Morgunblaðið - 14.01.1944, Blaðsíða 2

2
MORGUNBLAÐIÐ
Föstudagur 14. janúar 1944,
„Austra“ rak til hafs, 30
mílur af Látrabjargi
Vjelarbilun í aftaka
veðri og svaðilför
vestur með landi
VJELBÁTURINN „AUSTRI“, sem reri hjeðan frá
Reykjavík síðastliðið sunnudagskvöld og, sem menn voru
farnir að óttast um, er hann kom ekki að á þriðjudag,
komst heilu og höldnu til Vatneyrar við Patreksfjörð. —
Vjel bátsins bilaði aðfaranótt mánudags og lenti bátur-
inn í afspyrnu veðri. Skipið ýmist rak, eða skipverjar
’sigldu vestur með landinu og var þetta svaðilför hin
Tjónið í Berlín er mjög
mikið, bæði á íbúð-
arhverfum og öðr-
um byggingum
BRESKA blaðið „The Daily Telegraph“ skýrir nýlega
all-ýtarlega frá tjóni því, sem orðið hefir í Berlín af loft-
árásum Breta, en upplýsingar þær, sem blaðið Iætur í
tje, byggjast á ljósmyndum, teknum úr lofti eftir árás-
irnar. Samkvæmt þessum upplýsingum blaðsins, hefir
meðal annars orðið alvarlegt tjón á eftirfarandi bygging-
um og fyrirtækjum.
mesta.
Ekki sakaði þó neinn skip-
verja og skipið reyndist traust
óg gott. Frjettaritari Morgun-
blaðsins á Vatneyri hafði í gær
tal af formanninum á Austra,
Björgvin Pálssyni, og fer frá-
sögn hans af hrakningunum
hjer á eftir:
„Við fórum frá Reykjavík
kl. 11 á sunnudagskvöld, sigld-
um við 28 sjómílur til norð-
vesturs og lögðum Jóðir á svo
kölluðum Akranesmiðum.
Vjelarbilun
Klukkan 8 á mánudagsmorg
un var kominn suð-austan
strekkingur og um það bil, er
byrjað var að draga, bilaði
gangvjel bátsiris. Klukkan tvö
sama dag tókst að gera við
vjelina, var þá kominn suð-
austan stormur og þar sem
myrkrið fór í hönd og vjel báts
ins ekki í góðu lagi, var sett
út bauja og andæft við hana,
það sem eftir var dagsins og
þar til klukkan 2 á mánudags-
nótt. Þá bilaði vjelin aftur og
rak nú bátinn undan sjó og
vindi alla nóttina, en klukkan
10 á þriðjudagsmorgun sáum
við vita, er reyndist vitinn á
Malarrifi á Snæfellsnesi.
Seglin rifna
Settum við nú upp segl og
sigldum vestur með landi, en
er við komum á móts við Önd-
verðarnes, rifnaði fokkan. •—
Vindurinn stóð út Breiðafjörð
og hrakti bátinn hratt út og
vestur. Meðan báturinn rak,
tókst að koma vjelinni í gang
og var klukkan þá um þrjú
eftir hádegi. Ekki leið þó meir
en hálf tími þar til vjelin bil-
aði aftur. Rak nú bátinn allan
þann dag og næstu nótt, var þá
komið afspyrnu veður.
Vjelin kemst í gang
Klukkan 4 á miðvikudags-
morgun tók veðrið heldur að
lægja og í birtingu sáum við
s.em snöggvast til lands. Voru
nú sett upp segl til bráða-
birgða, og sigldum eins og
hægt var í áttina til lands. •—
Svo var það klukkan 3 á mið-
vikudag að vjelin fór enn í
gang, enda hafði öll skipshöfn-
in legið yfir vjelinni til að
reyna að koma henni í gang.
Var nú 'siglt með hægri ferð,
« o* «
Björgvin Pálsson
skipstjóri á Austra.
til lands. Þetta land, er við
sáum snöggvast í afturelding,
reyndist vera Látrabjarg.
30 mílur af Látrabjargi.
Klukkan 8 um kvöldið kom-
um við svo á Breiðvík, sýndi
þá „loggið” að við höfðum ver-
ið rúmar 30 sjómílur undan
bjarginu. Hjeldum við síðan-til
Patreksfjarðar og lögðum að
bryggjunni hjer kl. 9,30 á mið-
vikudagskvöld.
