Vísir - 13.09.1938, Blaðsíða 3

Vísir - 13.09.1938, Blaðsíða 3
VlSIR Geir Zoega kaupir 3 togara í Englandi. Bækistöd hafa þeir i Hafnaiv firdi, en koma til landsins i byrjun október. ÞaS mun öllum verSa gleSi- efni og þá ekki síst Hafnfirðing- um, að Geir Zoéga útgerðar- maSur þar í bæ hefir ráðist í kaup á þremur togurum, sem fluttir verSa til landsins á næst- unni. Geir Zoéga fór utan meS Gullfossi í gær áleiSis til Hull til þess aS ganga endanlega frá kaupunum. Togarar þeir, sem hér er um aS ræSa eru eign Hellyers Bros, og hafa allir veriS gerSir út áð- ur frá HafnarfirSi, en þeir heita Ceresio, Earl Kitchener, báSir 189 smálestir netto og Kings Grey, sem er 162 smálestir, en allir eru togararnir bygSir 1 Englandi áriS 1915. MeSan Hellyer Bros ráku út- gerS í HafnarfirSi var þar hiS blómlegasta atvhmuhf, og fólk streymdi þangaS í atvinnuleit hvaSanæva aS af landinu, en þegar útgerð þessi stöðvaSist kom hruniS og eymdin sam- fara þvi aS socialistar náSu þar algerum undirtökum, og hafa siSan veriS öllu ráSandi í Hafn- arfirSi um margra ára skeiS. Til þess aS "reyna aS bæta úr at- vinnuleysinu réSust socialistar í bæjarútgerS, sem aS vísu hefir veitt allverulega atvinnu í bæn- um, en hefir veriS rekin með stórtapi frá ári til árs, enda er nú svo komið í Hafnarfirði, að liagur bæjarins rambar á helj- arþröm, og er ekki séð hvort unt sé að halda áfram rekstri bæjarins öllu lengur án opin- berrar íhlutunar. Hafnfirðingar hafa fengið nýjan bæjarstjóra, Friðjón Skarphéðinsson, ungan og duglegan mann, sem alls góðs má vænta af, en hag bæj- arins mun vera svo komið að óvíst er með öllu að unt sé að rétta hann við án rikisstyrks. Hafnarfjörður er hinsvegar Ijóst dæmi þess, að með fyrir- hyggjuleysi má öllu koma í kaldakol, en úr þessu fyrir- hyggjuleysi og afleiðingum þess verður að reyna að bæta með því að auka og efla atvinnulífið þar á staðnum, og takist það er engin ástæða til að örvænta þótt illa sé komið. Einn liðurinn í þessu endur- reisnarstarfi verður framtak Geirs Zoéga er hann ræðst i kaup á þeim þremur togurum, sem að ofan greinir, og munu allir óska þess að framkvæmdir hans megi verða honum og bæjarfélaginu til eflingar, og að þetta sé upphafið að þeirri end- urreisn athafnalífsins í Hafnar- firði, sem verður að knýja fram ef vel .á að vera. Socialistar í Hafnarfirði hafa sýnt það og sannað, að frá þeirra hendi er ekki bjargar að vænta, og hið opinbera getur ekki eflt athafnalífið svo sem vera skyldi, um leið og það veit- Línugufuskipið Alden kom helm til Stykkishólms af síldveiðum í gærmorgun, og vélskip- ið Olivette í dag. — Bæðí skipín hafa aflað sæmilega. — Hraðfrysti- húsið í Stykkisholmi hefir nú hætt störfum í bili, vegna sauðf járslátr- unar. Hefir það verið rekið frá því 4. júní í vor og flutt út á þessu tímabili um 60 smálestir af flak- aðri flyðru og kola. (FÚ.). Til Keflavíkur komu tveir bátar í dag, með 200 tunnur sildar og var hún öll fryst. '— Vélbáturinn Árni Árnason kom af síldveiðum í dag. —¦ Ennþá er enginn undirbúningur undir söltun í Keflavík. (FÚ.), ir einkarekstrinum nábjarg- irnar. Með sameiginlegum átökum einstaklinganna og ef þeir fá ó- áreittir af þvi opinbera, að ráð- ast í framkvæmdir, má hins- vegar lyfta Grettistökum og ryðja þeim úr vegi. Væri betur, ef þjóðin lærði á reynslu þeirri, sem fengist hefir í HafnarfirSi og varpaSi af sér því böli, sem siglir i kjölfar niSurrifsaflanna í