Alþýðublaðið - 24.09.1929, Blaðsíða 2
2
alþýðublaðið
íhaldshrelliipr.
„Moggl44 dréttai1 að rltstjóra Alpýða-
blaðsins innbroti og pjófnaði eða yfir-
bylmingn.
Guðmundur Jóhannsson heimtar, að Har*
aJdur sé tafarlanst dreginn fyrlr log og dóm.
„Innbrot44 eða „útbrot44?
I
ihaldinu .hjeör oröih roeira en
VEtS6 bylt vjð, er það sá, að „trún-
aðaírmá]“ jpess og „launiubréf'
höfðu lent hjá óverðugum.
,,Vísir“ byrja'ði: í gær ofur mein-
leysislega; skýrði frá „mnbroti“
og stuldi á um 50 krónUm
á skriístoíu „Varðar“-félagsiins
fyrir nokkru. „M.oggi" er stór-
höggari.
„Njósnarstarfsemi socialista
og innbrot á skrifstofn Varðar-
félagsins“
eir fyrirsöguin á eimni dtsmið rit-
stjórama i roorguu.
þar er sögð sú saga, að í júro'
í vor hafl veriö „brotist irm“ í
skrifstofu „Varðar“-félagsins að
næturpeJi og þar brotnar upp'
skúffur o. fl. — Er ótyírætt gefið
i skyn, áð ritstjóri AJþýðublaðs-
ins mnmi riðinn við þenna verkn-
aS, því að „liiklegt þótti,“ sjsgiir
„Mioggi“, „að tekin hefðu veriö
ýms skjöl, :eir snerta starfsemi |
fflio;kksiíns“, og ,giú er komið á !
daginn, aö skjöl víðvjkjanidi starf-
sem Sj áí fs tæðisflokk s ins . .. hafa
boirist ‘A'i[)ýöiibiaðsritstjóramim,“
Næstur kemur Guðmundur Jó-
hannsson, fonmaður Varðarfélags-
ins. Hanin kefir, að því er
„Moggi" segjir, brugðtið við 'af
venjulegu snarræði og ritað strax
í gær lögreglustjóra efti'rfarandi
bsréf:
„Eins og yður, herra lögreglu-
stjóri, mun kunnugt, var hinn 8.
jújní s. 1. brotist inn í skrifstofu
landsmálafélagsins „Vöröux“ j
Varðarhúsinu vjð Kalkofnsveg.
Innbrot þetta var þegar tilkynt
Erlingi Pálsynn yfirlögreglu-
þjóni og raninsakaði hiaim stað-
hætti. — Ekki' vair hægt að vita
meö vissu hvort nokkru verú-
legu verðroæti hiðfði verið stolið
af skrifstofunni, en ýmislegt
benti tiil þess, að skjöl e>r varða
fJokksstanfsemina hefðu horfið.
Var og grunur á, að innbrot þetta
hefði verið fraroið í þeim aðal-
tilgangi, að mijösna um póJitiska
starfsemi landsmáiafélagsins
„Vörður“, því ólildegt var, að sá,
er innbrotið framdi, hafi getað
væmst þess að finna peninga á
skrifstofunni.
Ekkert hefir enn upplýst um
innbrot þetta, En Alþýðublaíðið
birtir á sunnudagúfrj var tiUögur
um form á kjósendaskýrslu, er
tegðar höfðu verið fyrfer stjórn
„Varðar“. Þessi tíUögufomi voru
geymd á skrifstofu félagsins. Rit-
stjóri, Alþýðublaðsins Iætur þess
getið, að „maður nokkur“ hafi
fyrir skömmu komið iinn á skrif-
Stofu Alþýðublaðisins, og ‘hafi
hann haft meðiferðis skýrsluform
þetta, Ekki er þesis getið hver
þessi maður var, En oss finist á-
stæða til, að þér, herra lögreglu-
stjóri, ranntsakið þetta njánnr, ef
vera kymni að það gæti orðið til
þesis að upplýsa innbrotið frá j
yor. Vildum vér því mælast tíl
þess, að þér kallið ritstjóra Al-
þýðublaðsins fyrir lögreglurétt,
og fáið upplýst, hvaðan hann
hefir fengið þessi skjöl. Vænti
ég þess, að mér verði gefinn kost-
ur á að vera við réttarhaldið.
