Morgunblaðið - 31.03.1944, Blaðsíða 2

1
MORGUNBLAÐIÐ
Föstudagur 31. mars 1944
Áfengi og kvenfólk aðalorsök
árekstra milli tslendinga og setuliðs
„ÞAÐ ER OFTAST sama
fólkið, aftur og aftur, sem
íendir í erjum við setuliðs-
menn og veldur árekstrumu,
sagði Thomas A. Glaze ma-
jor við blaðamenn, er þeir
áttu tal við hann í gær, en
hann er lögreglustjóri am-
eríska setuliðsins hjer. „Við
érum farnir að þekkja þetta
fólk. Það eru aðallega 8
stúlkur og um 15 karlmenn,
,sem mestum vandræðum
valda og koma af stað óeirð-
um eða ósamkomulagi, sem
oft endar með slagsmálum
eða klögumálum“. '
„Áfengi og kvenfólk er aðalor
sök árekstra milli setuliðsm. og
fslendinga, baétti majorinn við“.
Biaðamenn hittu ameríska lög
reglustj.^er þeir fóru í gær
dag í boði herstjórnarinnar til
að kynna sjer starfstilhögun
amerísku herlögreglunnar hjer.
Ameríska herlögreglan hefir
allstóru og velæfðu liði á að
skipa. Hún hefir vörð á aðal-
skrifstofu allan sólarhringin og
þar er ávalt íslenkur túlkur
við hendina. Eins og að líkum
iætur, fær ameríska lögreglan
mörg mál til meðferðar, bæði
sem snertir hermennina-eina og
hermenn og Íslendínga í sam-
einingu, Herlögreglan fer um
bæinn og hefir gætur á her-
niönnum. Tekur þá fasta, ef
þeir eru druknir. Hún kemur á
slysstaði, & umferðaslys hefir
borið að höndum, þar sem her-
menn eiga hlut að máli. Að sjálf
sögðu hefir herlögreglan ekkert
með þau mál að gera, þar sem
íslendingar eru viðriðnir.
Sjerstök rannsóknar-
lögregla.
Ameríska herlögreglan hefir
sjerstaka rannsóknarlögreglu,
sem hefir það starf, að rannsaka
kærur, sem koma á hermenn.
Er rannsóknarlögreglan vel út-
búin að tækjum. Hefir eigin
ljósmyndadeild og rannsóknar-
stofu, en hermenn þeir, sem
í rannsóknarlögreglunni eru,
hafa fengið mentun, sem rann-
sóknarlögreglumenn,
Þegar hermenn ætia að
fckemta sjer.
Þegar hermennirnir hafa feng
ið greitt kaup sitt, vilja sumir
þeirra fara út að skemta sjer.
Lenda þeir þá oft í ýmsum
brosum við íslendinga. Oftast
er það svo, að þeir fara til leyni
vínsala, eða bifreiðastjóra og
biðja þá að útvega sjer ein-
hverja skemtun, áfengi og kven
fólk. Sumir bílstjórar virðast
bókstaflega hafa gert sjer það
að atvinnu að skemta hermönn
um. Þeir koma þeim í kynni við
kvenfólk og útvega þeim vín
fyrir ærna fje. Setjast síðan
ineð hermönnunum að drykkju.
Vill nú oft lenda í stappi, er
hermaður telur að bílstjórinn
<jg kvenmaðurinn standi ekki
við sinn hluta af fyrirfram-
gerðu samkomulagi. Bílstj órinn
og. kvenmaðurinn vitna svo
bæði gegn hermanninum þegar
til kemur, ef alt hefir farið í
Viál og málið Ient hjá lögregl-
itnni.
Oftast sömu íslending-
ingarnir, sem eiga í
erjum við setuliðsmenn
Áfcngisflaska á 225 krónur.
Ameríski lögreglustjórinn
sýndi blaðamönnunum nokkrar
vínflöskur, sem hermenn höfðu
keypt af leynivínsölum og bíl-
stjórum. Kendi þar ýmsra
drykkja og allar voru flösk-
urnar merktar Áfengisverslun
ríkisins. Bílstjórar taka venjul.