landinu. Landsmót Dieselvélasali Framsóknar- flokksins skrifaSi grein, er birtist i Nýja dagblaSinu nú fyrir tveimur dögum, og nefndi hann greinina „Merkilegan samanburS". Kemst hann aS þeirri niSurstöðu, að með þvi að nota diesel-vélar, spari vél- bátaflotinn hér við land 1,18 miljóna króna, sem hann kasti nú út að óþörfu, með þvi aS nota glóSarhausavélar. Ritstjóri blaSsins var afar- hrifinn af þessum upplýsing- um, — og þess má vænta, aS Framsókn skipi nefnd i máliS, til þess aS endurskoSa útreikn- ing sérfræðingsins og afli meS honum diesel-véla til flotans. HráolíueySslan á öllu land- inu mun nú vera.um 7700 ton, og þar eS hvert ton kostar kr. 160.00, er öll eySslan reiknuS í krónum 1.23 miljón. En ef miSaS er viS eyðslu, hljóta diesel-vélarnar aS vera ákaf- lega sparsamar, ef þær myndu spara kr. 1.18 miljón á hrá- olíunni, og hver veit, nema þær spari mikiu meira, að dómi sérfræðinganna, með því að þetta var aðeins lauslegur slumpareikningur hjá Nýja dag- blaðinu. Fyrir hönd sjómanna og út- gerðarmanna,— og allrar þjóð- arinnar í heild, — vil eg náð- arsamlegast leyfa mér að fara þess á leit við sérfræðinginn og ritstjórann, að þeir endurskoði þennan samanburð að nýju, ef vera mætti, að sparnaðUrinn yrði að lokum kr. 1,23 miljón, því að þá fær flotinn annað- hvort olíuna fyrir ekki neitt, eða þá að hann notar alls enga olíu. Reynist það svo, að end- urskoðun framfarinni, að olí- una mætti spara svo, sem að of an segir, — án þess vitanlega að þaS dragi úr gangi bátanna á vertíSinni, — væru sérfræS- ingurinn og ritstjórinn meiri velgerSarmenn þjóSarinnar, en margan grunar. ÞaS borgar sig aS lesa Nýja dagblaSiS og spara sér alla olí- una. Eigandi glóðarhaussvélar. Gengið í dag. Sterlingspund........ kr. 22.15 Dollar ............. — 4.61^4 100 ríkismörk....... — 184.81 — fr. frankar...... — 12.56 — belgur.......... — 77-82 — sv. frankar...... — 104.37 — finsk mörk...... — 9.93 — gyllini.......... — 248.89 — tékkósl. krónur .. ¦—¦ 16.28 — sænskar krónur .. — 114-36 — norskar krónur .. — 111.44 — danskar krónur .. — 100.00 Landsmót skáta, sem eins og kunnugt er, var haldiS aS Þing- völlum i sumar, hefir mjög orSið til þess að auka hróður ís- lensku skátanna erlendis. Er það mjög gleðilegt að þessi fyrsta tilraun skátanna okkar til þess að halda alþjóðaskáta- mót hefir svo vel tekist, ekki síst þar sem íslensku skátarnir eru þegar byrjaðir að vinna að því, að alheimsmót Rover-skáta verður haldið hér á landi á næstu árum. Finski skátahöfðinginn Visa- páá, sem hér var á landsmótinU i sumar, hefir skrifað um ls~ landsferð sina í mörg finsk blöð og i haust hefir hann verið beð- inn að tala í finska útvarpið um heimsókn sína á skátamótið. M. a. skrifar Visapáá í dagblaðið „Svenska Pressen" um Islands- ferð sina: „Kynning min af íslandi og þjóðinni, sem landið byggir, var hin besta og ættum við Finnar að komast í nánara sam- band yið íslendinga. Fólksfjöldi landsins er aðeins rúmlega 100.000, svo fjárhagslegur gróði getur vart verið af samband- inu, en þess meiri verður hinn andlegi ávinningur af kynning- unni við þessa traustu og ágætu þjóð, sem á margan hátt minn- ir á okkur Finnlendinga. Við skátarnir höfum til þessa ekki haft mikið samband við ís- lensku skátana, en nú á það að breytast. Islensku skátarnir hafa lofað að senda stóra sveit skáta til þátttöku í hinu mikla finska skátamóti 1940". Eins og sjá má af þessum ummælum' og