Morgunblaðið - 13.02.1987, Blaðsíða 28

Morgunblaðið - 13.02.1987, Blaðsíða 28
28 MORGUNBLAÐIÐ, FÖSTUDAGUR 13. FEBRÚAR 1987 iN*f$t!iiÞ(afeife Útgefandi Framkvæmdastjóri Ritstjórar Aöstoöarritstjóri Fulltrúar ritstjóra Fréttastjórar Auglýsingastjóri Árvakur, Reykjavík Haraldur Sveinsson. Matthías Johannessen, Styrmir Gunnarsson. Björn Bjarnason. Þorbjörn Guömundsson, Björn Jóhannsson, ÁrniJörgensen. Freysteinn Jóhannsson, Magnús Finnsson, Sigtryggur Sigtryggsson, Ágúst Ingi Jónsson. Baldvin Jónsson. Ritstjórn og skrifstofur: Aöalstræti 6, sími 691100. Auglýsingar: Aöalstræti 6, sími 22480. Afgreiösla: Kringlan 1, sími 83033. Askriftargjald 500 kr. á mánuöi innanlands. í lausasölu 50 kr. eintakiö. Framkvæmd vaxta- frelsis lögf est AAlþingi er nú til meðferðar frumvarp Matthíasar Bjarnasonar, viðskiptaráðherra, til vaxtalaga. Frumvarpið á rætur að rekja til dóms Hæstaréttar hinn 19. desember síðastliðinn í svonefndu okurmáli. í greinar- gerð frumvarpsins segir meðal annars: „í kjölfar þeirrar hröðu þróunar, sem átt hefur sér stað í vaxtamálum og bankalöggjöf síðan um mitt ár 1984, er mikil- vægt að renna nýjum stoðum undir réttarreglur um vexti, end- urnýja sumt miðað við breyttar aðstæður, lögfesta aijnað, sem hefð er komin á, og loks að bæta við nýjum ákvæðum í því skyni að bæta þjónustu við almenning, auka aðhald í lánsviðskiptum og treysta réttaröryggi manna gegn misnotkun hins nyfengna samn- ingafrelsis um vaxtakjör." Náist þau markmið, sem lýst er í hinum tilvitnuðu orðum, með því að lögfesta frumvarp við- skiptaráðherra er merkum áfanga náð. Ekki var við því að búast að frelsi í vaxtamálum kæmist á hérlendis frekar en annars staðar án vaxtarverkja. í þessu efni eins og öðrum er mesta hættan sú, að menn kunni ekki með frelsið að fara, komið verði óorði á það með ósæmilegum hætti og það verði síðan vatn á myllu þeirra, sem telja allt og alla best komna undir forsjá ríkis- ins og misviturra stjórnarherra. í frumvarpinu er byggt á því, að ákvarðanir um vexti séu hvorki teknar af ríkisstjórninni né öðrum stjórnvöldum. Almennir vextir (samningsvextir) eru frjálsir samkvæmt frumvarpinu að því Ieyti, eins segir í greinar- gerð þess, að almennt má semja um vaxtahæð og önnur vaxta- kjör, en farin er sú millileið til verndar lántakendum að tak- marka frelsið við ákveðið vaxta- mark, ef frelsið er misnotað. Misneyting er í því fólgin, að hagnýta sér á óréttmætan hátt fjárþröng viðsemjanda síns eða aðstöðumun þeirra að öðru leyti. Þetta atferli þarf að beinast að því að áskilja sér vexti eða annað endurgjald fyrir lánveitingu um- fram gildandi vaxtamörk sambærilegra útlánsvaxta hjá bönkum og sparisjóðum. Til að almenningur, viðskiptalíf og dómstólar hafi öruggar og að- gengilegar upplýsingar um vaxtakjör innlánsstofhana á föst- um og reglulegum tímum, er viðskiptabönkum og sparisjóðum gert skylt að tilkynna Seðlabanka vaxtakjör og Seðlabankinn á birta mánaðarlega tilkynningu í Lögbirtingablaði öll almenn vaxtakjör þessara aðila. Þessi stutta lýsing á efni frum- varpsins sýnir, að það er lagt á herðar einstaklinga og fyrirtækja í viðskiptalífi að semja um vexti. Hámark þeirra er ekki ákveðið með