Alþýðublaðið - 10.04.1942, Blaðsíða 3

Alþýðublaðið - 10.04.1942, Blaðsíða 3
Fösfadagur 10. apríl 142. ALÞYÐUBLAÐEÖ flokksfélagsins i Iðnó i kvðld. A BSHÁTÍB Alþýðuflókks /V, félags Reykjavíkur verður haldin í kvöld í Iðnó. Verður þetta hin ágætasta árshátíð, enda hefir vel verið vandað til hennar. Sigurður Einarsson dósent flytur ræðu, Söngf élagið Harpa syngur undir stjórn söngstjóra síns Boberts Abra- hams, þá verður upplestur, danssýning, leiksýning á „Fyrirmyndinni", sameigin- leg kaff idrykja og f jölda- söngur og loks dans. Aðgöngu miðar að árshátíðinni fást í dag í skrifstofu félagsins í Alþýðuhúsinu, í Alþýðubrauð gerðinni á Laugavegi 61 og við innganginn í Iðnó frá kl. 6. Skorað er á félagsfólk að fjölmenna á árshátíðina. Mikið af aðgöngumiðum var þegar selt í gærkveldi. Qnnnr nmræða nin köfl~ nnnarlðflín á alpingi í gær Hörö átðk milli stjórnarliðsins og pingmanna Alþýðuflokksins. HVER MUNDI VERÐA DÓMUR almennings um mann, sem falið hefði verið op- inberlega að leysa af höndum eitthvert mikilsvarðandi hlut- verk í þágu alþjóðar, en hann hefði síðán algerlega vanrækt að gera það, sem honum bar? — Þetta hefir ríkisstjófnin gert í dýrtíðarmálunum, og það'eigi aðeins einu sinni, heldur tvis- var." Þannig fórust Finni Jónssyni orð í ræðú við aðra umræðu gerðadómslaganna svokölluðu. Málið kom til 2. umr. í neðri ídeild í gær, eftir að allsherjar- nefnd hafði fjaMað um það. Nefndin klofnaði, meiri hlutinn (Bergur J., Jóh. G. Möller, Garðar Þorst. og Gísli Guðm.) leggur til, að frv. verði sam- þykkt, en minni hlutinn (Finn- flappdrættiö hefir grætt ni 1,5 lillíóiir krtna. "¦¦*................ pav af hefir Háskólinn fengið um 1,380 þúsund kr. en Atvinnu- deild Háskólans um 153 þúsund. .... —_».—,—,—,— T^TÝLEGA er lokið við uppgjör í happdrætti Háskóla ís- J»« lands fyrir síðastliðið ár. Kom í ljós, að hagnaður liappdrættisins varð á árinu meiri en nokkuð annað ár á undan, eða um 300 þúsundir króna. Þetta stafar, bæði af pví,að verð happdrættiámiða var hækkað verulega í byrjun síðast liðins happdrættisárs, og því að sala happdrættismiða éx verulega frá því sem áður var. Eins og kunnugt er gengur allur ágóði happdrættisins til að greiða byggingarkostnað Há- skólans. Háskólinn kostaði upp komiriri, eins og kunnugt er, um 2 milljónir króna, eða tæplega það. Vitanlega koma vextir af lánum svo að, upphæðin éykst nokkuð. Happdrætti Háskólans' hafði ium síðustu áramót starfað í 9 ár og hefir það fengið hagnað á þessum árum, sem nemur kr. 1 533 790,00, eða rumlega háKri annarri milljón. Þetta fé renn- ur þó ekki allt til Háskólans, 10 af hundraði ganga til Atvinnu- deildarinnar, eða rúmlega 153v þúsundir króna. Nettóhagnaður happdrættis- ins, það er að segja: hagnaður þess eftir a'ð'búið er að draga frá framlagið til AtvinnudeMd arinnar, héfir því á þessum 9 árum numið um kr. 1.380 þúsundum. HeMdarhagnaðurinn hefir verið dálítið misjafn ár frá ári. 1934 kr. 116772,29 1935 — 210142,26 >' 1936 —-,158474,51 1937 — 141655,50 1938 — 211638,00 1939 * — 186143,63 1940 — 208963,13 1941 ' ca. 300000.00 Eins og áður segir var sala happdrættismiða mest á s.l. ári. Þá seldust tæplega 85% allra happdrættismiða. En þeir eru eins og kunnugt er 25 þúsund að tölu. Það vantaði því 15% upp á að allir miðar seldust. Sala happdrættismiða er það sem a>f er mjög mikil í ár. Happdrætti Háskólans hefir þegax unnið mikið gagn. Það er ótrúlegt að við ættum nu svo glæsilegt menntasetur og Há- skólinn er, ef happdrættið hefði ekki verið. Eftir þessari útkomu hjá happdrættinú að dæma má, vona, að eftir 3 ár verði búið að borga Jjyggúig- arkostnað