Morgunblaðið - 13.07.1944, Blaðsíða 10

10
&IORGUNBLAÐIÐ
Fimtudagur 13. júlí 194-1
i
LARRY DERFORD
1Á/ Somenet lílíjaaqliam:
í leit að
lífshamingju
— 42. dagur —
„Jeg hefi verk að vinna. Jeg
er búinn að viða að mjer miklu
efni og jeg ætla mjer að skrifa
bók“.
„Um hvað?“
„Það sjerðu, þegar hún kem-
v.r út“, sagði hann brosandi.
„Ef þú vilt senda mjer hand-
ritið, þegar þú ert búinn, þá
hugsa jeg, að jeg geti fengið
einhvern til að gefa bókina út“.
„Hafðu engar áhyggjur út af
því. Jeg hefi samið um það við
nokkra ameríska vini mína,
sem eiga litla prentsmiðju í
París, að þeir gæfu bókina út“.
„En þú getur ekki búist við,
að bók, sem er gefin út á þann
hátt, seldist nokkuð, og það
verða engir ritdómar skrifaðir
um hana“.
„Mjer er sama þótt ekkert
sje skrifað um hana, og jeg býst
ekki við, að hún seljist. Jeg
ætla aðeins að láta gefa út
nógu mörg eintök til þess, að
jeg geti sent bókina vinum mín
um í Indlandi og þeim fáu
kunningjum, sem jeg á í Frakk
landi, ef þeir kærðu sig um að
fá hana. Annars skiptir það
ekki svo miklu máli. Jeg skrifa
bókina aðeins til þess að nota
efnið, sem jeg hefi aflað mjer.
Og jeg gef hana út, af því að
jeg held, að jeg viti ekki vel
hvernig bókin er, fyrr en jeg
sje hana prentaða“.
„ Jeg skil, hver tilgangur
þinn er“.
' Jeg var orðinn stirður á því
að sitja kyrr svona lengi, og við
gengum út úr veitingahúsinu.
Það var gott að anda að sjer
hreinu lofti. Jeg náði í bíl.
„Á jeg að aka þjer eitthvað?“
spurði jeg.
„Nei. Jeg ætla að ganga nið-
ur að Signu og fá mjer báð. Svo
þarf jeg að vinna dálítið á bóka
safninu".
Við kvöddumst með handa-
bandi, og jeg horfði á hann
skálma yfir götuna. Jeg steig
inn í bílinn og hjelt til gisti-
húss míns.
„Jeg er þokkalegur eldri mað-
ur að koma svona seint heim“,
sagði jeg hneykslaður við
nöktu konuna (í glerhylkinu),
sem legið hafði ofan á klukk-
unni síðan 1813 í mjög óþægi-
legri stellingu, myndi jeg
segja.
En hún starði áfram út í blá-
inn, og hið eina, sem klukkan
sagði, var tikk-takk. Jeg fjekk
mjer heitt bað og lá í vatninu,
þangað til það var orðið volgt.
Þá þurkaði jeg mjer, tók með
mjer upp í rúm tímarit og las,
þangað til jeg sofnaði.
VIII. Kafli.
I apríl, sex mánuðum síðar,
var jeg önnum kafinn við
skriftir uppi á þaki á húsinu
mínu á Riviera. Þá kom til mín
þjónn og sagði, að lögregluþjón
ar frá St. Jean, þorpi þar í
grendinni, vildu tala við mig.
Mjer gramdist, að jeg skyldi
vera truflaður, og gat ekki
hugsað mjer, hvað þeir vildu.
Samviska mín var góð, og jeg
var búinn að leggja fram
fje til góðgerðastarfsemi þarna
á staðnum.
Mjer fanst líklegra, að ein-
hver þjóna minna hefði gert
eitthvað af sjer. En þar sem jeg
hafði komið mjer vel við lög-
regluþjónana, því að jeg Ijet þá
aldrei fara út úr húsinu, fyrr
en þeir höfðu fengið glas af
víni, þá bjóst jeg ekki við, 'að
þeir færu að gera mikið veður
út af einhverju, sem líklega var
smámunir einir. En lögréglu-
mennirnir, sem voru tveir,
voru komnir í öðrum erinda-
gjörðum.
Þegar við höfðum heilsast,
þá tók sá eldri skrifblokk upp
úr vasa sínum. Hann var yfir-
lögregluþjónn, og hafði eitt það
tignarlegasta yfirskegg, sem jeg
hefi nokkurn tima sjeð. Hanrj
fletti blöðunum með óhreinum
þumalfingrinum.
„Kannist þjer við nafnið
Sophie MacDurfrane?“ spurði
hann.
„Já, jeg þekki kvenmann með
því nafni“, svaraði jeg með
varúð.
„Við áttum rjett áðan símtal
við lögreglustöðina í Toulon, og
iögreglustjórinn biður yður að
koma tafarlaust á stöðina".
„Hversvegna?" spurði jeg.
„Jeg þekki frú Mac Durfrane
aðeins lítið eitt“.
Mjer datt í hug að hún hefði
gert eitthvað af sjer, sennilega
eitthvað í sambandi við opium,
en jeg gat ekki skilið, hvers
vegna verið var að ná í mig.
