Vísir - 23.11.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 23.11.1940, Blaðsíða 1
Ritstjóri: Kristján Guðlaugsson Skrifstofur: * Félagsprentsmiðjan (3. hæð). Ritstjóri < Blaðamenn Sími: Auglýsingar 1660 Gjaldkeri 5 línur Afgreiðsla 30. ár. Reykjavík, laugardaginn 23. nóvember 1940. 272. tgl. Koritza féll í ur Grikkja í gær. Horfurnar á Balkan taldar ískyggilegri, vegna yfirvofandi árásar á Þrakíu — hend-' Witaeii li* ' lp. biiin í Umsátursástand vid Bosforus og Darda- nellasuncL EINKASKEYTI frá United Press. London í morgun. Það var opinberlega tilkynt í Aþenuborg í gær, að grískt herlið væri komið inn í Koritza og væri borgin fallin í hendur Grikkjum. Harðir bar- dagar höf ðu staðið um borgina, og er ítalska herliðið hörfaði undan, gengu grískar hersveitir f ýlktu liði inn í borgina. Yf irvöldin þar buðu Grikki velkomna, en all- ur almenningur fagnaði grísku hersveitunum af mikl- um innileik. Grísk flögg, sem menn höfðu falið alla tíð síðan er ítalir hernámu landið, voru tekin fram, og brátt var borgin öll fánum prýdd. Gríski fáninn blakti á ráðhúsinu í Koritza í gær. Mikill fögnuður var um gervalt Grikkland og í öllum löndum Bretaveldis í gær, og óhætt mun að segja, að tíðindunum hafi einn- ig verið tekið með hinum mesta f Ögnuði í Tyrklandi og Egiptalandi. Sókn Grikkja heldur áfram hvarvetna og m. a. til Argyro Castro, suðvestar en Koritza, og verði Grikkjum frekaj* ágengt þar og á Epirusvígstöðvunum, svo að þeir geti hindrað flutninga frá hafnarborgunum syðst í Albaniu til vígstöðva Itala er mikill hluti ítalska hersins í Suður-Albaniu í stórhættu. Bretar munu og gera alt sem í þeirra valdi stendur til þess að hindra að- flutninga á-sjó til Albaniu og með árásum á Bari og aðr- ar haf narborgir ítala við Adriahaf. Italska herstjórnin viðurkendi í gær, að ftalir hefði hörfað undan frá Koritza og tekið sér nýjar varnarstöðvar fyrir vestan borgina. Italska útvarpið lét drýgindalega þrátt fyrir ósig- urinn og var komist þar að orði á þá leið, að ítalski herinn mundi „plægja sér braut gegnum alt Grikkland, þegar hann væri kominn á stað". En þrátt fyrir hreystimannleg orð er vitað, að ósigurinn hefir haft mjög deprandi áhrif á almenning í ítalíu, og Mussolini gerir sér ljóst^ að það þarf að grípa til öfl- ugra ráðstafana til þess að rétta við hag Itala, enda er boðað að miklir herfjutningar eigi sér stað til vígstöðvanna. Grikkir gera sér vel Ijóst, að það gæti verið hættulegt fyrir þá, áð sækja nú of hratt fram. Segjast þeir í öllu fylgja fyrirfram gerðum áætl- unum. Munu þeir leggja mest kapp á-að treysta aðstöðu sína á vígstöðvunum við Koritza, og reyna jafnframt að hefta aðflutn- inga til vígstöðva ítala sem fyrr segir. Grikkir vita vel, að til þess kann að koma, að árás verði gerð á Grikkland frá Búlgaríu og þá fái þeir aðrar vígstöðvar að verja, enda þótt þeir vænti þá stuðnings Tyrkja. En líkurnar þykja nú vaxandi fyrir því, að Hitler hjálpi Mussolini, og víst er, að stjórnmálamenn telja horfurnar á Balkanskaga ískyggilegri. Síðdegis í gær bárust fregnir um, að Tyrkir hefði í huga að lýsa yfir umsáturs ástandi við Bosforus og Dardanellasund, og þar með sýna öllum, að þeir ætluðu að vera viðbúnir, ef til árásar kæmi. Seinustu frétíir. I seinustu fregnum segir, að Grikkir hafi haldið áfram sókn sinni á vígstöðvunum við Ar- gyro Castro i dögun í morgun. Grikkir eru hvergi komnir skemur inn í Albaníu en 5 ensk- ar milur. í grískum herstjórnar- tilkynningum er leidd athygli