Alþýðublaðið - 19.06.1940, Blaðsíða 2

Alþýðublaðið - 19.06.1940, Blaðsíða 2
MIÐViKUDAGUR 19. JÚNÍ 1940 ALÞYDUBLAÐ2£> tó. fW <^~ m M 1 s \ '¦ ; : v- ¦,' &í Q KÆÐA CHURCHILLS. Frh. af 1. síðu. Bretaveldis, að . berjast áfram, árum saman og einir, ef nauð- syn krefði. 13|4 millión undir yopn- um iieima á Hnolandi. & <*> »<»»«"«¦* ;>!:¦. > fc £ vS J§l-i ^ MAY BLOSSÖ IVIRCINIA CICARETTUR 20 STK. PAKKINN KOSTAR KR. Hátíðahðld prentaraum næstu hehji að Hólum. _______—? ---------- 500 ára afmæli prentlistarinnar ou rum 400 ár síoan fyrsta ís* lenzka prentsmið jan var stofnsett <E? VO að segja allir starf- ¦ andi prentarar í Reykja- vík yfirgefa borgina eld- snemma á sunn;udagsmorg- un og fara fylktu liði norður til Hóla í Hjaltadal. Þar ætla þeir að halda hátíð- iegt 500 ára afmæli prentlist- arinnar, én 'um leið er þess minnst, að fyrir rúmum 400 ár- um var fyrsta íslenzka prent- smiðjan reist á Hólum. Gert er ráð fyíir því að úm 150 manns, prentarar og gestir þeirra, fari héðan úr bæwum, en á Vatnsskarðá mæta Akureyr- arprentararrtír hópnum að sunnan og fara þeir síðán saman að Hólum. Áætlað er að koma að Hólum seint á sunnudagskvöld og verð- ur gist þar um nóttina í skóla- húsinu. Aðalhátíðahöldin verða á mánu daginn, en það er nafndagur Gutenbergs og hefjast þáu með guðsþjiónustu í Hólakiirkju og imm séra Friðrik Rafnar \pré- dika. Síðan veröur staðwrkm skoðaður undir leiðsögn kennara bændaskólans. Þennan dag verð- ur hátíðarmiðdegisverður í boði Hins íslenzka prentarafélags og verður þar mikið um ræður og söng. Einnig verða að líkindum kvikmynda- og skuggamyndasýn- ing'ar. Meðan miðdagsverðurinn stend uar verður Hólastáð afhent að gjöf ákaflega vönduð Guðbrands- biblía og verður utan um hana fagur skápur, sem er smíðaður af Helga Hallgrímssyni og hag- lega skreyttur af Ágústi Sigur- muhdssyni listamanni. ' Um kvöldlð verður dansleikur. Á þriðjudag verður haldið til Varmahlíðar og verður þar skiln- aðarveisla prentara. Ráðgert er að koma aftur heim um nóttina. Heiðursfélagar H. í. P. þeír, Sig- urður Kristjánsson, Friðfinnur Guðjónsson, Jón Árnason, Guð- jón Einarsson og Kristinn Auð- unsson era boðsgestir í lörinni. Þá kemur út bæklíngur með ferðalýsingu af leiðum, semfarn- ar verða og eru pretvtaðar einnig munnmælasögur um einstaka staði. Hólastaðúr verður mjög skreytt ur af tilefni pessarar merkilegu fieimsóknar. Loks má geta þess að af til- efrti 500 ára afmælis prentlist- arinnar gefur ísafoldarprent- smiðja h. f. út eina hina vönduð- ustu bók, sem út hefir komið hér á landi. Margir kunnir menn leggja til efni í bókina- Þess skal getið að á mánudag og þrið]*udag munu engin blöð koma út hðr, í Reykjavík. Aðalfuodar Bók- menntafélagsiBS. IFYRRADAG var aðalfund- ur Bókmenntafélagsins haldinn í Iestrarsal Landsbóka- safnsins. , Fundarstjóri var kpsinn Benedikt Sveinson. Forseti fé- lagsins, dr. Guðmundur Finn- bogason, skýrði frá útgáfustarf- semi félagsins á árinu. Verður hún á þessa leið: Skírnir kemur út, 1. hefti af 4. bindi Annálanna, en um þá útgáfu sér Jón Jóhannesson cand. mag., og stór bók, „Um íslenzkar þjóðsögur", eftir dr. Einar Ól. Sveinsson. Nptað timbur og pakjárn til sölu. Upplýsingar í síma 2551. Að svo mælti snéri Churchill sér að því að ræða það, sem síð- ar gerðist. Sjö áttundu þess her- liðs, sem vér höfum flutt til Frakklands frá styrjaldarbyrj- un, sagði Churchill, eða 350 000 menn af 400 00, hafa verið f lutt- ir heilu og höldnu heim aftur. 