Morgunblaðið - 05.12.1968, Blaðsíða 3

Morgunblaðið - 05.12.1968, Blaðsíða 3
MORGUNBLAÐIÐ, FIMMTUDAGUR 5. DES. 1968 Catherine Ástarsaga ettir Juliette Benzoni KOMIN er út bókin Catherine eftir Juliette Benzoni. Þýðanði er Sigurður Hreiðar, ritstjóri, en útgefandi er Hilmir h.f. Juliette Benzoni er frönsk og hafa bætour hennar verið gefn- ar út í mrguim löndum. Cather- ine er önnur bókin, sem kemur út etftir hana hér á 'landi. f fyrra ikom út bök mennar Sú ásit brenin uir heitast. Catherine er ástarsaga, sem gerist á tímum Hundrað éra stríðsins. Bókin er 336 blaðsáðuir að stærð. Jólabasor í Bolungavík I KVÖLD kl. 9 heldur kvenna- deild Slysavarnafélagsins í Bol- ungarvík jólabasar í sjómanna- stofu Félagsheimilisins til styrkt- ar starfsemi sinni. Verður þarna .til sölu margt eigulegra muna á hóflegu verði. Hafa félagskon- «r sjálfar unnið þessa muni í vetur á svonefndum föndur- kvöldum. Starfsemi kvennadeildar Slysa varnafélagsins í Bolungarvík hef ur verið með miklum blóma að lundanförnu. Á þeirra vegum var í sumar byggt skipbrotsmanna- skýii í Skálavík, sem nú er ný- lobið. Það er alltaf erill í kringum mig ég vil haf a það svona Spjallað Wð Önnu Sigurðardóttur FRÚ Anna Sigurðardóttir er fleirum kunn fyrir tillag sitt til félagsmála, nefnilega kvenrétt- inda, en fyrir það, að hafa þrengt sér fram í sviðsljósið sér í hag. — Hvenær fórst þú að sinna kvenréttindum, írú Amma? — Ég hafði etokert komið ná- læigt þeim framan af, en fór þó að hafa áhuga á þeim, eftir að ég las 1944 tímarit um þau efni. — Gektost þú þá í félagið? — Nei, það var ekki fyrr en árið 1947, en síðan hef ég alltaf verið í því. Hef siinnt þar ýms- um störfum og eiranig átt sæti í stjórn þeas. — Varstu ebki einnig búsett á Austurla>ndi? — Jú, imaðurinm mimm var stoólastjóri á Eskifirði, og bjugg- um viðþar í 18 ár. 'Hamn er Stoúli Þorsteinsson og er nú inámsstjóri fyrir Aiusturland. — Varstu í fé'lagismáium fyrir austan lílka? — Já, mér datt í hug, að það gseti verið gott að hafa kven- réttindafélaig þar og tstofeiaði kveniréttindaféliaig 'á Bstofirði ár- ið 19Ö0 og var starfsemi þess af- ar 'fjöru'g. Við komum saman á fundi, héldum skemmtamir ag margt fleira. — Var ekki friðsælt þar? — Friðsælt? Það er ailtaf eriil í kæimgum mig — ég vil hafa það svona! — Hvað hefurðu helzt starfað við og barizt íyrior í tbvemrétt- indafélagi íslands? — Það er auðvitað eitit og annað sem ég hef kamið nlálægt á svo löngum ferli, em helzt og lentgst af var aðailáihuigamál mitit ska>ttamál hjóma á þeimi tíma. Seinma varð rniér svo ljost, að hjú sbaparlögim voru það, sem áibóta vant var og því ekki ti'l meins að fá leiðrébtingu á skiattaiög- unum meðan ekki voru laigfærð þau atriði, sem þau bein'límis voru byggð á. í mamnréttinda- sáttmála Sameinuðu þjóðanna um borgairaieg og pólitísk rétt- indi, 23. greim, 1. tl., etendiur skrifað: Fjöls!kyMan er eðlileg undirstöðusameimd þj óðfélagsins og á (heimtimigiu á félagálegri vernd þess og ríikisins! — Þið hafið komið á ta'lsverð uim kjaraibótum fyrir fjölskyld uir? — Árið 1955 hitti ég Eystein Jónsson, og benti