Morgunblaðið - 06.08.1944, Blaðsíða 6
6
toORGUNBLAÐlÐ
Sunnudagur 6. ágúst 1944.
^mqonui
eítir°
ANYA SETON
16. dagur
Þegar hún beygði sig niður
til þess að finna ilm þess betur,
fann hann daufa ilmvatnslykt
leggja úr gullnu hári hennar.
Hann lyfti upp hendinni, en
Ijet hana síðan falla aftur.
„Orchidiurnar þrífast vel
hjer. Eigum við að setjast nið-
ur hjer andartak, þangað til
frú Van Ryn kemur?“
Henni kom í hug, að nú hefði
hún loks tækifæri til þess að
spyrja hann um Zéliu. Hún
hafði ekki sjeð gömlu konuna
síðan kvöldið góða, en hún var
forvitin.
Þegar hún loks kom sjer að
því, að stynja upp spurningu
sinni, snjeri Nikulás sjer snöggt
að henni. „Hefirðu sjeð Zeliu?
Hvar?“
Hún sagði honum í stuttu
máli frá því, hvað þeim hefði
farið á milli.
„Hræddi hún þig?“ spurði
Nikulás og hleypti brúnum.
,,Já, dálítið — en jeg veit ekki
hvers vegna. Hún var að tala
um, að einhver myndi hlægja,
og Rauða herbergið og mjer
fylgdi-----ógæfa. Jeg veit, að
þetta er alt vitleysa“, flytti
hún sjer að bæta við, og vonaði
að hann myndi ekki hlæja að
sjer.
En hann hló ekki. Það var ó-
ánægjusvipur á andliti hans.
„Mjer hefir aldrei dottið í
hug, að hún myndi áræða að
fara upp á loft. Jeg skal tala
við hana“.
„En hver er hún?“ spurði
Miranda þrákeldnislega, þótt
hún sæi, að Nikulás vildi helst
ekkert um þetta ræða.
Hann stóð á fætur. „Gamla
nornin hlýtur að vera orðin ní-
ræð. Það er tími til kominn, að
hún fari að deyja og hinar
heimskulegu sögur hennar með
henni“.
Miranda varð undrandi, þeg-
ar hún heyrði ofsann í rödd
hans, en þegar hann hjelt aft-
ur áfram, var hann rólegri.
„Langafi minn, Pieter Van Ryn
giftist gleðikonu frá New Orle
ans, árið 1752. Hún hjet Azilde
María de la Courbet. Hann kom
með hana hingað til Dragon-
wyck, og hún hafði með sjer
I ambátt sína, Titine. Zélia er
jdóttir Titine, og er af Mohikön-
um komin. Hún hefir átt heima
hjer á Dragonwyck alla sína
ævi“.
„Hún talar svo undarlega“,
áræddi Miranda að segja eftir
andartak, þar eð henni fannst
svar Nikulásar ófullnægjandi.
„Hún talar með framburði
Kreóla, sem jeg hygg að hún
hafi lært af móður sinni“.
„Jeg átti ekki við það, held-
ur það sem hún segir. Nú man
jeg, að það var Azilde, sem hún
sagði, að myndi hlægja".
Nikulás yppti öxlum. „Það
er til einhver hlægileg munn-
mælasaga, sem Zélia hefir hald
ið við. Azide var ekki ham-
ingjusöm hjer. Eftir að sonur
hennar fæddist —“, hjer hikaði
hann andartak. „Hún dó, og
það er allur grundvöllurinn
undir heimskulegri sögu um
drauga og bölvun, sem Zélia
gamla hefir skáldað. — Eigum
við nú ekki að tala um eitt-
hvað skemtilegra? Hefirðu les-
ið ritgerðir Addison, sem jeg
var að tala um við þig?“
„Ekki ennþá“, svaraði hún
og leit hálf sneyjpulega á Niku-
lás. „Jeg er enn’að lesa „Ivan-
hoe“. Það er stórkostleg saga<
Nikulás frændi“.
„Þú ert alltof rómantísk,
barnið gott, og má jeg benda
þjer á, að tunga vor á mörg
■ lýsingarorð, sem eru fallegri en
orðið „stórkostlegur“, sem þjer
virðist þykja mjög vænt um?“
' Miranda feldroðnaði, eins og
alltaf, þegar hann leiðrjetti
hana, en fann sjer til mikillar
gleði, að í þetta sinn var engin
aðfinnsla í rödd hans, heldur
miklu fremur ertni, og það var
hlýja í bláu augunum hans,
þegar hann horfði á hana.
„Kvöldverðurinn er tilbúinn,
Nikulás“. Jóhanna stóð í dyr-
unum á sólbyrginu, másandi
og blásandi af að hafa leita
að þeim.
„Mjer þykir mjög leitt, að
hafa látíð þig bíða, ástin mín“,
flýtti Nikulás sjer að segja, og
í rödd hans var ekkert hægt að
greina annað en kurteislega af-
sökun. „Við Miranda vorum að
ræða um bókmentir. Nýi kjóll-
inn hennar fer henni vel, finnst
þjer það ekki? Madame Du-
clos hefir tekist upp þarna“.