'Undangengna daga, sagði Churchill, hefir oss tekizt að flytja heim meiri hluta þess herliðs, sem vér höfðum nálægt samgönguleiðum á Frakklandi, enn fremur feiknin öll af birgð- um hersins, rifflum, skotfærum óg öðru, sem þar var safnað saman fyrstu níu mánuði styrj- aldarinnar. Vér höfum nú á þessum eyjum, sagði hann, mjög öfl- ugan og voldugan her. Vér höfum nú 1 250 000 menn undir vopnum í Bretlandi. Þeim til stuðnings höf Um vér varnarsveitir bæja og hér- aða, sem skipaðar eru sjálf- boðaliðum, samtals um 500- 000 menn. Vér megum búast við, að hergagnabirgðir vorar aukist stórkostlega á næstu vikum og mánuðum. Þeir menn, sem ekki hafa verið kvaddir til vopna, menn, sem gegna störfum í vopnaverk- smiðjum og hergagna og ann- ars staðar, gera landi sínu mest gagn með því að sinna störfum sínum áfram sem bezt, þar til þeir verða kallaðir í herinn. Vér ætlum að kveðja til vopna og æfa stórum aukið lið. Vér höfum hér einnig meðal vor hersveitir frá samveldislöndum vorum. Hersveitir frá Kanada voru komnar til Frakklands, en þær voru kvaddar heim aftur, og urðu kanadisku hermönnun- um mikil vonbrigði að því. Endurflutningur þeirra til Bretlands fór skipulega fram og voru allar fallbyssur kariadisku hersveitanna og önnur hergögn þeirrailutt aftur til Bretlands. Þessar hersveitir væri nú til- búnar til þess að taka þátt í vörn móðurlands síns. Árás á England Þar næst gerði Churchill að umtalsefni aðstöðu Breta til þess að verjast innrás. Til þess að ráðast inn í Bretland með her manns, sagði hann, er nauðsynlegt að miklir flutningar fari fram á sjo. Þegar búið væri að flytja ó- vinaher til landsins þyrfti að staðaldri að sjá slíkum her fyrir auknum hergögnum og öðrum nauðsynlegum birgð- um, því að slíkur her myndi eiga í stöðugum orustum, — enginn þyrfti að efast um, að slíkur her yrði að berjast án þess nokkurt lát yrði á. Þegar hér var komið minnti Churchill á, að Bretar ættu herskipaflota. Mér hefir aldrei dottið í hug, sagði Churchill, að kleift væri að koma í veg fyrir að settir '¦ væri á land 5000 til 10 000 menn, á dimmri nóttu eða þokumorgni. En ef flutt væru fimm herfylki, sem ekki hefðu þyngstu hergögn meðferðis, þyrfti 200 til 250 skip til flutninganna, og þeg- ar tekið væri tillit til þess, hver not væru að flugvélum til þess að njósna um slíka flutninga og að oft væri auð- ið að taka ljósmyndir úr lofti -— sem væru mikilvægar upp lýsingar um þá, lægi í augum AlmennÉiskemtnnBejfkvlk Inp í Hljimlistargarðinum. ----------------*---------------- Skemmtunin werðnr haldin nm næstu helgi til ágéHa fyrir bSrn UNDANFARNA daga hefir verið unnið sleitulaust að því, að koma sem beztu skipu- lagi á alla starfsemi, sem mið- ar að því að koma sem áílra flestum börnum í sveit í sumar. Þetta er érfitt starf og seinlegt — enda hafa heyrst raddir um það, að lítið sé gert, og engan árangur beri allt það, sem ver- ið sé að undirbúa. Þetta er mis- skilningur. Það er eðlilegt að seint gangi, þegar um margs- konar erfiðleika er að etja, og þegar þess er gætt, að þetta er fyrsta sinni, sem unnið er að þessu máli skipulega. Það er ákaflega líklegt, að hægt verði að koma öllum börnum, sem þess óska, í sveit í sumar. En til þess að þetta verði hægt, þarf allmikið fé, og það er einmitt þetta, sem allt velt- ur á. Framkvæmdanefndin ásamt fulltrúaráði, sem skipað er full- trúum frá fjölda mörgum fé- lögum í bænum, eru einmitt nú að undirbúa mikla fjársöfn- un í þessu skyni. Ákveðið hefir verið að á laugardaginn verði mikil skemmtun í Hljómskála- garðinum. Hefir fengist leyfi til að hafa skemmtunina þar og er það í fyrsta skipti, sem slíkt leyfi er veitt. Sýnir það meðal annars, að stjórnarvöld Reykjavíkur- bæjar álíta að hér sé um mikið nauðsynjamál