honum á, að mæður með oskilgetin börn fengju ekki pensónufrádrátt vegna barna sinnia við skattaá- lagningu! Hamn gekk strax í mál ið, og í bréfi frá honum, sem ég fékk um áramótin sagði hann: „Sett hafa verið inn í reglugerð, ákvæði um það, að persónufrá- dráttur fyrir óskilgetin börn skuli að hálfu njóta hvort for- Hér getur að lita nokkra þeirra muna, er til sölu verffa á bas- «rnnm. eldra um sig, í stað þess, að baxnsíaðir hefur notið hans einn fram að þessu, og framlag til barnsins leggst ekki við tekjur mæðra. — Hafið þið ekki haft hönd í bagga með að lagfæra fjölskyldu bætur eitthvað? — Fyrir atbeina Kvenréttinda félags íslands, komst það loksins á við lagabreytingar 1963 að ein stæðar mæður fengju þá loksins fjölskyldubætur, eins og hjón höfðu fengið um langt skeið. Það er löngu ljóst, að við lif- um um efni fram, og látum okkur fátt skorta, en hvar stöndum við í röðinni, hvað örlæti viðvíkur með barnalífeyri? Við stöndum langt aftar hin- um Norðurlöndunum. í erindi sem Mette Gross frá Danmörku flutti á fundi kvenréttindakvenna í Reykjavík í sumar, stendur skýrum stöfum, að lífeyrir til fá tækra mæðra í Danmörku sé ár- lega 14.220 danskar krónur. Fram lag til barna, ekkna eða ekkla er hærra en annað. Fjölskyldu- bætur eru 780 danskar krónur. Ef aðeins er einn framfærandi, er framlagið 1130 dansbar krón- ur. Ef heimiilð er fátækt, er fram lagið hækkað um 360 danskar kr. Ef annað hvort foreldranna er látið hækkar framlagið Uffl 3048 danskar kr. Fæðingiarstyrkur er 600 dansbar kr., og svo mætti lengi telja. — En það er fljótséð, að við erum langt frá þvi að vera fremst ir með okkar aðstoð, og kannski hljófca hana fleiri en kæra sig um hana og þá um leið margir hverj ir minmi aðstoð, em með þurfa af þeim, sem lakar eru settir fjár- hagslega í þjóðfélaginu. — Hefur Kvenréttindafélag ís- lands félagsrit til að flytja mál sín? — Við eig.um 19. júní, sem kemur út edmu sinmi á ári, en það er meira tímariit en mái- gaign kvemréttimdahreyfimgairinn- ar, og nær því ekki til þeirra sem helzt þurfa að sjá það. En amnars álít ég, að konur eigi ekki~ að hafa sérstakt támarit eða blöð fyrir sig, heldur koma áhugamáium sánum á framfasri á ataiennum vettvangi. Það eru svo margar góðar tillögur, sem koma fram á fumduim, en þær lenda oft með öðrum plöggum niðri í skúffu og daga uippi þar. Ég áltí því, að miiklu þarfaira væri okk- ur og þartfara þeim, sem við viij- um berjast fyrir, að við kæmum skrifum okkiur á franrfæri í dag- blöðunum, serni allir lesa. Það er nefnilega verið að ræða svo mangt, sem ekki þolir bið, og því verður ekki 19. júni að verulegu gagni — Hvermig eru lögin ykkar um stjómarkjor? — VJð erum komnar á þá Vestf jarðaraætlun rædd a Alþingi í GÆR urðu miklar umræður á Aiþimgi um byggðaáaetlamir og Minnzt þjóðhátíðar- dags Finna á morgun FINNLANDSVINAFÉLAGIÐ Suomi heldur ársháitíð sína á þjóðlhátiðardegi Fimma á mongun, 6 .des. í Átthagasal Hótei Sögu. Samkoman hefst kluikkan 20,30 með ávarpi fbrmanms, Sveins K. Sveinssonar. Síðan flytur Bene- dikit Bogason, verkfræðiingur, Finnaspjall. Þá er