Morgunblaðið - 16.12.1952, Blaðsíða 11

Morgunblaðið - 16.12.1952, Blaðsíða 11
Þriðjudagur 16. des. 1952 MORGVISBLAÐÍÐ II Á&ir en fifföguniar ta?j fíS usnræðu Langt inn i liðna ííð. Kristinundur Bjainason sá um útgáfuna. Norðri 1952. Elinborg Lárusdóttir. Miðillinn Hafsteinn Björnsson. Önnur bók (195.?). Rússar komu í veg fyrir framgang indversku tillög unnar í Kóreu-vandamálinu. Hlutu þær fylgi alÞ a banaalagsríkja Sameinaðu þjóðanna nema járnt ja Idsmanna. Myndin hér að oían var tekin áður en umræðurnar hóí'ust, er peir heilsast Andrei Visjinskij og Krishna Menon, aðalfulltiúi Indverja á alls- herjarþinginu. Sðuðárkrókskírkía 60 ára SAUÐÁRKRÓKSKIRKJA á 60 Fyrsti form. sóknarnefndar ára afmaeli nú um þessar mundir.' mun hafa verið Valgarð Claus- Var kirkjuhúsið vígt á jólaföstu sen kaupm. og aðrir síðan Jó- 1892. Voru þá tvær sóknir, Fagra- nessókn og Sjávarborgarsókn, hannes Stefánsson 1901—1908, Stefán Jónsson, Pálmi Pétursson, sameinaðar í eina, Sauðárkróks- Þorlákur Þorláksson, Cristjan sókn með hinni nýju kirkju á Papp og Jón Þ. Björnsson frá Sauðárkróki. Þessara tómamóta í 1912 til þessa dags. sögu kirkjunnar var minnzt Ð , ._ „ -.,.,,.,. sunnudaginn 30. nóv. á fagran og' k&j?tar vi"..Sauðark^kir1^": ,, ... „~ , Sr. Arni Bjornsson 1892—1913, Björn Stefánsson 1913—1914, Hálfdán Guðjónsson 1914—1934 og HeJgi Konráðsson frá 1934. Fyrsti organisti var Kristján áhrifaríkan hátt. 1. Hátíðaguðsþjónnsta í kirkj- unni kl. 14. Var kirkjan fullskip- vð fólki m. a. þrír skrýddir prest- ar. Sóknarpresturinn sr. Helgi , Konráðsson flutti hátíðaræðu af Gislason _ kaupm, en hann mun Stól. Sr. Björn Björnsson þjónaði vera sa eim ***** fostu starfs- ' monnum kirkjunnar, sem enn er á lífi. Aðrir organistar: Hallgr. Þorsteinsson í 12 ár, Gísli Magn- fyrir altari. Auk venjulegrar altarisþjónustu fór fram mikill og fagur víxlsöngur milli prests og kirkjukórsins. Svavar D. Þor- valdsson söng einsöng. Að end- ingu var lofsöngurinn sunginn. ) 2. Kirkjuhljómleika hafði svo kórinn kl. 20.30 fyrir fullu húsi ússon 15% ár, Pétur Sigurðsson 6 ár og Eyþór Stefánsson í 23 ár eða alla tíð síðan 1929. Ýmsar merkar og góðar gjafir hafa khkjunni borizt nú allra áheyrenda. 12 lög eftii- innlenda síðust" arin ™" * frá R^nhejði Josepsdottur Schram og moður hennar Sigurlinu, sem búsettar eru i Ameríku. Þær gáfu kr. ÞJÓB-LEGUR fróðleikur hefur MÉR er enn í minni það öldu- jafnan verið oss íslendingum rót er spiritisminn vakti í hug- hjartfólgið og kært efni. Það um manna, já, andlega vakn- verður varla borið í bakkafullan ingu eftir skynsemistrú og efhis«- lækinn af slíku, sé ura veruleg- hyggju, þegar þeir Björn Jóns- an fróðleik að ræða og vel með son, Einar H. Kvaran og Harald- efnið farið, en stundum hefur ur Níelsson gerðust forgöngut* viíjað bregða út af þessu i öilu menn og frömuðir sáiarrannsókna því mikla flóði af bókum og rit- og rannsókna dularfullra fyrir- gerðum um þessi efni. Hér er þó brigða, nokkru eftir aldamótint á ferðinni bók um fólk og at- síðustu. Þetta voru engir meðal- burði frá 19. öld, sem mér, finnst menn, hvorki að gáfum né