Morgunblaðið - 09.09.1944, Blaðsíða 4
4
MORGUNBLAÐIÐ
Langardagur 9, sept. 1944
IVIinningarorð um:
ðlai Bergsson
OLAFUR BERGSSON, fyrr-
um bóndi að Skriðufelli í
Gnúpverjahreppi, andaðist h.
29. f. m. að heimili sonar síns,
Jóhanns bónda sama staðar. Og
I dag verður Ólafur fluttur til
tiinstu hvíldar í heimagrafreit,
er hann hafði valið sjer á
Skriðufelli — í svonefndum
Selhöfðum. Er þar eitt hið feg-
tirsta umhverfi og stórbrotn-
asta, er getur að líta.
Ólafur er fæddur að Skriðu-
felli hinn 11. nóv. 1867. Voru
foreldrar hans merkishjónin
Bergur Jónsson bóndi þar, ætt
aður undan Eyjafjöllum, og
feona hans Gróa Þórðardóttir
frá Traðarholti í Flóa. Ólst
Olafur upp hjá foreldrum sín-
tim lengst af á Skriðufelli, á-
samt systkinum sínum þrem-
ur, þeim Elínu, húsfreyju á
Skáldabúðum í Gnúpverjahr.,
JMagnúsi, fyr bónda að Bala í
sömu sveit, en siðar að Kat-
rínarkoti í Garðahreppi, og
Björgu, sem dó á þrítugsaldri.
Framan af búskaparárum
Bergs var bekkurinn þröngt
.setinn á Skriðufelli. Hafði
feann til ábúðar aðeins þriðj-
ung jarðarinnar. Og ekki
lengra en ræktunarmálum var
l*á komið, var sjerstaklega erf-
itt um heyöflun, sem sækja
varð að, að nokkru leyti, um
tnjög langar leiðir og vegleys-
ur. Það varð því hver að duga,
•ungur og eldri, eftir því sem
kraftarnir frekast leyfðu. En
fyrir staka atorku, dugnað og
tragsýni þeirra hjóna beggja
farnaðist þeim ætíð vel.
I þessu umhverfi sleit Ólaf-
ur Bergsson barnsskónum. Það
var hans skólaganga á æsku-
árunum, en sem reyndist hon-
um heilla drjúg og affarasæl
alla æfi. Það sýndi hann í verk
um sínum.
Ólafur byrjaði búskap á
Skriðufelli árið 1893, að látn-
um föður sínum. Tveimur ár-
um síðar giftist hann Mar-
grjeti Magnúsdóttur frá Snjall-
steinshöfða í Landmanna-
Iireppi, ekkju eftir Jóhann
toónda Sæmundsson frá Lækj-
arbotnum í sömu sveit. Eign-
uðust þau hjónin 2 börn, Jó-
hann bónda á Skriðufelli og
Bergnýju, gifta í Reykjavík.En
stjúpbörn Ólafs, börn Margrjet
ar konu hans frá fyrra hjóna-
foandi, voru 4, Katrín, dáin.
Margrjet, húsfi'eyja að Flag-
tojarnarholti, Landmannahr.,
Sæmundur, nýdáinn. fyr bóndi
að Selparti í Flóa, og Sigríð-
ur, dáin.
Árið 1918 misti Ólafur konu
sína. 4 árum síðar brá hann
toúi og afhenti þá jörðina til
ábúðar stjúpsyni sínum, Sæ-
mundi. Var hann þar 2 ár. Tók
!>á Jóhann hálfbróðir hans við
allri jörðinni og hefir búið þar
síðan.
Fyrir nokkrum árum seldu
þeir feðgar Ólafur og Jóhann,
sem þá var orðinn meðeigandi
að Skriðufelli. Skógrækt ríkis- (
ins jarðeign þessa og það fyr-
ir mjög hóflegt verð. Sagði
Olafur mjer, að með þeim hætti
sæi hann verðmætum eignar-
innar best borgið um alla fram
I tíð. Er þetta sagt hjer til að
t sýna fram á það, hve mikla
(trygð hann hefir tengt við
þenna stað.
Ólafur Bergsson var gædd-
ur góðum gáfum, fljótur að
læra, minnugur og frásagnar-
stíll hans slíkur, að af bar.
Hann var því’ á ýmsa lund vel
fallinn til þess að inna af hendi
trúnaðarstörf. En ekkert var
honum fjær skapi en að ti'ana
sjer fram, eins og hann orðaði
það. En tvent var þó, sem hann
tók að sjer af þessu tagi, eða
því skyldu, og var það ann-
arsvegar ,,fjallkóngsstörf“ um
langt árabil, með fjölmörgum
aukaleitum seint og snemma,
og hinsvegar leiðsögn með inn
lendum og útlendum um öræfi
og aðrar óbygðir, á vandrötuð-
um og villugjörnum leiðum,
stundum landsfjórðunga milli.
Ymsar sögur eru til af þessum
fjallaferðum Ólafs, sem bera
vott uib sanna hugprýði, snilli,
snarræði og karlmenskuhug-
inn harða, sem honum var í
blóð borinn. Vert væri að forða
ýmsum þeirra frá glötun, þó
hjer sje ekki rúm til þess.
