Vísir - 06.02.1957, Blaðsíða 4

Vísir - 06.02.1957, Blaðsíða 4
VÍSIR Miðvikudaginn 6. febrúar 1957 Bangkok, 3. des. '56. Það lék nokkur vafi á bví frá byrjun, hvenær við legðum af stað heim á leið frá Melbourne. Flugvél sú, sem við fórum með suður, átti að leggja af stað heimleiðis þ. 8. des., en fyrsta flugvél Olympíuleiðangurs 'HÍ; , Norðurlandanna átti að fara þ. 2. des. Olympíunefndin hafði farið fram á, að íslenzki flokk- urinn fengi að fara heim með .-..;-*; fyrstu flugvélinni og hafði fengið óbeint loforð fyrir þessu, ef unnt yrði. Fór svo, að þetta reyndist hægt, og lögðum við félagarnir allir af stað frá Mel- bourne kl. 4 þ. 2. des. Áður en lagt var af stað, var ýmsum skyldustörfum -að sinna; gera upp reikninga, kveðja kunn- ingja sinna fána-athöfn (nið- urtekningu íslenzka fánans o. s. frv.) - Við lÖgðum sem sagt af stað af Essedonflugvelli klukkan lítið eitt eftir 4 e. h.. Áður en 3agt var af stað var okkur sagt, að flugið til Darwin í Norður- Ástralíu tæki 7 klst. og flogið yrði í 5300 metra hæð. Fyrst eftir að flogið var frá Mel- bourne, flugum við yfir þétt- býlt land með alla vega litum og löguðum gróðrarskákum og skógarreinum. Klukkustundu síðar voru býlin farin að strjál- ast og fækka. Mannvirki sáust óvíða. Á tveim stöðum, nokkru norðar, flugum við yfir vatna- klasa mikla. (Hefur verið vatna klasinn austur af Broken Hill). Flest vatnanna voru lítið vog- skorin og næstum því kringl- ótt og ekki öll með sama lit, Ijósgul eða dökkbrún. Á einum eða tveim stöðum höfðu vötn flætt yfir bakka sína, því trén stóðu meðfram landinu allt í kring, úti í vatninu. Eftir hálfs- annáfs tíma flug sáust vegir éða mannvirki mjög óvíða. Var þá sýnilega komið inn yfir af- réttarlöndin miklu innan við byggðina. Öðru hverju lentum við í hvítum skýjum, er minntu helzt á iðulausa stórhríð að vetrardegi. Kl. 5% flugum við meðfram allstóru^ kringlóttu vatni, nema hvað nes eitt skag- aði út frá norðurlandinu Það var einkennilegast við þetta vatn, að einstök tré og heilir klasar stóðu upp úr vatninu hér og þar. Nú sáust engin mann- virki eða vegir, og skógurinn var að hverfa. Líkt og norður af Þórsmörk. í heilan klukkutíma, milli 6—7, var allt á kafi í skýjum,' en þegar aftur sá niður, var landið búið að fá á sig annan svip. Landið hér var líkast hin- um örfoka auðnum norður af Þórsmörkinni heima, er nefn- og oftast í þessarí ferð, kaffi eða te með slatta af kökum — rausn var óvenjulítil í því efni í þetta sinn. Sátu menn þarna í hægindastólum, ýmist úti eða inni, því sami hitinn hélzt og stillilogn var á. Þrátt fyrir hitann og ljósin í flug- stöðinni^ var ekkert mikið af flugum, aðeins nokkur fiðrildi Ólafur Sveinsson: í Bangkok..