Jóhanna sneri sjer við, og
horfði á stúlkuna í græna silki-
kjólnum. Síðan leit hún aftur
á Nikulás. „Jú, kjóllinn fer
henni vel“.
Fyrstu vikurnar, sem Mir-
anda dvaldi á Dragonwyck,
komu þangað mjög fáir gestir.
En nú átti að vera mikið um
dýrðir þar fjórða júlí, veisla og
dansleikur um kvöldið og síðan
útiskemtun daginn eftir. Marg-
ir gestir áttu að koma, og at-
hugaði Miranda nöfn þeirra
með miklum áhuga, sjerstak-
lega nöfn heiðursgestanna, sem
voru ósvikinn franskur greifi
og greifafrú. Nafn þeirra var
de Greniers.
Þótt í mörgu væri að snú-
ast dagana áður en veislan átti
að vera, fór allt fram með röð
og reglu. Það var Nikulás, sem
var driffjöðrin í öllum undir-
búningnum.
Síðari hluta*dags,þriðja júlí,
nam áætlunarbáturinn staðar
við Dragonwyck og de Grenier
hjónin gengu á land. Miranda
varð fyrir miklum vonbrigð-
um, þegar hún sá þau. Fransk-
ur aðalsmaður, nýkomínn frá
hirð Filippusar, átti að hennar
hyggju að vera hár og grann-
vaxinn og drambsamur, eins
og Nikulás. Og greifafrúin —
hjerna hafði Miranda látið í-
myndunaraflið hlaupa algjör-
lega með sig í gönur, og ímynd-
að sjer vesalings greifafrúna
með hvíta hárkollu, í krinolin-
kjól, og andlit hennar fagurt
með sárum sorgarsvip. Hug-
mynd þessa bygði hún að ein-
hverju leyti á mynd, sem hún
hafði einhverntíma sjeð af
Maríu Anthoinette.
— Og raunveruleikinn varð
henni því mikið áfall. Greifinn
var stuttur og digur og nauða-
sköllóttur. Hann var lægri en
Miranda. Á kringlóttu andliti
hans var stöðugur ánægjusvip-
ur. Hann leit á lífið sem
skemtilega hringsjá, og hann
naut þess í ríkum mæli. Hann
talaði góða ensku, þar eð hann
hafði dvalið fimm ár í Lundún-
um og hann var orðheppinn,
og að því er Miröndu fannst,
furðulega hreinskilinn. Hefði
hann ekki verið greifi, hefði
hún litið á hreinskilni hans
sem hneykslanlegan dónaskap.
„Sjáið þið til“, sagði litli
Frakkinn, þegar þau sátu að
kvöldverði, „mes chers amis,
kæru vinir mínir, jeg er enginn
aðalsmaður de l’ancien régime.
Við erum öll jafningjar. Okkar
gamli, góði Lúðvík — Filippus
verðlaunaði fjölskyldu mína
fyrir eitthvert smáræði, sem
hún innti af hendi. Eini skyld-
leiki okkar við Bourbonnana
er máske í gegnum litla, snotra
mjaltakonu, sem hreif auga
Lúðvíks gamla, einn fagran
sumardag. Og hún hreif meira
en auga hans — parbleu!“ Og
greifinn skríkti af kátínu.
Miranda leit niður á disk
sinn. Auðvitað gat greifinn
ekki átt við — en hvað átti
hann eiginlega við?
Greifafrúin var lítil, feitlag-
in kona í svörtum kjól, sem
ekki skyldi orð í ensku og hlust
,aði á mann sinn með umburð-
arlyndu -brosi.
„Þjer eigið glæsilegt heimili,
mon cher!“, sagði greifinn við
Nikulás. „Hjer er munaður,
sem maður á ekki von á að
rekast á í svona ungu landi, og
maturinn yðar frú —“. Nú leit
hann á Jóhönnu, og með slægð-
arlegum, litlum augunum at-
hugaði hann þennan fyrirferð-
armikla kvenmann. „Maturinn
yðar frá“, hjelt hann áfram og
kyssti á fingur sjer „er dásam-
legur“.
Jóhanna lagði frá sjer gaff-
alinn. „Er það satt, greifi, að í
landi yðar borði menn fætur af
froskum og snígla?“ spurði
hún, alvarleg á svip, og þegar
greifinn kinkaði kolli, sagði
hún: „Það er undarlegt“.
„Það er ekkert undarlegra,
yndið mitt“, sagði Nikulás, „en
að borða kindaheila eða hrogn,
eins og við gerum“.
Greifinn leit í kringum sig.
Tiens!“ sagði hann við sjálfan
sig. Hjerna er eitthvað skemti-
legt á seiði. Maðurinn er altof
kurteis við konu sína. Það er
niðurbældur ofsi undir rólegu
yfirbragði hans. Greifinn sat nú
andartak þögull og athugaði
þá, sem við borðið sátu, með
miklum áhuga.