að þvi, að ítalir hafi haft a. m. k. | 5 herfylki á vígstöðvunum sjálf- I um, og nafngreina þær, en þessi ¦ herfylki nutu stuðnings stór- \ skotaliðs, skriðdreka- og vél- I byssusveita. Italir höfðu víða ! búist um ramlega t. d. í stein- steyptum virkjum, gaddavírs- vöi'ðum skotgröfum, og urðu Grikkir að hrekja þá úr slikum stöðvum með byssustingja- áhlaupum. Erlendir fréttaritar- ar ræða mikið um það i fregn- um sínum, hvernig griska her- stjórnin lék á Itali með því, að láta lita svo út, sem Grikkir legðu höfuðáherslu á að koma í veg fyrir, að sókn ítala um Kor- itza til Saloniki hepnaðist. Vör- Ríiisi olsir Einn íramdi sjálfs- morð. Annar hlekkjaður og haíður til »sýnis«. London í morgun. Fregnir frá Rúmeniu herma, að allmargir fylgismenn Karls Rúmeníukonungs hafi gert til- ' raunir til áð flýja land. Meðal þeirra var Marinescu, fyrver- andi lögregluliðsforstjóri í Bukarest. Einn þessara manna komst undan, annar var tekinn fastur og hlekkjaður og hafður '¦ „til sýnis" öðrum til viðvörun- ar, j. garði lögreglustöðvarinnar i Bukarest. — Fyrrverandi for- ingi æskulýðsfélaganna rúm- I ensku framdi sjálfsmorð. Hann i hafði verið í stofufangelsi á ! heimili sínu i Rúmeníu. íslenski sjómaðurmn fór heiiri með 12 pípiahatta - - Hann kanpir alíaf 12 föf í einu. TWI'argar kýnlegar sögur hafa birst um Island í er- JLvjL Jendum blöðum. Þó mun varla engin jafnast á við þá, sem birtist í Sunnudagsblaði Vísis fyrir um tveim-árum. Var hún eftir S.-Afríkumann, sem sagði að hér væri ekki hægt að fá dropa af áfengi — hvað segia bindindismenn okkar um það? — en þess í stað eti ls- lendingar skyr, er þeir vilja komast undir áhrif áfengis. Grein sú sem hér fer á eftir er tekin úr enska blaðinu. Sunday Dispatch (3. nóv.). Hún ber það með sér, að höfundurinn hefir ekki verið að afla sér greinilegra upplýsinga um efnið, heldur hefir honum þótt betra að gefa ímyndunaraflinu lausan taum- inn. En það er best að gefa Bretanum orðið: Næstu tvo mánuði mun þeim gefast tækifæri til að sjá hala- stjörnu, sem hafa ekki séð slíkt uðu ítalir sig ekki á þvi, að | fyrirbrigði áður# Grikkir sendu einnig mikið lið til Pindusvigstöðvanna og Epir- usvígstöðvanna, og um leið og Halastjarna þessi, sem kend er við Cunningham, er sú skær- asta, sem sést hefir undanfarin Grikkir tóku Koritza unnu þeir | 13 ár £r hun syo skær5 að Mn mikilvæga sigra á öðrum vig- j gést með berum augum< Hún mun sjást fyrst i 1. viku desembermánaðar, en greinileg- ust verður hún þriðju vikuna í janúar. stöðvum, sem kunna að reynast sist ómikilvægari en sigurinn við Koritza. Einkanlega hefir það mikla þýðingu, ef Grikkir gæti lagt undir sig Argyro Castro. Það er' kunnugt, að Grikkir tóku marga fanga í ¦ gær, en ekki er enn vitað hve marga. Grikkir saka Itali um grimdar- verk i ýmsum þorpum, rán og gripdeildir. í einu þorpi drápu þeir konur og börn, segja Grikk- Leigubifreiðin fer hægt niður að fiskuppfyllingunum í Fleet- wood, — norð-vestur-höfn fiskimannanna — hlaðin út- varpstækjum. og rafmagnsofn- um — en ofan á alt saman er hlaðið 12 pípuhöttum. Fiskiskipstjórinn, sem hefir leigt vagninn, hallar sér af tur á bak meðal dýrgripa sinna og tottar vindilinn sinn. Hann kann lítið í ensku, en hann er hamingjusamur —j^g rikur. Það er daglegt brauð að sjá slika sjón i Fleetwood — og or- sökin er þessi: Islensku fiskimennirnir, sem græða of f jár á fiskverslun í Fleetwood, eyða óhemju fé í j verslunum þar og hafa komið af stað þvilíkri peningaveltu í