— á heimleið frá Melhourne. JÞur hiitust ngi og guwnli tíminn9 uustur og vestu*\ bjart, og gat eg ekki gert mér varð skjótt albjart. Ekki leið aðra grein fyrir því, en að það löng stund áður en sást til lands; h„fi verið á vita á einhverri var það nes eitt skógi vaxið og þeirra eyjat sem þarna úir og ekki mjög breitt. Þar voru grúir af. Seinna um nóttina sá nokkrar eyjar úti fyrir. eg annað ljós mjög bjart. Eg leit nú ekki út all-lengi, en allt í einu fannst mér eins og birtu bregða fyrir eins og af snæljósi inni í flugvélinni. Eldingar í öllum áttum. Eg leit út og gaf heldur en Brátt sást bær eða þorp með húsum í vestrænum stíl og voru þar ljós í gluggum og á götum úti. Mun hafa verið skuggsýrma þar niðri en uppi hjá okkur. Ár voru þarna, en ekki mjog langar, en bugðóttar mjög og að því er virtist al-vatnsmiklar. ekki á að líta, því eldingarnar > Benti það tilj að landið væri sindruðu allt í kringum okkur.|flatt og hallalítið. öðru hverju Eg sat hægra megin í vélinni'bar skýjaþykkni undir vélina og fannst mér eins og þrumu- og sá ekki niður> en við flug_ veðrið vera að fjarlægjast til um all-langa hríð meðfram suðvesturs, — frá þeirri hlið,'bessum skaga er mer virtist sem eg sat í. Samt fórum við iíkiegast að verið hafi syðsti og inn í ský og vélin fór að láta (Vestasti oddi Kochinkína, er illa. Þetta hófst um kl. 2. Aftur nefnist Camau, því þetta var færðust eldingarnar nær okkur 2—3 klst. áður en við komum og virtust nú blossa enn nær til Bangkok. Þar lentum við en áður. Þetta stóð nokkra|kl nðiega n eftir Melbourne- stund. Aftur hófst ókyrrðin og hossið í flugvélinni, svo að mað- ur tókst nærri á loft í sætinu. (Var þá tilkynnt frá stjórnklefa, að menn skyldu spenna á sig ast Emstrur eða Almenningar, eintóm brúnleit moldarbörð með reglulegum gulum leir- skellum í hliðunum. En það einkennilegasta við landslagið var það, hve reglu- lega þessi moldarbörð lágu; þau voru eins og óendanlega löng' beð í kartöflugarði eða bárur á! bárujárni og virtust liggja; norður-austur. Á einstaka stað' var fjalllendi og voru sumstaðar alldjúp gil, en ekkert vatn var samt sjáanlegt í þeim. Einnig sáust gular skellúr eftir upp- þornuð vötn. Um sólarlagið var þetta rauðleita landslag eins og rauðglóandi. Um kl. 8 fór 'að dimma svo mikið, að ekki sást lengur til jarðar. Vorum ¦ við þá aðeins hálfnaðir til JDarwin. Þangað var komið kl. <10J/_. Var okkur sagt. áður en lent var, að þar væri 27 stiga hiti. Það var líka auðfundið, er komið var út úr vélinni að maður var kominn í hitabeltið. (Darwin liggur aðeins 12 stig- um sunnan við miðjarðarlínu). Við gengum inn í flugstöðvar- bygginguna og upp á loft; var þar setusalur einn og allmargt I fólk fyrir. Þarna voru ýmiskon- ar hreinlætisþægindi fyrir far- þega. Fóru sumir þeirra jafn- vel í bað. Að öðru leyti var I þarna framreitt ókeypis eins á flögri og þau ekki mjög stór. Karlsvagninn var bjartur. Frá Darwin var farið kl. 12% eftir miðnætti. Ekki var tungl- skin að nóttu til, eins og mjög hefði verið æskilegt, því næsti áfangi var yfir jarðsvæði, sem eg hafði mikinn huga á að fá yfirsýn yfir Indónesíu. En þótt tunglskin væri ekki^ var samt hægt að greina nokkuð. Stjörnuskinið á þessum slóðum jarðar er ákaflega bjart miklu bjartara en norðlægari eða suðlægari slóðum. Eg sá því greinilega skýhnoðra er svifu undir vélinni. Eg man aldrei eftir að hafa séð Karlsvagninn eins bjartan og í þetta sinn. Kjálkinn gekk nærri beint nið- ur og var lágt á lofti yfir sjón- deildarhring. Eftir að farið var frá Darwin fóru flestir að sofa eða að reyna að sofa, óg Ijós voru deyfð. Eg gerði hið sama, en gekk