Morgunblaðið - 12.01.1919, Blaðsíða 1

Morgunblaðið - 12.01.1919, Blaðsíða 1
SuntiudaK 12 |an 1919 MORGUNBLADÍD 6. arjíHigr 60 töluhla/ Ritstjórnarsími nr. 500 Ritstjóri: Vilhjálmur Finsen ísafoldarprentsmiðja Afgreiðslusími nr. 500 Lsrdíæknir á réttri leð Landlæknir hefir nú tekið það fangaráð, að "skrifa landstjórninni og leggja þati til, að hún snúi sér til læknadeildar Háskólans og mæl- ist til þess, að læknakennarar á- samt landlækni geri tillögur \xm: 1. Fast fyrirkomulag á vörnum gegn inflúenzunni, og 2. Um nauðsynlegar breytingar á stjórn heilbrigðismálanna hér á landi. Sem ástæður fyrir þessu færir landlæknir það, að tíðarandinn hat'i breyzt svo mjög hin síðari árin, að hverjum manni virðist um megn að fara einn með ýms mestu vanda- mál þjóðarinnar, hversu mikla reynslu og sérþekkingn, sem sá maður hafi. Því að erfitt sé að reisa rönd við öfgum og hleypi- dómum fákunnandi manna, eins og á sér sannist nú síðaxt í inflúenzu- málinu, því að ýmsar tillögur sínar hafi verið að engu hafðar, en hér- aða- og sveitastjórnir tekið málin í sínar hendur.------------ Eins og á þessu má sjá, er land- læknir núá réttri leið, því að það þykjumst vér skilja, að hann sé mi farinn að sjá, að svo lítils sem til- lögur hans í inflúenzumálinn vorn virtar, þá muni þó enn verra síðar. Og það er líka sannast að segja, að það mun nauðalítið eftir af því trausti, sem menn hafa borið til landlækriis. Hann getur auðvitað, ef hann vill, huggað sig við það, að mannvit og þekkiug hafi með sér beðið ósigur fyrir öfgum og hleypi- dómum fákunnandi manna. En tíð- arandinn er nú sá, að almenningur vill ekki að svo vandamikið Og á- byrgðarríkt starf, sem landlælmis- embættið er,' sé haft í hjáverkum, og að fákunnandi menn þurt að taka fram fyrir hendurnar á land- lækni þegar voða ber að höndum. Haldi landlæknir nú áfram á þeirri braut, sem hann er kominn inn á, þá losar hann sig við embætti eitt hið bráðasta. P pntíratnílinn lokið. Mikil kauphækkun, Gerðardómur í málinu milli prentara og prentsmiðjueigenda f éll í fyrrakvöld. Er hann á þá leið að venjulegt verkakaup prentara skuU hækka um 35%. Fyrir nætur- vinnu hækkar kaupið um 100%, fyrir helgidagavinnu um 40% og fyrir eftirvinnu (frá kl. 6—10) um 30%. Með þessari hækkun er þá kaup prentara orðið 170% hærra heldur en það var fyrir stríðið. Afleiðingin af þessari kauphækk- un hlýtur eðlilega að verða sú, að alt sem út er gefið á prenti hækki að miklum mun, svo sem bækur, tímarit og blöð. Lækkun farmgjalda ¦»¦ Eimskipafélagið hefir mi fyrir- slíipað nýjan farmgjaldstaxta.Sam- kvæmt honum eru öll farmgjöld nú lækkuð um h. u. b. 10%. Áður befir félagið felt niður aukagjalJ það, Nem reiknað var umfram taxta vegna hækkunar stríðsválT^gging- nr á sínum tíma. Nemur öll farm- gjaldslækkunin um 40 krónum á hverri smálest að jafnaði frá því sein áður var. Rottur Eins og flestum mun kunnugt, hefir rottugangur magnast mjög héí í bæ hin síðari árin. Er það mikið að kenna kæruleysi manna,og það stafar aftur af hinu, að fæstir geta gert sér það í hugarlund, hví- líkir skuðræðisgripir rotturnar eru. En ef hægt væri að telja með töl- um það tjón, sem þær valda hér árlega. mundi þó flestum sennilega blöskra. Auk þess geta rottumar borið með sér ýmsa næma og hættu- íega sjúkdóma. Sumir fullyrða t. d. að þær beri með sér holdsveiki. Nú r svo til, sem aliir vita. að holdsveikrahæli er hér rétt hjá Eeykjavík. Þar eru rottur eins margar og sandkorn á sjávarstriind og margar hafa sézt þar hlaðnar kaunum og kýlum. Það þarf að vísu ekki að stafa frá holdsveiki, en allur er varinn góður, og því skyldu menn ekki vera alt of kaírulausir. Áður en það var fyrirskipað með lögum að hreinsa hunda hér á landi, var sullaveiki á mjög háu stigi. Er