Morgunblaðið - 15.03.1952, Blaðsíða 2

Morgunblaðið - 15.03.1952, Blaðsíða 2
MORGVNBLAÐIÐ Laugardagur 15. marz 1952 1 Eltii fræsöfnuDorler _ selur hnnn sitkafræ am k JÓN H. BJÖRNSSON, garðyrkju- maður og kennari við garðyrkju- skólann að Reykjum í Olfusi, íór sem kunnugt er í fyrrasumar norður á Kenai-skaga í Alaska, til r að safna þar sitkagrenifræi, aspargræðlingum og öðrum teg- unctum af nytjaplöntum, er geta komið hér að gagni. I fylgd með honum var Árni, bréðir hans, en hann hefir í all- mörg ár verið í siglingum viða um heim. Þeir bræður fóru í þessa fræsöfnunarferð upp á eigin sþýtúr og að' eigin frum- kvæði. Til þess að' geta náð' í æskilegt fræ þar norðurfrá þurftu beir að geta unnið að fræ- söfnun og þreskingu í tvo mán- tKÍÍ. Þeir tóku þsð ráð, ajS kaupa sér gamlan bíl og óku honum norður eftir Ameríku, létu ekki staðar numið fyrr en í hinum há- vöxnu barrskógum Alaska, sem þróskpst hafa við sömu veður- skilyrði og eru hér á landi. BJÖRGUÐU SÉR Á EIGIN SPÝTUR Þeir fengu sér vinnu við skóg- gæzlu og fræsöfnun og unnu fyr- ir kaupi þar nyrðra, það miklu, að' þeir gátu frá 20. sept. til 20. okt. unnið óslitið að fræsöfnun fyrir sjálfa sig og siðan breskt fræið, svo að þeir gátu tekið það méð sér til Bandarík.janna. Fyrir liinbur, er þeir fcngu lárað; bvggðu þeir sér þreski- •véf, leigðn sér skála til þresk- ingíarinnar og tomn þar fyrir ]>_rrkúnaráhö)ðum, til að _ urrka Itönglana til þreskingar. — Við l»eíta unnu þeir bra-S'ir af frÁmmtirskaranði dugrnaði, enda sctíu þeir sér það mark í upp- háfi með þessu. að verða ISÉ-, tæ'kír fyrir þjóð sína t(I að koma _ér upp greni- og asparskógum. EFTIIl L.ANGT NÁM VESTRA Að_ lokinni þessari Alaskaferð tók Arni upp siglingar að nýju. En Jón er kominn hirigað heim fyrir nokkru ásamt konu sinni, er-verið hefir í Vesturheimi und- anfarin ár,- meðan Jón hefir stundað þar nám. Áður en hann fór vestur lauk bann námi við Garðyrkjuskólann á Reykjum, en hefir nú tekið að sér kennslu við þann skóla. I sex ár.héfir hann verið við nám vestra og m.a. lagt stund á _>á Hst að skipuleggja skemmti- garða. 100 KG AF SITKAFRÆI Er hingað kom, haf ði hann með ferðis 100 k_. af sitkagrenifræi. Þríðjunginn af bví fræmagni hefir hann selt Skógrækt ríkis- ins. Nokkuð ætlar hann að nota. sjálfur í uppeldisstöð sína í Hveragerði. Eh all-mikið fræ- magn hyggst hann að selja þeím -einstaklingum og félögum, er hafa í huga á næstu árum að Jeggja síund á skógrækt, eink- um ræktun sítkagrenis, er að svo komnu máli verður talin einna •áli.tlegust tegund til skógræktar hér á landi. Fyrir nokkru auglýsti Jón, að hann hefð'; þetta fræ til sölu. — Héfir hann á skömmum tíma fengið fjöl-margar fræpantanir víðsvegar að af landinu. Fyrst Ttomu fræpantanirnar aðallega frá Suðurlandsundirlendinu og nærsveitum Reykjavíkur. Næstir voru Eyfirðingar með fræpant- anir sínar. Síðan hafa þær komið lír ölium landshlutum. . Jón hefur þá sömu sögu að segja sem aðrir, er til Alaska Itoma, að loftslagið er þar engu imTdars en hér á landi. En sitka- ^j-i-._r,T'sí--ó-'av,-ir á Kenai-sk_-_ ¦e-u P-—71 fét á hæð og vaxa víða alre^j í s;ó fra:n. Y^VTUTrNN :jtnvt _N B*f?! É-» rr ffl J ó . ; 3 þVí . á___l_ i^r * ¦ ' -^* •' -' -' -''• ¦. - ^iríí, _va_*h_num sýndist um árs- _p.Ut.cl ÖlU.w_.w.._.._ _.