lögum. Það er ekki hæð vaxta í sjálfu sér, sem ræður því, hvort þeir eru ólögmætir, heldur aðstæður í samskiptum aðila. Hér á landi hefur sú skipan gilt um árabil, að ríkið hefur haft forsjá í vaxtamálum. Það kemur alls ekki á óvart, að marg- ir vilji óbreytt ástand í þessum efnum eins og öðrum. Þegar ákvarðanir voru teknar um af- nám verðlagshafta töldu ríkis- forsjársinnar, að verðbólga færi úr böndum. Þegar ákvarðanir voru teknar um afnám gjaldeyris- hafta, töldu ríkisforsjársinnar, að öllum gjaldeyri yrði eytt á svip- stundu. Nú þorir enginn að tala fyrir upptöku verðlagshafta og gjaldeyrishafta. Morgunblaðið er þeirrar skoðunar, að hið sama verði uppi á teningnum í afstöð- unni til vaxtahafta. Endurreisn í Reykholti Aform eru uppi um endurreisn í Reykholti. Það er ekki vansalaust, að þessi sögufrægi staður sé ekki byggður í sam- ræmi við þann merkilega sess, sem hann skipar í þjóðarsögunni. Nú er ætlunin að reisa þar nýja kirkju og Snorrastofu. Ber að fagna þessu frumkvæði heima- manna og ætti öll þjóðin að leggja þeim lið við framkvæmdina. Menntamálráðherra hefur falið sérstakri nefnd að fjalla um mál- efni Reykholtsstaðar en þar hefur verið starfræktur skóli og er nú þannig komið, að skólahúsið, sem veitir staðnum sterkan svip, er í niðurníðslu og raunar stór- skemmt. Er nú unnið að því af embætti húsameistara ríkisins að semja áætlun um viðgerðir er miða að því að koma skólahúsinu í upprunalegt horf. Hér þarf að standa stórmannlega að verki. Sverrir Hermannsson, menntamálaráðherra, segir, að hann vilji, að í framtíðinni verði Snorrasetur í Reykholti og að skólanum verði breytt í endur- menntunarskóla fyrir kennara. Falla þessar skoðanir ráðherrans saman við hugmyndir nefndar- innar, sem starfar undir for- mennsku Haralds Blöndal, hæstaréttarlögmnanns. Færi veí á því að nýta skólahúsið í Reyk- holti með þessum hætti og er æskilegt, að sem fyrst verði tekið af skarið um þetta mál með góðri samstöðu þeirra, sem hlut eiga að því. Óstaðsettir í Reykjavík 0,3% Mannfjöldi í Reykjavík 1. des. 1986 Hlutfall 1986 eftir hverfum Mannfjöldi með lögheimili Reykjavík Vesturbær Austurbær Norðurbœr Suðurbær Árbœr Breiðholt 1680 83.449 12.540 16.218 13.979 14.530 3.959 22.010 1986 91.394 14.293 16.502 13.270 14.575 8.068 24.409 Karlar 44.270 6.760 7.877 6.288 7.058 4.057 12.355 Konur 47.124 7.348 8.625 6.982 7.517 4.011 15.940 Aldursskipting,% 0-4 7-18 19-66 67ára íra dra ára ogotdri 11 18 11 14 60 11 60 15 9 11 61 20 9 14 60 18 8 16 65 11 16 23 58 3 13 25 58 íbúum í Reykjavík fjölgaði um tæp 8 þúsund frá 1980 Hagstofa íslands hefur sent frá sér skýrslu um íbúafjölda í Reykjavík og er götum rað- að eftir hverfum. Þar kemur fram að íbúum hefur fjölgað úr 83.449 árið 1980 í 91.394 árið 1886. Sýnd er hlutfalls- leg skipting íbúana í fjóra aldursflokka. Miðað er við aldur í árslok 1986 og eru því 71% íbúanna á kosningaraldri árið 1987. Norræn nýhst- ars jrning á Christianshavn JónshÚHÍ, Kaupmannahöfn. NOKKUR hundruð manns voru saman komin í nýinnréttuðu sýninga- húsi danska menningarmálaráðuneytisins á Christianshavn 23. janúar sl. Þar var verið að opna með viðhöfn fyrstu sýninguna í sölum þessum, sem eru í