Morgunblaðið - 07.12.1968, Blaðsíða 5

Morgunblaðið - 07.12.1968, Blaðsíða 5
MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 7. DES. 1968 Svisslendingar hafa lykilaðstððu fSLAND Norðurlöndin veita okkur öflugan stubning Erfibleikar gagnvart Bretum Um miðjan janúarmánuð hef j- ast viðræður fslands við Frí- verzlunarbandalag Kvrópu og þess vegna er ekki úr vegi að athuga nokkuð hvernig horfur- nar í þessum væntanlegu samn- ingaviðræðum eru, hvaða erfið- leika verður helzt við að glíma og hvernig líklegast sé, að við- brögð einstakra aðildarríkja Frí verzlunarbandalagsins verði. Sá hagur, sem ísland getur haft af þátttöku í Fríverzlunar- bandalaginu er fyrst og fremst þríþættur. í fyrsta lagi þurfum við ekki að greiða tolla af út- fluttum sjávarafurðum til EFTA- landanna, ef við gerumst aðilar að EFTA. Þessir tollar námu á árinu 1965 um 81 milljón króna, 1966 um 76 milljónum króna og 1'967 46 millj. króma (teekkun veigna minnkandi útfliutnings). f öðru lagi opnast íslenzkum iðn- aði tækifæri til að hefja útflutn- ingsframleiðslu fyrir 100 milljón manna markað í EFTA-löndun- um og í þriðja lagi er hugsan- legt, að ísland njóti fyrirgreiðslu EFTA við uppbyggingu ein- stakra atvinnuigreina og er að sjáliisogðu mikill femgur að því að njóta róðlegg- inga sérfræðinga í einstök- um atvinnugreinum frá sjö EFTA-löndum. Almennt má svo benda á, að aðildarríki Fríverzl- unarbandalagsins telja sig hafa haft mikinn hag af þ'átbtöku í samstarfinu innan EFTA. Út- flutningsiðnaður Norðmanna og Dana og raunar einnig Finna hefur stóraukizt eftir að sam- starfið innan EFTA hófst og í þessu sambandi má geta þess að útflutningur Finna á húsgögn- um einum jókst um 81% á sl. ári. Samstarfið innan EFTA hef- ur því reynzt hafa þau áhrif að hvetja til nýrra atvinnugreina og aukinna viðskipta, sem aftur leiða smátt og smátt til þess að lífskjör fólksins batna. Fyrir okkur íslendinga hefði aðild að EFTA hins vegar einn- ig í för með sér ýmis vandamál. Þau eru fyrst og fremst, að við verðum óhjákvæmilega að tak- ast á herðar skuldbindingar um að fella niður alla verndartolla á tilteknu tímabili, sem semja yrði sérstaklega um. Þetta hefði í för með sér verulega breyt- inigu á tekjustofmum ríkissjóðs og einnig á starfsaðstöðu innlends iðnaðar. Ljóst er að gera verð- ur víðtækar ráðstafanir til þess að búa iðnaðinn undir þessa breytingu, en hins vegar er eng- in ástæða til þess að ætla, að hún verði honum til annars en góðs ef rétt er staðið að nauð- synlegum undirbúningi að breytt um aðstæðum. Að auki er svo ákvæði í Stokkhólmssamningn- um, sem EFTA byggir á, um gaigwkvæim réttindi til viss atvinnurekstrar í BFTA-lönd- unum og er það að sjálfsögðu ákvæði, sem við verðum að rannsaka igammgœfiileiga, en reynsJa Norðmanna er aú, að sér- stök hætta stafi ekki af þessu áikvæði. En víkjum þá að samningsað- stöðu íslands í Genf, þegar við- ræður hefjast þar um miðjan janúar. Með aðildarumsókn okk ar að EFTA erum við raunveru- lega að segja við EFTA-löndin: Við viljum komast inn á ykkar 100 milljón manna markað með sjávarafurðir okkar tollfrjálsar og við viljum