Vísir - 12.01.1953, Blaðsíða 5

Vísir - 12.01.1953, Blaðsíða 5
-Mántidaginn 12. janúar 1953. VÍSIR Hvað finnst yður? Teljið þér jólahald hérlendis vera í fullu samræmi við kenn- ingar Krists? Sigurbjörn Einarsson prófessor. Kristur hefir ekkert kennt leyna, að svo virðist sem hér á íslandi sé kaupmennska og ver- aldarvísan að eyðileggja fyrir fólkinu hið eiginlega jólahald. Verzlunarfólk, húsmæður og margir fleiri eru orðnir svo um jólahald sér í lagi. En komu þreyttir og dasaðir, þegar jólin sína hingað í j koma, að sjálf jóhn verða kær- heim taldi hann mesta fagnaðarefni. sem mannkyni §S hefði' hlotnazt, og sámveru sinhi með vin- um' sínum jafnaði hánn ti.l þeirra gleðistunda, sem ' menn geta ímyndað sér mestar. Jólahald kristinna manna er að upphafi og eðli til sú játning frá þeirra komnust sem hvíldartími eftir öll lætin og svefninn hið eðli- legasta jólahald. Eða að öðr- um kosti líkamleg og andleg ofreynsla, sem hlýtur að standa í vegi fyrir eðhlegri jólagleði. — Fyrir nokkrum árum leit eg yfir stíla allmargra skóla- barna í Reykjavík, sem höfðu skrifað um jólaminningar sín- ar. Þau skrifuðu um gafir og heimilishátíðir, en aðeins örfá höfðu farið til jólamessu. — Hinsvegar sagði ungur stúdent hálfu, reynslustudd, að þetta jvið nhg einu sinni: „Mér finnst sé vissulega satt. Allt okkar líf' jólin ekki vera komin heima, er í ósamræmi við kenningu j fyrr en við höfum farið í kirkju Krists, meira eða minna. Jóla- haldið líka. En ólík er þó hugs- un okkar og hátterni margt en væri, hefði Kristur engin áhrif á okfcur haft. Svo er og um jól- in. Og líklega erum við aldrei nær því'að eygja djúpið milli þess, sem er, og hins, sem vera aetti, en í skini jólanna, aldrei nær því að finna til þess ósam- ræmis, sem líf okkar er í við höfund þess, föður kærleikans, Krists. Og þegar við finnum það ósamræmi til þeirrar hlít- ar, að gleðin í orðunum: „Yður er frelsari fæddur," endurómi inni fyrir, þá lifum við þá helgi, sem er í samræmi við erindi Krists við okkur alla. .'. Síra Jakob Jónsson: Líf mannanna er hvergi í fullu samræmi við kenningar Krists, og jólahaldið auðvitað ekki hejldur. Kjarni kristinna jóla er guðsdýrk- unin í kirkj- um og heima er viðleitni fólksins til þess að gleðja hvað annað og sýna bágstöddum kristilegan kærleika. Þetta er það jólahald, sem mest er í samræmi við kenningu Jésú sjálfs. Jólahald í víðari merk- ing'u felur í sér siði og venjur margra alda pg margra þjóða, og hefir margt af, þyí fornt, imeningarlegt gildi, .,eh .kristih kirkja hlýtur að líta svo á, að •ekkert slíkt megi koma í stað- inh fyrir jóla-trú og jólakær- leika kristninnar. Af eigin reynslu get eg ekki horið jólahald hérlendis sam- an við jól neiriá annars lands cn Kanada. :Þar jeiu jólin sjálí lítið kirkjuleg. Jólamessurríar fara fram á 4. sunnudag í að- ventu og sunnud. milli jóla og nýárs. í umhugsuninni um jól- in er Sánkti-Kláus að yfir- gnæf a jölabarnið, Fegursti þáttur jólanná almennt var jólamáltíð; þar sem menn gerðu sér far ,um, að gefa gömlum foreldrum kost á að vera;með .upp.kpmiium börnum sínum pg svo .rriöyguta rafkomendum f&envwúé váirav ítííaíck'áði ^ma^-gi. '¦ :þessu :tiléfm.';—^EkkÍ-er-'þvl.