Skipverjum leið öllum vel
og hafði engan sakað, en mat-
arlitlir voru þeir orðnir, voru
birgðirnar ekki nema til eins
dags..
Bilunin á vjelinni var sú, að
glóðarhausar vjelarinnar
sprungu. En um skipið er það
að segja,” segir Björgvin að
lokum, „að það reyndist í alla
staði hið prýðilegasta.
/
Líkur hjer með frásögn
Björgvins Pálssonar skipstjóra.
Skipstjórinn hefir beðið blaðið
að geta prýðilegrar móttöku
hjer á Patreksfirði og færa öll-
um hlutaðeigandi hjer og fyrir
sunnan innilegustu þakkir
skipshafnarinnar fyrir góða og
drengilega aðstoð.
Skipshöfnin á Austra eru
eftirtaldir menn: skipstjóri
Björgvin Pálsson, til heimilis
á Lágholtsvegi 9, Reykjavík,
stýrimaður Árni Magnússon til
heimilis á ísafirði,. Árni Örn-
ólfsson vjelstjóri, Reykjavík.
Hásetar: Egill Guðmundsson,
Bræðraborgarstíg 14, Jóhann
Guðmundsson, Þingholtsstræti
26 og Alfreð Magnússon, Rvík.
Fundur um lýðveld-
IIELMDALLUR, fjelag
ungra Sjálfstæðismanna boð-
ar til fundar um lýðveldis-
málið í kvöld kl. 8.30 í Kaup-
þingssalnum. Ölluni S.jálf-
stæðismönnum er heimill inn-
gangur að fundi þessum og
ættu ungir menn sjerstaklega
að fjölmenna og afla sjer upp-
lýsinga um lýðveldigmálið,
sem án efa er merkasta málið,
sem komið hefir til umræðu á
Alþingi um langt árabil. Á
fundinum mæta nokkrir af
forustumörmum Sjálfstæðis-
flokksins, og gefa væntan-
’ega þær upplýsingar um mál-
ið, sem fundarmenn óska eft-
ir. Ungir Sjálfstæðismenn,
takið A Írkan þátt í starfsenii
Heimdallar og styrkið með því
bá þjóðlegu einingu, sem um
lýðveldismálið verður að vera.
Borgarstjóri gerði grein fyr-
ir henni í stuttri ræðu og
komst m. a. að orði á þessa
leið:
Fjárhagsáætlun þessi er sam-
in með hliðsjón af fyrra árs
áætlun og reynslu á einstökum
liðum, en fjárhagsyflrlit yfir
árið 1943 er nú að mestu fyrir
hendi. En gjaldaliðurinn til
framfærslumála er látinn
standa óbreyttur, þó gjöldin
hafi orðið lægri á þeim lið,
og eins er liðurinn til atvinnu-
bóta vitanlega látinn standa,
þó til hans hafi ekki þurft að
taka á síðasta ári.
Ráðgert er, að við síðari
meðferð fjárhagsáætlunarinn-
ar verði ákveðið um ýms merk
atriði, áætlunarinnar t.d. hvort
leggja skuli í nýjar stórar fram
kvæmdir á næsta ári, ellegar
hafa álagning útsvara ríflega,
vegna núverandi gjaldgetu
borgaranna, til þess að fje verði
lagt til hliðar, ellegar greidd-
ur niður kostnaður við verk,
sem þegar er búið að fram-
kvæma.
Meðal breytinga, sem gerð-
ar hafa verið frá fyrri áætlun
eru þessar: Til stjórnar kaup-
staðarins er liðurinn hækkað-
ur um 180 þúsund krónur. —
Stafar sú hækkun frá mörgum
undirliðum. Til löggæslu er á-
ætlað það sama og áður, kr.
1.Ö20 þús. Gjöldin til heilbrigð
Af opinberum byggingum
hafa eftirfarandi skemst: Inn-
anríkisráðuneytið við Moltke
Strasse, Flutningamálaráðu-
neytið, Hermálaráðuneytið og
aðalbækistöðvar leyniþjónust-
unnar, Höll prins Alberts (að-
alstöðvar S. S.-sveitanna),
Hagstofa þýska ríkisins, Mark
aðsskemmur í Wedding, Sýn-
ingarhallir við Mosse, Damm
og Charlottenburg.