Síðasta ferðin, sem hann fór
hjerna megin „móðunnar
miklu“, var líka langt inn á
fjöll. Var hann með þeirri
ferð að inna af hendi, ásamt
öði'um manni, starf, sem hann
hafði tekist á hendur, en sást
lítt fyrir um það, að heilsan
var nú um nokkurt skeið orð-
in veilli en áður var. Veiktist
hann á leiðinni til bygða,
komst með naumindum á síð-
asta áfangastað, var sóttur
þangað méðvitundarlítill og' dó
eftir 2 daga — við hlýja hjúkr
un sonar og tengdadóttur.
Jeg kveð þig, viaaur minn,
tryggur og góður nágranni,
vinarkveðjunni: „Far þú í
friði, friður Guðs þig blessi,
hafðu þökk fyrir alt og alt“.
Páll Stefánsson.
Brýr eyðilagðar.
London í gærkvöldi: — Flug-
vjelar bandamanna hafa gert
árásir á ýmsar brýr yfir Pó-
fljótið á Norður-Ítalíu og eyði-
lagt að minsta kosti 10 af þeim.
— Reuter.
i
Húsfreyjan í
Birtingaholti
75 ára.
MÓEIÐUR Skúladóttir
húsfreyja í Bírtingaholti er
sjötíu og fimrn ára í dag.
llún er dóttir Skúla læknis
Thorarensen, seni sat á Mó-
eiðarhvoli í Rangárvallasýslu,
og gegndi læknisstörfum af,
fádæma dugnaði í mörgum
sýslum alla sína læknistíð.
Bjarni Thorarensen amt-i
maður var föðurbróðir Móeið-.
ar, og þó eru nú rjett 103 ár,
síðan hann dó.
Tengdir urðu miklar milli,
Birtingaholts og Móeiðarhvols
tvær dætur Skúla giftust
þeim bræðrum sr. Magnúsi og
Ágústi í Birtingaholti.
Þau Ágúst og Móeiður voru
gefin saman af sr. Magnúsi
Helgasyni 1. júní 1888 á Mó-
eiðarhvoli.
Þau hjón hafa búið svo að
segja alla tíð síðan í Birtinga-
holti og gert þann stað að höf.
uðbóli.
Þótt Ágúst Helgason sje
þjóðkunnur merkismaður, }>á
hefir kona hans síst staðiðj
honum að baki á sínu sviði.
Ilún er kona höfðingleg í orði-
og á borði i lún hefir altaf
verið þróttmikil atkvæðakona,
sem stjórnað hefir stóru og
mannmörgu heimili og sjálfl
eignast og alið upp mörg
mannvænleg börn. Hún hefir,
alla tíð verið öndvegiskona
sinnar sveitar, þekt að trygg-
lyndi og raungæðum, svo að
sveitungar hennar hafa sagt..
að birt hafi altaf yfir þeim í.
hvert skipti, sem hún var
komin í þeirra hóp.
Móeiður getur nú litið til
liðna tímans og minst þess,
hve starf hennar hefir verið
lángefið og að hún hefir eign-
ast virðingu og vináttu þeirra,
sera hana hafa þekt svo orð-
stír hennar hefir orðið meiri
og traustari, eftir því sem ár-
in hafa liðið og samferðalag-
ið lengst.
Margir' senda henni nú hlýj-
ar hugsanir í dag eins og svo
oft áður og minnast liðins
tíma með þakklæti.
Kæra frænka! .Jeg þakka
þjer fyrir trygð þína og vin-
áttu, fyrir allar góðar stundir,
sem jeg hef átt á heimili þínu
þar sem söngur og hljóðfæra-
sláttur skipa altaf heiðurs-
sæti á björtu og lánssömu
heimili. Jón Thorarensen.
§ nýar bækur
sem Isafolclarprentsmiðja sendir í
bókaverslanir:
1) Rauðskinna, V. hefti.
2) íslensk fræði, menningarsamband Frakka
og íslendinga, eftir prófessor Alexander
Jóhannesson.
3) Við Sólarupprás. Smásagnasafn eftir
skáldkonuna Hugrúnu. .
4) Hve glöð er vor æska, sÖgur fyrir ungl-
inga eftir Hermann Jónasson kennara á
Strönd í Rangárvallasýslu.
5) Töfraheimur mauranna, eftir Bronson,
en Guðrún Guðmundsdóttir Finnbogason-
ar hefir þýtt. Falleg bók með fjölda
mynda.
6) Spænsk málfræði, eftir Þórhall Þorgilsson.
7) Skrifbók I. fyrir barnaskóla og heima-
kennslu, eftir Guðmund I. Guðjónsson.
kennara við Barnaskóla Reykjavíkur, og
Skrifbók II., eftir sama.
8) Vegurinn, námskver í kristnum fræðum
til undirbúnings fermingar, eftir sjera
Jakob Jónsson prest í Hallgrímssókn.
Only Parker Quink gives your pen the protection of solv-x. This
special ingredient saves pens from the rotting of rubber, the cor-
rosion of metal unavoidable with highly acid inks. Solv-x keeps
pens clean ... ends clogging.
No matter what make of fountain pen you own, Qyíink with
solv-x will help keep it out of the repair shop. Get brilliant, free-
flowing Quink—today! Ideal for steel pens, too. J021-E
PARKER
THE ONLY INK CONTAINING PEN-PROTECTING SOLV-X