Morgunblaðið - 14.01.1944, Blaðsíða 5

Föstudagur 14. janúar 1944.
MORGUNBLAÐIÐ
5
' Sjötugur:
Rolf Johansen
Norsku stúdenarnir
stóðust Gestapo-
prófið
MENN munu hafa veitt því
athygli, hve tiltölulega margir
fræknir íþróttamenn koma úr
AustfirSingafjórðungi. Þegar
litið er til þess, að Austfirðir
eru afskektasti og fámennasti
fjórðungur landsins, er þetta
sjerstaklega eftirtektarvert.
Astæðan til þessa er vafalaust
sú, að íþróttir — og þá einkum
leikfimi — hafa verið stundað-
ar lengur þar en víðasthvar
annarsstaðar á landinu. Á síð-
asta fjórðungi 19. aldar fluttist
fjöldi Norðmanna til Aust-
fjarða. Margir þessara manna
höfðu stundað íþróttir í heima-
landi sínu og vöktu áhuga fyr-
ir þeim, þar sem þeir settust
að. Einn af mestu íþróttafröm-
uðum landsins, Axel heitinn
Tulinius sýslumaður, ólst upp
á Austfjörðum og var þar síð-
an yfirvald bestu manndómsár
sín. Kringum hann varð sú
íþróttavakning, sem aldrei hef-
ir dáið út þar eystra.
Um síðustu aldamót voru á
Seyðisfirði tveir ungir menn,
sem sjerstakt íþróttaorð fór af.
Annar þeirra var Friðrik Gísla-
son gullsmiður, sem dó ungur.
Hitt var Rolf Johansen eða
Hrólfur eins og hann var venju
lega nefndur. Báðir þessir menn
voi’u hreinustu ,,akrobatar“.
Rolf Johansen, er fæddist í
Noregi, fluttist til íslands 15
ára gamall árið 1889. Hann
stundaði verslunarstörf hjá
Sigurði bróður sínum, sem átti
svokallaða ,.Norskubúð“ á
Seyðisfirði, og var þar fram
yfir aldamót. Fluttist hann þá
til Akureyrar og var þar næstu
árin.
Árið 1905 fluttist Rolf Jo-
hansén til Reyðarfjarðar og var
þar búsettur rúm 30 ár. Hafði
hann þar um skeið mjög víð-
tækan atvinnurekstur, verslun,
útgerð, skipaafgreiðslur. En
eins óg kunnugt er gekk á ýmsu
um afkomu manna, ekki síst
þar eystra, og fór svo að lokr
um, að Johansen varð að láta
af atvinnurekstri sínum. Flutt-
ist hann til Reykjavíkur árið
1936 og héfir átt hjer heima
síðan.
Johansen lærði íslensku bet-
ur en nokkur annar Norðmað-
ur, sem jeg hefi kynst. Hann
hefir líka notið meiri og al-
mennari vinsælda en flestir út-
lendir menn, sem sest hafa hjer
að. Hann er allra manna glað-
værastui’, hjálpsamur maður
og úrræðagóður.
Hann var kvæntur norskri
konu, Kitty Öveland (dáin
1930) og eignuðust þau 9 börn.
Eru 5 þeirra á lífi. Auk þess ólu
þau upp 3 fósturbörn. Heimili
þeirra á Reyðarfirði var ann-
álað fyrir myndarskap og risnu.
Rolf Johansen ber það með
sjer, að hann hefir verið
íþróttamaður. Hann er teinrjett
ur og ljettur í spori.
Hann brá sjer fyrir skömmu
til Austfjarða til að heimsækja
börn sín. í dag, á sjötugsafmæl-
inu, er hann staddur á heimili
sonar síns á Reyðarfirði.
Árni Jónsson.
Þjóðverjar þjarma
að sveifum Tifos
London í gærkveldi.
í herstjórnart.ilkynmngu
Titös í dag, er sagt, að þýsk-
um skriðdrekasveitum hafi
tekist að hrjótast í gegnunx
varnarstöðvar lierja hans, og
er nú barist a£ niikilli grimd
rjett yið Ixækistöðvar Titos.
Se'gja þýskar fregnir, að mik-
ill fjöldi skæruliðanna hafi
verið gjörsigraður í þessiun
orustuhi, og hefðu þeir fallið
sem hráviður fyrir skriðdrek-.
urn, en hinir júgoslafuesku
skæruflokkar háfá lítið af
slíkum vopnuin sjálfir.
— Réuter.*
MANNTJÓN í BRET-
LANDI í DES.
