Morgunblaðið - 10.10.1961, Blaðsíða 1

Morgunblaðið - 10.10.1961, Blaðsíða 1
2T4 síðtiF vqpimbldbfo 48. árgangur 229. tbl. — Þriðjudagur 10. október 1961 Frentsmiðja Mor-runblaðsins Sendiherra í handalögmáli Amsterdam, 9. okt. (AP/NTB) 1 DAG kom til átaka á flug- vellinum í Amsterdam. Átt- ust þar við fimm starfsmenn sendiráðs Sovétrikjanna, þeirra á meðal sendiherrann, Fanteleimon K. Ponomaren- ko, og flokkur hollenzkra iögreglumanna. í átökunum hlaut sendiherrann hnefa- högg í andlit og hnappur var slitinn úr fötum hans. BAÐST HÆLIS Til átakanna kom þegar hol- lenzka lögreglan neitaði að af- Ihenda vegabréf rússneskrar konu, frú Golub, vegna þess að iögreglan óttaðist að verið væri að flytja hana til Sovétríkjanna igegn vilja hennar. En eiginmaður Alþingi kemur saman REGLULEGT aiþingi,82. lög gjafarþing, kemur saman i dag að aflokinni guðsþjónustuj í ÐómkiTkjunni kl. 13,30. Sr' Jón Auðuns dómprófastur Ípredikar. Mun forseti íslands setja þingið í sal meðri deild- ar. hennar Alexei Golub, 35 ára efna verkfræðingur, baðst á laugardag hælis í Hollandi sem pólitískur flóttamaður ög afhenti lögregl- unni vegabréf konu sinnar. Frú Golub baðst einnig hælis, en skipti síðar um skoðun og gaf sig fram í sendiráði Sovétríkj- anna í Haag. Sendiráðsmenn fylgdu henni þaðan til Schipol flugvallarins við Amsterdam, en þaðan átti rússnesk fárþegaflug- vél að flytja frúna til Moskvu. FENGU EKKI AÐ FARA MEÐ Á flugvellinum var frú Golub beSin að kama til útlendingaeftir- litsins til að fá vegabréf sitt. Sendiráðsmennirnir rússnesku vildu fá að fylgja frúnni þangað, en lögreglan bannaði það. Réð- ust_þá sendiráðsmennirnir inn til eftirlitsins og heimtuðu vegabréf ið, en yfirmaður lögreglunnar á flugvellinum neitaði. Kom nú til átaka og fluttu sendiráðsmenn þá frú Golub í skrifstofu rússneska flugfélagsins, en lögreglan sló hring um skrifstofuna. Þegar hér var komið kærði sendiherrann •málið til Jan de Quay forsætisráðherra Hollands, sem kvaddi sendiherrann á sinn fund. Seinna í kvöld átti frú Golub tal við mann sinn. Að loknum þeim viðræðum kvaðst hún ákveðin í að halda heim til sovét ríkjanna. Var þá ekki lengur neitt ;því til fyrirstöðu að hún færi, og fékk hún vegabréf sitt. Rúss- neski sendiherrann fylgdi henni að flugvélinni, sem beðið hafði í rúmar átta klukkustundir. Jörgen Jörgensen og kona hans við Tjörnina. (Ljósm. Mbl.: Ól. K. M.) Trúi því að ég hafi gert að eitt sem rétt var, sagði JÖrgen Jörgensen í samtali við Mbl. í gær Rússar eiga nú öflugustu kjarn- orkukafbátana, segir Izvestia Moskvu, 9. okt. (AP) SKÝRT var frá því í Sovét- ríkjunum í dag að Rússar settu nú hraðskreiðasta flota kjarnorkuknúinna kafbáta, sem til væri, og að væri fær um að ráða niðurlögum flota sérhvers annars ríkis í neðan sjávarorustu. Segir í frétt- inni að þessir nýju kafbátar séu búnir kjarnorkueldflaug- um og sigli með mun meiri hraða en hraðskreiðustu far- þegaskip, eins og United States og Queen Elizabeth. „Faðir kjamorkuflotans" í þessu sambandi gefur stjórn arblaðið Izvestia í skyn að Georgi Zhukov marskálkur hafi verið rekinn úr embætti varn- armálaráðherra og úr Æðsta ráðinu 2. nóv. 1957 vegna þess að hann var mótfallinn smíði ikj arnorkukafbáta. Segir blaðið að Nikita Krús- jefí forsætisráðherra hafi ákveð ið að halda áfram smíði kjarn- orkukafbátanna, og sé hann nú viðurkenndur af rússneskum sjóliðum sem: „Faðir kjarnorku Framh. á bls. 23. — ÉG hef haft það stórgott á íslandi, sagði JÖrgen Jörg- ensen, fyrrum menntamála- ráðherra, í örstuttu samtali við fréttamann Morgunblaðs- ins í gærdag. Mér hefur ver- ið sýnd meiri vinátta, meðan ég hef dvalizt hér, en mig hefði nokkurn tíma órað fyr- ir. Jörgen Jörgensen og frú halda heim til Danmerkur í dag og er þá lokið heimsókn þeirra til íslands að þessu sinni. — Jörgensen hefur komið hingað nokkrum sinn- um áður, m.a. setið hér þing- mannaráðstefnu Norðurlanda og Norðurlandaráðsfundi. — Hann segir, að sér hafi