ítS ; og sótt jólin þangað til að fara með þau heim." — Þetta 'sjón armið ætti að haldá áfram að vera ríkjandi í landi voru. Síra Garðar Þorsteinsson. Gera jólin. mennina bjart- sýnni og betri? Glæða þau trú þeirra á lífið og hofund þess? Vekja þau löngun þeim til hjálp- ar, sem erfitt eiga? Þeim spurningum svara eg ját- andi, þó ekki verði áþreif- anlega sannað. Sönnunargildi er þó sú staðreynd, að aldrei er betra að leita til almennings um hjálp handa bágstöddum en þá er jólin nálgast, því ná- lægð jólanna glæðir hjálpfýsi og löngun til að gleðja. Annað mál er það, að margt er við jólin kennt, sem ekkert á skylt við erindi þeirra og boð- skap. Krabbamein og landafræði. Efnt til alþjéðaráðstefmi um þau efni á næsta ári. Arið 1954 mun koma saman í Washington hópur sérfræo- inga og athuga landabréf, sem á verður skráð m. a. út- breiðsla krabbameins í heim- inum, ennfremur hvers konar krabbamein (maga- eða lungnakrabbi, o. s. frv.), og dánartalan af völdum sjúk- dómsins. Þessi landabréf og aðrar skýrslur munu hjálpa til þess að leiða í ljós, hvort um sé að ræða mismun á tíðleika sjúk- dómsins á hinum ýmsu svæð- um heims. Slíkar krabbameinsrann- sóknir eru ekki nýjar' af nál- inni: Til eru plögg um fyrstu rannsóknir þessarar tegundar árið 1846, en þau eru ekki húsuníT" ¦ en mikils virði, vegna þess hve þáttur hehnar sjúkdómsákvörðun . krabba- meins var vafasöm ; þá. Til dæmis var til skamms tíma talið, að Napoleon hefði dáið úr krabbameini, vegna lýsinga lækna hans á sjúkdómsein- kennunum. Nú á dögum er talið sennilegra, að hann hafi dáið af völdum eins konar maga- kýlis, sem hafi sprungið.; ,;. Landfræðilegar krabbameins- rannsóknir krefjast mjög ná- kvæmra upplýsinga og skýrslna, sem ekki hafa verið fyrir hendi nema hina síðustu áratugi, og þá í fáum löndum. Nú á dögum er sjúkdóms- greining miklu öruggari en áður! var og hagfræðiskýrslur allar áreiðanlégri. Þess vegná hefur áhugi rhanna íyrir land- fræðilegum krabbameinsrann- sóknum vaknað á ný hin síð- ustu ár. í hitteðfyrra var hald- in ráðstefna í Oxford um þessi anál, á vegum CIOMS, en það er alþjóðleg lækna- og heilsu- fræðinefnd sem starfar innan vébanda S.Þ. Fyrir skemmstu fóru fram rannsóknir skyldar þessu á vBretlandÍ!" Mönnum" kom til 4wigiari"'að ihaestU' dáuartöltó: -'ai. krabbaœeiai á JEiiglaiidi -sg -:.i Wales stæðu í sarnbandi - við: svæði þau, þar sem kornmatur er talinn rýrari af nauðsynleg- um efnum, enda þótt jarðveg- urinn sjálfur hafi að geyma nóg lífræn efni. Sú tilgáta hefur komið fram, að í sumum jurt- um, sem vaxa í jarðvegi, sem ríkur er af lífrænum efnum, sé svonefndur carcinogen (, ,kr abbameinsf ramleiðandi" ). Hvort tilgáta þessi er á rökum reist eða ekki, þá er ljóst, að hér hafa ophast nýjar rann- sóknarleiðir. I júlí s.l. kom saman önnur ráðstefna í Louvain í Belgíu, sem fjallaði um sérstaka krabbameinstegund, — lungna- krabbann. Beitt var „land- fræði-aðferðinni", og sér- fræðingarnir urðu sammála um eftirfarandi: Á undanförnum tveim ára- tugum hefur lungnakrabbi mjög farið í vöxt, en aðrar tegundir krabbameins hafa hegðað sér með svipuðúm hætti og áður. Þessi aukning lungnakrabbans á við um allan heiminn en munur er á tíð- leikanum í borgum og til sveita. Dr. Percy Stocks, brezkur hagfræðingur, hefur sýnt að dánartala af völdum lungna- krabba stendur í nánu sambandi við þéttbýli viðkomandi land- svæðis. Ef gert er ráð fyrir dánartölunní 100 af lungna- krabba hjá þjóðinni allri, reyndist dánartala karla í borg- um, seiU í voru yfir 200 þús Und íbúðir (London, Man- chester, Brimingham, Leeds) 132^162. í borgum með 40:000 til 50.000 íbúðum var dánar- talan 107, og í 29 borgum með færri en 20.000 íbúðum var talan 89. Þetta sýnir, að eftir því, sem íbúar eru færri í borgunum, þeim mun lægri er dánartalan. Hver kann að vera orsbk þessa? Ein tilgátan er sú, að þetta standi í beinu sambandi við magn tóbaksreykinga, því að í stórborgum koma fleiii sígarettur á hvern íbúa. Dr. Stocks hallast sjálfur að þeirri tilgátu, að skýringuna sé að finna í því að andrúmsloftið spillist mjög af reykháfum. Enn aðrir vísindamenn líta svo á, að gas og óloft frá útblásturs- pípum bifreiða sé mjög skað-. legt í stórborgum, og séu reyk- háfarnir því ekki einu bölvald- arnir. Þá er fleira athyglisvert í sambandi við landfræðilegar rannsóknir -krabbameins. Til dæmis.eru magakrabbi mjög fátíður í Indónesíu. En. þetta á eingöngu við hina innfæddu menn, en ekki við Kíriverja og. Malaja, sem þarna búa. Stafar þetta af mismunandi mataræði hinna ýnisu þjóðflokka? í Mið- Afríku er lifrarkrabbi mjög al- gengur. Hins vegar sýnist magakrabbi tíður í Japan. Skýringar á þessum hlutum fæst aðeins á grundvelli svo- nefndrar landfræðilegrar sjuk- dómafræði, segir próf. J. Maisin forseti CIOMS. Alþjóðleg sam- vinna er hið eina, sem að haldi kemur, og á ráðstefnunni í Louvain urðu menn sammála í mörgum atriðum að því er snerti sjúkdómsgreining, sem ætti að vera ómetanleg hjálp í baráttunni gegn veikinni. Matsvein vantar á 150 lonna skip á iínuyeiðar og síðar á net. Uppl. í síma 81243 frá M. 7—9 í kvöld. WUWWWVWVWWVUVWWWWWWUWVVWWyVVWUWiWíWV Einangrunarkork og gólfkork, fyrirliggjandi. — Lágí verð. Jíómsson ék JúlíusstÞw* GarSastræti 2. — Sími 5430. v%rjvmJU*J\nnr-rj^PJ^ranjvi^v%ivuv%ivv¥±n^ Innheimtustarf Unglingspiltur 15—18 ára óskast til innheimtu- og afgreiðslustarfs nú ]>egar. Þarf að hafa reiðhjól. Upplýsingar á skrifstofunni (ekki í síma) Ltudvigr St&rr ék Co. «uvvv%rtJvv%nJWJvLnjví^rtftívvArt/vjv%j%j^j%fljn^^ IMýkomin herra-prjónabindi Prjónaður upphafsstafur í hverju. Ásgeir G. Gunnlaugsson & Co« >¦?»¦»¦¦» ?.' ? ¦»?¦? • ?¦?'? • m • • • ?¦»";•¦¦•'¦:''?¦"¦»-?'»•"* ?"¦?¦'?'*-?"»¦? » '•;?¦» ?'?'?~» ?¦•¦¦»¦?¦ ?t»-»i# ?.-» • ?'"?'# •¦ Athugið! ÍJTSALAIM er s fullum gengi VICTOR Langavégl 3? ¦1«H'-', »»»»»«» «.»».»« »'»<»»«» » m»> » « >,-» » « . '?»¦»<» ¦»»¦».«»..» «»,»»« «»»<¦«« »¦» »«^ » . « « »g

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.