London í gærkveldi. — Mann-
tjón í Bretlandi af völdum loft-
árása Þjóðverja í desember-
mánuði nam 10 manns, er fór-
ust, en 41 særðist svo, að sjúkra
húsvistar þurfti við. — Reuter.
uiiuiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiuiuummiiiiiittuHiiiiiiiimuiiuimiiiiiimiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiiyj.i
ITILKYNNING 1
8 frá Morgunblaðinu 1
I IUYNDAMÓT |
| blaðsíns verða (
falls ekki lánuð I
iiiiiiiiiHiiiiiiiiiiíiiiiimiiúiiiiuiiHiiiiiimuiimiiiiiiiiiuuiiiiiuiiiiiimiiiiiHiiáikiuiuiumiiimHiHiliiiiijilirE
hjer eftir
n
Frá norska blaða-
fulltrúanum.
SKÝRT var frá því í gær, að
400 norskum stúdentum var
nýlega laumað til Þýskalands.
Skyldfólk þeirra vissi ekkert
um þetta, fyr en þeir voru
farnir.
Nú er fengin vitneskja um
•það, hvernig þeir voru valdir,
er flytja skyldi úr landi. Lagn-
ar voru fyrir þá.nokkrar spurn
ingar, sem þýsku yfirvöldunum
fanst þeir svara á mjög óvið-
unandi hátt.
Þeim var fyrirskipað að gefa
yfirlýsingu um hollustu gagn-
vart Þjóðverjum og voru spurð
ir, hverjir þeir hjeldu að ynni
styrjöldina, hvoi’t þeir vildu
hætta öllum mótþróa gegn
Þjóðverjum, og hvað þeir
myndu gera, ef bandamenn
gerðu innrás í Noreg.
Þjóðverjar halda því fram,
að mjög hafi verið farið vægi-
lega í sakirnar gagnvart stú-
dentunum, með því að leggja
fyrir þá þessar spurningar og
láta þá þannig fá tækifæri til
að sleppa við brottflutning,
þeir einir teknir, sem ,,nauð-
synlegt“ reyndist að taka.
Samúðarkveðjur
Altaf fjölgar þeim samúðar-
kveðjum, sem norska stjórnin
í London fær útaf stúdenta-
handtökunum, og mótmælum,
sem gefin eru út vegna. þeirra.
I Ziirich hafæ ^túdentafjelög
margra þjóða þar í borg lýst
sig fylgjandi mótmælum sviss-
nesku stúdentanna, svo sem
Ungverja, Tyrkja, Dana, Svía,
Frakka, Pólverja, Búlgara og
Kínverja.
Frjest hefir þangað,' að í
Ungverjalandi hafi og verið
samþykt mótmæli i þrem há-
skólum, gegn framferði Þjóð-
verja við norska stúdenta, og
hafi rektor háskólans í Búda-
pest nýlega haldið ræðu um
þetta.
Fjelag breskra háskólakenn-
ai’a hefir sent norsku stjórn-
inni samúðarkveðju útaf máli
þessu, þar sem m. a. er lýst á-
nægju yfir því, hvernig Svíar
og Svisslendingar hafa snúist
í þessu máli.
Sænska blaðið Afton-Tidn-
ingen segir, að brottflutningur
norsku stúdentarma 400 muni
e. t. v. draga úr ánægju Svía
yfir nýgerðum verslunarsamn-
ingum milli Svía og Þjóðverja.
Mönnum slept úr
haldi.
Svo segir í sænskum blöðum,
að Þjóðverjar hafi nú upp á
síðkastið slept mörgum Norð-
mönnum úr haldi. Talið er, að
þeir sjeu orðnir um 500. Með-
al þeirra er ritstjóri verkalýðs-
blaðsins 1. maí í Stafangri,
Trond Hegne, er tekinn var
fastur í september 1940, er hann
hafði skrifað hina frægu grein
sína, ,,Enginn Norðmaður er til
sölu“. Annar er fyrv. blaða-
maður við „Arbeiderbladet“,
Sigurd Evansmo, er fylgdi rík-
isstjórninni í Noregsstyrjöld-
inni 1940 og og var um skeið
þulur ’ við útvarpsstöðina í
Tromso, en það var í mánaðar-
tíma eina útvarpið, sem frjálsir
Nöl'ðrrtenii rjéðu yfir í Noregi.
!'.. ■ .s.; i i .: ■ -1.:.