gömlu húsi við síkið, Overgaden neden Vandet, ská á móti Bröstegarðinum, þar sem bjartsýnisverðlaunin þekktu eru afhent árlega. Var Overgaden, Kulturministeriets Udstillings- bygning for Nutidig Kunst, eins og húsnæðið heitir, vigð í nóvember sl., þótt ekki væri sett upp sýning þá. Overgaden er rúmlega aldargam- verkum mínum koma af innri þörf, alt hús og var þar prentsmiðja hin síðari ár, en áður veitingastaður eins og flísalagt gólfið ber vott um. Rúmgóðir salirnir eru á tveim hæð- um. Var norrænu listamönnunum fjórum, sem verða þess heiðurs að- njótandi að sýna þarna fyrst manna, boðið að sýna, en sýninguna styrk- ir Norræni menningarsjóðurinn og afmælissjóður danska þjóðbankans. Ætlunin er, að listamenn sæki síðan um að fá að sýna í Overgaden og hefur verið stofnuð nefnd þriggja myndlistarmanna til að stjórna sýn- ingarhaldi þar í samráði við menningarmálaráðuneytið. Listakonurnar fjórar eru raunar ekki sín frá hvoru Norðurlandanna, þrjár þeirra eru danskar, en þar af ein búsett í Noregi, Elsebeth Rahlff, en hinar heita Annette Haldensen og Anne Vilsböll. En ísland á þarna sinn verðuga fulltrúa, Rögnu Ró- bertsdóttur, sem sýnir 8 verk sín ónafngreind, unnin úr manilla reipi og steinplötum. Veglega sýningar- skrána prýða rhargar myndir af listaverkunum og þar lýsir Grethe Grathwol verkunum og listamönn- unum. Þær segja líka sjálfar frá í skránni og ritar Ragna meðal ann- ars á þessa leið: „Ég skapa ekki til að útskýra neitt. Ástæður fyrir sem ég get ekki skilgreint. Verk mín eru fremur trúarlegs eðlis en pólitísk." Ragna er rúmlega fertugur Reykvíkingur, sem stundaði nám við Myndlista- og handíðaskóla ís- lands í 6 ár og lauk námi 1970. Árið á eftir lærði hún við Konstfack í Stokkhólmi. Hún hefur kennt við textíldeild Myndlistaskólans, verið teiknikennari og í dómnefndum og tekið þátt í fjölda samsýninga víða um lönd frá 1975. Má þar nefna sýninguna á Scandinavia To-day víða í Bandaríkjunum, Form Island á Norðurlöndum 1984-85, 12. al- þjóðlega „biennalinn" í textíl í Lausanne og víðar 1985 og '86, alþjóðlega „biennalinn" í smærri textíl í Ungverjalandi 1986. Einka- sýningu hélt Ragna Róbertsdóttir í mars í fyrra í Nýlistasafninu í Reykjavík. Elsebeth Rahlff á heima í Berg- en, en stundaði listnám í textfl og grafík í Kaupmannahöfh og París. Hún vinnur listaverk sín í bómull og hafa flögginn hennar vakið at- hygli víða um Evrópu. Fyrstu sýningarnar, sem hún tók þátt í voru 1963 í París og Lubljana í Júgóslavíu. Frá 1970 hafa flögg Verk eftir Elsebeth Rahlff: Fánar. Verk eftir Rögnu Róbertsdóttur, ói verið aðalviðfangsefni hennar og mæta þau auganu á sýningunni strax fyrir utan Overgaden, tvö svört og eitt hvítt. Mótiv er kross- fáninn, en götin gerir hún með sýruaðferð og skolun. Sérstæð lista- verk með hrífandi blæ. Annette Holdensen er fædd 1934 og býr í Odense. Hún lærði við skóla í Danmörku og Bandaríkjun- um og sýnir hér eingöngu verk unnin úr basti. Heilan skóg af mannhæðarháum körfum af margvíslegri lögun. Annette á lista- verk í 5 söfnum og hefur haldið margar sýningar, einkum á Norð- urlöndum, þ.á.m. í Norræna húsinu í Reykjavík.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.