I öndvegi sat Nikulás Van
Ryn, sem hann hafði kynst lít-
illega í París fyrir ári síðan. —
Heimboð hans hafði hann þeg-
ið með þökkum, því að það var
gaman að sjá sem flestar hlið-
ar á lífinu, í þessu undarlega
nýja landi. Hann hafði þegar
fengið nóg af New York og því
heimskulega dekri, sem öllum
Konungsdóttirin,
sem ekki gat hlegið
Æfintýri eftir P. Chr. Asbjörnsen.
' 5.
gláptu illilega á smiðinn, af því að hann var að draga dár
að þeim. Svo sagði smiðurinn: „Gaman væri nú að halda
öllum gæsaflokknum föstum“, — hann var sterkur mað-
ur, eins og járnsmiðir eru vanir að vera, og svo tók hann
í fótinn á manninum með tönginni, og maðurinn æpti og
skrækti, en þá sagði Hans: ,,Ef þú vilt vera með, þá
hangdu á!“
Þá varð smiðurinn líka fastur og varð að dragast með,
hvort sem honum var ljúft eða leitt, hann sparkaði og
barðist um. en hann var eins fastur og hann væri í stærsta
skrúfstykkinu í smiðjunni sinni og gat ekki með nokkru
móti losað sig, auminginn!
Við þetta tók nú hersingin heldur að lengjast. og þegar
að höllinni kom, þutu varðhundar upp með góli og gelti,
og konungsdóttur leit út um gluggann, til þess að sjá
hvað á gengi, og um leið og hún kom auga á alla dræsuna,
sem hjekk í gæsinni, fór hún að skellihlægja. En Hans
var ekki ánægður með það. „Býðið bara svolítið, þá skal
hún hlægja betur, sagði hann og lagði leið sína að húsa-
baki með allan samfasta hópinn á eftir gæsinni.
Þegar kom að eldhússdyrunum,. stóðu þær opnar og
eldabuskan var að hræra í grautarpotti, en þegar hún
sá Fífu-Hans og flokkinn allan, þá kom hún þjótandi út
í dyrnar með þvöruna í annari hendinni og stóra sleif
fulla af rjúkandi graut í hinni og hló svo hún skalf og
nötraði öll og vel feit var hún frúin sú, en þegar hún sá
smiðinn, hló hún enn meir. En þegar hlátrinum tók að
linna, fannst henni hún endilega verða að klappa gull-
gæsinni, hún væri svo falleg.
„Fífu-Hans, Fífu-Hans“!, æpti hún og hljóp út og á
eftir halarófunni með grautarsleifina og þvöruna, „má jeg
klappa fallega fuglinum þínum?“
„Láttu hana heldur klappa mjer“, sagði smiðurinn.
,:Já, gerðu það“, sagði Hans.
En þegar eldabuskan heyrði það, reiddist hún og sló
smiðinn með sleifinni, en um leið gerði Hans hana fasta
við halarófuna, og hvernig sem hún reifst og skammaðist,
þá losnaði hún ekki, og þegar komið var aftur fram hjá
glugga konungsdóttur, stóð hún þar og beið, og þegar hún
sá að eldabuskan hafði bætst í hópinn, hló hún svo tárin
„Svo þetta er tengdamóðir
yðar. Hún er eiginlega ekki fög
ur“.
„Nei, það væri synd að segja.
Það er eiginlega ómögulgt að
koma með hana á mannamót —
nema á grímudansleiki.
★
„Þú varst úti með Ásu í gær-
kvöldi. Það hefir víst kostað
eitthvað?“
„5 kr. og 50 aura“.
„Ekki meira?“
„Nei, hún hafði ekki meira
á sjer“.
Tir
„Við læknarnir eigum marga
óvini í þessum heimi“.
„Jeg hjelt að þið ættuð þó
öllu fleiri í öðrum heimi“.
k
Hægara sagt en gert.
„Sjáðu pabbi. Þarna situr
stór maðkafluga uppi undir
loftinu“.
Faðirinn (sokkinn niður í að
lesa Moggann): „Stígðu á hana
s.rákur og dreptu hana“.
★
Drengur kemur inn í búð: —
„Viljið þjer að jeg passi búð-
ina yðar, meðan þjer skjótist
burt?“
„Skjótist burt! Mjer hefir
alls ekki komið til hugar að
skjótast burt“.
„Jú, það verðið þjer nú að
gera, því að konan yðar datt
áðan niður af hafnarbakkan-
um.
I Reykjavík.
Útlendingur: „Mikil skelfileg
kynstur hafið þið af rigningu
í þessum þæ“.
Bæjarbúi: „Já, einkum þegar
þess er gætt, að þetta er raunar
aðeins smábær“.
Móðir (við son sinn): —
„Skammastu þín ekki að gera
henni móður þinni þá sorg, að
koma fullur heim. Hann faðir
þinn sálugi hlýtur að snúa sjer
við í gröf sinni . . . . “
Sonurinn: „Það er ráð við
því, mamma. Jeg skal líka
koma fullur hcim á morgun, og
þá er hann pabbi aftur kominn
á rjettan kjöl.