fleiri likum hafa skátarnir orðið til þess á marg- an hátt að auka hróður lands vors og hyggjast að halda þvi áfram á enn öflugri hátt fram- vegis. Fjárhagslegt tap varð nokk- uð á skátamótinu og hyggjast nú skátarnir að gefa almenn- ingi kost á varðeldasýningu þar sem almenningur getur haft góða skemtun, styrkt skátana fjárhagslega og kynst skátalif- inu. Varðeldarnir verða haldnir sunnan við Öskjuhlíðina kl. 8,30 fyrsta góðviðriskveldið eft- ir þann 12. Aðgangseyrir verð- ur mjög vægur eða 50 au. fyrir fullorðna og 25 aura fyrir börn. Hin fallegu merki Landsmóts skáta fást einnig keypt og kosta eina krónu. Til skemtunar viS varSeldinn verður meSal ann- ars söngur og hjóSfærasláttur, mjög fjörugur. Ýmsar Cirkus- sýningar og smáleiksýningar, svo sem: Neptun kemur í heim- sókn til Reykjavikur o. fl. Auk þess verSa ýmsar skátasýning- ar, svo sem hraStjöldun, hjálp í viSlögum og annaS. StaSurinn verSur uppljómaSur meS yfir 100 skrautljósum og blysum. Allir skiátar og Ylfingar, pilt- ar og stúlkur, eiga að mæta i skátabúningi viS frikirkjuna kl. 7,30 þaS kveld, sem varSeldur- inn verSur haldinn. Bæjarbúar, heimsækiS skáta- varSeldana, ¦— njótiS góSrar skcmtunar og styrkiS um leið gott málefni. Prófessor Árni Pálsson sextugnr. Þegar þjóðkunnra manna er minst, virðist ekki þörf á að rekja æfiferil þeirra eða æfi- sögu, þótt þeir eigi langan starfsferil að baki, — ef þeir eiga ferilinn einnig framundan, en svo er þvi háttað um Árna prófessor Pálsson. Starfssvið hans hefir verið hinn opinberi vettvangur, og hann hefir um áratugi talað til þjóðarinnar allrar, með tungu, sem er flest- um tungum snjallari og penna, sem er flestum pennum leiknari og stílhreinni. Starf hans nýtur að þessu leyti fullrar viðurkenn- ingar þjóðarinnar og verður metið að verðleikum um ókom- in ár. Árni prófessor Pálsson hefir fyrir nokkru fengið aðstöðu til aS helga sig áhugamálum sín- um, sagnfræði og visindaiðkun- um, og frá hendi hans munu koma mikil verk á þvi sviði, sem almenningi eru þó ekki enn þá kunn. En samhliSa þessum vísindaiSkunum hefir Árni pró- fessor á hendi kenslu æskulýSs- ins, en um þaS munu allir bera á einn veg, aS enginn kennari mun vera æskunni kærari. Kensla hans öll er lifandi og glæsileg og málsmeSferS sér- stæS, en tungan meitluð og fög- ur, enda er maðurinn ramís- lenskur i anda o'g hegðun. Árni prófessor Pálsson er skáld, þótt hann hafi farið dult með þann eiginleika og flíkað honum síst um of, en að mínum dómi er það sú náðargáfa, sem mótar hann frekar en alt annað, bæði i ræðu og riti og blæs því lífi í brjóst honum, sem einkent hefir þá mætustu menn, sem lifa í minningu hinnar íslensku þjóðar. Um leið og eg óska Árna pró- fessor Pálssyni allra heiUa um ókomna framtíð, þakka eg hon- um viðkynninguna, og fyrir mína hönd og lesenda þessa blaðs þakka eg honum einnig unnin störf í þágu þjóðarinnar. K. G. 1 f ir María Victor % OP íréWtr Höfnin. B.v. Rán kom í dag og tók ís. Fjöldi mótorbáta hefir komið að norðan undan- farna daga, bæði Reykjavíkur- og Vestmannaeyj abátar. Veðrið í morgun. 