Vísir - 09.08.1946, Blaðsíða 2

Vísir - 09.08.1946, Blaðsíða 2
V I S I R Föstudaginn 9. ágúst 1946 RAMFARIR OG TÆKNI Gerfivörur á stríðsárunum. Það er ekki ofsögum sagt af því, að styrjaldarár komi mörgu misjöfnu af stað. Meðan á Evrópustyrjöld- inni stóð hafa i Svíþjóð verið framleiddar hvorki meira né minna en 155 tegundir af gerfikaffi og 55 af te, eftir ])vi sem blöðin í Stokkhólmi isegja. Það hefir að vísu ekki 'verið eins auðvelt að gera .gerfitóbak og gerfikakaó, en <engu að síður hefir það ver- ið reynt og tekizt furðanlega, «nda var slík gerfiframleiðsla aiauðsynleg vegna mikillar -eklu á þessum vörum. Voru isamtals framleiddar 20 teg- nndir af tóbaki, en 6 af ka- kaó. Yfir 60 tegundir af gerfi- •eggjum hafa verið á boðstóL nm og hefir megnið af þeiin verið unnið úr mjólk. Gerfi- f ituefni eru talin 43 og gerfi- kryddtegundir 31. Tiíraunir ihafa verið gerðar til þess að íramleiða gerfi-kjöt og hafa iþær tilraunir alls ekki verið »rangurslausar. Á árunum 1940 og 1941, þegar másta Jcjöteklan var í Svíþjóð var bað ekki svo sjaldgæft fyrir- l>rigði að sjá auglýsingar lik- iir þessari: „Hér fæst fyrsta flokks viðar-kjöt." Þetla'kjöt sem hér um ræðir er unnið fir trjátegundum og þykjr sdl-sæmilegt, þó hvergi nærri •eins gott og „alvöru-kjöt", -enda hvaif það strax af iinarkaðinum þegar hitt kom ¦iiftur. Þetta nokkurs konar igerfi-kjöt er ríkt af eggja- 3ivítuefnum og B-vítamini. Flest gerfikaffiefnin inni- Siéldu yfirleftí alls konar ikorntegundir og baunir, en cinnig sykur, kartöf lur, igrænmeti, akarn, kastaníu- ímotur, fíkjur og kaffibætis- rófur. í gerfi-eggin, sem not- iuð voru til baksturs var not- _ £ið nokkurs konar hör-sæði, sem innihélt plöntulim. EpplaLauf og villirósalauf ;var ákaflega hentug efni í gerfite, og kókoshnetur þóttu aifbragð til að sjóða gerfi- jsúkkulaði úr. (SIP). í háskólanum i Illinois var fframleidd gerfi-mannshúð. Efnafræðisleg meðferð igerði timbur næstum eins hart og stáL "Gerfieldsneyti var fram- leitt úr jarðarávöxtum. Pró- fessor Ernest Berl, stafs- maður tæknistilraunastofu Carnegie stofnunarinnar, framleiddi kol og olíu úr ikolaefnasamböndum í græn- aneti. General Motors luku undirbúningi undir fram- Jeiðslu á „triptane", sem er íjórum sinnum aflmeira en 100-octane bensín, hið afl- mesta, sem fram að því hafði verið framleitt. Gas-túrbínur voru reyndar i flugvélum, og ráðgert var að smíða slíkar íiflvélar fyrir eimreiðar. „Yééheill6 „Vélheili", eða öðru nafni silgerlega sjálfvirk reiknivél, var fundin upp af Howard H. Aiken, sjóliðsfoifngja. Hafði hann unnið að vél- inni í sex ár. Leysir hún verkefni, sem áður tók marg- ar vikur að vinna að, á fá- ciaum Jdukkustundum. Svíar búa til nýja jeppa-bíia í Svíþjóð er nýbyrjuð fram- leiðsla á jeppabíl, sem þyk- ir ákaflega hentugt farartæki og mun eiga mikla framtíð fyrir sér. Jeppi þessi getur hraðast farið 95 km. á klst. Þessi bif. reiðalegund er framleidd í Volvo-verksmiðjunum, sem eru fullkomnustu bifreiða- verksmiðjur Norðurlanda. Þessi sænska jéppa-gerð er mjög frábrugðin þeirri engil- saxnesku, en^a er bií'reið þessi" beinlínis smíðuð, með það fyrir augum að nola liana í Svíþjóð. Jeppinn er 2100 'kiló'á þyngd, yfirbyggingin úr stáli og rúmar sex menn i sa'ti. Hann er. útbúinn nýtízku þægindum, eins og hilatæk'j- uin óg útvarpi. Fjórhjóladrif er a bíhuim og f jór-skipting fram. Hjólöxlarnir eru af al. veg nýrri gerð, sem ekki hef- ir verið notuð á aðra bíla. Eru þeir stinnir og ekki eft- irgefanlegir, en þrátt fyrir það eru þeir fullt eins góðir og sveifluöxlarnir, svoköll- uðu. Á striðsárunum framleiddu Volvo bifreiðaverksmiðjurn- ar ákaf lega mikið af hernað- arbifreiðum. Meðal þessara liernaðarbifreiða eru t. d. hinir gríðarstóru 14-lonna hilar, sem kalkiðir hafa vei1- ið „oriistuskip á landi". Þetta „orustuskip" er sérstaklega útbúið til þess að draga hin- ar nýju, miklu loftvarnabyss- ur, sem hafa hlaupop 10,5 cm. í þvermál. Byssa þessi, ásamt öllu sem henni tilheyr- ir, skotbyrgðum og marin- afla, er um 25 tonn á þyngd. Bisa-bíllinn hefir aðeins sex hjól og erútbúinn sérstökum hemlum og hjólvindum sem notaðar eru til þess að koma bíhuim