Tíminn - 21.11.1947, Blaðsíða 1

Tíminn - 21.11.1947, Blaðsíða 1
\9 fRitstjóri: I Þórarinn Þórarinsson ' Fréttaritstjóri: !fl Jón Helgason Útgefandi ¦ Framsóknarflokkurinn ! Ritstjórnarsímar: j 4373 og 2353 Afgreiðsla og auglýsinga- slmi 2323 Prentsmiðjan Edda 31. árg. Reykjavík, föstuðaginn 21. nóv. 1947 214. blað ^^mnm Allir mjólkurf lutn- ingar tfl Húsavíkur stöðvast „Við ermra sve a$i segja á kafi í saijó" í Húsavík og í Þingeyjar- sýslu er nú mikil fannkynngi eins og annars staðar á Norð- austurlandi um þessar mund- ir. — Við erum svo að segja á kafi í snjó, sagði fréttaritari Tírnans á Húsavík, er blaðið átti tal við hann í morgun. Allar bifreiðaferðir um sýsl- una hafa teppzt í bili og þar með allir mjólkurflutningar til mjólkursamlagsins í Húsavík. Samlagið tók til starfa i haust eins og kunn- ugt er, og hefir vinnsla mjólk- urinnar gengið mjög vel. Meiri mjólk hefir borizt til sarn- lagsins en búizt var við í fyrstu. í Húsavík hefir verið nokk- ur þorskafli þegar gefið hefir á sjó. — Ekkert tjón svo talizt geti varð í Þingeyjarsýslu í stór- hríðinni á dögunum. Veður er nú batnandi fyrir norðan, þó nokkur stormur en hríðar- laust og frostlitið. Byggðahverfin í £æðingn: Húsbruni í Sand- gerði Á miðvikudaginn var brann íbúðarhúsið á Flankastöðum í Sandgerði til kaldra kola ásamt heyhlöðu og geymslu. Vindur var allhvass, og varð íbúðarhúsið alelda á skammri stundu. Nokkru var bjargað af innanstokksmun- um á neðri hæð, en allt brann inni á efri hæðinni og var innbú þar óvátryggt. Slökkvi- liðið af Keflavíkurflugvelli kom þarna að, en ekki fyrr en um seinan. Síldveiði undan Kjalarnesi í dag S&oi>i3iiu* á Hvalfu*3$í í gær fóru flestir síldarbát- arnir aftur á veiðar, þeir sem beðið höfðu i höfn, meðan hvassviðrið stóð. Flestir bát- anna ætluðu beina leið inn í Hvalfjörð, en þegar þángað kom, var þar talsverður stormur og ekki fært veiðiveð- ur, þrátt fyrir að logn og kyrrt veður var í Reykjavík. Urðu bátarnir því að snúa aftur úr Hvalfirði, þó að þeir yrðu var- ir við mikla síld, sem þeir fundu með bergmálsdýptar- mælum. Akranesbátarnir fóru heim aftur, en Reykjavíkurbátarn- ir urðu varir við síld á heim- leiðinni undan Kjalarnesi, og þar f engu þeir nokkrir allgóða veiði í gærdag. í morgun voru um 15 skip að veiðum út af Kjalarnesi, og virtust hafa komizt þar í tals- verða síld. Kornrækt hafin í stórurn stíl á Hvolsvelli að vori Eff vej teksí, á korisyrkjan afS ver«Sa ffastasr íiSSasr í fowækí landsiras í foyggðaltverff- SSS3SI1M ifiýju Nú virðist hinn gamli draumuf um skipuleg byggðar- hverfi á beim stöðum, er bezt henta til nútímabúskapar, iera í þann veginn að rætast. í haust var hafinn undir- búningur að byggðahverfi í Ölfusi, og á vori komanda er í ráðum að byrja forræktun lands á Hvolsvelli í Rangár- vallasýslu handa öðru byggðahverfi. Á bar að taka upp pá nýbreyíni að undirbúa grasrækíina með kornrækt og ía með því úr því skorið, hvort ekki er unnt að rækta hér á arðbæran hátt korn í stórum stíl með nútímavéltækni. Nú fyrir nokkru skrifaði Bjarni Ásgeirsson landbúnað- arráðherra Pálma Einarssyni landnámsstjóra og óskaði