Tíminn - 09.07.1947, Blaðsíða 1

Tíminn - 09.07.1947, Blaðsíða 1
BITSTJÓRI: ÞÓRABINN ÞÓRARINSSON ÚTGEPANDI: PRAMSÓKNARFLOKKURINN | Slmar 2353 og 4373 ( FRENTSMIÐJAN EDDA hX : .ITSTJÓRASKRIPSTOPDR: EDDUHÚSI. Undargötu 9 A Símar 2353 og 4373 APGREIÐSLA, INNHEIMTA OG AUGLÝSINGASKRIPSTOPA: EDDDHÖST. Ltndargðta 9A Slml 2323 31. árg. Reykjavík, miðvikudaginn 9. júlí 1947 122. blað Samvinnuhreyfingin er i hröðum vexti í Kína 'Viðáal við kínverskan saanvinnumann, W. K. Wu, sem er kominn hingað til að kynnast fiskveiðum íslendinga Samvinnustefnan á auknum vinsældum og útbreiðslu að fagna um héim allan. Er það ekki hvað, sízt nú eftir styrjöldina, þegar au$u fólks eru í vaxandi mæli að opnast fyrir því, að bezta, ef ekki einasta leiðin til varanlegs friðar, er náin félagsleg sam- yinna á milli mahna og þjóða. Um þessar mundir er hér staddur kínverskur samvinnuleiðtogi, W. K. Wu, sem kominn er alla leið hingað til að kynnast af eigin raun fiskveiðiaðferðum íslendinga. Ferðast hann hér um á vegum Sambands ísl. samvinnufélaga og leggur af stað norður til Siglufjarðar í dag. Tíðindamaður blaðsins hitti W. K. Wu að máli í gær óg spurði hann meðal annars frá samvinnustarfseminni í heimalandi hans Kína. '.— Er samvinnustarfsemin ekki í örurh vexti í Kína, eins og víða annars staðar? .. ,— Jú, fólk í Kína er nú óðu/n að sjá þýðingu samvinnustarf- seminnar fyrir aukna velmegun W. K. Wu. og bætta lífsafkomu almenn- ings. Annars hefir samvinhú- starfsemi verið rekin í Kína síðastl. 30 ár, þó það sé ekki fy.rr en a allra seinustu árum, sem hún hefir náð verulegri út- breiðslu. Mestri útbreiðslu riefir samvinnustefnan háð á styrj- aldarárunum og eftir styrjöldina. — Eru >það bændur eða verka- menn, sem aðallega hafa sam- vinnufélög með sér? *r- Samvinnustefnan hefir náð langsamlega mestri út- breiðslu meðal bænda í Kína. í mörguíri héruðum eru flestir bændur í samvinnufélögum, sem selja vörur þeirra og ann- ast innkaup að nokkru leyti. Yf- irleitt er þessi félagsskapur með- al bænda ákaflega vinsæll og í örum vexti. f fyrstu voru menn tregir til að ganga i félögin og skyldu ekki þýðingu þeirra til fulls. Nú er hugsunarháttur manna óðum að breytast í þessu efni og augu bænda almennt að opnast fyrir gildi samvinnu- stefnunnar. Sjá þeir, að með fullkomnum samvinnusamtök- um geta þeir bætt lífskjör sín og afkomu að miklum mun. Þrátt fyrir það, að starfsemi samvinnufélaganna væri mikl- um örðugleikum háð á styrjald- arárunum, einkum í þeim hér- uðum er Japanir höfðu hertekið, óx starfsemi þeirra að miklum mun. Félögin færðust úr stað með fólkinu undan Japönum og héldu starfsemi sinni áfram þrátt fyrir erfið skilyrði. í júní voru 168.229 samvinnu- félög starfandi í Kína, með 18.228.645 félagsmönnum. Lang flest þessi félög eru sölufélög bænda og að tiltölu hefir sam- vinnustefnan náð mestri út- breiðslu í vesturhluta landsins. í' Szechwanhéraði eru félögin tiltölulega flest, en þar eru þau 25 þúsund að tölu. Aðal verzlunarvara félaganna er hrísgrjón og annað kornmeti, en næst koma