áfram þar'sem mjög erfitt er yfirferðar, vegna forarleðju eða annars slíks farartálma. Volvo bifrelðaverksmiðj- urnar hafa smíðað margar aðrar nýjar bifreiðategundir, en þær tvær, sem hér að frarhan hefir verið ininnst á, og enn fremur dráttartæki, sem notuð eru til að draga smærri fallbyssur og annan þungaflutning. Undir venjulegum kringum- st'æðum mundi stúlkan á myndinni ekki geta tekið þessa olíutunnu svo léttilega upp. En amerískir verkfræð- ingar eru farnir að nota alu- miniumtunnur, til þess að flugvélar — t. d. þær, sem fljúga milli Kína og Indlands og þar um slóðir — geti flutt fleiri i einu. þessar tunnur vega aðeins 21 pund, móts við 80 punda stáltunnur. — Ódýr flugyéh Flugvél, sem er smíðuð með það fyrir augum að hún verði mjög ódýr í rekstri og hentug til farþegaflutnings á stuttum flugleiðum, hefir verið tekin í notkun í Banda- ríkjunum eftir stríð. Eru það Lockheed flug- vélaverksmiðjurnar, sem munu annast smiði á þessum flugvélum. Þessi nýja flugvél hefir hlotið nafnið „Saturnus 75". Hún hefir töluvert vængja- haf og er öll smíðuð úr inálini. Getur hún borið 14 farþega ásaml tveggja manna áhöfn og farangri. Hún er búin tveim 525 hestafla hreyflum, meðalhraðinn er um 320 km. á klukkustund, og hún getur flogið án við- komu 2600 km. með átta far- þega áhófn. Þessir kostir -gera flug- vélina mjög hentuga þar sem ekki er mikið að gera, segja framleiðendur. Búizt 4 nVjar Atisáin bifreiðai*. Austin bifreiðaverksmiðj. urnar í Englandi hafa til- kynnt að þær muni framleiða fjórar gerðir af bifreiðum á næstunni. Gerðir þessar munu hafa átta, tíu, tólf eða sextán hest- afla vélar. Ekki hefir félagið lálið neitt opinskátt um verð þessara bifrefða, því stjórnin hefir ekki ákveðið neina bif- reiðaskatta ennþá, sem koma til greina eftir striðið. Bifreiðin, sem hefir tólf hestafla vélina, mun verða mjög eftirsótt sem ,fjöl- skyldubifreið. Eru í henni sæti fyrir fimm manns, auk rúms fyrir farangur. Allar gerðirnar hafa 4 dyr, en minni gerðirnar haí'a aðeins fjögra „cylindra" yélar. Sextán hestafla bifreiðarn- ar verða heldur fullkomnari en hinar. í þeim verða út- varpstæki, loftræsting og sjálfvirkur „tjakkur". Þá hafa allar gerðirnar verið endurbættar að ýmsu Jeyti. Til dæmis hefir-stýris- útbúnaður verið endurbættur mikið, og ýmislegt, er skap- ar meira öryggi. Stærsta kolaeimreið í heimi. f verksmiðju einni í Banda- ríkjunum er nýlega lokið smíði stærstu eimreiðar, sem rekin er með kolum. Eimreiðin er hin fyrsta af lultugu og fimm, sem járn- brautarfélag eitt lætur smíða. Hún'er meira en 6000 hest- öfl og er ætluð til hraðferða, bæði með farþega og varning. Þrýstingur í drifi er 290 pund. Eimfeiðin getur tekið 42 smál. af kolum og 80 smál. af vatni. Á árinu var fundið ráð til að stöðva hættu á tauga- veiki í Evrópu og Malaríu í löndum við Kyrrahaf. DDT lúsameðalið, sem herinn ræður yfir, stöðvaði laugaveiksfaraldur í Neapel og gerði eyju í Kyrrabafinu örugga gegn farsóttum, þ. á. m. malaríu. Er eyjan 2590 hektarar að stærð, og var DDT dreift yfir hana úr flHgvélum. er við miklum markaði fyrir þessa flugvél í Evrópu, og annars staðar þar sem slíkra flugvéla er þörf. Framleiðsla á þessum flugvélum mun hefjast eins fljótt og mögu- legt er. — tlij/œJta ge?l £tu4ebaker — r^ t'CÍKv\ív\i^íi»v lllKil.VKIHIiflÖHHIfBTlini J ATVINNA Ung stúlka óskar eftir ráðskonustöðu hjá einum góðum manni. — Séi-her- bergi áskilið." — Tilboð leggist iiin á afgreiðslu blaðsins fyrir mánudags- kvöld, merkt: „Bólegt". tiar fj'rir rafmagnsvélar, nýkomnir. Verzi. ingóifur Hringbraut 38. Sími 3247. Odýrar plastic regnslár á börn VERZL. _ Hér birtist mynd af fyrsta Stude-baker-bílnum af 1947 gerð, sem nú er fullsmíðaður. Studebalcer verksmiðjmnar eru um það bil að hefja framleiðslu þessara bíla. E.s. „Lublin" fer frá Reykjavík um 17. ágúst til HULL og hleður þar síðast í ágúst. E.s. „Reykjafoss" fermir í ANTWERPEN um næstu mánaðarmót. E.s. „Lagarfoss" fer héðan um miðja næstu viku til Kaupmannahafnar með viðkomu í Leith. Skipið fermir í Kaupmannahöfn og Gautaborg um næstu mán- aðarmót. H.f. Eimskipafélag Islands.

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.