Virðitogiarfylst
Reykjavík, 23- sept. 1929.
Guðmundur Jóhajnnsson.
Ti]
lögreglustjóirans í Reykjavík.
Af þvi að „Moggi“ er ekki eig-
inlega áreiðanilegur, þótti ritstjóra
Alþýðublaðsinis vissara að hringja
til lögreglustjóra og spyTja, hvort
hajnin hefði fengið bréf þetta. Kvað
lögreglustjóri já við þvi.
VæntanJega verður því ritstjóri
AlþýðubJaðsiins kallaður fyrir lög-
reglurétt bráðlega.
Þetta frumhlaup íhaldsfoxkólfr
anna er næsta skoplegt. „Skip-
rmarbxéf“ það, sem birt var í
Alþýðublflðinublaðinu á suraniu-
daginn, var dagisett 17. júraí og
sent fulltrúflnum h. u. b. 3 máraiuð-
um isxðiar, en Guðm. Jóhanrasson
segir isjálfur flð „i!nnbrotið“ hafi
Verið íramiö þanra 8. júmi, eða
9 dögum áður en „skipunarbréf-
ið“ er dagsett.
Viðvxkjandi , „'irarabrotinu" í
„Sæluhús Varðar“ skal þess eins
getíð að siinrai, að ritstjóTi Al-,
þýðublaðsiras hefiir beyxt fullyrt,
að þar hafi ekki verið um inrar
brot að ræða, heldur „útbrot“, að
raokkrir blindMlir ihaldsmenw
hafi í ógáti yerið liokaðir þar
inrai, og hafi þefer orðið ‘að brjót-
flst út úr „Sæluhúsirau“. Um sanra-
indi þessarar sögu skal ekkert
.fullyrt, en væntaralega upplýsist
það í 1 ögreglurétti rtum ásamt
ýmsu fJefra, ; í ' >.| | : J í LNj
Stytting vinnutfmans
I kolanámunnm brezku.
Áform JafnaðarmannastJðiiiarinitar.
Khöfn, FB„ 23. sept.
Frá Lundúnum er símað tíl Rit-
zau-fréttastofunnar; Tumer ráð-
besrra hefir lýst yfir því, að undir
Lántaka
Reykjavíkurbæjar.
Ihaldsmenn, sem ráða lögum
og lofum í bæjarstjórn Reykja-
víkur, vildu ekki nota góðærið til
þes,s að afla bænum nægíliegra
tekna með útsvörum, svo: hægt
væri að lúka við ýms mannvirki:
byggingu barnaskólaras iog sund-
hallar, kaup franska spítalans.
hiitaleiðslu frá Laugunum o. s.
frv. Var því aö íhaldsráði ákveð-
ið, áð bærinn tæki 1 millj. kr.
ilán í þessu skyni.
Borgarstjóri sigldi til þess að
útvega lánið. Mun hann fyrst
hafa leitað fyrir sér hjá vinum
sínum í Kaupmannahöfn, en Litla
ájheyrn fengdð. Aftur á móti munu
dönsk vátryggingarfélög, sem
lánað hafa stórfé tdl byggingar
ýmsra „hetri borgara" hér, hafa
vlsað borgarastj. til vátryggingarfé-
lags í Lundúraum, sem raefnilst
„Prudential“. Borgaristjóri fór síð-
an til Lundúnia eins og frægt er
orðið af ferðabréfi haras, er birt-
jfest í „Morgunblaðinu". Haran kom
síðan híeim og lagði fyrir fjár-
hagsnefnd og bæjarstjórra láns-
tílboð frá þiessu brezka vátrygg-
ingarfélagi. Þrátt fyrir það, að
vaxtakjör þéssa láns voru mjög
óhagstæð og ýms ákvæði óviðun-
andi, svo slem með veðsetningu
á (eignum bæjarins, þá farast það
strax á borgarstjóra, að hann
taldi lánskjörin hin aðgengdleg-
rastu. Fulltrúi Alþýðuflokksiras í
fjárhagsraefnd, Stefán Jóhann,
lýsti í upphafi megnri óánægju
sinni yfir þieissum láraskjörum og
taldi raeyðarúrræði að þurfa að
ganga að þeim. En borgárstjóri
og lið hans alt mælti fast með
lántökunni. Þó var Þórður Sveins-
son með raokkra vangaveltu. Er
rétt að gieta þess hér, að Þórður
vurtist á tímabili vera óvenju ó-
hlýðinn borgarstjóra. En ekki var
það lengi og sótti fljótt x sama
horfið með fylgispektina við
borgarstjóra.