upplestur úr Kalevala á finmsku og íslenzku og Guðmundur Guðjórmssom, óperusöngvari syngur við undir- leik Sigfúsar HaJidórssonar. Að lokuim verður stigiim dans. Finnar og vink Finnia hafa löngium sótt samikomur felagsins, einkum á þjdðhátiðaxdaginn. þá einkum Vestfjarðaiáætlunina. Steingrímur Pálsson bar fram fyrirspum til fjármálariáðTherra um hama og í isvari símu 'gerði ráöherra ítarlega grein fyrir hvernig unnið var að áætltumar- gerðinni og fram'kvæmd hennar. Eimnig kom Norðurlandsáætilun- im tiil uimræðu, svo og hugsamleg byggðaiáætlun fyrir Austfirði. í umræðunum tóku þáitit auk fyr- irspyrjamda og ráðhenra, alþing- ismennirnir Skúii Guðmundssom, Dúðvík Jósefsson, Gísli Guð- mundsson og Sigurvin Einars- son. Námar verður isíkýrt frá um- ræðunum í blaðimu á imorgun. Frú Anna Signrðardóttir skoðun, að stjórn eigi aðeins að sitja vissan tíma í senn, síðan skuli aðrir aðilar komast til valda. — Alltaf má kjósa þá fyrrver- andi aftur seirna, en ekki er gott, að alltaf sitji sama fólkið við völd, sé a'ls ráðandi, og staðmd jafnvel, á meðam fólk, sem veitt hefði getað nýju blóði í æ'ð- ar félagsstarfseminnar, fær ekki að njtóa sín. Jæja, frú Anna, en segðu mér annars, hvað er það nú helzt, sem þú hefst að fyrir utan bar- áttumálin, þótt þau séu alltaf of- arlega á baugi? — í svipinn er ég að safna ár- tölum. Og til hvers í veröldimni þá? — í Bretlandi er verið að gefa út bók um formanm aJiþjóðlegra kvennasamtaka, dame Margory Corbet-Ashby, sem er mörgum kunn hérlendis. Hún var formað- ur samtakanna í 20 ár. Aftan í bók þessarri, sem fjallar um kvenréttindi, eru ártöl, upp?látt- arsfcrá með merkustu ártölam í sögu kvenréttindanna víðsvegar um heim, og voru lesendur tíma rits samtakanna hvattir til að safna ártölum og senda þau út- gefendum. Hef ég hugsa'ð mér að reyna að senda heiztu ártöl varð- andi sögu bvenréttinda á íslandi. Fyrir obbur sjálfar hef ég þó gert öllu nábvæmari sbrá. — Hvað telur þú merb ártöl? — Til daemis árið 1746. Þá var bannað að gefa saman hjón á íslandi mema annað hvort kynmi að lesa. — Þá ertu komin út í mann- réttindi — íÞau eru lí'ka á stefnuskrá okkar. Svo eru það árin 1882, þegar ekkjur og ógiftar konur, sem taafa skattskyldar tekjur fá kosn. ingarétt til sveitastjórnar og sóknarnefndarkjörs. Árið 1911, er samiþykkt eru lög um rétt kvenna til allra menntastofn- ana og styrkja með sömu skil- yrðum og karlmenn, og ennfrem- ur réttur til allra embætta með sömu réttindum og karlmenn. Árið 1958, er samþykkt eru ný skattalög um tekju- og eignaskatt — auk sérsköttumarheimildar eru ný ákvæði um skatta hjóna. Helmingur vinnulauna giftrar konu skattleggst með tekjum eig- inmannsins ( 'þar af leiðandi í hærri skattstiga — en oftast þó hagkvæmara en sérsköttun). Hinn helmingur tekna konunnar telst skattfrjáls. Svona mætti halda lengi áfram. — Fyrir ísland mun ég hafa ártalaskrána ölLu nákvaamari. — Þú ert, heyri ég búin að gera heilmikið uppkast að stefnu skrá Kvenréttindafélags fslands. — Við skulum tala um það næst þegar við hittumst. — Samþybbt. En frú Anna er kona, sem á annríkt, þótt