borginni, að hún hefir ekki þekt annað einsí fjölda ára. j Þessir fiskimenn frá Islandi fá 80—100 pund fyrir hverja veiðiför, sem stehdur 10 daga —r en þeir f á ekki að f ara með meira en 10 pund úr landi. i Flestir þeirra eyða svo því, sem umfram, er, í allskonar varning, sem þeir fara með heim. ir. Jafnframt bárust fregnir um, að tyrknesk blöð héldi óhikað sömu stefnu og áður, þ. e. að verja landið gegn árás og standa við allar skuldbindingar við Breta. Þetta fanst Bretum hæfi- legt svar við hótunum von Pap- ens á dögunum, en hann sagði, að ef Tyrkir hætti samvinnu við Breta, yrði Tyrkir ekki fyrir neinni áreitni og fengi að halda yfirráðunumi yfir Dardanella- sundi. Von Papen, sem hefir verið í Þýskalandi að undan- förnu, kom til Istambul í gær á leið til Ankara og það fyrsta, er hann fregnaði var, að gerð- ar yrði auknar ráðstafanir til verndar Dardanella- og Bosfor- ussundi. Og í nótt var tilkynt, að ríkisstjórn Tyrklands hefði samþykt á fundi, sem haldinn var í nótt, og stóð í þrjár klst., að herlög skyldi ganga í gildi á svæðunum í nánd við Bosforus- og Dardanellasund. 1 fregn frá Aþenuborg í morg- un segir, að á vesturvígstöðvun- uni sæki Grikkir fram, til þess að ná á sitt vald samgönguleið- um milli Kalamas og Sante Quearantj, syðst á Albaníu- ströndum. Grikkir tilkynna, að ítalir séu á svo hröðu undan- haldi, að erfitt sé að ná í þá, og nota Grikkir þó bifhjól og bif- reiðir og skriðdreka, sem þeir hafa hertekið frá ítölum. I Koritza urðu ítalir að skilja eftir vélbyssur, herflutningabif- reiðir, skotfæri o. fl. í svo stór- um stíl, að nægir til að búa tvö herfylki til stríðs. Útvarpið í Grikklandi segir, að auk þess sem Grikkir hafi unnið hinn mesta sigur við Kor- itza hafi þeir unnið glæsilegan sigur við Argyro Castro, þar sem i meginher ítala er á hröðu und- .anhaldi í áttina til Vallona. Grískt riddarlið rekur flóttann. RÚMENÍA GERIST AÐILI AÐ ÞRÍVELDABANDALAGINU. London i morgun. Antonescu herforingi, forsæt- isráðherra Rúineníu, er nú i Berlin. Hefir hann rætt við Hitl- er og var honum tekið með mikilli virðingu. Rúmenía hefir nú gerst' aðili að þrivelda- bandalagi Þjóðverja, Itala . og Japana, en í London er litið svo á, að rúmenska stjórnin hafi verið kúguð til þessa, og raun- ar skifti engu um þetta — eina gagnið, sem Þjóðverjar hafi af því, að fá kúgaðar þjóðir til þess að aðhyjlast sáttmálann,"" sé árbðursgildi heima fyrir — Það hefir vakið allmikla at- hygli, að Tassfréttastofan rúss- neska neitar fregnum Ham- burger Fremdenblatt um, það, að Rússum hafi verið tilkynt f^TÍrfram, að Ungverjar ætluðu að gerast aðili að fyrrnefndu bandalagi. --------------- iiiaiwi -------------- Stjórn Ástralíu hefir tilkynt gnisicú stjprninnij að hún muni senda 10 þús. smál. af hveiti til Grikklands sem gjöf. LOFTÁRÁSIRNAR ÁLONDON. London, í morgun. Aðvaranir um loftárásir voru gefnar snemma í gærkveldi. Himinn var heiður og skilyrði til loftárása góð. Heyrðist til nókkurra flugvéla og fáeinum sprengjum var varpað á út- hverfin. Milli aðvarananna var klukkustundar hlé. — Aðalárás- irnar voru gerðar á borgirnar í Vestur-Midlands. Sprengjum var varpað á borgirnar við Mersey, en mann- og eignatjón lítið. Samkvæmt fregnum sænskra blaða, hafa ritstjórar i Bergen og viðar tekið sig saman um að sýna.Jesendum sínum hvernig Þjóðverjar hafr eftirlit með blöðiinum. Gera þeir þetta með þvi að velja allir sömu fyrir- sagnirnar úr þeim fyrirsögnum, sem Þjóðverjar leyfa þeim að nota. Misklíð er