að ræða. Ákveðið hefir verið, að hátíð- in í Hljómskálgarðinum hefjist klukkan 3 og standi fram á nótt. Verður þar ákaflega margt til skemmtunar og veitingar í tjöldum, verður og dansað þar og leikið sér eftir öllum kúnst- arinnar reglum. En vitanlega er ekki nóg, að fá ágóðann af slíkri skemmtun. Ákveðið hefir verið að efna til mikils happdrættis þennan sama dag. Hestamannafélágið Fákur hefir hvað eftir annað auglýst eftir þeim, sem ætti númer það, er upp kom í happ- drætti þessa félags, en vinning- urinn var gæðingur einn, sem allir vilja eiga. Það kom allt í einu upp úr kafinu í gær, að eigendur mjðans eru börn Scheving Thorsteinsson lyfsála, og hafa þau nú gefið gæðirtg- inn til happdrættis fyrir Reykja víkurbörnin, en auk þéss verða 10 ágætis munir í happdræ^t inu. Er líklegt, að Reykvíking- ar kaupi miða í þessu happ- drætti. Ýmislegt fleirá verður gert til fjársöfnunar fyrir þessa starfsemi um næstu helgi og verður þess getið nánar síðar. uppi. Það væri enginn hægð- arleikur að útbúa slíkau inn- rasarher, koma honum fyrir í skipum og flytja hann til annars lands. Þegar ekki væri fyrir hendi öflugur her- skipafloti siíkum herflutn- ingum til vertídar. Herflutn- ingaskip óvinanna myndu án efa verða fyrir árásum áður eh þau kæmust til stranda Bretlands. Churchill sagði, að það væri mikilvægt atriði, hvort nokkrar nýjar aðferðir hefði komið til sögunnar, er kollvörpuðu margra ára reynslu, en það virt- ist vera augljóst, að engin inn- rás í stórum stíl gæti heppnast, nema brezki flugherinn hefði verið gersigraður. Vér verðum að vera þess megnugir, sagði Churchill, að veita þessum herr- um ómjúkar viðtökur. Orusian nm Frakkland Min, orustan um Enn- iand að byrja. Annað mikilvægt atriði er, hvort oss muni auðnast að sigra Þjóðverja í lofti. Vér eigum nú mjög öflugan loftflota, og hefir það margsinnis sannast, að vér höfum betri flugmenn og betri flugvélar af ýmsum gerðum en óvinaherinn. Sú hefir reyndin orðið í þeim orustum, sem þegar hafa háðar verið. Þegar til þess kemur, að verja þessar eyjar, er mjög margt verjendum í hag. Styrkleiki vor í lofti, að því er árásarflugvélar snertir, er tiltölulega meiri en Þjóðverja, sem hafa misst mik inn fjólda árásarflugyéla. Þjóð- verjar eiga hinsvegar miklu fleiri sprengjuflugvélar, en Bretar áttu þó nú orðið mikið af sprengjuflugvélum af fullkomn ustu gerð, sem notaðar yrðu til varnar landinu. * Churchill kvað sérfróða menn og ráðunauta stjórnarinn- ar þeirrar skoðunar, að Bretar ættu að geta varist innrás, og það eru góðar og gildar ástæð- ur, sagði hann til þess að gera sér vonir um, að úrslitasigur falli oss í skaut. Ef hernaðarlegri mótspyrnu yrði hætt í Frakklandi, en hvað þar gerist, er enn óvíst, myndu Þjóðverjar geta snúið sér að Bretlandi af öllum kröftum. Churchill kvaðst þeirrar skoðunar, að Frakkar létu . mikið tækifæri ganga úr greipum sér, án tillits til framtíðarinnar, ef þeir héldu ekki áfram stríðinu sam- kvæmt menningarlegum skuldbindingum ¦ sínum, sem vér höfum ekki séð oss fært að losa þá við. Orustan um Frakkland er búin. Orustan um Bretland er í þann veg- inn að byrja. Undir henni er kenning kristinna manna komin, framtíð vor og Breta- veldis og allra þjóða. Ef vér | sigrum, geta allar þjóðir glaðst við sólarskin frelsis og bamingju, en sigri Hitler, bíð ur vor allra myrkur, sem er svartara en svartasta myrkur miðaldanna. Eigi Bretland og Bretaveldi langa framtíð fyrir höndum, verður sagt eftir þúsund ár um baráttu vora nú, að þá hafi verið stór- kostlegasta stundin í sögu vorri.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.