„Það kemur mjer ekki við.
Mjer er sagt, að hún hafi ekki
líómið heim í fimm daga og að
lík, sennilega hennar, hafi ver-
ið slætt upp úr höfninni. Þeir
vilja vita, hvort þjer þekkið
það“.
Mig hrylti við. Samt kom
þetta mjer ekki svo mjög á ó-
vart. Það var svo sem sennilegt,
að líferni hennar myndi gera
hana svo niðurdregna, að hún
fyrirfæri sjer.
„Það er ábyggilega hægt að
þekkja hana á fötunum og skjöl
um hennar“.
„Hún fanst alsnakin og skor-
in á háls“.
„Hamingjan góða“. Það fór
hrollur um mig. Jeg hugsaði
mig um andartak. En jeg vissi,
að lögreglan myndi geta neytt
mig til að fara, og mjer fanst
skynsamlegast að gera það með
góðu. „Gott og vel. Jeg fer með
fyrstu lest“.
Jeg leit á töfluna yfir burt-
farartíma lestanna, og sá, að
jeg myndi geta verið kominn til
Toulon milli fimm og sex. Yfir-
lögregluþjónninn sagðist skyldi
síma til lögreglustjórans og
segja honum frá þessu og bað
mig að fara beint á lögreglu-
stöðina, þegar jeg kæmi til
Toulon. Jeg vann ekki meira
þennan morguninn. Þar sem
jeg vissi, að jeg myndi þurfa að
vera um nóttina, ljet jeg það
nauðsynlegasta níður í ferða-
tösku og ók til stöðvarinnar að
afloknum hádegisverði.
★
Þegar jeg kom á lögreglu-
stöðina í Toulon, var mjer
strax vísað inn til lögreglustjór
ans. Hann leit á mig tortrygnis
legu augnaráði, ef til vill af
gömlum vana. En þegar hann
sá borða heiðursfylkingarinnar,
sem jeg var svo forsjáll að festa
í hnappagatið, bauð hann mjer
sæti og fór að biðjast afsökunar
á því, að hann skyldi hafa orð-
ið að ónáða jafn göfuga per-
sónu og mig. Jeg svaraði hon-
um í sama tón, fullvissaði hann
um, að mjer væri að engu meiri
ánægja en því, að geta orðið
honum að liði. Hann leit á skjöl
sem lágu fyrir framan hann á
borðinu og sagði:
„Þetta er óhugnanlegt mál.
Það lítur út fyrir, að frú
MacDurfrane hafi haft mjög
slæmt orð á sjer. Hvernig gat
það verið, að jafn aldraður og
virðulegur maður og þjer skyld
uð kynnast henni?“
Mig langaði til að segja, að
honum kæmi það ekkert við.
En af lestri fjölda leynilögreglu
sagna hafði jeg lært að það
borgar sig að vera kurteis við
lögregluna.
„Jeg þekti hana mjög lítið.
Jeg hitti hana fyrst, þegar hún
var ung stúlka í Chicago, og.
litlu síðar giftist hún þar manni
í góðri stöðu. Jeg hitti hana aft
ur x París fyrir nokkrum árum
fyrir tilstilli vina hennar og
minna“.
Jeg hafði verið að hugsa um
það, hversvegna í ósköpunum
hann skyldi hafa sett mig í
samband við Sophie, en nú náði
hann í bók.
„Þessi bók fanst í herberginu
hennar. Ef þjer viljið gera svo
vel að líta á áletrunina, þá mun
uð þjer sjá, að hún gefur varla
til kynna, að kunningsskapur
ykkar hafi verið svo lítill sem
þjer viljið vera láta“.
★
Þetta var þýðing á bókinni
minni, sem hún hafði sjeð í búð
arglugga og beðið mig að rita
á. Á bókina hafði jeg ritað:
„Mignonne, allons voir si la
rose“, því að það var hið fyrsta
sem mjer kom í hug. Undir
hafði jeg skrifað nafn mitt.
„Herra lögreglustjóri, þetta
er fyrsta ljóðlínan í frægu
kvæði eftir Ronsard, sem jeg
er viss um að þjer, jafn ment-
aður maður, kannist við. Jeg
skrifaði þessa ljóðlínu, af því
að jeg þóttist viss um, að hún
kynni kvæðið og myndi minn-
ast framhaldsins, sem kynni
að minna hana á, að líferni
hennar væri ekki sem heiðar-
legast, vægast sagt“.
„Að sjálfsögðu hefi jeg lesið
verk Ronsards, er jeg var í
skóla, en jég verð að játa, að
jeg mundi ekki eftir þessari
ljóðlínu“.
Jeg hafði yfir fyrsta erindið.
„Hún var auðsjáanlega tals-
vert mentuð. Við fundum í her-
bergi hennar mai’gar leynilög-
reglusögur og tvær eða þrjár
ljóðabækur. Þær voru eftir
Baudelaire, Rimbaud og
einhver enskt skáld, Eliot. Er
hann þektur?“
Valemon konungur hvítabjörn
Æfintýri eftir P. Chr. Asbjörnsen.
