Vísir - 21.12.1940, Blaðsíða 1

Vísir - 21.12.1940, Blaðsíða 1
 Ritst jóri: Kristján Guðlaug sson Skrifstofur: Félagsprentsmiðjan (3. hæð). Ritstjóri Blaðamenn Simi: Auglýsingar 1660 Gjaldkeri 5 Hnur Afgreiðsla 30. áf. Reykjavík, laugardaginn 21. desember 1940. 297. tbl. Bandaríkjamenn standá einhuga með Bretum, segja helstu blöðin vestra. Stuðningnum má aldrei hæffa. Blöðin í Bandaríkjunum ræða ennþá um hina nýju ráðagerð Roosevelts um hjálp til Breta — að lána þeim vopnin. Eru þau öll á einu máli um að þarna hafi Roosevelt fundið leiðina, sem vafalaust komi sér best fyrir báða aðila. New York Herald-Tribune segir í forystugrein að nú sé fyrst verið að finna hina réttu braut. Því betur sem menn athugi þessar tillögur Roosevelts, því meiri stuðning, muni þær fá. Það sé ekki aðeins svo, að þetta sé öll sú hjálp, sem hægt er að veita, held- ur styrki það um leið landvarnir Bandaríkjanna, þvi að þau eigi vopnin og fái þau aftur. New York Times ritar einnig um þetta: Forsetinn hefir, sett skýrt fram stefnu vora á þessum hættutímum. Mark okkar er stuðningurviðBretaogaðhergögnokkarskuli streyma til þeirra óstöðvandi. Þeir fái alt sem þeir þurfi til þess að brjóta vald Hitl- ers á bak aftur og vernda lýðræðið. Önnur minni blöð, víðsvegar um alt landið, taka í sama streng og þessi tvö. Umræðup um starfsemi sænskpa nasista í rík- isþinginu. „Utanríkispólitík Svía verður að byggjast á algerðu hlutleysi, án allra bollalegginga um það, hvor hernað- araðilinn sé líklegri til að vinna stríðið," sagði prófessor Oesten, fyrv. utanríkisráðherra Svía og formaður ut- anríkismálanefndar sænska þingsins í þingræðu 18. þessa mánaðar. •¦ London í morgun. Daily Telégraph birtir í dag grein um liðsflutninga Þjóð- verja til ítalíu, einkum þá frétt, að 50.000 manna þýskt lið sé komið til flotahafnarinnar Bari við strönd Adriahafs, en fréttir þessar hafa borist frá Belgrad. „Það er ekki ómögulegt", seg- ir i greininni, „að frétt þessi byggist á því, sem vitað var þeg- ar fyrir mánuði, að þýskum her- búðum hefði verið komið upp við Goggia, 20 milur f rá Adria- strönd, þar sem járnbrautarlín- ur liggja bæði til Neapel og Brindisi um Bari. Þessar her- syeitir munu eigi hafa átt að taka beinan þátt í hernaðarað- gerðum, heldur að styðja kröf- ur Þjóðverja, ef til þess kæmi, að italska sóknin til Grikklands 3^rði sigursæl, því að Þjóðverj- um ríður á að haf a nokkra hönd í bagga með áhrifum Itala á Balkanskaga. Um hltt er eng- inn vafi, að allmikið er af þýsk- um Alpa-hersveitum í Norður- ítalíu, en ósigur ítala virðist hafa komið mjög flatt upp á Þjóðverja, og er því svo að sjá, sem þeir viti enn ekki gerla, hvað gera skal. Það verður að hafa það í huga, að f lutningar geta á þess- um tíma árs ekki farið fram, nema á járnbrautum, en það þarf 64 járnbrautarlestir til að flytja eitt einásta herfylki (di- vision) ásamt útbúnaði þess. Vöruflutningar eru aftur á móti með mesta móti nú milli ítaliu og Þýskalands, og er það því ekkert áhlaupaverk