þess, að hann gerði áætlun um kornrækt í stórum stíl á Hvolsvelli eða öðrum stað i Rangárvallasýslu, þar sem land þarfnaðist ekki fram- ræslu, áður en ræktun hæf ist. Brást landnámsstjóri fljótt við og samdi slíka áætlun. AÖ henni fenginni skrifaði land- búnaðarráðherra h'ýbýlá- stjórn og óskaði þess, að hún beitti sér fyrir því, að fengnir yrðu tvö hundruð hektarar lands til byggðahverfis á Hvolsvelli og byrjuð þar þeg- a.r næsta vor kornrækt á fimmtíu hekturum lands sem i'orrækt að framtíðarrækt- un. Eiga þarna að rísa upp fimm býli. Upphaf þess, að íslend- ingar framleiði sjálfir fóðurkorn sitt. Tíðindamaður Timans sneri sér í gær til Bjarna Ásgeirs- sonar landbúnaðarráðherra og spurði hann um þessa fyr- irhuguðu kornrækt. Lét hann meðal annars svo ummælt: — Þessi tilraun er hugsuð sem upphaf þess, að íslend- ingar hefji sjálfir framleiðslu þess fóðurkorns, sem þeir þarfnast, og jafnvel einnig korns til manneldis að ein- jhverju leyti, og geri þannig |búskapinn f]ölbreyttari og þjóðina meira sjálfbjarga en i verið hefir um öflun matvæla. Á næstu árum mun nýbýla- stjórn hefja stórf elldar rækt- unarframkvæmdir í Ölfusi og viðar, og gefist þessi korn- ræktartilraun vel, ætlast ég til, að byrjuð verði forrækt á þeim stöðum með kornyrkju, þegar landið hefir verið ræst fram. Nýtízku vélar verða notaðar. Við þessa kornyrkju á að nota afkastamiklar kornslátt- ar- og þreskivélar, er breskja kornið jafnóðum og það er slegið. Festi Jóhannes Bj arna- son vélaverkfi'æðingur kaup á einni slíkri vél vestan hafs fyrir nokkrum árum, og hefir Klemens Kristj ánsson á Sámsstöðum notaö hana á ökrunum þar með góðum ár- angri. Er ráðgert að nota þessa vél einiiig á hinum nýju ökrum á Hvolsvelli, ásamt öðrum vélakosti, sem þörf er á. Kornþurrkunarstöð í Hveragerði. Meö tilliti til tíðarfars á Suðurlandi verður nauðsyn- legt að koma upp kornþurrk- unarstöð á hentugum stað, svo fremi ssm framhald verð- ur á kornyrkjunni. Verður þá álitlegast að nota jarðhitann til þess að þvirrka kornið. Yrði kornþurrkunarstöðin senni- lega bezt sett í Hveragerði, og þangað yrði kornið þá flutt, jafnóöum og það er þreskt. Framleiðsluverð íslenzks korns lægra en kaupverð erlends. Áætlun landná,msstjóra um kornræktina á Ilvolsvelii var miðuð við það, að teknir væru fyrst til kornræktar fimmtíu hektarar lands, og yrði rækt- að korn í landinu í tvö ár, áð- ur en grasrækt hæfist. Telur hann, að stofnkostnaðurinn yrði 205.250 krónur, miðað við núgildandi verðlag. Eru þar meötaldar kornyrkjuvélar, er kaupa þyrfti fyrir um 75 þús- und krónur. En ekki þj'rfti þó að verja til þeirra kaupa nema um 50 þúsund krónum í er- lendum gjaldeyri. Árlegan kostnað við þessa ræktun á- lítur hann myndi verða um 110 þúsund krónur, en af þeim kostnaði þykir sanngjarnt, að nokkur hluti leggist á fram- tíðarræktun landsins, sem njóta mun góðs af forrækt- inni, Er henni ætlað að bera fimmtán þúsund krónur, samkvæmt áætluninni, — með öðrum orðum helming kostnaðar við að brjóta land- ið. — Árstekjurnar af kornrækt- inni þyrftu því að vera 95 þús. krónur eða 1900 krónur á hektara. Yrði þá