Fimtugur:
Nói Kristjánsson
ALTAF er það gróandinn, er
okku'r þykir vænst um, hvort
sem við lítum til árstíðanna,
þjóðlífsins eða einstakling-
anna. Þetta rifjaðist upp fyrir
mjer,. er mjer varð hugsað til
þess, að vinur .minn, Nói Krist-
jánsson, Bjarnarstíg 9, væri
fimtugur í dag. Vorið er liðið,
sumarið er komið með þroska
og athafnir og einhversstaðar
framundan er haustið með upp
skeruna og fi’iðinn.
Nói er sonur Kristjáns Jóns-
sonar frá Fljótsdal, en hann
bjó lengst í Auraseli i Fljóts-
hlíð og var þar mörgum að
góðu kunnur. Móðir hans var
Bóel Erlendsdóttir frá Hlíðar-
enda, sem kunn var þar eystra
fyrir myndarskap enda í æsku
fengio tilsögn hjá Guðbjörgu
í Fljótsdal,, sem orðlögð var
fyrir hannyrðir. .
Aurasel hafði verið sel frá
Breiðabólstað, en nokkru eftir
andlát sr. Skúla prófasts Gísla
sonar, 1888, lagðist selið nið-
ur og varð þá sjálfstætt býli.
Var það vel farið vegna hins
mikla ferðamannastraums. En
sjerstaklega þó vegna þess, áð
með Kristjáni valdist þangað
maður, sem gerðist athafna-
samur góðgerðarmaður. Marg-
ar munu hafa verið ferðir hans
er hann fy.lgdi mönnum um
langa vegu á ói’atvísri leið.- En
þó voru það sjerstaklega vötn-
in þeggja vega, sem oft voru
óárennileg. En alt lánaðist
þetta vel, svo að aldrei varð
slys, þó að sumum fyndist í ó-
færu teflt. Munu það og oft
hafa verið einu launin, því
aldrei var spurt um annað í
aðra hönd og má þó geta nærri
að. fátækum barnamanni hefði
komið vel að fá laun síns
greiða.
Nói Kristjánsson ólst upp
hjá foreldrum sínum og dvald-
ist þar uns hann gekk að eiga
frændkonu sína, Onnu Ágústs
dóttur, hreppstjóra i Keflavík.
Fluttu þau þá til Vestmanna-
eyja og hóf Nói þar smiðar og
farnaðist vel. Eftir nokkur ár
flutti hann hingað til bæjar-
ins og rak hjer verkstæði und-
ir nafninu „Örkin 'hans Nóa”
og samtímis reisti hann hjer
stórhýsi. Enn breytti hann til
og keypti grasbýli hjer innan
við bæinn og rak þar búskap
í nokkui’ ár, uns hann gerðist
innheimtumaður og keypti þá
nokkru síðar stórhýsi hjer í
bænum.
Nói er maður fjölhæfur, svo
honum er jafn tamt að láta
hamarshöggin óma og tónsmíð
ar verða til og hljóma.
Við, sem þekkjum þessi hjón
gerst, munum öll vera sam-
mála um að óska þeim alls
gengis og blessunar, ásamt
börnum, tengdasonum og barna
barni. Megi þau öll lengi lifa,
blessast og uppfylla jorðina.
Jeg óska þjer hins besta, að
finna blessun í starfi og kær-
leika.
St. G.
Ný næluroruslu-
flugvjel
WASHINGTON.
HERMÁLARÁÐUNEYTI
Bandaríkjanna hefir upplýst,
að nýjasta orustuflugvjel flug-
hers Bandaríkjanna sje hin
hraðskreiða næturorustuflug-
vjel, sem kölluð er „Svarta
ekkjan“. Nafnið er dregið af
samnefndri kóngulóartegund,
en bit hennar veldur bráðum
bana.
I skýrslu ráðuneytisins segir,
að undirbúningur undir fram-
leiðslu „Svörtu ekkjunnar —
merkt P-61 — hafi hafist fyr-
ir fjórum árum. I janúar 1941
var samið við The Northrup
Aircraft Company í Kaliforníu
um smíði á fyrstu flugvjelinni
af þessari gerð.
„Svarta ekkjan“ er árangur
þróunar og nákvæmra rann-
sókna vjelfræðinga bæði úr
flugher Bandaríkjanna og
Northrup verksmiðjunni, sem
sett höfðu sjer það takmark að
framleiða hraðskreiða og
trausta orustuflugvjel, útbúna
öllum nýjustu tækjum.
í skýrsltinni segir, að flug-
vjelin sje búin tveimur Pratt-
Whitney-vjelum.
Mýtt frá Ameriku!
Telpu-seSt
Kápur, huxur, húSur
Fallegt úrval.