Þegar fulltrúar Alþýðufflokksius
bentu á það í bæjarstjórninini, að
lánskjörfn væru mjög óaðgeragi-
leg, sérstaktega skilyrðin um
veðsetmngu á bæjareigrauníum,
svaraöi borgaxstjóri því einu tál,
að ekki væri unt að fá betra
lán i Englandi, og stafaði það
af þvi, hversu ilt orð hefði
komíst á isienzka rikið vegna
brezka lánsins, sem Magnús
Cruðmundsson tók.
eins og þiing komi saman venðí
tekin fyrstu skrefin til þess áð
uindirbúa_ styttri vinrautfma í tooila-
námunum.
Fyrir atbeina AlþýðuflokksMl-
trúanna í bæjarstjórn var um
skeið frestað að talxa ákvörðun
um þetta enska lánstilboÖ, exa
þorgarstjóra og' fjárhagsnefnd
falið að teita fyrir sér um betri
lánstilboð. Varð þá nokkurra
mánaða dráttur á málinu, ea
á þvi tímabili aðhafðist borg-
stjóri ekkert og mun engar
tilraunir hafa gert til þess að
fá önnur og betri lánskjðr.
Kom málið síðan fyri'r bæjar-
stjórniina á ný í vor, og samþyktP
þá xhaldið að ganga að brezka
lánstilboðinu, þó að veðsetning á
eignum bæjarins væri sett sem
skilyrði. Að vísu fékst sú breyt-
ing á lánskjörumum, að lánið
væri affallaLaust, en að vextir
hækkuðu og að lánið mætti
gneiða upp fyr, en þá með háu
* álagii.
Á síðasta bæjarstjórnarfundi
var endantega gengið frá þessari
lántöku. Var þá upplýst, að-
lánssamniragur sá, er brezka fé-
lagáð vildi láta bæjarstjórnina
undirtíta, var með ýmsum merki-
legum ákvæðum. Meðal annars
skyldu bæjarreikningamir ekki
teknár trúanlegir niema þeir væru
staðfestír af á'kveðnum endur-
skoðunarmönnum hér í baánlum„
og var annar þeiirra clanskur-
Sömuledðis átti 'að gjalda skatta
alla og skyldur af lárainu í Dan-
mörku. Var af þessu auðsætt, að
lánveitandinn skoðaði Reykjavjto
vera einhvern smábæ í Dan-
mörku, og hafði borgaxstjóra þvx'
ekki tekist, þrátt fyrix hina góðu
móttöku í Lxrodúnum, að sanra-
færa brezka félagið um það, að
Reykjavík væri höfuðborg í Ml-
valda rjki. En þess skal þó getið,
að þessir tveir agnúar á samn-
dragnum fengust í burtu feldir. En
þegar rætt var um þetta í bæjar-
'Stjórnnini farast „sjálfstœdislieit*
imni“, Pétrí Halldórssyrai, það
mjög eðtílegt, að lánveitendur
Reykjavíkurbæjar litu á bæinn
sem danskan kaupstað.
Lántaka þessi var endantega á-
kveðin á siðasta bæjarstjórraax-
furadi. Gasstöð, vatnsveita og raf-
magnsveita standa rauraverutega
að veði til tryggingar þessu láni,
þó að engin formleg veðsetning
þurfi að fara fram fyrst um'siran.
Alt jhaldið í bæjarstjóm sam-
þykti lántöku þesisa. Alþýðu-
flökksfuIltrúariráT voru á móti.
Með þessari nýju lántöku hefir:
íhaldið enn á ný sýnt fjármía|fe-
vázku slraa og þjóðarmetoað.