ætíð fundizt landið undurfagurt, og vinni á við nánari kynni. — Allsstaðar mætir manni lifandi saga, sagði hann, og það er eins og gamlar aldir komi hlaupandi á móti manni hvert sem farið er. — Þér hafið auðvitað verið á Lögbergi, sagði fréttamaður Morgunblaðsins. — Já, þangað hef ég komið, svaraði Jörgen Jörgensen. — Finnst yður fallegt þar? — Ekkert fallegra en annars staðar. En það er einkennileg tilfinning að standa á þeim stað, þar sem lýðræðið varð að veruleika í fyrsta skipti á Norð urlöndum. Á Lögbergi fer mað- ur ósjálfrátt að rifja upp fyrir sér, hvernig draumurinn sem allar þjóðir bera í brjósti, ræti- ist hér fyrir þúsund árum, draumur fólksins um að það fengi sjálft að stjórna sínum málum. Ég skrapp austur á Lögberg í fyrra, þegar ég sat Norður- landaráðsfundinn, hélt Jörgen- sen áfram. Mér fannst ég sjá, hvar fólkið sat allt umhverfis mig á hrauni og og mosa og talaði saman um þjóðmál. Það var eins og að vera kominn þúsund ár aftur í tímann, og ég fann hve þetta fólk skildi vel lýðræðið og hve hugsanir þess voru nátengd ar skilyrðislausum kröfum lýð- ræðisins um algert frelsi. í>að Frh. á bls. 23 Bang-Jensen myrtur? Washington, 9. okt. (NTB) ÖRYGGISMÁLANEFND banda- ^ ríska þingsins skýrði f rá því í dag Ge'slavirkni 800 faldast í Japan VAXANDI uggs verður nú vart víðast um heím, vegna geislunar- hættunar af voldum áframhald- andi kjarnorkusprenginga Sovét- veldisins — sem nú eru orðnar 19 talsins. Eykst þessi hætta jafnt og þétt efttr i H sem spreng ingunum f jölgar — en á þeim er enn ekkert lát fyrirsiáanlegt. Af skilianlegum ástæðum eru það ekki sízt Japanir, sem fylgj- ast nakvæmlega með aukningu hinna geislavirku áhrifa frá sprengingum. Samkvæmt fregn- um frá Tokyo í gær, er geisla- virknin þar um slóðir nú meiri en nokkru sinni áður, síðan til- raunir Sovétveldisins hófust. í Shizouka-heilsuverndarstofnun- inni í Vestur-Japan hafði hún fyrr um daginn reynzt vera 800 sinnum meiri en eðlilegt er. Eru háskólaprófessorar þeirrar skoð- unar, að kjarnorkutilraununum sé um að kenna. 1 bandaríska stórblaðinu „New York Times" var á dögunum vik- ið að hinum látlausu kjarnorku- sprengingum Sovétveldisins í rit stjórnargrein. Þar er m. a. minnzt á þá undraverðu stað- reynd, að enda þótt sovézku til- rr unasprengingarnar séu nú orðn ar nálægt tuttugu talsins, hafi Krúsjeff forsætisráðherra ekki skýrt íbúum Sovétríkjanna frá því einu orði, að slíkar tilraunir standi yfir — hvað þá getið þeirrar hættu, sem sprengingun- um fylgir fyrir mannkynið allt. • Og blaðið heldur áfram: „Þau viðbrögð, sem mál þessi hafa vakið á vettvangi Sameinuðu þióðanna bera engu að síður vott um þann vaxandi ugsr sem stefna Sovét- veldisins hefur orsakað h^á þeim hluta mannkynsins, sem um hana veit. IJtaiuíkisráð- herra Kanada hefur sagt frá því, að geislavirkni í and- rúmslofti Toronto hafi þús- undfaldast, og aðalfulltrúi Pakistan hefur varað við því, að áframhald þessara til- rauna skapi tvisýnu um „jafn vel framtíð mannlegs lífs á jörðunni." að allar líkur bentu til þess að danski stjórnarerindrekinn Povl Bang-Jensen, sem lézt af höfuð- skoti í iwiv. 1959, hafi verið drep- inn af kommúnistum, en ekki framið sjálfsmorð eins og áður var álitið. í skýrslu nefndarinnar segÍT að gögn New York lögreglunnar hafi verið mjög vafasöm og að margt bendi til þess að Bang- Jensen hafi verið myrtur. Of mikið mæli gegn sjálfsmorði, of margar líkur fyrir því að hann hafi verið myrtur og of margt bendi til að Sovétríkin hafi ver- ið flækt í málið. Dag Hammar- skjöld fyrrverandi aðalritari SÞ sagði Bang-Jensen, sem áður var ritari Ungverjalandsnefndar SÞ, upp starfi Tjúlí 1958 fyrir að neita að afhenda lista yfir vitni, sem gáfu nefndinni skýrslur um ástandið í Ungverjalandi. Hann hvarf frá heimili sínu í New York 23. nóvember 1959 og lík hans fannst tveim dögum seinna í almenningsgarði í útjaðri borg- arinnar.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.