áhuga, verulegur fengur að, því bæði er menn brennandi í anda og full- vel með efnið farið, víðast, og vissir um mikilvægi málefnisinsw svo er þar mörgu merku og svo Fjöldi fólks fylgdi þeim að mál- fjölda af sprekum bjargað und- um en þeir fengu, auðvitað, t an sjó gleymskunnar. Vil ég sér- einnig harða mótspyrnu eins og: staklega geta minninga Stefaníu öll góð málefni fá jafnan, eink- Ferdínandsdóttur, sem taka yfir um ef um andleg verðmæti er langan kafla bókarinnar og eru að ræða. Spiritisminn varð þ» i bæði fróðiegar og vel ritaðar. aldrei að trúarbrögðum hér, sem í Geri ég ráð fyrir að hinn snjalli betur fór, enda ekki til þess ætt- rithöfundur og menntamaður, ast af forgöngumönnunumv Kristmundur Bjarnason, hafi hvorki fyrr né síðar. Fyrir mönn- ! skráð þær eftir fyrirsögn og fyr- , um hefur jafnan vakað tvent, að. jirlestri Stefaníu, en hún er stál- mér skilst, þeim er aðhyllast I minnug og prýðilega greind kenningar spiritista: Að rannsaka ! k«na. Heita kaflar þessir: Mar- merkilegt mál, hvort unt sé a* j grét í Stafni, Um daginn og veg-, komast í samband við framliðna , inn og Hafnaheimilið. menn, virðist slíkt enginn hégómí , k í ¦ ¦** , heldur sjálfsögð skylda til auk- Agæt er ævisaga Margretar í • ,. . . *." ot . •__, , - . . mnar þekkingar og betrunar Stafni og get eg, sem í æsku var.. . . f ..% , "' i , , . ., , . hverjum manm. I oðru lasi a3 kunnugur þessan storbrotnu . . . . 5 . , , , • * , færa þeim huggun sem svrgja konu, ekki annað sagt, en þar.. , . . . . ,. ., , a*L&*~ .*.. _ f„ •* , -,. * ., norína astvmi, þa miklu hueeun mun farið alveg rett með og Mar- , , -. ~ ..J, . "ee«*« og gleoi að oðlast vissuna um Stökur Þó ég tíðum lofi því: ljóðasmíði vanda^ flyt og sníði formið í fyrritíðar anda. Aðeins horft á heima blað. — þar hefur skort á linu — Því ég orti eitt um það, sem er á korti mínu. Lengi hafa liðið skort, ljóðin mín hjá snilli. Það sem ég hef illa ort, okkur ber á milli. Ljóðið mitt er löngu þekkt, lágt þó hlyti gjaldið Fer það svo í fullri nekt fynr dómara valdið. Þó að degi halli haust, held ég vegi og linu. Sólarmegin sigli í naust Suðra fleyi mínu. Hjálmar frá líot'i. grétu lýst rétt. Er þetta betri mynd af henni, en sú er kom í öðru riti fyrir nokkru, að mínum dómi. Eitt man ég, sem Stefania að hinír framliðnu lifi áfram eft- ir hinn jarðneska dauða. Hvort tveggja, þekkingarauki og hugg- veit ekki, það er að veitingatjald ^££S*. VÍrð'f f^jjt m,„.í(„;.(aS ,-----------;A«L„„ eott markmið og er þvi með ollu Margrétar stóð sunnan við Stafns réttina, ekki inni í horni á nein um dilkanna, að minnsta kosti ekki í fyrri réttum. Sá ég það, oft, sjálfur. Var þar oft glatt á Hjalla, man ég er Brynjólfur í Þverárdalhéltþar, eitt sinn, ianga og góða ræðu fyrir minni Mar- grétar. — Um daginn og veginn óskiljanlegt, að nokkur heilvita '. j maður geti haft nokkuð á móÖ spiritistum, sem í einlægni leita sannleikans og vilja nota sér hjálp góðra afla til huggunair sjálfum sér og öðrum. Því verður ekki neitað, að ó- varidað fólk hefur alltof oft notað- , , . ser trugirm manna og sorgir til fyrir 60—70 arum er goð