Tíminn - 31.07.1959, Blaðsíða 2

55
TÍMINN, föstudaglnn 31. júlí 1959.
Kjördæmamáli<S
(Framhald at l. sí5u)
son’og Kárl Guðjónsson'
Dagskrártilliga Framsóknar-
t.'.anna var svohljóðandi:
„Þar sem afstaða kjósenda til
annarra mála en þeirrar breyt-
ingar á kjördæmaskipuninni, sem
frumvarp þetta fjallar um, réð
miklu um viðhorf þeirra í síðustu
alþingiskosningum og úrslit kosn-
inganna veita þar af leiðandi ó-
fullnægjandi upplýsingar um
vilja manna í því efni, beinir
deildin því til ríkisstjórnarinnar
að láta fram fara eigi síðar en 23.
á.gúst n.k. í öllum kjördæmum,
iiverju fyrir sig, almenna, leyni-
lega atkvæðagreiðslu kjósenda,
er svari með jái eða neii hvort
þeir vilja, að niður skuli lögð öll
núverandi 27 kjördæmi, utan
Reykjavíkur, og stofnuð í þeirra
stað 7 stór hlutfallskosningakjör-
dæini. Jafnframt leggur deildin
til, að aukaþingi því, er nú situr,
verði frestað og afgreiðslu frum-
varpsins, þar til úrslit atkvæða-
greiðslunnar eru kunn.“
Skýlaus yfirlýsmg
Með því atð fella þessa tillögu
l.afa þríflokkarnir raunar lýst
•yfir, að þeir þori ekki að leggja
kjördæmamálið eitt sér og laust
úr' tengslum við önnur þjóðmál,
undir dóm kjósenda. Þeir treysta
•:-kki á málstaðinn. Fyrir kosning-
irnar reyndu þeir með öllum ráð-
:m að blekkja kjósendur og villa
„m fyrir þeim, svo að kosið var
'.vm önnur þjóðmál jöfnum hönd-
'.rm. Þetta tókst hinni miklu áróð-
ursvél íhaldsins og fylgiflokkai
>ess, svo að hinn rétti þjóðarvilji
kjördæmamálinu kom alls ekki
ram. En þó varð vart svo greini-
tegrar andstöðu gegn breytingunni
iprátt fyrir þettai, að ekki er nú
atætt á öðru en leita undanbragða
íiaust eftir því, hver vilji manna
•:r, og að því miðaði tillagai Fram
.-. jknarmanna.
óvirðing viíí jjjóíina
tBjarni Benediktsson gaf þá dag
. kipan í byrjun þessa aukaþings,
ið þar skyldi kjördæmamálið lítið
[rætt, aðeins „samþykkt“. Og „það
ætti að vera fljótlegt“, sagði hainn.
ÍÞríflokkarnir hafa dyggilega hlýtt
'hví boði. Einar Olgeirsson var eini
Brúíkaupi^
(Framhald ai 12. síðu)
m/s Esju pg 'Hákon Unni Jóns-
dóttur, Elíassonar, bónda að Vaðli
á Barðaströnd.
Hjónávígslan fór fram á heimili
sóknarprestsins að Reykhólum, að
viðstöddum foreldrum hrúðhjón-
anna og nokkrum gestum, kl. 3 e.h.
— KI. 7 hófst síðan veizla í Bjarka
lundi. Var boðið til hennar 150
rnanns, m. a. kom úr Reykjavík
áætlunarbifreið með starfsfólk úr
vélsmiðjunni Héðni o. fl„ en þar
hafði kona Ingimundar starfað.
Varð þarna naikill fagnaður, og
skemmtu menn sér við söng, ræðu
höld og dans, lengi nætur. Veit-
ingar voru rausnarlegar í mat og
drykk og yfirleitt var veizlan öll
með þeim höfðingsbrag, sem minn-
ir á brúðkaupsveizlur þær, sem
sagt er frá í sögum að höfðingjar
héidu á Söguöld.
Sýslumaðurinn á Patreksfirði,
Ari Kristinsson, stjórnaði hófinu,
las upp heillaskeyti og hélt ræðu.
,Auk hans töluðu Sigmundur Jóns-
son frá Kambi, Jochum Eggerts-
son, Sigurður Elíasson tilrauna-
stjóri að Reykhólum, Bjarni Há-
konarson, Rvík, Knútur Kristins-
son, héraðslæknir í Flatey, séra
iÞórarinn Þór, Reykhólum, Sverrir
Smith og Magnús Ingimundarson.