framleiðslu- verð ¦ hverrar tunnu korns, | byggs og hafra, 86 krónur. En erlent korn, sömu tegundar, er nú að minnsta kosti 100 —110 krönur tunnan, og mun meir'a, þegar það er komiö til bænúa austa.fi fjalls. Hér er þess þö enn að gæta, að frum- rækt lands er allt að því helrn- BJARNI ASGEIRSSON landbúnaðarráSherra. PALMI EINARSSON landnámsstjóri. KLEMENZ KRISTJANSSON, brautryðjandi í kornrækt á íslandi. ingi dýrari en ræktun lands, sem urið hefir verið árum saman. Fóðurkorn handa 2—3 sýslum. Pálmi Einarsson landnáms- stjóri lét svo ummælt í viðtali við tíðindamann Tímans, að úr tvö hundruð hekturum lands myndi fást nægt fóður- korn handa tveimur til þrem- ur sýslum, miðað við núver- andi notkun, svo fremi sem kornyrkjan heppnast. Myndi það verða mjög mikils vert, ekki aðeins vegna þess gjald- eyrissparnaðar ,er það hefði í för með sér, heldur og vegna þeirra erfiðlejka, sem nú eru á öflun fóðurkorns og munu veröa fyrst um sinn, eí að lík- um lætur. Fari hins vegar svo, að til- (Framhald á 7. si3u) Brúðkaup Elísabeiar Aðeins 2500 slösuðust ILögreglau þakkar stillílega fframkoiaiii ¦ Brúðkaup Elísabetar Eng- landsprinse&su og Mount- battens hertoga fór fram með ^eysilegri viðhöfn í gær. Hrifning Lundúnabúa var takmarkalaus. Erkibiskupinn af Kantaraborg, Geoffrey Fisher, gaf brúðhjónin saman í Westminster Abbey. Athöfnin var öll kvik- mynduð og henni útvarpað og endurvarpað víða um heim. Eftir víg.sluna héldu bruðhjönin til Buckingham- hallar og þar voru brúðhjón- in ausin rósablöðum að gömi- um, enskum £ið. Síffar í gær lögðu brúð- hjónin af stað í brúðkaups- íör sína frá Waterloostöðinni. Var förinni heitið til W_inch- ester og Romsey í Suður- Englandi, en þar munu þau dvelja hjá Mountbatten lá- varði, landstjóra Indlands nokkra hveitibrauðsdaga. Hann er náfrændi brúðgum- ans. Brúðhjónalestin var öll blómum .skreytt. Talið er, að allt að tveim milj. manna hafi verið saman komið framan vjð konungshöllina og dómkirkjuna, þegar flest var. Margir höfðu meira að segja unnið það til að standa þar alla nóttina til þess að vera vissir um að missa ekki aí' neinu. I(iósmyndarar og kvikmyn,datöku.menn voru bar á sífelldum þönum og næstu daga og vikur munu myndir af brúðkaupinu sjást í flestum blöðum og kvik- myndahúsum heimsins. Lundúnalögreglan hefir fært Lundúnabúum þakkir sínar fyrir prúömannlega og stillilega framkomu við brúðkaupið. Aðeins um það þil 2500 manns meiddust í troðningunum og er þ&ð tal- ið mjög íítið. Flest slysatil- fellin voru yfirlið. Mann- fjöldinn kallaði brúðhjónin fjórum sinnum fram á svalir konungshallarinnar eftir heimkomuna úr kirkjunni. Skósmiði vantar leður Lcðurleysi er nú orðið svo tilfinnanlegt hjá skósmiðum bæjarins, að flestir þeirra hafa orðið að hætta störfum af þessum sökum. Bæjarbúar verða líka varir við leðurleys- ið, því aö þeir geta ekki feng- ið skó sína sólaða. ' Skósmiðir hafa nú haldið mótmælafund og samþykkt á- skorun til viðskiptanefndar um að veita þeim margum- bsðin leyfi til kaupa á sóla- leðri, sem liggja mun hér á hafnarbakkanum i Reykjavik.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.