ntgerð f-. . -„ - .... . . ., /„ . . e. . , ,fc ,. , fjardrattar, en þetta er þvi miður og hefur Stefama þar biargað » - ¦¦•,, ' ¦* .,..,., r . J *' , gert a ollum sviðum. ymsum froðleik og visum íra I glötun, vil ég til dæmis nefna I Bók þessi er rituð af mikilli hina ágætu visu Sigvalda vandvirkni og samvizkusemi. „skálda", er hann kvað er fátæk kona færði honum mjólk í brotn- um bolla: og erlenda höfunda voru á söng- skrá, þar af eitt eftir söngstjór- ann Eyþór Stefánsson. — Þeir Svavar Þorvaldsson og Sigurður P. Jónsson sungu einsöng, en undirleik annaðist frú Sigríður arið ,asamt rosofnu gollteppi við eins og við má búast af frú Elin- borgu Lárusdóttur. Hefur hún notað beztu heimildir enda eru mörg þau nöfn er í bókinnj standa, þeirra sem á samkomum með Hafsteini Björnssyni hafa verið, trygging'fyrir því, að rétt er ,með farið. Virðist vandkga gætt, að fyrirbyggja öll svik og mistök, eftir því sem bezt verður við komið. Margt hefur gerzt merkilegt á þessum fundum og 2000.00, sem varið var til kaupa á veglegri silfur ljósastiku á alt- altarið. Frú Elinborg Jcnsdóttir gaf Auðuns. Alllangt blé varð að hálfnaðri söngskrá. Þá flutti Jón Þ. Björnsson form. sóknarnefnd- ar mjög fróðlegt erindi um kirkj- i una, byggingu hennar í önd- IZV\ ^wal r x™^' verðu, tilgang hennar og starf í «of eða aheit 1000 kr. GuBmnnda 60 ár. í upphafi máls síns færði, ^°rfd" G.sn Tomasson, Petur hann kirkjukórnum pakkir og'Jakobssoa•• árnaði honum heilla meS 10 ára afmælið, en 10 ár eru siðan kór- inn var formlega stofnaður. Frumkvöðlar að kirkjubygg- íngunni munu á sínum tíma hafa verið nokkrir af ráðandi mönn- um þorpsins, en þá mun ibúatala Sauðárkróks hafa verið tæpl. 200, eða í hinni nýju sókn 4—500 manns; annars verður aS styðjast við minni og sagnir gamals fólks, því kirkju- og manntalsbækur (og sennilega fyrsta gerðabók) munu hafa eyðilagzt í bruna hér á staðnum árið 1898. Fremstur í flokki tíl fram- kvæmda var vissulega Ludvig Papp kaupmaður, er hafði alla yfirumsjón með byggingunni, en hann dó stuttu eftir aS kirkjan var vígð; en kirkjuyfirsmiður var Þorsteinn Sigurðsson húsa- smíðameistari. — í stíl þessarar kirkju hefur mátt sjá margar kirkju siðan hér á landi. kristlíkneski á fagurgjörðri súlu. Aðrir gefendur: Oddgnýr Ólafs- arkróks veitti nokkurra þús. kr. styrk til girðingar um kirkju- húsið. Og kvenfélagið hefur tek- ið að sér að sjá um ræktun innan girðingarinnar. Síðasta gjöfin, sem barst var frá Kvenfél. Sauðárkróks; er það mikill og framúrskarandi vel gerður altarisdúkur, gefinn í minningu um hina merku ágæt- iskonu frú Hansinu Benedikts- dóttur, og saumaður af dóttur hennar, ungfrú Rannveigu Jón- asdóttur. Eftir að Jón hafði lokið máli sínu, og kórinn lokið söng sín- um þakkaði sr. Helgi Konráðsson öllum hlutaðeigendum fyrir hinn indæla dag. Beindi hann svo sér- stökum þakkarorðum til tveggja starfsmanna kirkjunnar, söng- stjórans og organistans Eyþórs Stefánssonar og Jóns Þ. BJörns-, sonar, er báðir hafa starfað í Framh. á bls. 12 i viiinmpr hr. fyrir 11 rétta ÞÓTT nokkrir leikjanna á laug- ardaginn færu ekki skv. því, sem almennt hafði verið gert ráð fyr- ir, tókst 2 þátttakendum að geta rétt til um úrslit 11 leikja. Báðir eru með kerfisseðla, og koma 888 kr. í hlut annars, en 878 kr. í hlut hins. Vinningar skiptust annars þcnnig: 2 raðir með 11 réttum á 533 kr. roðin 20 raðir með 10 réttum á 53 kr. röðin. 