175—225 krónur fyrir áféngis-
flöskuna, en dæmi eru til að
hermenn hafi greitt 300—400
krónur fyrir eina flösku af á-
fengi.
Stundum koma bílstjórar og
krefjast greiðslu af herlögregl-
unni fyir bílleigu, sem þeir segj
ast eiga inni hjá hermönnum.
Einn bílstjóri kom með 225
króna reikning og játaði hrein-
skilningslega, að 175 krónur
væru fyrir áfengisflösku, sem
hann hefði selt hermanninum.
Herlögreglan hellir niður öllu
áfengi, sem tekið er af hermönn
um, nema af flöskum, sem ekki
hafa verið opnaðar. Þær ganga
til- herspítalanna.
Vatn og edik ,sem áfengi.
Fyrir nokkru kom það fyrir,
að hermaður keypti flösku, sem
hann hjelt að væri áfengi, af
íslending, fyrir 225 krónur.
Þegar hermaðurinn ætlaði að
fara að gæða sjer á innihaldinu,
kom í Ijós, að blávatn var á
flöskunni. Hann hugsaði með
sjer, að ekki skyldi hann láta
fara svona með sig. Hann seldi
öðrum íslending flöskuna fyrir
sama verð og hann hafði keypt
hana á, íslendingurinn, sem
keypti, kom síðan til herlögregl
unnar og kærði yfir svikum
hermannsins!
Annar hermaður keypti
flösku af íslendingi. Á þeirri
var edik.
Samvinna hersins við bíl-
stöðvarnar.
Herstjórnin hefir leyft bif-
reiðarstöðvunum, að þær megi
heimta nafn og númer her-
manns, sem vili leigja hjá þeim
bíl. Með því móti er ávalt hægt
að hafa upp á hermanni, sem
ákærður er fyrir að hafa gert
eitthvað á hluta bíLstjóra, sem
hann hefir leigt bíl af. Ennfrem
ur hefir bifreiðai-stöðvunum
verið sagt, að þær eigi að krefj-
ast bílleigunnar fyrirfram af
hermönnum.
Þessar reglur eru misjafnlega
haldnar. Oft koma kærur frá
íslenskum bílstjórum, sem segj
ast hafa ekið hermanni „í brún-
um fötum‘\ meðalmanni á
hæð og dökkliærðum, Herlög-
reglan á oft erfitt með að finna
menn eftir slíkri lýsingu, því
hún getur átt við hundruð
þeirra.
Misjafnlega ábyggilegar
kærur.
— Það er skylda okkar, sagði
lögreglustjórinn, að rannsaka
þær kærur, sem okkur berast,
En oft eru þær misjafnlega á-
byggilegar. S. 1. þriðjudag
kærði bílstjóri yfir því að her-
menn hefðu ráðist á sig og bar-
ið sig. Við rannsókn kom í ljós
að þetta var ekki rjett. En þessi
sami bílstjóri hafði látið her-
mennina greiða 150 krónur fyr-
ir að aka þeim upp 1 Mosfells-
sveit.
I vetur kærði maður yfir því
að hermenn hefðu ráðist á sig
á götunni. Þeir hefðu komið út
úr bíl, ráðist að sjer og slegið
sig niður í götuna. Farið síðan
upp í bíl sinn aftur og horfið
á braut. Þetta fanst okkur í
frekara lagi ósennileg saga,
segir lögreglustjórinn, en við
rannsökuðum hana og það kom
í ljós, að maðurinn hafði sagt
satt. Mennirnir fengu sinn dóm
fyrir fólskuverkið.
Það var engion afsökun fyrir
hermennina að maðurinn
sem þeir rjeðust á, hafði nokkr-
um dögum áður okrað á þeim
illilega í bílleigu.
Ekki koma öll kurl
til grafar.
