Vísir - 15.05.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 15.05.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaugsson Skrifstófur: Féfagsprentsmiðjan (3. hæð). Ritstjóri Biaðamenn Sími: Augiýsingar 1660 Gjaidkeri 5 fínur Aígretðsia j 30. ár. Reykjavík, miðvikudaginn 15. maí 1940. 109. tbl. Breíar segja að Þjóðverjar þess að hrjótast í gegnu vígstöðvunum nú hvað sem það kostar. ætli að gera tilraun til varnarvirkin á vestur- Hollendingap neyddust til uuuaiafap eftir að iStórkostlegar lofáá&'sisir » Ougrland yfi&'vofsincli. EINKASKEYTI FRÁ united press. — London í morgun. £ Iftir uppgjöf Hollenska hersins er litið svo á i Englandi, aS Þjóðverjar muni nú beita öllum kröftum sínum á vesturvígstöðvimum til þess að brjótast i gegn hvað sem pað kostar — þeir verði að ná skjótum úrslitum. Orustan mikla, sem nú er hafin við Meusefijót í Belgíu og Frakklandi og þegar hefir staðið í tvo daga, er að áliti Breta, upphaf hinnar miklu sóknar Þjóðverja. Mest er barist á svæðinu frá Liége í Belgiu um Namur og Dinant til Sedan í Frakk- landi, skamt þar frá sem landamæri Belgíu, furstadæmisins Luxembourg og Frakk- lands mætast. Borgin Sedan, sem fræg er úr fransk-þýska stríðinu og heimsstyr jöld- inni, er rétt fyrir framan Maginotvirkin frægu. Frakkar yfirgáfu bæinn, að því er fregn- ir hermdu í gær, en viðurkenna ekki, að Þjóðverjum hafi tekist að reka fleyg í sjálfar víggirðingarnar. Bardagar standa þarna enn yf ir í f ullum kraf ti. Þ jóðver jar haf a víðar gert álilaup á' Maginotlínuna, en hún nær ef tir endilöngum landamærum Frakklands f rá Belgíu til Svisslands, og önnur álma gengur til vesturs meðfram Belgíu-Iandamærum. Þessi virki eru hin ramgerustu, sem nokkuru sinni hafa verið gerð, og hafa Frakkar íalið þau óvinnandi. Víst er, að ekki verður brotist í gegnum þau, nema með því að leggja hundruð þúsundir mannslífa i sölurnar, I»jódverj MoerdLiik f mtáðu ¦ bpúnni f Belgíu eru einnig ramger virki, en eins og áður hef ir verið getið hafa Þ jóðver jar brotist i ^egn hjá Maastricht. Eftir fregnum i gærkveldi að dæma hafa hersveitir þeirra, sem þar brutust í gegn verið stöðvaðar við Tirle- mont, um það bil miðja vega milli Brussel og Liege. Bandamenn hafa sent ógrynni liðs til Belgíu og einnig i^ar er búist við hinum stórkostleguslu átökum. Vegna aðstöðu þeirrar, sem Þjóðver jar hafa fengið með töku Hollands, er búist við, að þeir hef ji nú brátt stórkostlegar loftárásir á Bretland, og fer fram niikill viðbúnaður i Bretlandi, til þess að taka á móti lof tf lotu'rn Þjóðverja. Þjóðverjar fara lieldur ekki dult með hvað þeir ætla sér fyrir. í Berlín er bent á það, að Þjóðverjar fái nú aðstöðu til þess að hafa flugstöðvar i um 300 kílómetra f jarlægð að eins frá Engiandsströndum. Segir í fregnum þessum, að lofthernaðurinn sé í þann veginn að hef jast í fullum krafti — með árásum stórra flugflota á Eng- land. í fregnum frá Frakklandi í morgun segir, að orustan við Meuse haldi áfi*am og tefli Þjóð- verjar fram ógrynni liðs. Á- hlaupum Þjóðverja á Maginot- línuna hefir hvarvetna verið hrundið. Miklir lofthardagar hafa verið háðir og hafa flug- menn Bandamanna unnið Þjóð- verjum mikið tjón, með því að gera stöðugar árásir á herflutn- 'ingalestir þeirra. Aðstaðan á vígstöðvunum í Frakklandi er óbreytt. í Ardennerhálendinu er enn barist af kappi og hafa Þjóðverj- ar þar mikið lið. Ennfremur reyna Þjóðverjar enn að sækja fram fyrir sunnan Liege og í nánd við Namur, en þar hafa Bandamenn gert vel hepnaða gagnárás, og urðu Þjóðverjar fyrir miklu tjóni. Loftárásir hafa verið gerðar á Brússel, Namur, Antwerpen og fleiri bæi í Belgíu. Styrjöldin komin á lokastigið. London, 