ýmsar aðrar land- búnaðarvörur, og olía. — Fékkst þú menntun þína í Kina, eða í Evrópulöndum? '— Ég kynntist samvinnu- stefnunni fyrst á háskólaárum mínum heima í Kína, og sá strax að hún er heppilegasta ráðið til að tryggja afkpmu fólksins og bæta lífskjör þess. Ég held, að samvinnustefnan eigi mikla framtíð fyrir sér i heiminum og eigi ef til vill eftir að' verða bjargráð fjölda þjóða og ein- staklinga. Yfirleitt hefir samvinnustefn- unnar lítið gætt í borgum og bæjum Kínaveldis, og meðal kínverskra fiskimanna. Nú er að verða nokkur breyting á þessu. Það vill svo til, að ég er upp- hafsmaður að stofnun sam- vinnusamtaka fiskimanna í Hong Kong. í fyrstu var félagið aðeins eitt og sjómenn heldur tregir til að veita því liðsinni og ganga í það. Nú er orðin breyt- ing á þessu. Fiskimennirnir, sem áður voru íhaldssamir, eru nú (Framhald á 4. síöu) Fréttir úr Viðtal við Hjjalta Jónsson hreppstjjóra á Hólúm Hjalti Jónsson, hreppstjóri í Hólum í Hornafirði, var nýlega staddur hér í bænum og hafði fréttamaður Tímans tal af hon- um og spurði hann tíðinda að austan. • ERLENDAR FRETTIR Réttarhöld í málum ellefu þýzkra hershöfðingja hófust í Ntirnberg í gær. Þeir eru ásak- aðir um stríðsglæpi. Meðal þeirra eru frægir hershöf ðingjar eins og von Ldst.von Weichs og Rendulic. Furðuljós eða furðuflugvélar eru nú farin að sjást í Banda- ríkjunum og hafa þegar sést þar allvíða. Slik fyrirbæri sáust oft i Svlþjóð í fyrra. ,,,,. Vinsælasta íþrótt í veröldinni Það leikur ekki á tveim tungum, að knattspyrnan er vinsælasta íþróttin í veröldinni um þessar mundir, þótt það eigi sérstaklega við Evrópu. Engar íþróttakeppnir eru þar jafn f jölsóttar og knatts'pyrnukeppnirnar. Myndin, sem hér fylgir, var tekin, er úrvalslið þjóð anna á meginlandi Evrópu keppti viS úrvalslið Breta á síðastl. vori. Franski markvörðu rinn sést slá knöttinn frá markinu. Brezka liðið vann. Í.S.Í. ætlar að beita sér fyrir sérstökum íþróttadegi um iand allt Frá aðalfundi f. $. í. að Haukadal Aðalfundur íþróttasambands íslands var haldinn að Haukadal um síðustu helgi. Auk íþróttamálanna og sérmálefna f. S. í. var J þar rætt allmikið um áfengismálin og samþykktar um þau álykt anir, sem síðar verða birtar. Samþykkt var að kotna á sér- stökum íþróttadegi um land allt í stað 17. júní, er yrði í senn merkjasöludagur til ágóða fyrir íþróttastarfsemina í landinu, sýningar- og keppnisdagur. Þá var samþykkt að óska eft- ir samstarfi við önnum félaga- sambönd í landinu um að reisa veglegt minnismerki í tilefni af endurreisn hins íslenzka lýð- veldis og felur stjórn í. S. í. að vinna að framgangi þess máls. í fjárhagsmálum Í.S.Í. var m. a. rætt um möguleika á því að Í.S.Í. tæki við happdrætti Há- skóla íslands, þegar einkaleyfi Háskólans rennur út. í öðru lagi að S.Í.S. fái einkarétt á inn- flutningi og sölu íþróttatækja og búninga. í þriðja lagrað athuga möguleika á rekstri sérstaks kvikmyndahúss og loks að stofn- aður verði veðbanki, sem Í.S.Í. starfrækir. Tillögur þessar voru bornar fram af fjárhagsnefnd í því skyni að treysta fjárhags- grundvöll Í.S.