að flytja her í stórum stil til Ital- iu." Þannig á kj'örseðillinn áð líta íit, að kosningn lokinni: Uppreisn í Abessiniu? Butler, aðstoðarutanrikis- málaráðherra Breta, hefir hald- ið ræðu um Abessiniu og ítali. Sagði hann, að það væri nú út- lit fyrir það, að -uppreist myndi verða hafin gegn yfirráðum ít- ala í Abessiniu. Sagði Butler, að Bretar myndu veita Haile Sel- assie allan þann stuðning, er þeir gæti. „Hið nýja skipulag, sem, út- hlutar „olnbogarúmi" (Lebens- raum) til bandamanna hins sigrandi veldis, felur ekki i sér neina kosti fyrir Svíþjóð, frek- ar en önnur smáríki. Frá vora sjónarmiði skiftir valdabarátta stórvelda litlu máli. Fyrir oss er um að gera að varðveita frið fyrir heimili vor og þær smá- þjóðir, sem eiga það á hættu, að missa frelsi sitt og verða að olnbogarúmi annara." Þingmaðurinn Under lýsti andúð sinni á formælendum yfirgangs og hrottaskapar i sænskum stjórnmálum. „Þeir ganga jafnvel svo langt í þjón- ustu sinni við hinn erlenda málstað, að þeir vilja fórna frelsi og hlutleysi síns eigin lands. Auðvitað á stefna þessi formælendur fáa, en það skýt- ur skökku við, þegar þeir sömu menn, sem lengi hafa galað hæst um „yfirdrotnunarstefnu Breta" gerast nú málsvarar „þýskrar yfirdrotnunarstefnu." Under lýsti skoðun sinni á norsku þjóðinni með svo felld- um orðum: „Það þýðir ekkert að ætla sér að buga stolta og heiðarlega þjóð eins og Norðmenn með of- riki." , Ólgan í Noregi. Einkaskéyti frá U. P. London í.morgun. Fréttaritari Times í Stokk- hólmi símar blaði sínu, að vegna kröfugangna og mótþróa við Þjóðverja hafi öllum íbú- um Álasunds verið bannað að vera úti eftir sólarlag fjögur. kveld í viku. Orsök þessa var sú, að þrátt fyrir bann við því, að menn söfnuðust saman fyrir framan hermannaskála Þjóðverja,.hefði ibúar Álasunds gert það. Her- mönnunum var sagt að skjóta á mannfjöldann og tveir Norð- menn biðu bana. Þá eru hegningar algengar, ef menn lýsa vanþóknun sinni á Quisling og flokki hans. Er far- ið, að setja menn i fangabúðir aðsögn sænska blaðsins „Eskils- tuna Kuriren." ATVÆÐASEÐILL við allsherjar atkvæðagreiðslu í desember 1940. 1. tillaga: Yerkamannafélagið Dagsbrún heimilar stjórn félagsins að hefja¦'vinnustöðvun frá og með 1. janúar 1941, ef sanmingar milli Dagsbrúnar og vinnuveit- enda um kaup og kjör verka- manna hafa ekki náðst fyrir 23. þ. m. X Já Nei Félagsstjórnin mælir með því, að tillagá þessi verði samþykt. ATVÆÐASEÐILL við allsherjar atkvæðagreiðslu í desember 1940. 2. tillaga: Verkamannafélagið Dagsbrún ákveður, að félagið verði utan Alþýðusambands íslands, þang- að til kosið verður sambands- þing samkvæmt hinum nýju lögum sambandsins, þar sem félagið fær eigi fyrr nein áhrif á, hvernig stjórn sambandsins er skipuð og störfum þess verð- ur háttað, enda verði fjárskifti Alþýðusambandsins og Alþýðu- flokksins leyst á viðunandi hátt. En jafnframt lýsir félagið sig nú þegar reiðubúið til samstarfs á jafnréttisgrundvelli við önnur verkalýðsfélög. ATVÆÐASEÐILL við allsherjar atkvæðagreiðslu í desember 1940. 