15. maí. Morgunblöðin í London í morgun ljúka upp einum munni um það, áð ófriðurinn hafi nú komist á lokastigið með innrás Þjóðverja í Niðurlönd. Er alment talið, að Hitler hafi nú spilað út sínu síðasta feBoapí en jafnframt er því fagnað, að Churchill hefir nú nivndað 3sr- ugga stríðsstjórn, sem muni hafa hæfileika og dugnað til að mæta öllum óvæntum árásum, sem Þjóðverjar kunni að reyna að gera. Stjórnmálafréttaritari „Tim- es" skrifar í dag forystugrein um striðið i Niðurlöndum og segir m. a.: „Þrátt fyrir hinar óljósu fregnir frá Niðurlöndum, er það augljóst mál, að Hitler og herráð hans leggja nú alla orku sína í sumar-sókn á hendur Bandamönnum. I stríðsbyrjun var Hi tler vongóður um, að tak- ast mætti að semja frið við Vesturveldin. Hann trúði full- yrðingiun Bibbentrops um að Bandamenn væru ekki viðbún- ir stríði og myndu grípa fyrsta tækifæri til að semja frið. En þegar friðarskilmálum þeim, sem hami setti fram eftir sigur sinn í Póllandi, var að makleg- leikum illa tekið í Bretlandi og Frakklandi, og eina svar, sem ann fékk, var það, að almenn- ingur krafðist öflugri hernaðar- ' aðgerða, sá hann, að stríðið \ varð hann að vinna með stríði." 1 Greinarhöfundurinn heldur j áfram og ræðir um þau ráð, i sem Hitler átti að velja á milli. , Styrjöldin við Norðurlönd : kostaði hann enn einar út- j göngudyr. Lengur var eldci j hægt að sigla um landhelgi Nor- egs. Hringurinn þrengdist og hafnbann Bandamanna varð æ | tilfinnanlegra með hverjum i degi. Flutningar frá Rússlaudi i gengu miklu verr en búist var ; við i byrjun. Rússnesku járn- , St^rjöldiii milli Ilollandis og: Þýskalands heldar áfram. EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Eftir að Þjóðverjum tókst að komast yfir Moerdijk-brúna fengu þeir aðstöðu til þess að slíta samgöngum milli Norður-og Suður-Hollands, og Bandamenn gátu ekki haldið áfram að senda Hollendingum liðsafla, sem þeim mátti að gagni koma. Bardag- ar miklir stóðu yfir í Rotterdam í gær og er Þjóðverjar höfðu náð helstu iðnaðarhverf- unum á sitt vald bilaði vörn Hollendinga. Náðu Þjóðverjar borginni allri. Þeir höfðu nú náð svo mikilvægum árangri, að segja mátti að þeir hef ði alt Holland á valdi sínu. Vafalaust hefði verið kleift að verja aðrar stórborgir Hollands enn um stund, en til þess að forða þeim frá eyðileggingu tók yfirherforingi HoIIendinga ákvorðun um að gefast upp. Hafði hann fengið fult umboð frá Hollandsdrotningu, til þess að gera það, sem hann áliti nauðsynlégt og rétt, brautirnar hafa ekki sömu spor- vidd og hinar þýsku og pólsku járnbrautir, svo að skifta varð um vagna á landamærunum. Þar að auki lamaði finska styrj- öldin Rússa og sú viðskifta- aukning, sem gert var ráð fyrir í verslunarsamningum Þjóð- verja og Rússa, tókst ekki, vegna þess, að Rússar hafa ekki getað aukið framleiðslu sína til- svarandi. Hafnbann Banda- manna tekur til ýmissa vara, seiu Italir hafa skuldbundið sig til að endurflytja ekki til Þýska- lands, og fá Þjóðverjar þaðan lítið meir en ítalskar fram- leiðsluvörur. Dyrnar voru ekki lengur opnar, nema til Balkan- landa og Niðurlanda. Hitler kaus að halda opinni leiðinni til Balkanlanda og ráðast á Niður- lönd til þess að komast þar í návígi við Bandamenn. Hann hafði ekki bolmagn tíl að stand- ast hafnbannið deginum lengur. Fréttaritarinn heldur áfram: „í hinni snöggu, óvæntu og vel undirbúnu árás sinni á Nið- urlönd, fylgir þýska herstjórn- ín gamallí, þýskrí hernaðar- venju, og er ekkert betra til samanburðar en innrásin í Frh. á 2. síðu. Þótt Þjóðverjum sé enn veitt mótspyrna í Zeelandfylki, er öll vörn í landinu sjálfu vitanlega þýðingarlítil. Það er leidd athygli