Eina sögu sagði lögreglustjór-
inn blaðamönnum, sem hann
sagðist vita, að væri sönn, en
sem ekki hefir þó verið kærð.
Hermaður nokkur kom til
bæjarins og hafði með sjer
2700 krónur í peningum. Þegar
hann kom heim aftur, var hann
búinn að eyða hverjum einasta
eyri. Við vitum hvaða kvenfólki
hermaðurinn var með og við
vitum, hvernig peningarnir
hurfu. En hermaðurinn vill ékki
kæra þetta. Segist hafa skemt
sjer vel. Og þá er það ekki í
okkar verkahring að skipta
okkur frekar af málinu.
Vandamál.
Vandamálin eru mörg, sagði
Glaze major, sem við eigum við
að stríða. Okkur er ljúft að
hjálpa íslendingum, sem eru
órjettir beittir af hermönnum.
Eiginlega öllum, nema þegar
bílstjórar koma með óeðlilega
háa reikninga, sem við vitum,
að eru fyrir áfengi, en ekki
akstur. En ef reikningarnír eru
sanngjarnir og hafa við rök að
styðjast og ef viðkomandi her-
maður viðurkennir að hafa ekið
með íslenskum bilstjóra, án
þess að borga, þá hjálpum við (
íslendingum til að ná pening-
um sínum.
En stundum er erfitt að átta
sig á kröfum og kærum manna.
Það bar t. d. við hjer á dög-
unum, að ungur maður kærði
yfii- því, að hermaður hefði
hótað honum með byssu og stol
ið af honum bíl, sem hann síð-
Framhald á 8. síðu.
Miðnæturskemtun
Aifreðs Andrjessonar
ALFREÐ ANÐRJESSON,
hinn ágæti og afarvinsæli
gamanleikari okkar, li.jelt síð-
astliðinn mánudag miðnætur-
skemtun í Gámla Bíó, fyrir
troðfullu húsi og við fádæma
fögnuð áhorfenda eða öllu
héldur „hlustenda“. Ilonum til
aðstoðar voru þeir listamenn-
irnir líaraldur A. Sigurðsson
leikari og Sigfús Ualldórssoni
tónskáld og píanoleikari.
Skemtiskráin var fjölbreytt og
skemtileg, gamanvísnasöngur
og „útvarpskvöld með sam-
feldri dagskrá“, eins og.
„þulurinn“ (Ilar. Á. Sig.)
orðaði það.
Ilófst skemtunin mcð gam-
anvísum, seni Alfreð söng með
undirloik Sigfúsar Halldórs-
sonar, er samið hafði við þær
lög. Var söngur Alfreðs fjör-
mikill og glettnin ljett og
hressandi, og lögin snot-
ur fjellu vel við efnið. — Þá
hófst ,,útvarpskvöldið“ með
því að Haraldur, — þulur A..
A.-útvarpsins, settist við hljóð
nemann og hóstaði í hann
nokkrutn sinnum, eins.og vera
bar,og las svo tilkynning-
ar og frjettir. Ivendi þar
margra' grasa og rar víða
komið við. Fauk þar margur
„brandarinn“, enda klöppuðu
,,hlustendur“ þulnum óspart
lof í lófii. Þá hjelt Alfreð
ræðu, alveg sjerstaklega
gáfulega, í anda þeirra,
sem alt vita, — en því næst
annaðist hann dagskrárliðinn
„Spurningar og svör um ís-
lenskt mál“, sem að vísu hafðij
fengið nýjan titil og „íslensk-
ari“. Tókst þessi liður með á-
gætufti og þótti orka tvímæl-
is, hvor snjallari væri á þessu
sviði, haun eða Björn okkar
Sigfússon, enda var það ang-
.ljóst að Alfreð hafði tekið
hann sjer mjög til fyrirmynd-
ar. Þá kvað listamaðurinn
rímur, senx sjálfsagt þykir að
prýða með gott útvarpskvöld,
•— og yar sá kveðskapur al-
veg jafn leiðinlegur og hver
annar rímnakveðskapur og“
fór vel á því. Er þessum lið.