„i' V.—,*-„, Jcn H, Björnsson, nýr íiðsmaSur í skógralctafmáliim samanborið við árssprotana á hinum ungu greniplöntum, sem hér eru að komast á legg. Fullyrðir hann, að ársvöxtur sitkagrenisins í skógarlöndum Kenai-skaga sé sízt meiri en hér. Víða hækka trén þar ekki meira en um 25—30 cm á ári, enda þótt þau eigi fyrir sér, er tímar líða, að ná fuilrí hæð, 25 metrum. Þeir, sern kaupa fræ hjá Jóni, geta að sjálfsögðu fengið hjá honum leiðbeiningar um sáningu og plöntuuppeldi eftir þeirri reynslu ogfyrirmælum, sem bezt- ar eru fáanlegar hér á landi. I Grenif ræið getur í góðri geymsiu geymzt um 5 ára skeið.; Talið er að í hverju kílógrammi' af fræi, hálf hreinsuðu, séu um 200 þúsund fræ. Ef helm-' ingur fræjanna spírar, er því hægt að vonast eftir 100 þús. plöntum upp af hverju kg fræs. i EFNI í ASPARGRÆÐU ) Jón hafði með sér að vestan um 9 þús. aspargræðlinga. Ekki er hægt að vita vissu sína um, hve vel hefur tekizt með geymslu þeirra. Svo hann kveðst ekki! viija selja þá. Hann hefur von um að fá gróðurhús á leigu í Hveragerði og láta aspirnar skjóta þar rótum og taka þar út sínn fyrsta vöxt. En þegar aspar- græðlíngar eru undir þakí, vaxa þeir mikið á fyrsta sumri. KGMÁ' FLEIRI Á EFTIR? Jón kveðst gera sér von um, að. skógræktarstjóri sá, sem þeir bræðúr unnu hjá í sumar, muni vera tilleiðanlegur til að taka ís- lendinga í vinnu þar vestra, og jafnvel taka þátt í ferðakostnaði þeirra þangað. Með því móti gæti fræsöfnun- arferð þeirra bræðra í fyrrasum- ar ekki aðeins orðið til þess að auka birgðir íslendinga af hent- ugu grenifræi, heldur einnig stuðl að að' því, að fléiri áhugasamir íslendingar leiti þangað vestur til útvegunar á fræi og til að afla sér aukinnar vitneskju um, hve skógræktin er geysiþýðingarmik- ið framtíðarmál þjóðarinnar. V. St. GöRiíar OrinsS0¥ vmsæiasii SCvHfmyndir um lax-, jazriejkarlnii veiði ©g Iðiaklak I GÆR bauð Skúli Pálsson fréttamönnum að sjá kvikmyndir um laxaklak, laxauppeldi og margt fleira, sem við kemur lax- veiðum. Myndir þessar hefur hann fengið frá Alaska, en Alaska menn veiða ógrynni af laxi, enda er hann verðmæt útflutnings- vara. Það er heldur en ekki fróðlegt að sjá, hvern óhemju afrakstur má hafa af laxinum, ef rétt er að farið._og bera saman við veiði- búskap Islendinga, sem hafa rán- yrkt ár" og veiðivötn frá land- námstíð. Má margt af myndum'þessum læra, og er ekki ólíklegt, að þær skýri málið fyrir okkur. Það er ekki heldur seinna vænna að skinna upp á þenna búskap hér á landi. Einhvern næstu daga verður almenningi gefinn kostur á að sjá þessar Alaskamyndir. Snjóléff og góSfr hagar í $^ÞIng_ ÁRNESI, 9. marz. — Hér hefir verið fremur snjóléít <ð undan- förnu. Góðar hlákur gerðu upp úr miðium febrúar og korau þá upp góðir hagar viða. Fram að miðjum febrúar, síð- an fvrir jól, hefir verið stöðug umhleypingatíð og jarðbönn að kalla. Snjór hefir þó ekki verið miög mikill í vetur, en iíla lag- aður vegna bcss að tiðir spilli- blotar hafa hleypt öliu í hjarn og sveli. f uppsveitum, ekki síst í Bárð- ardal, hefir þó verið snjóþungt síðan fvrir miðjan desember. Samgöngur hafa verið sæmi- lega greiðár um héraðið í vetur rerna í innsveit.iuri og mjólkur- flutningar gengið hindrunarlítið á stórum bílum með drifi á öll- um hiólum. nema úr Mývatns- sveit. Þaðan hafa m.iólkurflutn- incar verið stonulir í vetur. , Snjó hefir aldrei verið ýtt af ,-"""m i vwttfr. bnð sem af p<~. A3-:"f tvisvar sinnum hafa ýtur j-W** <-----. ( r„^;.,„ +;, að3toð- -. .."V .