ekki vel að sofna. Þó mun eg eitthvu* hafa sofnað, því næst er eg leit út (tjöld voru fyrir gluggum), var útlitið mjög breytt; nú sást ekki lengur hin dýrlega festing himinsins heldur var koldimmt loft og ekkert lengur að sjá til stjarna. Samt gat eg greint hvít smáský undir okkur og nokkru síðar sá eg eitt Ijós. Var það sætisólarnar. Voru nú allir vaknaðir. Vegna hávaðans frá hreyfl- unum_ heyrðist engin þruma inn í vélina. Eftir nokkra stund kyrrðist aftur og menn tóku af sér beltin En svo færðust eld- ingarnar í aukana og ókyrrðin í flugvélinni jókst aftur. Tvisv- ar var fyrirskipað að spenna á sig ólarnar þessa sömu nótt. En um klukkan 4 kvað alt í einu við þvílíkur vábrestur, að yfir- gnæfði hljóð hreyflanna og um leið sást bláhvítt leiftrið slá niður í vinstri væng flugvélar- innar og hríslast aftur af hon- um. Um leið og eldingunni laust niður, kipptist vélin til, en hélt síðan áfram, eins og ekkert hefði í skorizt. Hreyfl- arnir drundu sinn dimma söng eins og áður — en í vængjun- um voru 50 þúsund lítrar af benzíni! Komið til Bangkok. Þetta kom töluvert við taug- tíma, en ui'ðum að seinka klukk unni um 3 klst, því þarna var klukkan aðeins 8 f. h. Þarna gekk mjög seint að athuga vegabréf manna. Nú var komið sólskin og fagurt veður. Mannvirki harla léleg. Þarna var land marflatt og allt var vafið grænum gróðri með trjám á stangli; fannst manni þetta búsældarlegt og „túnin" slétt og falleg. Eri þeg- ar betur var að gætt, sást, að sólargeislarnir endurköstuðust frá vatni. Undir þessum víð- I lenda gróðri var allt á floti. | Þetta voru rísakrar, nærri eins langt og augað eygði. Frá flug- , höfninni var 40 mínútna akstur 1 til gistihúss þess, er okkur hafði verið búin gisting í. Ókum Við félagarnir þetta í tveim stórum bílum. Á þessari ökuferð varð maður þess fljótt áskynja, að við vorum komnir til „austur- heims". Mestan hluta leiðarinn- ar voru allbreið síki með skolp- lituðu vatni og lágu skakkar og skældar hrófatildurs-brýr yfir, en á bakkanum hinum megin voru bústaðir þeirra. er þarna bjuggu, skældir og skakkir arnar 1 ymsum, eftir. þvi sem timburkof er fremur liktust ;mér heyrðist á mönnum síðar — enda varla furða. Nokkru eftir þetta, eða um kl. 4 %, lægði veðrið og var allt rólegt úr því. En lengi var flogið yfir hvítri skýjabreiðu án þess að nokkuð sæi til jarðar. Loks fór að grisja í eitthvað dekkra en skýin og sást þá niður á gráan hafflöt. Nú var mikið farið að birta, en sólin ekki komin upp. A þess- 'um slóðum (rétt norðan viðj miðbaug') birtir mjög fljótt og| hjöllum en mannabústöðum. Var sú hliðin, er sneri að síkinu, oftast opin. Sums staðar voru bátskrifli (flatbytnur, sampan- ar) og krakkar að vaða í skolp- inu og konur að þvo þvott. Þarna voru einnig, á stöku stað, uxar miklir og ferlegir á beit, með afarlöng horn, er stóðu beint út til hliðanna, vaðandi í vatninu upp á miðjar síður, Framh. á 9. síðu. skarandi vaskur maður, rögg- samur og hugprúður og trúði á köllun sína til frægðar og frama og í borgarastyrjöldinni var hann kallaður „Hrokkinkollur hershöfðingi". Custer sviptur stóðu. En Custer var líka opinskár og skorinorður. Og þegar öld- ungadeildin