S í 1 d i n
Framhald af 12. síðui
Siglufirði eru þessar: Sunna 8.151,
O. Hinriksen 7.038, Nöf 6.840, Pál
stjarnan 6.671 og Reykjanes 5.789.
Söltunin skiptist þannig milli
staða: D&Jyík 15123, Djúpuvík 23,
'Grímsey 1023, Hjalteyri 2.134,
Hrísey 1977, Húsavík 3851, Norð
Raufarhöfn 9.965, Sauðárkrókur
1537, Skagaströnd 3152, Siglufjörð-
ur 97.716, Vopnaifjörður 510, Þórs
höfn 65.
málsvari þríflokkanna í upphafi.
Jóhann Hafstem hélt eina ræðu
um málið og þorði síðan ekki að
oopna munn til andsvara þegair
málflutningur han var hrakinn.
Fulltrúar þríflokkanna halda ef tii
vill' að þeir séu að gera andstæð-
irigum sínum í máíinu óleik með
þessu, en það er mikill misskiln-
ingur. Þetta er aðeins óvirðing við
þjóðinai og stjórnarskrána.
Ólögleg lán
diiman i i,2 SÍðUj
sakadómi fór fram 19. júní s.l.
í málinu var talið sannað. að Sig-
urður Berndsen hafi tekið og á-
skilið sér ólöglega og refsiverða
vexti af lánum, og hafi ólöglegur
hagnaður af því verið kr. 72.189,89
„og hefur þá eigi verið á ákærða
hallað í útreikningi1 segir í dóms-
forsendum.
Gagnstæður vitnisburður
í fjölmörgum tilfellum er það
svo, að framburður vitnis (lántak-
anda) stendur gegn framburði
sakbornings, lántakandi segist
hafa sætt mikiu lakari kjörum en
sakborningur vill viðurkenna.
Dóminum þótti varlegast og í
samræmi við þá meginreglu, þeg-
ar svo stendur á, að leggja fram-
fcurð ákærða til grundvallar, þeg-
ar ekki verður annað sannað. Við-
urkenndi ákærði aðeins að hafa
yfirleitt aðeins tekið 2% í þókn-
un af lánveitingum eigin fjár og
8% í vexti af fasteignaveðslánum,
en það taldi dómurinn löghrot.
En í þeim tilfellum, þar sem
íramburður vitnis þótti fullsann-
aður var um 29—59,7% vexti að
ræða.
Okurstarfsemi í
atvinnuskyní
Síðan segir orðrétt í dómnum:
,;Við ákvörðun refsingar ákærða
ber að taka sérstakt tillit tii þess,
að brot hans hafa verið svo marg
þætt og umfangsmikil, að telja
verður að hann hafi stundað ó-
iöglega iáriasíarfsemi í atvinnu-
slcyni að meira eða minna leyti
og ekki reynzt gerlegt að tiltaka
ólöglega vaxtahæð af nokkrum lán
um og loks að ákærði hefur þar
að auki brotið gegn almennum
hegningarlögum (með óheimilli
ráðstöfun handveðs).“
Samkvæmt þessu þótti refsing-
in hæfileg 400 þús. kr. Þess má
geta, að í viðurtögum við brot á
nefnduin lögum er gert ráð fyrir
íjóríöldum tli 25-földum ólögleg-
um ágóða sem sektum. Er sektin
Jiér 5—6 faldur sannanlegur ó-
löglegur ágóði.
Rannsókn málsins var mjög
nmfangsmikil og dómurinn með
forsendum alls um 150 blaðsíður
vélritaðar.
Krustjoff og Nixon
rraiiinaio ai la síjöuj
það í skevtum sínum, að 'eftir þeim
ummælum að dæma, sem Nixon
hefur látið falla á ferðum sínum
annans staðiir en í Moskvu, hafi
hann sannfærzt am, að Rússar
lyfti Grettistökum i því að styrkja
efnahí-ig sinn og auka almenna vel-
megun. Fréttamenn í Moskvu
segja enn fremur, að heimsókn
Nixons eigi sér stað við miklu hlý
Jegra í mdj’úmsloft en heimsókn
Macmillar..;, íorsætisr4ðh. Breta,
fyrir nokkru. í það skipti kólnaði
mjög milli leiðtoganna efíir heift-
úðugai kosningaræðu, sem Krust-
joff hélt meðan Macmillan var
eystra.