„dagskrárinnar lauk, liófst?
„útvarpssagan“, og var það
aðalviðburður kvöldsins.
Flutti Alfreð hana af .frábærri
snild, í stíl Helga Hjörvars.
enda hjeldu sumir að Hclgl
væri þar l.jóslifandi kominni
með Bör sinn Börsson. Var
fögnuður áhorfenda og „hlust-
enda“ svo mikill að húsið
l.jek á reiðisk.jálfi, og var það
ekki að furða. En- — „ekkl
meira tim það“, eins og B.jörn;
Sigfússon segir, — því sjónj
er sögu ríkari, og má enginn,
sem gaman hefir af kírnni og
góðlátri glettni, láta undir
höfuð legg.jast, að sjá þetta
einstæða ,.nútner“. Kvöldinu
lauk rneð því, að Alfreð söngi
aftur nokkrar gamanvísur, —
en þá kom fyrir óhapp, sem
allir útvarpshlustendur kann-
ast við. Kont það þó ekki að
verulegri sök, því að Ilarald-
ur kom óðar til skjalailna og
leysti vandann — en hvérnig-
Itann gerði það, fá þeir einir
að vita, sem sækja ittvarps-
kvöld þeirra fjelaga, sem;
sjálfsagt verða mörg.
Skemtun þessi var öll hiii
ágætasta og væri það éreið-
anlega góður fengnr skemt*
analífi bæjarins, ef oftar værl
á boðstólnum eitthvað þessti
líkt.
Sigmrður Grímsson.
Páskaferðir ijalla-
manna
FJALLAMENN hafa fyrir-
hugað tvær fjallaferðir um
páskana. — Önnur ferðin verð-
ur farin á Langjökul, og hefir
sá flokkurinn, sem þangað fer,
aðsetur í skála Ferðafjelagsina
við Hagavatn. Sá hópur er þeg-
ar ákveðinn og komast ekkl
fleiri 1 hann. Fararstjóri er þar
Sigrún Gísladóttir.
Hinn hópurinn fer á Fimm-
vörðuháls og hefir aðsetur í
skála fjelagsins þar. Er ekki
enn ákveðið, hver verður far-
arstjóri hans. — Ágætis skíoa-
færi er á báðum stöðunum.
Svíar hafa
nóg kol
Stokkhólmi: — Aftonbladet
segir frá því, að vegna þess að
innflutningur á kolum og
koksi frá Þýskalandi til Sví-
þjóðar hafi verið tiltölulega
hagstæður að undanförnu, og
hægt hafi verið að fá auka-
farma frá Stettin, Danzig og
Gotenhafen, hafi ástandiö í
eldsneytismálum Svía batnað
mikið á síðara helming fyrra
árs, svo talsverðar birgðir sjeu
nú af kolum og koksi í land-
inu, og iðnaðurinn hafi nóg kol
um langan tíma.
— Rússland
Framh, af bla. 1.
og án þess að til kasta hefði
komið við óvinina, en í næstu
setningu er þýsku hermönnun-
um hælt fyrir vasklega fram-
komu á þessum sömu slóðum í
bardögum við Rússa.
í rússnesku herstjórnanil-
kyningunni segir, að Rússar
hafi sótt vestur yfir suður Bug
og hertekið um 60 staði, þar á
meðal borgina Varavarovka.
Stjórnlaust undanhald
Þjóðverja.
Frjettaritari Reuters í Rúss-
landi segir, að víða sje undan-
hald Þjóðverja stjórnlaust me5
öllu á suðurvígstöðvum Rúss-
lands. Þeir reyni að koma sjer
undan yfir árnar Dnjester og
Pruth á ílekum, en hundruð
herfarartækja bíði á bökkum
fljótanna. Stormavik-flugvjelar
Rússar halda uppi stöðugum á-
rásum á flýjandi hersveitir
Þjóðverja. Leita uppi einangr-
a3a flokka og eyða þeim.