1 Reykjavík 5 stig, heitast í gær 8 stig, kaldast í nótt 2 stig. TJr- koma í gær og nótt 0.3 mm. Sól- skin í gær í 2.8 stundir. Heitast á landinu í morgun 7 stig, á Fag- urhólsmýri, — kaldast 2 stig, á Siglunesi og í Grímsey. — Yfirlit: Hæð fyrir vestan land, lægð yfir Norðurlöndum. Horfur: Suðvest- urland til Norðurlands: Norðan- gola. Víðast bjartviðri. Norðaust- urland: Norðan kaldi. Smáskúrir eða slydda. Skipafregnir. Gullfoss var í Vestmannaeyjum í morgun. Goðafoss fer frá Leith kl. 6 í kvöld áleiðis til Hamborgar. Brúarfoss fór frá Leith í morgun kl. 4 áleiðis til Vestmannaeyja. ¦— Dettifoss var í Stykkishólmi í morg- un. Lagarfoss er í Kaupmannahöfn. Selfoss var í morgun á leið til Keflavíkur frá Hafnarfirði. Árekstur varð í gær um sex-leytið á gatna- mótum Bankastrætis og Lækjar- götu. Rákust á vörubíll og" fólks- flutningabíll og skemdist sá síðar- nefndi lítilsháttar. Ljósatími bifreiða og annara ökutækja er frá kl. 7.50 síðd. til kl. 5 árd. — Annar kvöld (til 21. sept.) er ljósa- tíminn frá kl. 7.25 síðd. til 5.20 árd. Gísli Guðmundsson, sem auglýsir enskukenslu í bla'Ö- inu í dag, er til viðtals í síma 5020 daglega íd. 11—12^2. SmdaSist 5. september komin á f niræðisaldur. Það er svo um það fólk, sem gefur sig undir rcglu, að það gleymist og dylst heiminum svo undravel. Það er ekki um það talað, nema sér- slaklega standi á, en það vinn- ur það verk, sem það hefir ætl- að sér þegjandi og hljóðalaust. Þetta fólk er aldrei nefnt í kosn- ingaauglýsingum, það eru ald- rei skammagreinar um það í blöðunum, það er eins og það væri ekki í þeim heimi, sem við leikmenn teljum heiminn, og þó er það þar. ÞaS lifir þar meS kyrlátri önn, sem iSjar þaS, sem því þykir mest á ríSa, og um þaS gildir i fylsta máta orStak- ið rómverska „bene vixit qui bene latuit", sá lif ði vel, sem lét lítið á sér bera. Þetta er eðli þeirrar stéttar, sem móðir Mar- ía Viktoría hafði skipað sér í, en sú skoðun að það f ólk, sem það gerir, missi sjónar á þess- um hnetti, sem það byggir, og sjái ekki nema fjarlæg furðu- himintungl, er fjarri öllum sanni. Þvert á móti, það sér þetta himintungl f jarska vel, en það sér það i ljósi þess starfs, sem það vill vinna, og það mið- ar við það eitt, það einbeinir sér, sem svo er kallað, og það er vel; ef við gerðum það allir, þá væru öll störf vel unnin. Móðir María var einmitt með * einkennum starfs síns brend í besta skilningi orðsins. Hún var af reglu Jósefssystra frá Cham- béry á Frakkandi; sjálf var hún þýsk, en hvað hún hét réttu heiti veit eg ekki, þvi það er eitt aðalatriði i háttum reglufólks, að það afsalar sér borgaralegu lífi, og til þess að festa þetta enn betur, einnig borgaralegu heiti. Hún var fædd 8. febr. 1858 og gaf sig undir reglu fyr- ir 54 árum. Starf hennar innan reglunnar var hjúkrunarstarf- semi. Hingað til lands kom hún haustið 1907, og hefir dvalið hér síðan og veitt reglu sinni for- stöðu hér á landi. Áhugi henn- ar hefir legið á báðum sviðum Drótningin fór áleiðis til Kaupmannahafnar kl. 6 í gærkveldi. — Meðal farþega voru: Einar próf. Arnórsson, Pét- ur Benediktsson og frú, Kristín Guðmundsdóttir, Margeir Sígur- jónsson og frú, Gissur Bergsteins- son og frú, Konráð Sigurðsson, Halldór Hermannsson, Valgerður Helgadóttir, Stefanía Nehm, Krist- in Kristjáhsdóttir, Ágústa Ander- sen, Guðrfóur Jensdóttir, Krist- jana Jónsdóttir, Ingibjörg Jónsdótt- ir, Emilía Hjálmarsdóttir, Gunnar Ossurarson, Guðrún Erlings, Ás- fríður Ásgríms, Svala Sigurðar- dóttir 0. fl. Hjúskapur. Á sunnudag voru gefin saman ungfrú Hulda Pálsdóttir og Garðar Jónsson, veitingaþjónn. 