So'ðin silungui
fTamnai' dðu,
tók fólk eftir því, að dáuður sil-
ungur var í ánni eða lá dasaður og
hálfdaður. Áður en langt leið var
komið margt fóik, sem buslaði í
ánni og „veiddi" silung með ber-
um höndum. Voru þetta mjög stór-
ir silungar sumt 11—15 pund.
Gekk þessi veiði í allan fyrradag.
KafaS eftir silungi
Á móts við Reyki er stífla í
ánni og myndast þar alldjúp og
stór uppistaða. Þar var mikið um
silung.
Strákarnir, sem eru margir vel
syndir í Hveragerði, tóku nú að
steypa sér þarna til sunds og kafa
eftir silungi, sem lá dasaður eða
dauður á botni. Veiddu þeir all-
vel þannig, og var þetta hin
skemmtilegasta íþrótt. Talið er,
að áin sé nú silungslaus að kalla
og hvert seiði dautt á kafla. Land-
eigendur hafa við orð að lög-
sækja ríkið fyrir tjón þetta.
Orsökin?
Þeir, sem fyrir borunum standa,
segja að ekki sé hægt að veita
vatninu úr holunni -annað en í
Norska skipiÖ
.Framnald << ' 'dðnj
í gær, setti þó strax í síld
á bessuro slóðum í gær.
Fékk hann syo stórt kast,
aS hann átti í erfiSleik-
um með að ná síldinni
upp.
Norskt síldveiðiskip kom
hinqað til lands í fyrra-
daq til veiða. Kom bað að
Austurlandi og setti í svo,
mikla síld á Seyðisfjarð-
ardvoi, að bað fyllti sig
á einum sólarhring — en
skinið mun taka rúma
4000 búsund hektólítra.
Markaíssöltun
þá samninga, sem fyrir hendi
eru.
Nefndin vill ekki að svo
stöddu banna söltiui Cutsíldar,
en tekur skýrt fram, að sú Cut-
síid, sem söítuð verður eftir kl,
24.00 30. þ tn. verður ekki tekin
til afgrelíFlu unp í begar gerða
samnimra og þvi algjörlega sölt-
uð á ábvgð viðkomandi salt-
enda. Takist samningar um
auknai- sölur verður það tafar-
laust tilkynnt. Ekkert liggur
fyrir um ríkisábyrgð, ef saltað
verður umfram þegar gerða
sajuuiuga.
Síldarútvegsnefnd."
ána, 'þegar hún er opnuð. Holunni
hefur nú verið lokað, en ráðgert
að opna hana aftur í næstu viku,
og endurtekur þá sagan sig vafa-
laust, ef ný silungsganga verður
komin upp i ána.
Ýmsir teija. að vatn árinnar
geti hafa h’tnað um 5—8 stig, en
það sé þó ekki aðalorsök að sil-
ungsdauðanum, heldur brenni-
steinssúrt efni úr gufunni.
"•'■VAV.V.V.V//.V/.,.V.,WAiV.,.VW.V.,.V.V.VAV.V.
ÚT... ÚT...Í SUMARIÐ
í sumarfríið — í helgarferðir
er hentugast að hafa álegg í túbum:
Eindæma grasspretta
Fosshólí 29. júli. — Veðrið er
yfirleitt ágætt, en þurrkarnir held
r lélegir. Þótt heita eigi úrkomu
iaust veður, er oft þoka í lofti,
f n yfirleitt er veðrið alltaf hlýtt.
.4 mánudaginn gerði prýðisgóðan
'purrk, og þá var hitinn allvíða
upp undir 20 stig, en þó ekki í
torsælu. Sumir eru bunir að hriða
yrri slátt af túnum, og einstaka
maður er búinn að slá seinni
: látt af túnum, og einstaka mað-
■ar er búinn að slá seinni slátt á
spildu og spildu, en það er eins-
■dæmi í júlímánuði. Sprettutíð er
[betta alveg. dásamleg, enda er
grasið svo mikið, að varla eru
<:læmi til annars eins. „Ég gekk í
•:Iag út á nýræktarspildu, sem ég
á“, sagði fréttamaðurinn, „og er
íg var kominn inn á hana miðja,
,i;á ég allt í einu fjórar kindur,
vem alls ekki sáust fvrr en komið
var fast að þeim. Svona er grasið
tnikið.“
S.V.