> ..,...„»;. .„„,,,.,,.,._;. héraðið að ryðja snjó -f• v^grn- um,~þarsem ríkið greiðrr-aðeir!3 iiá^i-a þ„_n kost_&ð. —- II.G. I KOSNINGUM þeim er Jazz- blaðið lætur fara fram árlega meðal lcsenda sinna um fremstu íslenzku jazzleikarana, var Gunn :ar Ormslev kosinn vinsælasti jazz leikari ársins 1951. Blaði« hefur að jafnaði haldið jazzhljómleika í sambandi við þessar kosningar og verða hljóm leikarnir í ár haldnir í Austur- bæjarbíó næstkomandi þriðju- dagskvöld kl. 11.15 e.h. Meðal hljómsveita er á hljóm- leikunum munu leika verður m. a. Kvartett Gunnars Ormslev, sextett jazzklúbbsins, sem mun leika „nýtízku" jazz. Þá leikur kvintett skipaður ungUm óþekkt um jazzleikurum, hafa þeir leik- ið á fræðslufundi Jazzklúbbsins og vakið mikla athygli, Hljóm- sveit Kristjáns Kristjánssonar mun leika undir söng þeirra Auð ar Steingrímsdóttur og Torfa Tómassonar. Hafa hvorugt kom- Oera veriur ráðstafanir ti! i .'XIIDOÍ' m ' rygja mjóikiirnutninga á vetr í GÆR var til umræðu og af-*^ greiðslu á Búnaðarþingi ályktun um ráðstafanir til að tryggja dag lega mjólkurflutninga frá mjólk- ursölunéruðunum til bæja og kauptúna. Tillaga þessa efnis var flutt af þeim Bjarna Bjarnasyni o.g Guðmundi Erlendssyni, sem var einnig framsögumaður í mál- ínu. Ályktunin var samþykkt með samhljóða atkvæðum, cn hún er á þessa leið: „Vegna hins uggvæniega ör- yggisleysis, sem nú ríkir í mjólk- ursölunni, sem atvinnugrein og vegna áhættu neytenda á mjólk- urskorti, þegar mikið snjóar, tel- ur Búnaðaiþing brýna nauðsyn á að gjörð sé rækileg athugun, með hverjum' hætti sé unnt að giöra mjólkurflutningana örugg- ari en nú er frá aðalmjólkursölu- héruðúnum til bæja og kaup- íúna. Fyrir því skorar Búnaðarþing á stjórn Búnaðarfélags íslands og landbúnaðarráðherra að hlut- ast til um, víð Vegagerð ríkisins, að hún leiti eftir ný.um og hent- ugum tækjum til flutninga og snjómoksturs og lögð sé ríkari áherzla á endurbætur veganna og þá einkum hækkun þeirra, þar sem mjólkurflutningarnir eru mestir". ÖRVGGISLEYSI í MJÓLKURSÖLUMÁLUNUM Guðmundur Erlendsson ræddi i framsöguræðu sinni það örygg- ísleysi, sem ríkjandi er í mjólk- ursölumálunum og væri það ekki aðeins hjá bændum heldur og neytendum. Þá minnti hann á erf iðleikana við að koma mjólkinni til neytendanna í vetur og hefði þó gengið furðanlega að fyrir- byggja mjólkurskort, en kostnaS urinn verið gífurlegur og stór- skemmdir á mjólkurbrúsum, bíl- um og ýtum. NAUÐSYN FULLKOMNARI MOKSTURSTÆKJA Þa benti Guðmundur á, að þau tæki, sem nú væru notuð hér við snjómoksturinn væru ófullkom- in og óft tvísýnt hvort borgaði sig að mok'a. Nauðsyn væri að afla nýrra tækja, og gat hann þess í því sambandi að í Ame- ríku væri framleitt tæki, sem notað væri til að blása snjó af flugvöllum. Væri með slíku tæki ekki aðcins hægt að hreinsa veg- inn