Í. Þá var samþykkt áskorun til Alþingis um að samþykkja fram borið frumvarp um slysatrygg- ingu íþróttamanna. Tekjur Í.S.Í. á sl. ári námu rúmlega 152 þús. kr. og gjöld rúml. 150 þús. kr. Fjárhagsáætl- un næsta árs var afgreidd með áþekkum niðurstoðutölum. Stjórnin var endurkosin sam- hljóða. Ákveðið var, að halda næsta ársþing að Reykholti. — Hvernig komst þú að aust- an? — Ég kom fljúgandi. Flugvél- in er nú helzta samgöngutæki okkar Austur-Skaftfellinga til höfuðborgarinnar. Esja og önn- ur skip Skipaútgerðar ríkisins eiga að vísu að hafa þar við- komu, en þau komast ekki inn á Hornafjörð tíema gott sé í sjó. Flugferðirnar eru ejnu sinni í viku. — Hvernig hefic tíðarfarið (Framhald á 4. aUSu) Aflaleysi hjá togurum Kaldbakur selur vel Flestir togararnir eru nú hættir veiðum í bili og stafar það bæði af aflatregðu og léleg- um sölum í Bretlandi. Síðan um mánaðamót hefir aðeins einn togari selt afla í Bretlandi. Er það Akureyrartog- arinn Kaldbakur, sem seldi 4166 kit í Grimsby fyrir 10.688 stpd. Nýr prófessor í gær var haldinn 100. fund- urinn í ríkisráði íslands. Meðal Ipess, sem þar gerðist, var skipun Jóhanns Sæmundssonar í lyf- læknisembættið við Háskóla ís- lands. Fundur freðfisks- matsmanna Fimmtudaginn 3, júli s.l. var aðalfundur haldinn í Sambandi freðfisksmatsmanna íslands. Fundarstjóri var Finnbogi Árnason, Reykjavík. Fram fóru venjulvgg' aðalfundarstörf, og rædd voru ýms áhugamál sam- bandsins viðkomandi vinnslu og meðferð fiskjarins í hraðfrysti- iðnaðinum. Flutt voru erindi við fundar- lok af Bergsteini Á. Bergsteins- syni freðfisksmatsstjóra, Dr. Gisla Þorkelssyni og Dr. Magnúsi Z. Sigurðssyni, framkvæmda- stjóra. Föstudaginn 4. júlí sl. fóru fundarmenn til Þingvalla og var fundi slitið í Almannagjá. Breyting á nýbygg- . ingartogara Rvíkurbær lætur breyta einum tog- ara sínum fyrir 160 þús. kr. Það virðist nú komið á dag- inn, að teikningum sumra ný- byggingatogaranna hafi verið æði mikið ábótavant. Hefir, Reykjavíkurbær nýlega látið gera breytingar á einum tog- aranum, sem er í smíðum, og munu þær hleypa verði hans fram um einar 160 þús. kr. Togari þessi er í smíðum hjá skipasmíðastöðinni Cook Welt- on & Gemmell í Beverley. Var nýlega samþykkt af bæjaryfir- vóldunum eftir allmikla athug- un að láta lengja skipið og gera á þvi ýmsar aðrar breytingar, er myndu kosta 5500—6000 stpd. Mun það m. a. hafa þótt íhug- unarvert, hve skammt var á milli olíugeymslunnar og lestar- innar. Fjárhagsráðið hefir ekki enn tekið við störfum Formaðurinn átti ekki von á jafn „lakri aðkomu" Hið nýskipaða Fjárhagsráð hefir enn ekki tekið verulega til starfa. Ríkisstjórnin á- kveður hvenær það byrjar störf sín, en áður þarf að setja ýmsar reglugerðir, er kveða nánar á um starfsemi ráðsins. Meðan ekki hefir verið gengið frá þeim, mun Viðskiptaráð og Nýbyg/inga- ráð halda áfram störfum, en líklegt er að Fjárhagsráð taki við innan fárra daga. Það mun og ætlun Fjárhags- ráðs að fá það greinilega gert upp, hvernig ástatt er í