í>emt ruio
Fosshóli 29. júlí. — Sums stað-
;sr hér um slóðir, svo sem í Ljósa-
vatnshreppi og Fnjóskadal, hafa
•nenn geymt sér að rýja sauðfé
uangað til fvrri slætti var að
'aiiklu leyti lokið. Munu annir hafa
, akiið' þessu. í áðurnefndum
hreppum var ekki rúið fyrr en í
vikunni sem leið. Þetta hefur þau
áhrif, að féð verður miklu sneggra
i haust, og getur það komið sér
miður, ef kalt verður í veðri.
S.V.
Jarðræktarfram-
kvæmdir
Haganesvík 29. júlí. — Hey-
slcapartíð er sæmileg. Þeir allra
fyrstu eru búnir að r.á inn fyrri
slætti öllum, en fyrst gengur hjá
þeim, sem hafa súgþurrkun, enda
hafa þurrkarnir verið frekar treg-
ir. Það hefur verið ágætisveður og
hlýtt, en oft þokuloft, aðgerðalítið
veðurfar. Mikið er nú um jarð-
ræktarframkvæmdir, og eru fvær
skurðgröfur að starfi í Holtshreppi
við að ræsa fram mýrar til þurrk-
v,nar. S.E.
Vegabætur
Haganesvík 29. júlí. — Verið
er að vinna að vegabótum, sem
vænlegar eru fyrir okkur í Fljót-
unum og einnig á Siglufirði og
Ólafsfirði, Verið er að undir-
byggja nýjan veg hér út eftir, alla
leið frá Reykjarhóli að Sandósi
en það eru ixokkrir kílómetrar.
Þetta er löngum versti kaflinn í
vetrarsamgöngunum. Gífurleg um
ferð er hér um veginn til Siglu-
fjarðar og Ólafsfjarðar, er fólkið
þyrpist í síidina. Héðan fara þang
að einnig allir þeir, sem komast
fyrir önnum heima fvrir.
VegagerÖ á Austurlandi
Stöðvarfirði 29. júlí. — Heyskap-
ur gengur hér illa, því tíðin er erf
ið. Gras spratt snemma og vel,
en liggur nú undir skemmdum
vegna þurrkleysu. ■— Fáxnennt er
hér um þessair mundir, flestrir
komnir burt í síldarvinnu. Þó róa
héðan 4—5 trillur, sem hafa fengið
fallegan fisk og sæmilegan afla,
sem unnin hefur verið hér í frysti
húsinu.
Unnið er að vegagerð milli
Stöðvarfjarðar og Fáskrúðsfjarðar,
þar er nú verið að byggja tvær
brýr og ýtai upp vegarspott'a
skammt utan við Búðakaupstað.
Þegar sá vegur verður opnaður
innan skamms, kemst Stöðvarfjörð
ur í vegarsaimband við Fáskrúðs-
fjörð og þaðan aftur til Reyðar-
fjarðar og upp á Hérað.
Bygging ibúðarhúsa hefur legið
hér niðri um sinn, en nú eru þrjú
slík hús í ismíðum, og einu þeirra
senn lokið. S.G.
Lítil síld til Þórshafnar
Þórshöfn, 29. júlí. — Lítil sem
enginn síld hefur komið hér enn-
þá, en Þórshafnairbúar vona, að
síldin fari að færa sig austur á
bóginn, enda bendir margt tii,
að hún muni endast sæmilega
þetta árið. Hér er starfrækt ein
söltunarstöð í ár. Mjög sæmilegur
fiskafli er hjá færahátum, en héð
an róa 4 dekkbátar og 10—12 trillu
bátair. Hafa menn ágætlega upp
við þetta. — Róið er hér út í
Þistilfjörðinn og út með Langa-
nesi. — Heyskapur gengur vel, og
sumir eru búnir með fyrri slátt.
Sprettan er góð og heyfengur mik
ill. — Hér vair í dag haldinn liús-
mæðrafundur á vegum Samhands
ísl. samvinnufélaga. Sóttu hann 60
— 70 konur. Var sýnd gerð græn-
metisrétta og meðferð grænmetis.
Eru húsfreyjur hinar ánægðustu
með þetta. J.J.
Jarðarberjasulta
Mayonnese
Tómatsósa
Kryddsíld
Sykursííd
Rækjur
Kaviar
Sýróp
Fást í flestum matvöru- og kjötvöru-
verzlunum.
Heildsölubirgðir:
Skiphoit h.f.
Skipholti 1 — Reykjavík — Sími 2-37-37
W/AV.V.’.V.’.WAV.V.W/.W/WAr.V.V/A’AV.W.V