Vísir - 21.06.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 21.06.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaugsson Skrifstofur: Félagsprentsmiðjan (3. hæð). Ritstjóri Biaðamenn Sími: Augiýsingar 1660 Gjaldkcri S iínur Afgreiðsía 30. ár. Reykjavík, föstudaginn 21. júní 1940. 141. tbl. Þingið í Ottawa hefir sam- þykt herskyldu, mót- atkvæðalaust. EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Kanadiska þingið hefir að undanförnu samþykt ýms lög viðvíkjandi stríðinu og nú síðast hefir það samþykt herskyldulög að dæmi Breta. Neðri málstofan fékk frumvarpið fyrst til meðferðar og urðu þar litlar umræður og var það samþykt við allar umræður mótatkvæðalaust. Síðan var frumvarpið sent til öldungadeildarinnar og voru frumvarpinu einnig gerð skjót skil þar. Fór það í gegnum þrjár umræður á einni klukkustund. Hefir ekkert mál verið samþykt á jafn skömmum tíma í kanadiska þinginu. Landstjórinn í Kanada, jarlinn af Athlone, bróðir Maríu ekkjudrotningar mun undirrita lögin fyrir hönd konungs jafnskjótt og hann hefir unnið eið að stjórnar- skránni, en það gerir hann að líkindum uppúr hádeginu. Jarlinn af Athlone er nýlega kominn vestur um haf og hefir hann þess vegna ekki unnið eið að stjórnarskránni fyr. Hann tók við af Tweedsmuir lávarði, sem lést fyrir nokkuru. .________________________ Rposevelt tekur tvo stjóra- arandstæðinga í sam- bandsstjórnina. £r þad i fyrsta skifti i sögu Bandaríkjanna, sem slik samvinna hefip átt sér stad. EINKASKEYTI frá United Press. London i morgun. í gærkveldi barst fregn frá Bandaríkjimum, sem vak- ið hefir athygli mikla um heim allan. Fregnin var þess efnis, að Roosevelt hefði boðið tveimur kunnum mönn- nm úr flokki republikana sæti í sambandsstjórninni, en það hefir aldrei komið fyrir áður í sögu Bandaríkjanna, að st.jórnarandstæðingar tæki þátt í stjórninni. I fyrstu var talið, að hér væri um samsteypustjórn að ræða, en er þeir Roosevelt forseti og Hoover fyrrv. forseti, leið- togi republikana, höfðu birt yfirlýsingar hér að lútandi, kom í l.jós, að svo er ekki, heldur var ákvörðun í þessu efni tekin landvarnastefnunni til stuðnings, og hinir nýju ráðherrar taka sæti í stjórninni á eigin ábyrgð, en ekki flokks síns. En hér er þar fyrir talin hafa verið gerð stórmikilvæg breyting, og ýms blöð vestra líta svo á, að hér hafi verið stigið stórt spor í áttina til stofnun- ar samsteypustjórnar. Frakka í norðvestur Frakk- landi. Þýsku hersveitirnar eru alls- staðar komnar yfir Loire og er því alt Frakkland þar fyrir norðan á valdi Þjóðverja. Enn er barist á litlum, hluta Maginot-virkjanna,- en gert er ráð fyrir, að það sé aðeins tíma- spursmál, þangað til Frakkar gefist upp þar eða Þjóðverjar nái virkjunum öðruvisi á vald sitt. í fyrradag voru taldir 200 þús. fangar og eru þeir fangar, sem Þjóðverjar hafa tekið í Frakklandi, nú komnir langt yf- ir miljón. 8 Hér er og þess að geta, að xnenn þeir, sem hafa orðið fyr- ir valinu, eru báðir þjóðkunnir menn, sem standa mjög fram- arlega í flokki sínum. Annar þeirra, Henry Stimson, er fyrr- -verandi utanrikismálaráðherra (í forsetatíð Hoovers), en hinn, Frank Knox, var varaforseta- efni republikana í seinustu for- setakosningum. Stimson tekur A'ið hermálaráðherraembætt- inu, en Knox við flotamálaráð- herraembættinu. Þeir hafa báðir hvatt opin- berlega til þess, að Bandarík- in veiti Bandamönnum allan þann stuðning, sem þau geta i té látið. Eins og venja er til, ber for- setinn útnefninguna undir öld- ungadeild þjóðþingsins, en tal- ið er víst, að hún muni sam- "þýkkja hana. Fulltrúi Boosevelts hefir lýst yfir, að forsetinn sé þeirrar skoðunar, að ráðstöfun hans sé i samræmi við vilja yfirgnæf- andi meirihluta þjóðarinnar. Fylgi þeirra, sem ala á því, að Bandaríkin eigi að hafa sem minst afskifti af málefnum Ev- rópu og „einangra sig" — fer stöðugt minkandi. Hinir nýju xáðherrar hafa báðir gagnrýnt einangrunarstefnuna harðlega, og hið sama gerði Cordell