gjald- eyrismálunum, þegar það tekur við stjórn þeirra mája. En leyf- isveitingar, sem margar munu aðeins vera framlengingar frá fyrra ári, eru nú taldar nema margfaldri þeirri upphæð, sem bankarnir eru skráðir eiga er- lendis. Það kemur greinilega fram 1 viðtali við formarin fjárhags- ráðsih.Si Magnús Jónsson próf- e«sor, sem birtist í Mbl. í gær, að hann hefir búizt við annarri aðkomu eftir alla nýsköpunina. „Ég vil hvorki vera bjartsýnn hé svartsýnn," segir Magnús, „en þó verð ég að segja, að fyrstu athuganir sýn.a öllu lak- ari aðkomu en ég háfði búizt við.~ Ennfremur segir hann: „Ég hika ekki við að staðhæfa, að nýsköpunin er stöðvuð nú og í framtíðinni, ef ekki verður stórbreyting á, um hlutfall reksturskostnaðar og sölumögu- léika erlendis." Spádómar Framsóknarmanna um stjórnarstefnu seinustu ára hafa þannig reynzt réttir. En nú er að draga réttar ályktanir af óstjórninni og taka upp aðra og heilbrigðari stefnu. Hvassafell komið úr Grikklandsför „M.s. Hvassafell," skip S. í. S. kom til Akureyrar frá Grikk- landi í fyrradag. Farmur skips- ins var aðallega salt, en auk þess kom það með 250 kassa af appelsínum til S. í. S. og nokkuð af rúsínum. Skipið mun skilja farm sinn eftir á höfnum norðanlands og austan, en sigla að því búnu á Hvítahafshafnir í Rússlandi og taka þar timburfarm hingað til lands. Varamenn í flugráði Fyrir nokkru síðan var getið um fullnaðarskipun Flugráðsins hér í blaðinu. Til viðbótar skal þess getið, að stjórnskipaðir varamenn eru Jóhannes Snorra- son flugmaður, sem er jafnframt varaformaður, og Alfred Elías- son flugmaður. Þingkjörnir varamenn eru Friðjón Sigurðs- son lögfræðingur og Baldvin Jónsson lögfræðingur. Síldveiðarnar Veður fór lygnandi á síldar- miðunum fyrir Norðurlandi í fyrrhaótt og munu flest skipin hafa farið á veiðar í gær. Síðdegis i gær fréttist, að all- mikillar síldar hefði orðið vart á Hún^flóa og hefðu nokkur skip fengið fullfermi. Flutningaskip bætist í skipastól ga íslandsmótið Fram f slandsmeistari Úrslit knattspyrnumóts ís- lands fóru fram í gærkvöldi milli Fram og K.R. Lauk leiknum með jafntefli, en það nægði Fram til sigurs á mótinu með 7 stigum. Næst kemur Valur með 6 stig, K.R. með 5 stig og Akur- nesirtgar og Víkingur með 1 stig. í byrjun síðastl. viku kom nýtt fiski- og flutnlngaskip til Akur- eyrar. Það heitir Straumey og er eign Hreins Pálssonar útgerðar- iuuiins í Hrísey. Straumey er 340 smálestir að stærð og búin öllum nýtízku tækjum. í reynsluför, sem hún fór skömmu eftir að hún kom til Akureyrar, gekk hún 11 sjó- mílur á klukkustund. Straumey er búin 540 hestafla Mirlees- dieselvél. Straumey er byggð í Englandi, upphaflega (sem tundurdufla- slæðari fyrir brezka flotanna. íslenzkum aðilum tókst að fá skipið keypt og var því breytt samkvæmt fyrirmælum þeirra. Eins og fyrr greinir, er það út- búið bæði sem flutningaskip og fiskiskip. í sumar verður það gert út á síldveiðar og verður Haraldur Thorlacius skipstjóri. Það rúmar 3000 mál síldar.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.