fá tækifæri til þess að komast inn á þennan stóra markað með iðnaðarvörur okkar, sem við viljum hefja fram leiðslu á til útflutnings til þess að skjóta fleiri stoðum undir at- vinnulíf okkar og efnahagslíf. í staðinn bjóðum við ykkur að- gang með ykkar vörur á okk- r somyyl ^ Ný tegund af „PVC" veggdúk á böð og eldhús, auðveldur að líma á veggi og halda hreinum. Kr 2.5 mm þykkur, hylur því vel sprungna og hrjúfa veggi, án þess að fyrir móti á yfirborðinu. Hljóð- og hitaeiningrar, fallegur og sterkur. J. Þorláksson & Norðmann hf. /. Þorláksson & Norðmann M. ENNÞÁ A GAMLA VERÐINU, AÐEINS KR. 2.925.00 HLJÓBFÆRAHÚS REYKJAVÍKUR LAUGAVEGI 96 ar markað, sem telur 200 þúsund manns. Af þessu má glögglega sjá, að við erum að fara fram á töluvert meira en við getum látið í staðinn. í rauninni má fullyrða þegar í stað að frá þröngu hagsmunaisijónarmiði EFTA-landanna skipti það tak- mörkuðu máli fyrir þau að fá aðgang að hinum litla markaði okkar en fyrir a.m.k. einstök að- ildarríki EFTA getur það skap- að sérstök og í flestum tilvik- um staðbundin vandamál að hleypa okkur inn. En hér kemur einnig fleira til, sem okkur er í hag. Við höfum um langan aldur átt mikil sam- skipti við flest EFTA-landanna. Upprunaleg og menningarleg tengsl okkar við hin Norður- löndin er óþarft að rekja. Við höfum um langan aldur átt veru- leg viðskipti við Breta, við flutt- um til þeirra matvæli á stríðs- árunum og íslenzkir sjómenn létu lífið til þess að koma þeim til Bretlands, þegar nazistar gerðu sem harðasta hríð að Bret um. Við höfum átt töluverð við- skipti við Portúgal og nú nýlega höfum við tekið upp samstarf við svissneskt stórfyrirtæki. Öll þessi atriði hafa sín áhrif. Loks er enn eitt þýðingarmikið atriði okkur í hag, sem rétt er að við gerum okkur grein fyrir. Sum EFTA-löndin og þá sérstaklega Bretland, hafa síðan 1961 árang- urlaust reynt að komast inin í Efnahagsbandalag Evrópu. Frá pólitísku sjónarmiði þeirra EiFTt landa, sem mestan áhuga hafa á fullri þátttöku í Efnahags- EFTA bandalaginu hefur það verulega þýðingu að sýna fram á að EFTA standi opið þeim, sem leita aðildar að því og þess vegna má búast við, að þessi lönd vilji töluvert á sig leggja til þess að sýna fram á þetta. Einnig er það Fríverzlunarbandalaginu sem slíku í hag að geta bent á, að EFTA hafi slíkt aðdráttarafl að fleiri ríki óski inngöngu í það. Ég tel mig geta fullyrt, að þessi síðastnefndu atriði hafi verið of- Framhatd á bls. 20 *'¦% Fulltrúar Breta i fastaráði EFTA. Fyrir miðju situr ambassador Breta í Genf, Sir Kugene Melville. Til vinstri við hann situr aðalframkvæmdastjóri KFTA, Bretinn Sir John Goulson. þér lærio nvtt ¦ tungumKl Á60TIMUM..I A ótrúlega skömmum tíma. lærið þér nýtt tungumál. Heimsins beztu tungumála- kennarar leiðbeina yður, á yðar eigin heimili, hvenær sem þér óskið. LINGUAPHONE tungumálanámskeið á hljómplötum: ENSKA, ÞÝZKA, FRANSKA, SPANSKA PORTUGALSKA, ITALSKA, DANSKA, SÆNSKA, NORSKA, FINNSKA, RUSSNESKA, GRlSKA, JAPANSKA o. fl ftS ¦-:.:::¦¦..;...: .: .: .' i HLJÖDFÆRAHÚSIÐ LAUGAVEGI 96 SÍMl: 13656

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.