nú sá vágestur að miklu leyti yfirstiginn. Eins er með sauð- fjárkláðann. Hann er nú horfinn að mestu. Herferðirnar gegn band- orminum og kláðamaurnum hafa því borið góðan árangur. Eins þyrfti að fara að við rotturnar. Arangurinn af því, þótt einstaka menn reyni á allan hátt að útrýma þeim og verjast þeim, hefir hverf- andi lítinn árangur. Það þarf sam- tök. En það verður aldrei úr þeim nema því að eins, að einhver stjómi þeim. Og hér í Reykjavík ætti bæj- arstjórnin að gera það. En þykist hún ekki geta gert það á eigin ein- dæmi, gæti hún leitað styrks lög- gjafarvaldsins og fengið það til þess að skylda menn til þess að eitra fyrir rottur í hverju einasta húsi í brenum einu sinni eða tvisv- ár á ári. Pæri slík eitrun íram sama daginn í öllum húsum hér í bænum, er enginn efi á því, að Reykja\ík mundi bráðlega losast undan þeirri landplágu, sem rott- urnar eru. Nýr forseti í Sviss. Forsetinn í Sviss er jafnan kos- inn til cins árs í senn. Kosningar eru nú nýlega um garð gengnar þar, og heitir sá Ador, sem nú er forseti þar fyrir árið 1919. Hann er 73 ára gamall og margreyndur stjórnmálamaður. Hann var forseti al])jóðadeildar Rauða-krossins árið 1917, og það sama ár komst hami í stjóin Sviss og var innanríkisráð- herra árið 1918. — Varaforsetinn heitir Motta, og var hann forseti árið 1915. Marmerheim rikisstjóri i Finnlandi. Þegar Fimiland hafði rifið sig nndan yfirráðum Riissa, var Svin- luifvud gerður þar að ríkisstjóra. En svo brauzt út borgarastyrjöldin, og lá við sjálft um hríð, að stjórn- leysingjar og Bolzhewikkar mundu ná yfii-ráðunum. En þá var það Manntrheim hershöfðingi, sem bjargaði landinu. Hefir hann af því orðið ástsæll mjög meðal alþýðu, og nú fyrir skemstu lýsti Svir.huf- vud yfir því, að hann vildi afasla sér ríkisstjórn í hendur hans. Tók Wóðþingið þá ósk til greina og kaus Mannerheim fyrir ríkisstjóra með 73 atkvæðum gegn 27. m o k Botnía kom til Kaupmannahafiiar í fyrradag og fer þaðan að líkindum aftur 19. þ. m. Sjúklingar þeir, sem verið hafa í- barnaskólanum, hafa skilið þar eftir ýmiskonar fatnað og sængurföt. \'erð- nr þetta selt, ef þess er ekki vitjað í dag eða á morgun (sbr. augl. hér í blaðinu). Veðrið í gær. Hér var loga og 10 stiga frost í gærmorgun, á Sovðis- firði norðanhríð, á Akureyri logn og 6 stiga frost. Annars staðar norðanátt með nokkru frosti, en í Færeyjum snarpur ssa-vindur og 5 stiga hiti. Bókbindarar hér í bænum hafa feng- ið kauphækkun frá nýári, sem ncmur 20% af launum þeim, sem þeir höfðu áður. „Haukur" kom hingað í gær frá Englandi með saltfarm. Sunnudagaskóli K. F. U..M. verður framvegis haldinn kl. 10 á hverjum sunnudagsmorgni. 011 börn, eldri en 7 ára, eru velkomin þangað. Ágætur afli er nú sagður í Vest- mannaeyjum og helmiiígur bátanna byrjaður róðra. Hafa þeir fengið 2—7 hundruð af rígfullorðnum þorski á dag vmdanfarið. Samverjinn tekur til starfa á þriðju- daginn kemur og verður opinn kl. 11—2 daglega. Börn, sem þangað koma, eru beðin að hafa með sér miða, þar sem á er ritað nafn heimilisföður og heim- ilisfang. Ráðskona verður migfrú Kirstín Sigurðardóttir, og má koma til hennar gjöfum handa Samverjanum.— Stúlkur, sem vilja gerast sjálfboSalið- ar, eru beðnar að snúa sér til hennar, helzt daginn áður en þær ætla sér að vinna. Morgunblaðið. Vegna samuinga þeirra, sem nú hafa orðið milli prent- ara og prentsmiðjueigenda, kemur Morgunblaðið ekki út fyr en um há- degi á morgun og verður þeirri ieglu haldið framvegis á mánudögum. Seglskipin „Nathalia" og „Herta" fóru héðan í gær fármlaus. Heiðursgjöf var Magnúsi Quðmunds- syni skrifstofustjóra, áður sýsluuanni Skagfirðinga, færð frá Skagfirðingum í fyrradag. Gjöfin var vandað gullúr.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.