1 gær voru gefin saman í hjóna- band ungfrú Klara Friðfinnsdóttir og Mr. Rube Arnesen, golfkennari. III. flokkur Vals fór til Vestmannaeyja með Goða- fossi á dögunum og keppti tvisvar við K.V. Siguðu hinir síðarnefndu í báðum leikunum, í þeim fyrri með 1: o og þeim seinni með 2: o. Næturlæknir: Grímur Magnússon, Hringbraut 202. sími 3974. — Næturvörður i Laugavegs apóteki og Ingólfs apó- teki. Útvarpið í kvöld. Kl. 19.20 Hljómplötur: Sönglög úr óperettum og tónfilmum. 20.15 Erindi: Úr sögu hjúkrunarmálanna, I (frú Guðný Jónsdóttir). 20.40 Hljómplötur: a) Symfónía nr. 45, fis-moll, eftir Haydn. b) Symfónía nr. 35, D-dúr, eftir Mozart. c) Eg- mont-forleikurinn, eftir Beethoven. d) Lög úr óperum. starfsins, kenslunni og þó éklá síst hjúkrunarstarfinu. Undir hennar höndum dafnaði hér aM* ckki síst spítalastarfsenxín. I hennar tið var Hafnarfjar&T- spítali stofnaður, og í hennair tið var spitalinn i ReykjavíK aukinn. Það er ekki svo, a?S móðir María væri orðín sam- löguð íslensku fólki, þó aS liúa skildi eðli þess, þvi reglugefiS fólk samlagast aldrei neinil nema starfinu, en það hefír þann kost, að það er ekki sfaS- eða þjóðbundið, heldur bundið við menn, alla menn, allra landa, lits og blands. Henni hefir vafalaust verið sama hvort við íslendingar værum svartúr eða hvitir, fyrh- henni hefir það verið aðalatriðið að viS ertma menn. Aðalstarf sitt vann hún hér, og fyrir bragðið ber húns beinin í islenskri mold, og minni mótgreiða má hún ekki gera fyrir vora hönd, en að* geyma þessara molda veL svo að móðir Maria megi hvilast hér i friði. Henni hefir aS vísm verið sýnt þakklæti bæði af ein^ stökum mönnum og yfírvöld^ um, þvi hún var meðal annars sæmd riddarakrossí FálkaarS- unnar. En moldin greiðir hverj- imi kaþólskum manni þa?r þakkir, sem hann helsf kýs, aSi hann megi livílast í fríðL og þess óska henni margir lífs og liðnir, sem notið hafa hjálpar á spítölum reglu hins blessaöa Jósefs. G. J. Við fráfall Marítt Victorfii priorissu hljófa mjög margir í þessum bæ og víðsvegar uni land alt að minnast hennar með þakklæti og aðdáun. Hún hafði um meira en mannsaldur veitt St. Jösefs- spítala i Landakoti forstöðu. Það má segjá að um Iangt skeið var St. Jösefsspítalinn ein- asta sjúkrahúsið hér i bænam og var aðsóknin því ávalt meirí en húsrúm leyfði. Vegna hinnar öru stækkunar á bænum sýndi það sig, eftír aS Landspítalinn tók að starfa, aS enn var aðkallandi vöntun á spitalavist. Pribrissu Maríu Víctorfa rann þetta mjög til rifja og barðist fyrir þvi að unt yrði aS stækka Landakotssptíalann og gera hann sem fullkomnastan, pg það mun verða hennar ang- ljósasta dagsverk er hún fékl^ því til vegar komið aS hinn nýí St. Jósefsspitali var reistur f Landakoti. Sé spítali sferrdia?' ávalt sem minnismerki um starf hennar hér. En Maria Victoría var ekkí einasta skörungur og frába^r st.jórnandi, heldur var hún eínnv ig hin fædda hjúkrunarkonsv sem meS atlæti sínu, rósemi og umhyggjusenn ávann sér traust og trúnaS smna sjúklinga. Eg man ávalt hið milda, hýra bros hennar sem verkaSí eins og ró- andi og bætandi lyf. Sú htiSih á starfsemi hennar gleymdist aldrei þeim er nutu. María Victoría príorissa var komin yfir áttrætt er hún féH frá og hafSi hin siðustu ár not- iS aSstoSar yngri krafta meðal systranna, viS stjórn spítalansw enda vildi hún sjá svo um aS starfiS gæti IialchS áfram meS sama svip, þótt hennar místi viS. Fyrir verðleika sakir sæmdi rikisstjórn íslands Maríu Vict- oríu riddarakrossi Fálkaorð- unnar. Reykjavík, 12. sept. 1938„ Lárus Fjeldsted..

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.