Eftirfarandi vopnasmiðjur
eru sagðar hafa skemst: Rhein
metall-Borsig í Reineckendorf,
A. E. G., Deutsche Waffen
isráðsafana eru hækkuð um
480 þús. í 1.596 þúsund. Þar
er styrkur til sjúkrahússins,
Hvítabandsins 100 þús., en var
35 þús., rekstur baðhúss, náð-
húsa, sorphrefnsun, snjómokst
ur o. m. fl.
Kostnaður við framfærslu-
mál hækkaður um kr. 450 þús.
En upp í þann kostnað er bú-
ist við auknum tekjum af end-
urgreiddum barnsmeðlögum o.
fl.
Gjöld samkv. alþýðutrygg-
ingalögunum eru áætluð 150
þúsund kr. hærri en í fyrra.
Stafar það af lagabreytingum.
Kostnaður við göturnar er
hækkaður um kr. 2.266 þúsund
og er það mesta hækkunin. En
hætt er við að framkvæmdir
aukist ekki að sama skapi og
krónutalan hækkar. \
Nýr liður kr. 200 þúsund, er
á áætluninni til kostnaðar við
stækkun lögsagnarumdæmis-
ins.
Afborganir af lánum verða
200 þús. kr. lægri en síðast.
Síðan mintist borgarstjóri á
tekjurnar með fáum orðum. Er
áætlað að útsvörin hækki um
kr. 3.090.000.00. En þetta get-
ur breyst við síðari umræður
áætlunarinnar.
Næsta umræða eftir hálfan
mánuð.
und Munitions Fabrik A.G. og
Mauser-Werke.
Þá virðast skemdir hafa orð-
ið á Raftækjaverksmiðjum
Siemens und Halske, Siemens
Schuckertwerke í Spandau og
einnig á verkstæðum Siemens
und Halske í Charlottenburg.
Margar vjelaverksmiðjur
munu hafa skemst, þar á með-
al túrbínusmiðjur A.E.G., Al-
kett Altmarisches Ketten-
werke í Reinickendorf, Bay-
erische Motorenwerke í Char-
lottenburg, ásamt Auto Unioií
í Wilmersdorf.
Af flugvjelasmiðjum er álit-
ið að Norddeutsche Dornier-
werke í Reinckendorf, Héin-
kelwerke og Argus Motoren-
werke í Spandau, hafi beði<3
tjón.
Auk þessa munu allmargag
vefnaðarvöruverksmiðjur hafa
skemst, t. d. verksmiðjur H.
Schröeders í Reinickendorf og
einnig efnasmiðjur Henkels i
Charlottenburg.
Minni skemdir hafa sjest á
eftirfarandi byggingum: Mat-
væla-, landbúnaðar-, út-
breiðslumála- og mentamála-
ráðuneytunum, bústað Göbb-
els við Herman Göring götu,
Utanríkisráðuneytinu, lækna-
háskólanum, Þýska lagaskól-
aíium, Ráðhúsinu, Háskólan-
um og Háskólasalnum og Nýja
Ríkisbankanum. <
Fregnritari Reuters kveðui’
sig hafa eftirfarandi frá áreið-
anlegum ungum manni, senS
verið hafi í Berlín fyriri
skömmu:
„Fimm sendiráðsbyggingar i
Berlín hafa gereyðilagst í loft-
árásunum að undanförnu, erU
það þessar: Breska, sænska,
finska, portúgalska og franska
— Sagðist hinn ungi maður
hafa verið í Berlín, meðan ein
stórárásin stóð yfir, og hefði
það verið svo hryllilegt, að
ekki varð með orðum lýst,
sprengjurnar dundu niður,
heil hverfi stóðu í björtu báli
og flugvjelar steyptust niður í
eldhafið úr háa lofti.
„Um hálf önnur miljóií
manna flúði borgina, en sumt
af því fólki er síðar komið aft-
ur
„Engin merki sáust um það,
að fólkið væri að missa kjark-
inn, það virtist ekkert skifta
sjer af því sem gengur á. Að
lokum segir maður þessi, að
þakið hafi farið af Kaiserhof-
gistihúsinu, en Edengistihúsið
hafi hrunið til grunna”.
F járkagsáætlurun
fyrir 1944
Til 1. umræðu í gær
FJÁRHAGSÁÆTLUN fyrir árið 1944 var til 1. um-
ræðu í bæjarstjórn í gær.