að því í Londvn, að þótt vörn HoIIendinga hafi ekki staðið lengiír en þetta, fimm daga, hafi hún reynst Bandamönnum mjög mikil- væg. Þjóðverjar hafa orðið að. tefla fram miklum her í Hollandi og meðan Hollendingar vörðust gátu Bandamenn haldið uppi miklum liðflutningum til Belgíu. Það er harmað mjög hversu farið hefir fyrir Hollandi, en jafnframt bent á, að styrjöldin milli Hollands og Þýskalands stendur þar til fullnaðarúrslit eru fengin í styrjöldinni. Hið mikla n/ýlenduveldi Hollendinga, með hráefni sín og mannafla, veitir Bandamönnum ómetanlegan stuðning, í þeirri miklu og hörðu baráttu, sem nú stendur fyrir dyrum. Hollenskir þegnar í Bretaveldi, Frakklandi og nýlendum Hollands gefa sig fram í stórhópum sem sjálfboðaliðar og þeg- ar er farið að æfa hollenska sjálfboðaliða í Englandi. Wilhelmina Hollandsdrotning, sem hefir tekið sér aðsetur í London, hefir ávarpað þjóð sína, hvatt hana til þolgæðis og bjartsýni í framtíðinni. Hún endaði ávarp sitt með sömu orðuni og nýlendubúarnir, er þeir hétu henni hollustu: Lengi lifi föður- Iandið. í Bretlandi er það talið afar mikilvægt, að Winkelmann, yfir- herforinginn hollenski, undantók Zeeland-fylki, svo og hollenska flotann, í uppgjafartilkynnigu sinni. Bardagar halda enn áfram í Zeeland, og meðan Þjóðverjar ekki ná fylkinu, er mikill hluti strandhéraða Hollands enn i höndum Hollendinga, og er það Bandamönnum mikils virði að þarna er enn varist. Fregnir frá nýlendvim Hollendinga bera með sér, að menn hafa ekki látið hugfallast þar, þótt Þjóðverjar hafi náð miklum hlúta Hollands. Hollendingar í nýlendunum gefa sig fram sem sjálfboðaliðar í þúsundatali. Blaðakongurinn breski, Beaverbrook lávarður fær yfirstjórn flugvélafrara- leiðsluonar í sínar bendur. Þjóðstjópnin í Bpetlandi tullskipuð. Þjóðstjófrt Churchills er nú fullskipuð. Hefir verið birtur listi með nöfnum 9 nýrra ráðherra, en 17 voru áður komnir. Mesta athygli vekur, að Churchill hefir stofnað nýtt ráðuneyti, flug- vélaframleiðslu-ráðuneyti, og hefir hann sett yfir það blaða- kónginn Beaverbrook lávarð, eiganda Daily Express í London og fleiri blaða. Er Beaverbrook heimsfrægur blaðamaður og hefir hann manna mest, að Churchill undanteknum, barist fyrir því, að Bretar kæmi sér upp sem öflugustum lofther. Loítárás! i Hinir nýju ráðherra eru: Hugh Dalton (verkl.fl.) við- skiftastríðsmálaráðherra. Ronald Cross siglingamála- ráðherra. Robert Hudson landbúnaðar- Þegar loftárás er yfir- vofandi er það tiíkynt með ójöfnu hijóði. Eiga þá þeir sem eru á ferli á götunum að fara í íoft- varnabyrgi þau, sem ætl- uð eru alntenningi, en þeir, sem eru í Iteimahús- um fari ofan í kjallara húsanna. Öruggast er að halda sig við útveggi, en ekki alveg við glugga. Þegar hættan er liðin hjá er það tilkynt með löngu, sam- f eldu hljóði. ÓEirÐIR í RÓMABORG. LÖÆREGLAN TEKUR í TAUMANA. Lögreglan í Rómaborg hefir séð sig tilneydda að koma í veg fyrir, að frekari andúð væri lát- in í Ijós í garð Bandamanna. Dreifði hún um 10.000 manns i morgun, sem safnast hafði sam- an fyrir framan Feneyjahöll. Voru það aðallega stúdentar, en undangengin dægur hafa þeir safnast þar saman iðulega, og látið i Ijós andúð gegn Bretum og Frökkum, en það var látið af- skiftalaust, að öðru leyti en þvi, að lögreglan kom í veg fyrir, að mannfjöldinn færi til bústaða sendiherra Breta og Frakka, en þar eru hermenn stöðugt á verði. ráðherra. Caldecote lávarður samveld- ismálaráðherra. Sir John Reith samgöngu- málaráðherra. Ramsbotham lávarður menta- málaráðherra. Ernest Brown ráðherra Skot- landsmála. Hankey lávarður, kanslari Lancashiregreifadæmis.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.