Hull, utanrikismálaráðherra, í ræðu, sem hann flutti í Harvardhá- skólanum í gær. Hertoginn aí Windsor fer frá Frakklandi. Einkaskeyti frá United Press. London í morgun. í fregn frá Barcelona segir, að hertoginn af Windsor og frú hans séu komin þangað í bif- reið frá Frakklandi. í fylgdar- liði þeirra voru níu manns. — Breski vara-ræðismaðurinn fór til landmæra Spánar og Frakk- lands til þess að taka á móti her- toganum og ók með honum til Barcelona. Hertoginn var s. 1. nótt í Ritz-gistihúsi í Barcelona. Að því er United Press hefir fregnað er hértoginn nú lagður af stað til Lissabon, en hvert hann fer þaðan er ekki kunnugt. ijðoverjar hafa ieli herskipalæoiO Brest ð 8re J»JOÐVERJAR eru nú búnir -að taka allan Bretagne-skag- ann, en á honum, vestast, er Brest, stærsta herskipalægi Franski herinn í Sýrlandi berst áf ram Fréttaritari United Press í Kairo símar, að hann hafi fengið þær upplýsingar hjá kunnugum mönnum, að Mit- telhauser, hershöfðingi hers Frakka í Sýrlandi og aðmír- állinn yfir hinum franska flota í austurhluta Miðjarðar- hafs, hafi ákveðið að berjast áfram við hlið Breta, hvernig sem vopnahléssamningarnir í Frakklandi fara. Hefir þessi ákvörðun vakið mikinn fögnuð, meðal frönskumælandi manna víða um lönd og hafa margir þeiiTa sent foringjum Frakka austur þar þakkarskeyti fyrir þessa ákvörðun þeirra. London í morgun. United Press. Mikið herlið frá Nýja Sjá- landi og Ástralíu kom til Bret- lands í gær. Var því fagnað af miklum innileik og ávörp birt til hermannanna frá George VI konungi og Anthony Eden, her- málaráðherra. Herflutningarnir gengu slysa- laust, og var tekið fram í til- kynningu um þá, að enginn kafbátur liefði komist í nám- unda við herflutningaskipin. Her frá Ástralíu og Nýja Sjá- landi er í Egiptalandi og Pale- stínu, en þetta eru fyrstu her- Skiliiiálar i9- ijiiiÉíLll iíi. I fe í 'l Engar opinberar fregnir hafa enn verið birtar um hvar eða hvenær Þjóðver j- ar leggi f ram skilmála fyrir vopnahléi, en fregn frá As- sociated Press í morgun hermir, að þetta hafi átt að gerast kl. 11 árdegis í dag í Compiegne-skógi — á hin- um sama stað, þar sem Þ jóð- verjum voru settir vopna- hléskostirnir í nóvember 1918. Franska stjórnin kom saman á fund í gær til þess að gefa sendinefnd sinni lokafyrirskipanir. Fregn frá San Sebastian hermir, að franska stjórnin sé í þann veginn að flytja til Perpignan á landamærum Frakklands og Spánar. í gærkveldi var enn alt á huldu um hvaða skilmála Þjóð- verjar myndu setja Frökkum. Það var ekki kunnugt með neinni vissu, hvar frönsku full- trúarnir hef ðu rætt við f ulltrúa Þýskalands, en i þýskum blöð- um var sagt, að fulltrúar Frakka væri f jórir, einn stjórn- málamaður og þrír herforingj- ar, fulltrúar landbers, flughérs og flota. Baudoin utanrikis- málaráðherra, var ekki þeirra meðal. 1 gær síðdegis sagði Bómaborgarútvarpið, að samn- ingamennirnir væri lagðir af stað til Bordeaux aftur, til þess að skýra frönsku stjórninni frá skilmálum Hitlers. t gærkveldi komst svo orðrómur á kreik um það, að vopnahlé myndi kom- ast á í dag eða á morgun. En ekkert var tilkynt opinberlega um hverjir skilmálarnir væri. í þýskum og ítölskum blöðum var þó ótvírætt gefið í skyn, að þeir myndi verða harðir. Um afstöðu frönsku stjórnar- inar var ekkert kunnugt í gær- kveldi. En pólska stjórnin, sem hefir aðsetur i Frakklandi, lýsti yfir því, að Pólverjar héldi á- fram styrjöldinni við Þýska- land. Pólverjar hafa, senv kunnugt er, verið að koma sér upp allmiklum her í Frakk- landi, og er ekki kunnugt um, hvernig fer með hann, ef Frakkar gera vopnahlé við Þjóðverja. Mussolini tekur á móti rússneska sendiherranum. London í morgun. Einkaskeyti frá United Press. Það var opinberlega tilkynt í Rómaborg í gær, að Mussolini, sem verið hefir með ítalska hernum í Norður-ítalíu, hafi skroppið til Rómaborgar, til þess að taka á móti sendiherra Bússa, Gobelkin, er hann lagði fram embættisskilríki sín í Quirinalhöllinni. sveitirnar, sem