lét rannsaka mál um okur og sviksemi manna, sem stjórnin hafði útnefnt til að verzla við Indíána, var Cust- er ómyrkur í máli og sagði ef til vill meira en sönnunargögn þau, sem hann hafði í höndum gáfu tilefni til. Á meðal þeirra, sem reiddust honum var Grant forseti. og líklega sökum þess, að einhver fckuggi af grun féll á bróður hans, Orville. Custer var svipt- ur stöðu sinni í hernum og' fylltist hann þá brennandi löng- un til að ná réttlætingu og hrósa sigri. Maður sá, sem taka átti við af Custer var hershöfðingi og hét Alfred Terry. Þóttist hann í mikinn vanda settur er mála- lok urðu þessi og á síðasta augnabliki gat hann komið því til vegar að leyfi fékkst til þess að Custer færi með í leiðang- urinn og átti hann að hafa for- ystu fyrir sinni gömlu herdeild, sem var sjöunda hestliðadeild. Fundurinn. Seytjánda maí 1876 hófst leiðangurinn og fór löng vagna- lest ásamt herliði frá víginu „Abr'aham Lincoln" hjá Bis- mark, sem nú er höfuðborg Suður-Dakota. Ríkisstjórnin hafði látið það boð út ganga, að engir fréttaritarar skyldu vera í leiðangrinum, því að „af þeim stöfuðu alltaf einhver vand- ræði". Einn komst þó með. Það var ungur maður, Mark Kellogg að nafni. Hann var blaðamaður hjá „Bismark Herald" og fór í staðinn fyrir ritstjórann, Louns- berry ofursta, sem var veikur. En Lounsberry var líka sér- stakur fréttaritari fyrir New York Herald, en það blað sendi á sínum tíma Stanley til að leita að Livingstone. Þegar leiðangurinn hófst lagði líka fljótaskip af stað annars- staðar frá, hét það „Far West" og flutti m. a. birgðir handa liðinu og átti að hitta leiðangur- inn við fljót eitt, sem kennt er við Stóröfða. í nánd við þenna stað var mikill liðssamdráttur Indíána. Voru það bæði Sioux Indíánar, Cheyenne Indíánar og aðrir bandamenn þeirra, en lauslega yfirstjórn hafði höfð- inginn „Sitjandi boli". Sheridan hers'höfðingi, sem var yfirboðari Terrys hafði gert áætlun um tangarsókn úr þrem áttum á Sioux Indíánana. Áttu hershöfðingjarnir þrír Crook^ Gibbon og Custer hver að stjórna sinni fylkingu. Sögurit- arar álíta nú, að þetta hafi verið framkvæmanlegt, ef rétt hefði verið að farið. Fyrsta hindrunin köm í ljós, er Crook varð að hopa fyrir öflugum flokki Indíána en höfðingi þeirra hét „Ólmi hestui'". Hinir ásettu sér þá að sækja fram án Crook's. Þeir álitu að Indíánar hefðu ekki meira en 1500 manna lið, og að þeir hefði því nægan liðsafla til að ljúka fyrirætlan sinni. En í raun og veru munu Indíánar hafa haft þarna minnst 2 þúsund menn og mögulegt er að þeir hafi verið 3 þúsund. Áform Terry's gerði ráð fýrir því að Custer réðist að Sioux Indíánuhum frá uppsprettu fljótsins við Stórhöfða. En Gibbon átti að koma að þeim frá ósum fljótsins. Terry var mjög háttvís og gætínn í dag- skipan sinni, hann vildi ekki móðga hinn stórláta Custer, en ljóst er að hann hefir ætlazt til þess að tveir hershöfðingjar legði til orustu saman^ nema mikilvægar ástæður væri fyrir því áð Custer hæfist handa einn sér. Pr'amru ,

x

Vísir

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vísir
https://timarit.is/publication/54

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.