komin upp milli norskra bænda og Quisling- stjómarinnar, sem vill ráða þá til landbúnaðarstarfa í Þýska- landi, að þvi er fréttariMri Daily Telegraph í Helsinki sím- ar blaði sínu. Var ætlunin að 15 þús. bænda færi til Þýskalands, en þeir heimta hærri laun, en Þjóðverjum er sjálfum borgað. Fjöldaleiðangrar. í hvert skifti sein togari kem- ur í höfn, og þeir koma venju- lega fimm daga vikunnar — fara mepnirnir i hópum til þess að versla i búðunum. Það er alls ekki óvenjuleg sjón, að sjá þá aka um borg- ina í leigubifreiðum, og snúa aftur til skips með þær full- hlaðnar af fatnaðarvörum, raf- magnsáhöldum og leirvöru. Oft eru húsgögn fyrir heilar íbúðir eða notaðar bifreiðar flutt um borð i togarana. Þessir Islendingar eru dug- legir við að gera kaup og þeir hafa aflað sér sæmilegrar kunn- áttu i ensku i heimsóknum sín- um til Fleetwood síðastliðið ár. I Reykjavik, höfuðborg Is- lands, þar sem f lestir þeirra eru búsettir, er notuð sama spenna á rafmagni og í Fleetwood. Þess vegna verja mennirnir svo miklum hluta fjár sins til , kau'pa á rafmagnsofnum, strau- járnum og útvarpstækjum. j Umsetning þeirra fyrirtækja, . sem versla með rafmagnsvör- ur hefir' vaxið afar mikið. Þau selja tylf,tir rafmagnsofna hyerja viku. Þegar fiskimennirnir kaupa sér föt, lata þeir sér sjaldan nægja ein föt. Venjulega kaupa þeir tylft í einu. Fyrir ekki löngu síðan keypti islenskur sldpstjóri tylft pipu- hatta og hrúgaði þeim inn í bíl til þess að aka með þá til skips 1 siðustu viku voru tveir bil- ar afhentir við höfnina og látn- ir um borð i togara. Dýrindis gólftéppi eru meðaL þeirra hluta, sem venjulega eru keyptir. Islenskir togaraeigendur safna auði vegna þess, að bresk- ir togarar hafa verið teknir í þjónustu ríkisstjórnarinnar. Sumir sjómannanna leggja peninga sína i enska banka í þeim, lilgangi að geyma þá þar, þangað til stríðinu er lokið. Enda þótt kaupmenn i Fleet- wood græði vel á verslun sinni við íslendinga, eru þó þeir, sem versla með fisk í borginni, gramir yfir þessu. Þeir krefjast þess, að stjórn- in hafi hemil á verði þess fiskj- ar, sem seldur er þar. Þeir halda því fram, að verðið, sé orðið svo liátt, að mikill hluti almennings hafi ekki efni á að afla sér fiskjar pg markaður- inn verði horfinn, þegar styrj- öldinni verður lokið. íslendingarnir eiga þó enga sök á þessu. Þeir, sem þetta er að kenna, eru fiskkaupmenn- irnir, sem eru svo ákafir i að ná í þetta litla fiskmagn, sem nú býðst, að þeir bjóða hver i kapp við annan, og það hefir hækkað verðið f jórfalt móts við það, er var fyrir stríð. Framkvæmdaneínd kosin í hússtjórnar- skólamálinu. I gærkveldi var haldinn f und- ur í Kaupþingssalnum, að til- hlutun stjórna Bandalags kvenna og Kvennaheimilisins Hallveigarstaða. Var þetta framhaldsfundur, urh hússtjórn- arskólamál Rykvíkinga. Á fundinum var kosin nefnd niu kvenna, sem á að ræða þetta mál við ríkisstjórnina og und- irbúa það. I nefndinni eiga þess- ar konur sæti: Frú Vigdís Stein- grímsdóttir, kona forsætisráð7 herra, frú Ragnhildur Péturs- dóttir, frú Soffia Ingvarsdóttir, frú Guðrún Jónasson, frú Fjóla Fjeldsted frú Elisabet Jónas- dóttir, frú Kristín Ólafsdóttir, frú Steinunn Bjarnason og frú Laufey Vilhjálmsdóttir. sins. J Allmargir fylgismenn Quis- lings i Osló hafa horfið að und- anförnu, svo að ekkert hefir spurst til þeirra. Einn hefir þp f undist af tur. Fanst hann druknr aður i litlu stöðuvatni fyrir utan Osló. V

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.