hún sé með glöðu geði búin að fórna miklu af dýrmætum tíma símium í langar og skilmerkilegar út- skýringar og svala mikilli for- vitni. Það væri því synd að tefja hana meira nú í svipinn, en þöbb sé henni og hamingjuósbir fylgi henni á merkum tímamótum. Húm er sextug í dag og verður ekki heima. M. Thors. STAkSTEINAR Ráðstafanir til stuðnings sj ávarútveginum Málgagn sjávarútvegsmálaráð- herra, Alþýðublaðið, ræðir i gær frumvarp það, sem rikisstjórnin hefur lagt fram á Alþingi um við tækar ráðstafanir varðandi áhrlf gengisbreytingarinnar og sjávar- útveginn. Kemst blaðið þar m.a. að orði á þessa leið: „1 frumvarpinu eru þrir megin kaflar, er f jalla um ákvörðun nýs fiskverðs og stofnfjársjóðs um breytingar á útflutningsgjaldinu og loks um ráðstöfun gengis- hagnaðar af birgðum útflutnings af urða. Er samtals um að ræða á áttunda hundrað milljóna í geng- ishagnað, og verður því fé varið til sjávarútvegsins sjálfs. Augljóst er, að jafnhUða geng- islækkuninni þarf að gera ýmsar aðrar ráðstafanir tU þess að rétta við sjávarútveginn. Meðal alvar- legustu vandamála, sem haía skapazt eru hækkanir í krónum á erlendum lánum, sem tekin hafa verið tU kaupa á hinum nýju fiskiskipm svo og á sUdar- flutningaskipum. £r ekkert cðli- legra en að gengishagnaður, sem myndast, sé notaður tU að bæta upp þetta gengistap". Hefur óhrif á hlutaskiptin Blaðið heldur siðan áfram: „Þá er nú gert ráð fyrir að liskkaupendur greiði sérstakt gjald í stofnfjársjóð og ennfrem- ur að greiddur verði ákveðinn hluti í útgerðarkostnaði.Með þess uni ráðstöfunum er raskað þeim hlutaskiptum, sem sjómenn hafa samið um i undanförnum árum. Er að sjálfsögðu algert neyðar- úrræði að setja slík ákvæði. en það var talið óhjákvæmUegt, ef hinar víðtæku efnahagsráðstafan ir eigi að ná tUgangi sinum og fórnir þióðarinnar eigi ekki að vera tU einskis. GrundvaUar- atriði bæði fyrir sjómenn og þjóð arheUdina er að tryggja áfram- haldandi starfsgrundvöll fram- leiðslunnar." Við sama heygarðshornið ÞjóðvUjinn, blað kommúnista, er við sama heygarðshornið og áður. Segir blaðið í forustugrein sinni í gær, að ráðstafanir rikís- stjórnarinnar til stuðnings sjáv- arútveginum séu „lúaleg árás á sjómenn". Hafa menn ekki heyrt þetta orðbragð fyrr. Það er aUtaf þannig, þegar lifsnauðsynlegar ráðstafanir eru gcrðar tU stuðn- ings bjargræðisvegunum, þá segja kommúnistar, að ýmist sé verið að gera stórárásir á sjó- meim, verkamenn eða launþega almennt. Allir Islendingar vita þó að atvinna almennings bygg- ist fyrst og fremst á því að tæki útflutningsframleiðslunnar séu í gangi. Ef þau stöðvast vegna hallareksturs, þá hafa hvorki sjómenn, verkamenn né aðrir atvinnu. Þá lamast allt atvinnu- líf þjóðarinnar. Þá skapast kyrr- staða, sem hefur í för með sér þremringar og bágindi. Þetta varðar kommúnista ekk- ert um. Þeir láta við það eitt sitja að mála skrattann á vegg- inn, og telja þjóðinni trú um, aS þeir, sem hún hefur með lýð- ræðislegum hætti falið forustu mála sinna, eigi þá ósk heitasta að pína og Kvelja landsfóUiið.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.