3. tillaga: Verkamannafélagið Dagsbrún samþykldr þá ákvörðun trúnað- arraðs að vikja þeim Jóni Bafns- sæni, Njálsgötu 16, og Sveini Sveinssyni, Grundarstíg 2, úr félaginu fyrir óeirðir þær, er þeir voru valdir að á félagsfundi 10. nóvember 1940. En jafn- framt samþykkir félagið, að þeir skuli njóta fullra vinnuréttinda i allri daglaunavinnu. X Já Nei Félagsstjórnin mælir með því. að tillaga þessi verði samþykt, X Já Nei Félagsstjórnin mælir með því, að tillaga þessi verði samþykt. Bretor lin sii upp á skaftiD. Herskip þeirra skjóta á Vallona, Bresk flotadeild hefir skotið á Vallona, aðra höfnina, sem ítalir hafa á valdi sínu í Albaniu. Hafa flugvélar hing- að til verið einar um að gera þar usla, en Bretar telja nú kominn svo mikinn glundroða í lið ítala, að óhætt sé að fara að leggja í ýmsa tvísýnu. Cunningham, aðmíráll, fær mikið hrós i Bretlandi fyrir góða stjórn á flöfadeild sinni. Kafbátur einn, sem áður íief- ir getið sér orðstí í' Norðursjó, er nú kominn til Miðjarðarhafs. Hefir hann sökt þrem skipum skamt undan ströndum Italíu. Frá Afríku berast ekki stór- fregnir, eins og siðustu daga. Graziani er nú að reyna að end- j urskipuleggja lið sitt og er ] jafnvel haldið, að hann muni ! gera tilraun til að losa Bardia ur umsatmm. Loftárásip I»Iódvepja. Þýskar flugvélar héldu uppi árásum á vopnaverksmiðjur og flugvelli í Bretlandi í nótt. Komu víða upp eldar miklir, er sprengjurnar hæfðu markið, övo og miklar sprengingar. í tilkynninguni Þjóðverja er ýmsra staða getið, en sérstak- lega segja Þjóðverja, að hörð árás hafi verið gerð á Ghelms-" ford. Sú borg er 30 mílur í norðaustur frá London. Þar var varpað sprengjum^á lier- gagnaverksmiðj ur. tundursnillarnlr. Norskar áhafnir eru á nokk- urum hinna fimtíu tundur- spilla, sem Bretar fengu frá Bandaríkjunum. Norskir nazistar — fylgis- menn Quislings — nota sér þetta i áróðrinum gegn Bretum. Segja þeir, að Bretar hafi þar sömu aðferðina og annarsstað- ar, beiti annara þióða mönnum fyrir sig. Blaðið „Fritt folk" segir í þessu tilefni, að þetta sé svívirðing. Kröfur Þjóðverja. til Vichy-stjórnariimar: Úrslitaátökin innan Vichy-stjórnarinnar standa yfir þessa daga. Ráðuneytisfundir eru haldnir hvað eftir annað, en Þjóð- verjar hafa stöðvað allar samgöngur milli þess hluta Frakk- lands og Vichy-hlutans. Fregnir hafa einnig borist um, að Þjóð- verjar hafi viðbúnað til að handtaka alla helstu áhrifamenn Frakka, sem ekki vilja beygja sig fyrir þeim, ef samningar ætla að fara í strand, vegna mótspyrnu þeirra. Bendir þetta hvort- tveggja til þess, hversu Þjóðverjar telja það nauðsynlegt, að Frakkar gangi að kröfum þeirra. Brej'ting hefir verið gerð á japönsku stjórninni og hafa tveir ráðherrar gengið úr henni. Hiranuma verður annar hinna nýju ráðherra. Það, sem Þjóðverjar vilja fá, eru hafnir og flugstöðvar í S.