háskólans. En vit- anlega þarf að auka tæki Há- skólans, aðbúnað hans og át- búnað. Það virðist alveg sjálf- sagt, að Háskólinn hafi fram- vegis, eins og hingað til, ágoð- ann af hapþdrættinu. . ur Jónsson), að það verði fellt. Finnur hefir lagt fram ýtar- legt nefndarálit* sem birt hefir verið, hér í blaðinu. Framsögumaður meiri hlut- ans var Bergur Jónsson. Hann kvað meiri hlutann fylgjandi þeirri stefnu, sem lýsti sér í frv. þessu. — Tillögu Finns um það, að leita umsagnar Alþýðu- sambands íslands og Vinnu- yeitendafélagsins taldi Bergur aðeins til þess fallna að tefja fyrir afgreiðslu málsins. Finnur Jónsson hóf ræðu sína með því, að Benda á, að meiri hlutinn hefði valið sér að framsögumanni einn af snjöllustu málflytjendum þings- ins, en ! einhvern áheyrenda kynni ef til vill að f úrða á því, hve lélegar varnir þessi mál- flytjandi bæri nú fram í þessu máli. En þetta væri engin furða, þegar litið væri á innihald frv. og sögu þess. Slíku máli hæfði heldur ekki góð vörn. Finnur kvað það algengt, að nefndir Alþingis sendi mikils- varðandi frumvörp þeim aðil- um til úmsagnar, sem mest eiga undir um úrslit þeirra. Nefndi hann ýmis dæmi þessu til sönn- unar. Það hefði því síður en svo verið óeðlileg tillaga, að frv. það, sem hér lægi fyrir hefði verið sent Vinnuveitendafé- laginu og Alþ.sambándinu til umsagnar, þar sem frv. snerti beinlínis alla launþega og vinnu veitendur í landinu. En senni- lega sæist það bezt á þessari meðferð frumvarpsins, að sam- kbnuilag væri um það milli stjórnarflokkanna, að málið yrði sem minnst rannsakað á þessu þingi, svo að breytingar yrðu ekki gerðar á því. iÞá rakti ræðumaður ýtarlega sögu þessa máls og dýrtíðar- málanna yfirleitt. Hann sýndi ljóslega fram á það, hversu ríkisstjórnin hefði frá því hún fékk dýrtíðarlagaheimildina fyrst í jjúlí 1)941 gersamlega vanrækt að sporna gegn vax- andi dýftíð, þrátt fyrir þessar víðtæku heimíldir. Engri þeirri heimild hefði stjórnin fram- fylgt, nema þeirri að innheimta 10% viðauka á tekjuskatt. — Dýrtíðin hefði síðan viðstöðu- laust haldið áfram að hækka, án iþess að grunnkaupshækk- anir hefðu orðið, bg væri því ómögulegt að kenna þeim um að hafa ýtt undir. Á tímaibilinu frá 1. júM s. 1. (eða um bil, sem ríkisstjórnin fékk heimildarlögin frá Alþingi til að gerá ráðstafanir gegn dýrtíðinni), til ársloka, hækkaði dýrtíðin úr 57% upp í 83%,, eða um 45%, en á sama tíma urðu engar grunnkaupshækk- anir. \ Hæðumaður benti á það, að ríkisstjórnin hefði tvisvar sinn- um tekið á móti þessum heim- ildum, frá Alþingi, en hefði í fianda- ribjama&Da f dag. =4 3NIERÍKSKA setuliðið l\ ætlar að hafa he*» æfingu hér í bænum í dag. Tekur deild (Batalion) úr hernum þátt í þessari her- æfingu og fer Inni fram á íþróttavellinum. Hefst hún klukkan 16.45. Hefir her- stjórnin»beðið blöðin að geta þéss, 'að íslendingum sé boðið að horfa á þessa hersýningu. bæði skipti álgerlega brugðizt trausti þingsins. Nú reyndi stjórnin að færa það fram sem afsÖkun fyrir framferði sínu, að heimildarlögin hefðu verið gagnslaus. Þetta hefðu þeir þó ek'ki alltaf sagt, og las Finnur upp ummæli Eysteins Jónsson- ar í þingræðu um, að fram- kvæmd heimildarlaganna gæti mikil áhrif haft á heftingu dýr- tíðarinnar. Ólafur Thors hafði tekið í sama streng á sínum tíma, og þó enn dýpra í árinni. „Mikið má gera, ef vill", hafði ráðherrann sagt þá. Afx þessu er bert, að ráðherrarnir breyttu ekki samkvæmt þeirri skoðun, sem þeir létu þá skýrt í ljós, og enn síður eftir þingviljanum. Og því til sönnunar minnti ræðumaður á, að Gísli Sveins- son hefði í þingrseðu undir um- ræðum málsihs sagt eftirfar- andi orð: „Ég tel» það' Mka heppilegast fyrir hæstv. ríkis- stjórn, að hún hafi í þessu máM ákveðinn þingvilja til að styðj- ast Við; Ég tel einnig rétt, að stjórnin viti fullkomlega af því, að 'hún mun fá sinn dóm fyrir framkvæmd þessara mála." Finrtúr Jónsson hafði ekki lokið nema nokkrúm hluta af ræðu sinni þegar þingfundi var frestað. En gerðardómslögin eru aftur á dagskrá neðri deild- ar á morgun. PfaffsálFlctonertiI- lap Di loknn ðfengis?erzlaDaoDa Lðgð áberzla á, að engar und- anQágur séu veittar. yPJ* JORIR þingmenn, Pétur *¦ Ottesen, Ingvar Pálmason, Sigurjón Á, Ólafsson og Þor- steinn Briem flytja tillögu til þingsályktunar um áfengismál. í þingsályktunartillögu þessari er- skorað á ríkisstjórnina að hvika í engu frá lokun áfengis- verzlananna. Enn fremur "skora þeir á stjórnina að láta niður falla allar tilslakanir í þessu efni, og verði iþeirri framkvæmd éigi breytt án samþykkis alþingis, meðan erlent herlið dvelst í lándihú. Þá skuli stjórnin og vinna að því við stjórnir þeirra ríkja, sem herlið hafa hér, að komið verði í veg fyrir öll vínútlát tU íslendinga frá herMðiriu. í gréinargerðinni segir svo: ,^Því var mjög-fagnað af öM- Frh. á 7. síðu. Téuteikar Ntrrœna fél. á SBDDBdag. NORRÆNA FÉLAGIÐ hér í Reykjavík efnir til mik- illa tónleika fyrir félaga sína og gesti þeirxa í Gamla Bíó n.k. sunnudag og hefjast þeir klukkan 1.30. Eru þetta fyrstu tónleikar sem félagið efnir tU og hefir mjög verið vandað til þeirra. Fá allir félagsmenn aðgöngu- miðana ókeypis og er það mik- iM kostur áð vera í Norræna "félaginu. MeðMnrir þess fá ó- keypis aðgang að sMkum tón- leikum og árbók félagsins fyrir árgjaldið eitt, serii nú er 10 kf. En nú eru félagar Norræna fé- lágsins um 1000 að tölu og er það meira en á öðrum Norður- urlandanna að tiltölu við fólks fjölda. Efnisskrá tónleikanna er eins og hér segir: ( 1) Árni Kristjánsson og Björn Ólafsson: Samleikur á píanó og fiðlu. Grieg: Sónata í c-moM op. 45. 2) Þorsteinn H. Hannesson: Einsöngur. Frk. Guðríður Guð mundsdóttir leikur undir á pí- anó. P. E. Lange-MúMer: Ser- enade. A. F. Lindblad: Far- vál. Sv. Sveinbjörnsson: Sverr- ir konungurj 3) Karlakór Reykjavíkur. Stjórnandi: Sig. Þórðarson. Kuhlau:' Yfir öllum fjöMum er ró. Riccius: De muntra musik- anter. Bj. Þorsteinsson: Kirkju hvoll. Reissiger: Ól. Tryggva- son. Wénnerberg: Hör oss Svea. FJogiir tandurdef! sprioga ®m að Borgarfirði eystra. FJ Ö G U R tundurduf í sprungu í fyrradag í Borgarfirði, eystra, og í grend við þorpið. Ekkert slys var við þessar sprengingar, en allmiklar skemmdir urðu á húsum, bæði íbúðarhúsum og gripahúsúm. Fólk er ekkí í húsum nærri ströndinni í Borgarfirði eystra. Aðalfundur Norræna félagsins verSur haldinn * í Oddfellow þriðjudaginn 21. apríl kl. 8,30. — Verða þar venjuleg aðalfundar- störf og dans á eftir. Félagsmenn mega taka með sér gesti. Kvennadeilð Slysavaraafélagsins í Haraarfirði gengst fyrir því að námskeið verði haldið fyrir hafnfirzkar konur í hjálp i viðlögum og hefst það í kvöld kl. 9. Enn þá geta nokfcrar konur komizt að á nám- skeiðinu og eru pær beðnar að snúa sér til frú Jóhönnu Símon- ardóttur. Kennari námskeiðsins verður Jón Oddgeir Jónsson, full- trúi. Nýlega hafa eftirtalin félög gengið í Í.S.Í.: Leikfimifélag Mývetninga. Félagatala 30, form. Þorgrimur Starri Björgvinsson, Garði Mý- vatnssveit. Ú.M.F. StaSarhrepps. Félagatala 51, form. Jóhann Ell- ertsson, Holtsmúla. Sambandsfé- lög Í.S.Í. eru nú 121 að tölú.

x

Alþýðublaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Alþýðublaðið
https://timarit.is/publication/2

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.