koma til Bret- lands i yfirstandandi styrjöld. Þær eiga nú að verja Bret- land með breska hernum. Ennþá er nóg að gera Bardagar halda áfram ennþá i Frakklandi og sækja Þjóð- verjar fram í sífellu. Myndin sýnir tvo þýska hermenn, sem eru að elda matinn handa félögum sinvim. Flotaveldi Frakka. Franski flotinn er eini hluti franska hervaldsins, sem ekki hefir orðið að gjalda mikið af- hroð í styrjöldinni. Én verður hann afhentur Þjóðverjunl, verður hann látinn liggja í frönskum höfnum, eða flýr hann til Bretlands og heldur þar baráttunni áfram gegn ítalíu og Þýzkalandi? Þessar spurningar eru á hvers manns vörum. Það er ekki hægt að svara þessum spurningum eins og nú standa sakir, en það er fróðlegt að kynnast franska flotaveldinu nú, þegar vera má að það sé að líða undir lok. Síðan á dögum seglskipanna, eftir komu gufuaflsins og bryn- vörðu skipanna hafa frönsku herskipaf ræðingarnir gert meiri breytingar á skipunv sinum en nokkur önnur þjóð, þótt aðrar þjóðir hafi hinsvegar gerigið lengra á einstökum sviðum en þeir. Franski fiotinn hefir næstuivi altaf átt því láni að fagna, að i flotamálaráðuneytinu h'afa jafn- an ráðið viðsýnir og dugandi menn. Hin síðustu ár varð end- urnýjun flotans þó afar hæg- fara vegna stjórnar „Alþýðu- fylkingarinnar", sem innleiddi 40 klst. vinnuvikuna. En menn sáu í tívna í hvert óefni stefndi og siðan á haustinu 1938, er 40 stunda vinnuvikan var afnumin hefir verið unnið af kappi að því að endurnýja flotann og endurbæta gömul skip. Á siðasta ári jókst skipasmiða- ðnaðurinn franski mjög ogfyrir nokkuru síðan tilkynti flota- málaráðherranri i hínni fráförnu stjórn P. Reynauds, að í frönsk- um skipasmíðastöðvum væri hvorki meira né vninna en 126 herskip í smíðum. Meðal þeirra eru 4 stórskip, 35 þús. smál. hvert og átti það'fyrsta þeirra, Richelieu, að vera fullbúið á næstunni. Orustuskipin, sem á síðustu árum hafa verið smiðuð fyrir franska flotann — það er Dun- kerque og Strasbourg — eru sér- staklega vel brynyarin, svo að þau eru að þvi leyti jafn tiltölu- lega sterk og þýsku skipin af Deutschland-gerðinni eru veik. Uriv 40% af þyngd Dunkerque eru falin í brynvörnum skipsins og er það tiltölulega miklu meira en i nokkuru orustuskipi, sevn smíðað hefir verið. Þessi tvö skip, Dunkerque og Strasbourg, eru 26.500 smál. að stærð og hafa átta 33 sm. fall- byssur að aðalvopnum. Auk þess hafa þau sextán 13 sm. fallbyss- ur, sem einnig má nota til loft- varna. Fallbyssuturnarnir á þessum sloþum ervi af sömu gerð og turnarnir á bresku or- ustuskipununv af Nelson-gerð og er haft langt á milli þeirra, til þess að draga eins og mögu- legt er vvr höggunum þegar hleypt er af þeivn. Dunkerque og Strasbourg hafa bæði vneira en 30 hnúta hraða. í reynsluferðunum fóru þau með 31.5 hnúta hraða, en talið ©r að hægt §é að giika hann r yfir 32 hnvita. Þau eru að visi| að eins nefnd orustubeitiskip, érí allur útlmnaður þeirra gerir það að verkum, að þau eru miklu frevnur orustuskip. Þegar Dunkerque var smíðað varð að smíða það í tvennu lagi vegna þess hversu stórt það er — 690 fet. Stafninn var smíðað- ur á eftir, þegar skuturinn var fullbúinn. Orustuskípin Richelieu og Je- an Bart, sem nú eru næsmm fullbúin eru enn betur brynjuð en Dunkerque og vega bryn- varnir þeirra unv 15.000 smál. Þau eiga að geta farið nveð 32-r- 33 hn. hraða. Aðalbyssurnar verða átta 38 cm. fallbyssur, en auk þess hafa þau fimtán 15 sm. fallbyssur og átta 37 mm. og tíu 13 mm. loftvarnabyssur. Frakkar hafa til skamms tíma hirt lítið um að smíða flugvéla- móðurskip, en lagt áherslu á það, að hvert herskip, jafnvel sumir kafbátar, hefði sína eigin flugvél. „Richelieu"-orustuskip- in hafa hvert um, sig f jórar flug- vélar, en nú eru í smíðum nokk- ur flugvélamóðurskip, hvert tim 18 þús. smál. og eiga þau að vera mjög hraðskreið. Frönsku beitiskipin eru yfir- leitt góð skip, sérstaklega hin Frh. á bls. 3.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.