verða mundi ef
kirkjan yrði bygð á túni Jóns, að
öllum blöskraði, allir trúðu og allir
skrifuðu. undir í krafti þeirrar út-
málunar Sófúsar. Mikill er þinn
kraftur, Sófús minn! og skaði að þú
skyldir ekki finna Jónstún-herrana
líka, því sennilega eru ýmsir þeirra
litlu vitrari en sumir, er undir skjal-
ið skrifuðu, nje fastari.í rásinni hvað
skoðanir snertir á opinberum mál-
um, nje ótalhlýðnari en margir
þessara 250.
Pað er nokkuð einkennileg máls-
vörn hjá leiðandi mönnum, er þeir
annað tveggja kalla allar varnir og
og mótbárur andstæðinga sinna
„vitleysu" og „heimsku" eða „blekk-
ingar" og jafnvel „lýgi". Er þetta
nú hyggileg aðferð til að vinna
málstað sínum gagn? Nei, því fer
fjarri! Allir, sem vilja vinna hug-
sjónum sínum og skoðunum gagn í
ræðu og riti og og hafa þroska til
að koma fram í drengilegri baráttu,
íara ekki þannig að ráði sínu. —
Peir reyna að færa fram skynsam-
leg rök fyrir sínum málstað, sem
hvortveggja í senn, styrkir þeirra
mál og veikir vörn andstæðinganna,
og því betur tekst þetta alla jafna,
sem menn eru kurteisari í garð
sinna andsíæðinga. Pað er sjálísagt
ekkert til, sem ber jafn greinilegan
vott um klaufalega frammistöðu og
og rökþroj eins ræðumanns eins og
það, þegar hann hreytir úr sjer íII-
yrðum í garð mótstöðumannanna,
og lengst kemst hann í klunnaskapn-
um, þegar hann grípur til þeirra
örþrifáráða reiðra manna að bríxla i
andstæðing sínum um heimsku! vit-
andi þó vel, oftastnær, að andstæð-
ingurinn mundi standa honum fylli-
lega á sporði, og enda verða með
hærri einkunn, ef gáfnafar beggja
væri lagt á óskeikula sálfræðislega*
rannsóknarvog. Eru þessir og því-
líkir forustumenn ekki til hinsverra
fyrir þann málstað er þeir ljá fylgi
sitt með þvílíkri framkomu? Getið
þið hugsað ykkur ndkkurt hlægilegra
fyrirbrygei, en að sjá æstan ræðu-
mann berja í borðið", sótrauðan af
ráðaleysi og reiði, og kalla hispurs-
laust andstæðinga sína heimskingja
og blekkingamenn, án þess svo mik-
ið sem gera tilraun til þess að finna
orðum sínum stað? Ef slíkur klaufa-
skapur og ánaháttur getur ekki leitt
meðaumkvunarbros ffam á varir á-
heyrendanna, þá veit eg ekki hvað
til þess þarf. En það er á allra vit-
orði, að ekkert gerk einn foringja
lítilmótlegri en einmitt það, þegar
hann gerir sjálfan sig hlægilegan
með fruntaskap og framWeypni. Ef
mótstöðumaðurinn gerir sig beran
að heimsku, þarf andmælandinn
ekki að vera að eyða orðum sínum
og skarpleik til að lýsa því. Aheyr-
endurnir eða lesendurnir finna það
sjálfir kannske betur.
Ekki er eg ræðumaður og ekki
er eg líklegur til þess að gera mig
að foringja eða leiðandi manni í
þessum bæ, en þó ann eg [sjálfstæði
mínu og  sóma   svo   mikils,   að   eg
kann því illa að menn,  hvort   sem
þeir  eru   „háttvirtir   bæjarfulltrúar"
eða ekki, kalli mig   ginningaíífl   og
heimskingja,   þótt   jeg   skrifi    nafn
mitt undir  það,   sem   jeg   tel   rjett
og viturlegast ráðið,  ef  það   heyrir
undir mitt atkvæði. Egget tekið undir
með Jóni Brandssyni og sagt:   „Eg
hefi aldrei þurft að   láta   aðra   gefa
mjer   sannfæringu   nje   heldur   hefi
jeg látið aðra ginna mig til að skrifa
nafn 'mitt undir það,   sem   eg   hefi
talið rángt". Honum  fórst   eitthvað
þessu líkt orð, er hann hafði   lesið
„Frjettir og auglýsingar", er út ko mu
eftir borgarafundinn. Og það   fanst
á,   að    þessi    gamli    heiðursmaður
þóttist grátt Ieikinn,  að   vera talinn
ginningafífl, þótt hann skrifaði nafn
sitt  undir  áskorun,   er   eftir    hans
sannfæringu var í alla staði rjettmæt
og kurteislega orðuð. Og svo er fyrir
þakkandi,   að   til   eru   í   Siglufirði
menn   og   konur,   sem   þykir   nafn
sitt og heiður og sannfæring   meira
virði    en   svo,    að   þeir   þoli   það
þykkulaust, að  vera   svífvirtur   þótt
þeir láti uppi skoðun sína bg sann-
færingu.   Eg  var  einn    af   þessum
„ginningarfíflum" og   tel   mjer   það
vansalaust að vera í þeim hóp. En
eg kann því illa að   vera   svívirtur
fyrir það. En það   kalla eg svívirð-
ingu, frá bæjarfulltrúum, sem menn
ættu að vænta af sæmilegar kurteisi,
þegar svo er um mælt, að ekki  sje
takandi mark á þessum undirskrift-
um,   vegna   þess   annaðtveggja, að
menn hafi verið gintir til að skrifa
þar   á   nofn  sín   með  blekkingum,
eða þá. að menn hafi skrifað undir
af því,   að   þeim   hafi   verið   sama
um   kirkjustæðið,   —   verið   áhuga-
lausir fyrir   málinu.    Eg   endurtek
það, að   þetta   kalla   eg   svívirðileg
ummæli, og   lítilsvirðingu   á  hæsta
stigi fyrir borgurum þeim, er undir
skjalið rítuðu,   og   ekki   síst,   þegar
þau koma frá þeim mönnum,  sem
fjöldi þessara sömu   „ginningafífla"
hafa áðut^ þokað   upp   í  virðingar-
stöðu með atkvæði sínu.  Og þakk-
irnar   komu    ekki   vonum   seinna.
					
Fela smįmyndir
Blašsķša 1
Blašsķša 1
Blašsķša 2
Blašsķša 2