6.
„Hvað gengur hjer á?“ spurði konungsdóttir.
„O, það er nú galdrakerling, sem hjerna býr, hún hefir
töfrað og lagt á Valemon konung Hvítabjörn, og eftir
þrjá daga á brúðkaup þeirra að standa. Konungsdóttir
spurði, hvort hún gæti ekki fengið að tala við hana. Nei,
það var nú alveg ógjörningur. Þá settist konungsdóttir
fyrir utan gluggann og fór að klippa með gullskærunum,
svo það rigndi niður flaueli og silki, eins og skæðadrífu.
Þegar galdrakerlingin sá það, vildi hún kaupa skærin,
„því það er alveg sama hvernig skraddararnir mínir strita
og vefararnir vefa, aldrei fæ jeg nóg af skrautklæðum“,
sagði hún, „og marga hefi jeg að klæða“.
Konungsdóttir sagði, að skærin væru ekki föl fyrir
peninga, en fá skyldi hún skærin, ef hún fengi að sofa
hjá kærastanum í nótt. Já, það skyldi hún fá, sagði norn-
in, en sjálf yrði hún þó að svæfa hann og vekja hann.
Og þegar hann hafði lagt sig til svefns, galdraði hún þegar
á Valemon konung svo fastan svefn, að konungsdóttir
gat ekki vakið hann, hvernig sem hún hrópaði og kallaði.
Daginn eftir sat konungsdóttir aftur fyrir utan glugg-
ann, og var nú að hella úr flöskunni góðu. Flóði úr henni
bæði mjöður og vín, mjólk og rjómi, og aldrei varð flask-
an tóm. Þetta sá nú nornin og vildi endilega kaupa flösk-
una, „því bruggararnir mínir hafa ekki neitt' við að
brugga, hvernig sem þeir hamast. Jeg hefi líka svo mikið
af fólki í fæði“, sagði hún. — En konungsdóttir sagði að
hún skyldi fá flöskuna, ef hún fengi að sofa hjá kærastan-
um nornarinnar um nóttina, en nú mátti hún ekki svæfa
hann. Kerling gekk glottandi að þessu samt, og þótt hún
væri hvergi nærri, galdraði hún Valemon samt í svo
þungan svefn, að hann vaknaði ekki, fyrr en langt var
liðið á dag.
En þá nóttina var iðnaðarmaður nokkur að vinnu sinni
í herberginu næsta við. Hann heyrði konungsdóttur gráta
og hrópa þar inni og komst að því, hvernig í þessu öllu
lá og daginn eftir sagði hann við Valemon konung, að
kærastah hans hlyti að vera komin. ,
Þenna dag gekk alt eins og hina fyrri. Nú breyddi kon-
ungsdóttir úr dúknum og sagði: „Komdu nú með ágæta
rjetti, dúkurinn góði“. Og um leið var kominn á dúkinn
nægur matur handa hundruðum manna, en konungsdótt-
ir mataðist ein. Þegar galdranornin sá dúkinn, vildÞhún
endilega kaupa hann, „því hvernig sem þeir hamast við
að baka og steikja hjerna, þá verður þó maturinn aldrei
nógur“. *
Húsbóndinn: — Heyrðu,
Stína, hvað höfum við til mat-
ar í dag?
Stína: — Það get jeg ekki
sagt um ennþá. Ef frúin skift-
ir sjer ekki neitt af matnurn.
þá verður það súpa.
\
★
Betlari: — Jeg er höfundur
bókarinnar „Tólf aðferðir til
þess að verða miljónamæring-
ur“.
— Hversvegna betlið þjer
þá?
— Jú, það er ein aðferðin af
tólf.
★
Það var síðla kvölds að ung
stúlka fjekk leigubifreið til
þpss að aka sjer heim. Þegar
bíllinn var kominn af stað, fór
hún að gá í handtösku sína, og
sá þá sjer til mikillar skelfing-
ar, að hún átti ekki nóg til þess
að borga bílinn. Hún kallaði til
bílstjórans og bað hann um að
hleypa sjer út um leið og hún
skýrði honum frá ástæðunni.
„Heyrið, ungfrú“, sagði bíl-
stjórinn, „peningar eru ekki
það eina sem til er. Það finst
ennþá, það sem kallað er ridd-
aramenska. Verið þjer bara
kyrrar".
★
Einn vinur Ding’s, skopteikn
arans fræga, sagði eitt sinn við
hann:
,,Þú hlýtur að fá mikið lof og
hrós úr öllum áttum“.
„Als ekki meira en jeg þarfn
ast“, svaraði Ding.
★
— Hvar hefir þú fengið þessa
fallegu regnhlíf?
— Það er gjöf frá systur.
— Jeg hjelt að þú ættir enga
systur.
— Nei, en það stendur á hand
fanginu.
★
Húsráðandinn: — Jeg hefi;
drepið fimm flugur í dag. Tvær
kvenkyns og þrjár karlkyns.
Konan: — Hvernig veistu
það?
—■ Það var svo sem auðsjeð,
þrjár sátu á ölflöskunni og tvær
á speglinum.