heldur og þeyta snjónum burtu. Taldi Guðmundur að rétt væri að taka til athugunar hvort ekki væri hægt að fá slíkt tæki til að hreinsa vegi hér. — Þá taldi hann ekki fráleitt að breyta vegunum á smáköflum, þar sem þeir lægju þannig að mikill snjór safnaðist á þá, og eins að hækka vegina á smáköflum. rrNóltin larip" sýnd SAUÐARKROKI, 10.' marz. ZJ Sunnudaginn 9. þ.m. hafði Leik- félag Sauðárkróks frumsýningu á sjónleiknum „Nóttin langa" eítir Jóhannes Steinsson. Jjeið- beinandi er Guðjón Sigurðsson. Samkomuhúsið var þéttskipað áhorfendum, scm létu ánægju sína óspart í Ijósi, og voru leik- endur kallaðir fram og hylltir í leiksJok. Þetta er annað viðfanasefni félagsins á vetrinum, en þriðjl leikurinn er í æfingu „Þrír skálk- ar" eftir Gandrup, leikstjóri Ey- þór Stefánsson. Stjórn leikfélags ins skipa: Guðjón Sigurðsson. Ey- þór Stefánsson og Óskar Stefáns* 'son. —¦ jón. i Gerir tiilögur um ara innheimtufyrir komulag ríkisins FjölmeeiR! badmin- lonmóf í Stykkis- Gunnar Ormslev. ið fram opinberlega áður en eru bæði talin efnilegir dægurlaga- söngvarar. Árni Elfar píanóleik- ari, sem leikið héfúr í Véstmanna ' fi'úiÍTÍ á annað ár mun koma til, bæjarins og leíka á hljómleikun- urjn. Björn R. - "Efrrarsson - vwður * kynnir. ' STYKKISHÓI.MI, 13. marz — Ungmennafélagið Snæfell hélt innanfélagsmót í badminton dag- ana 2. og 9. marz. Keppendur voru 17, karlar og konur. Mótið fór fram í íþróttahúsinu og lék Lúði'asveit Stykkishólms áður en keppnin hófst í bæði skiptin. Margt manna horfði á keppnina, sem fór vel fram í alla staði. Úrslit urðu þau, að Ágúst Bjartmars, íslandsmeistari, sigr- aði í einliðaleik karlá, og Halla Áinadóttir, íslandsmeistari í ein- liðaleik kvenna. —¦ Einar Magnús son og Geir Ólafur Oddsson unnu í tvíliðaleik karla, Halla Árna- dóttir og Ragna Hansen í tví- liðaleik kvenna og- hjónin Halla Árnadóttir og Þorgeir Ibsen í tvenndarkeppnú ..___._,,., Á, H. SERFRÆÐINGUR einn frá hicago, Mr. Julian Smith, aiS nafni hefur undanfarið starfað aS því hér í bænum að kynna sér skattheimtufyrirkomulag ríkisins Mun hann gera tillögur til fjár- málaráðuneytisins um hentugara fyrirkomulag við innheimtu skatta, með því að nota nýtízku bókhaldsvélar. Fyrirtæki það sem hann starf ar hjá, hefur mcð höndum sklpu- lagingu á_ opinberum skrifsíofu-. rekstri. Á vegum þessa fyrir- tækis hefur Mr. Smith ferðas't all víða. Þegar hann hættir störfum hér fer hann til Grikklands. þar sem hann mun vinna við endur- skipulagningu á ríkisbókhaldinta þar í landi. Hér í Reykjavík hefur Mr. Cmith verið að störfum frá því _ janúar. Hann lætur vel yfir dvöl inn og þeim kynnum sem hanni hefur haft af bæjarbúum. Hant^ er nú á förum héðan. Hnelaleikamóli i gær ! HNEFALEIKAMEISTAFvA^ MÓT ÁRMANNS var háð í gæM kvöldi í íþróttahúsi ÍBR við Há- logaland að viðstöddum fulluí húsi áhorfenda. Keppendur vora 21, þar á meðal 4 ísfirðingar, senj kepptu sem gestir. Sæluvika og sýstu- íundur SAUÐÁRKRÓKI, 10. marz: -. Fyrirhugað mun vera að Sýslu-. fundur Skagafjarðarsýslu hefjis* hér á Sauðárkróki í vikunni 23. —30. marz, og- -Sasluvikan sami tímis eða að líkindum 23. mar_< jg- ¦ ¦

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.