- Frakklandi, til þess að flytja lið suður til Afríku, og á það að koma ítölum til hjálpar þar. En ýmsir forvigismenn Frakka líta svo á, að með þvi að leyfa Þjóð- verjum þetta, sé þeim gefið of gott tækifæri til þess að leggja undir sig Afríkunýlendur Frakka. Petain er harðasti andvigis- maður þess, að slakað verði á við Þjóðverja. Er gert ráð fyrir að hann muni jafnvel segja af sér, ef hann verður ofurliði bor- inn i stjórninni. Heyrst hafa og i'addir um, að Þjóðverjar geti ekki notað frönsku Miðjarðarhafshafnirn- ar, Bretar ráði á hafinu og flutn- ingar sjóleiðis til Afríku því ó- mögulegir. Hversvegna eru Þjóðverjar þá ekki fluttir frá einhverjum höfnum á S.-ítalíu? spyrja þessir menn. Ætlar Hitler ekki að nota þær til innrásar á Jtaliu, ef þeir fara aðgefastupp? Borgarstjóri Lundúnaborgar hefir fengið send 17.000 ster- lingspund frá hersveitum Breta í Egiptalandi og Gyðingalandi og a að útbýta þeim meðal þeirra íbúa London, sem eru húsnæðislausir vegna loftárása. • Lífvarðasveit Italíukonungs hefir nú fengið eldskírnina i Albaníu. Lenti hún í bardaga við Grikki i nánd við Porto Palermo. Grikkir gerðu byssu- stingjaáhlaup og ráku Italina á flótta. • Fimtiu og fjórir lögreglu- þjónar í London hafa nú beðið bana í loftárásum og 333 særst. Niðursuðuvexrksmi ðja á Akranesi. piRMAÐ Bjarni Ólafsson & Co., Akranesi (eigendur ÓI. B. Björnsson og Níels Krist- mannsson) hefir sett þar á fót niðursuðuverksmiðju. Ætlunin var að sjóða niður fiskafurðir, "svo sem fiskiflök, hrogn, síld o. fl. Með þeim tækjum, sem verksmiðjan hefir nú þegar yfir að ráða, er hægt að sjóða niður> í 4—5000 kg. dósa á dag. Tækin voru reynd á mið- vikudag og rejmdvist ágætlega. Hefir nokkuð af þeim verið smíðað í h.f. Steðji i Beykjavík og. virðast vera vel úr garði . gerð. Niðursuðuverksmiðja S. I. F. hefir látið i té leiðbeiningar við undirbúning, enda hafa eig- endur samið um samvinnu við S. I. F., og fer sala afurðanna, ef til kemur, fram í gegnum S. I. F. En eins og verðlagi á -hrá- efni er nú háttað, er ekki hægt að vinna neitt i þessafi grein. Ef hægt væri að starfrækja slíka iðju sem þessa, veitir hún mikla atvinnu. En mjög er óvíst að þessi framleiðsla geti borið sig á meðan stríðið stendur, og þó engan veginn meðan það geysiháa verð er á fiskinum, sem nú er. Margra hluta vegna er Akra- nes kjörinn staður fyrir slikan iðnað sem þenna, hvað fiskaf- urðum við kemur. En eftir þvi sem iðnaður vex þar og verður fjölbreyttari, finna Akurnesing- ar mjög til að vera bæði vatns- leiðslu og rafmagnslausir (raf- magn er aðeins framleitt með oliumótor, freklega til Ijósa). Vaka, félag lý'Si-æðissinnaSra stúdenta, heldur dansleik í Oddfellow í kvöld kl. io. Vegna húsnæ'Öisskorts veríS- ur þetta að líkindum síÖasti dans- leikur stúdenta á þessu ári. Þar sem. búðir verða opnar til kl. 12. hafa stúdentarnir fengið leyfi til að fresta lokunartíma til kl. 12 á mi'Ö- nætti. Búast má vi?S mikilli a'ðsókn og því vissara að tryggja sér miÖa í -tíma. Vínveitingar verða á staðn- um. Sjá augl. í blaðinu í dag.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.