101 röð með 9 réttum á 10 kr. röðin. Siðasti getraunaseðillinn á þtssu ári liggur nú frammi hjá umboðsmönnum og verða síð- ustu leikirnir á laugardag. Fyrsti seðillinn eftir áramót verður með leikjum, sem fram fara laug- ardaginn 10. janúar. — Það hlýtur að vera nokk- uð áhættusamt að verzla með timbur. — Nú, því þá það? — Ég heyrði að einn hefði tapað tugþúsundum á einu bretti. Drottinn fyrir drykkinn holla dygðakonan, launi þér, þó hann væri í brotnum bolla brotlegum það hæfir niér. Svona vísur eiga ekki að gleym ast. — Þá er kafli Stefaniu um! veigamikil líkindi fengist fyrir Hafnaheimilið ágætur. Yfir höfuð því, að um skilaboð frá öðrum hafa minningar hennar mikið , heimi sé að ræða eða, a. m. k. i menningarlegt gildi og væri gott ekki skiljanlegt að öðruvísi sé. að fá meira af líku tæi. I Virðist að Hafsteinn sé merkileg- I Bréf Ara Arasonar: Frá þjóð- ur miðill og þeir sem til þekkja. hátíðinni 1874, er skemmtilegt telja hann hiklaust, ráðvandan og fróðlegt mjög. Ari var höíð- heiðursmann. Ég tel það góða ingi svo og Þorvaldur sonur hans, tryggingu fyrir að svo sé, að frú á Víðimýri, — hef< ég varla séð Elinbqrg Lárusdóttir hefur varið nokkurn mann, sem svo mjög miklu erfiði og alúð við að semja bar með sér í öllu fasi og fram- tvær bækur um Hafstein Björns- komu, að hann var af höfðingja- son og þau dularfullu fyrirbrigði ætt lcominn. j seín gerzt hafa í sambandi við i Alls eru ellefu kaflar í bók hann. þessari, allir hafa þeir eitthvert' Bókinni er skift í 4 aðalkafla: erindi til lesenda, þótt misjafnir 1. Dulskyggni — Dulheyrn. 2. séu að gildi. Bókin er 205 bls. í Kafli frá fundunum. 3. Reimleik- allvænu broti og lesmál mikið. ar. 4. Lækningar. Auk þess er Mjög góð bók, þegar á allt er umsögn aðstoðarmanna og litið og óskandi að henni verði Hvernig bókin varð til, eítir svo vel tekið að framhald geti Elinborgu Lárusdóttur. Segir húu orðið á söfnun fræða og útgáfu þar m. a.: „Trú mín er sú að tak- þeirra hjá hinum ötula mennta- ist mönnum að öðlast vissu í stað manni og rithöfundi, Kristmundi trúar, muni birta um heim allan. Bjarnasyni. Eins og ég hef áður Að mínu áliti er það spíritism- drepið á, í grein um bók, er nú inn einn, sem er þess megnugur áríðandi að safna sem mestu af að gjörbreyta heiminum, afnema fróðleik frá hverfandi kynslóð, stríð og blóðsúthellingar Og því á þessari öld hefur margt mynda það bræðralag, sem Krisk- gerbreytzt í lifnaðai'háttum, ur talar um". hugsun og viðhorfi fólks til lífs- ( Já, það mætti undarlegt vera, ins. I ef „vísindaleg" sönnun á fram- Erlend áhrif kollvarpa fornum haldslífi breytti ekki hugsunar- venjum og hugsunarhætti, má hætti alls fjolda fólks til hina vera að bók sem þessi, hamli betra, ^ nokkuð á móti því. " • Þorstcinn Jónsson. j

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.