Morgunblaðið - 17.03.1988, Blaðsíða 18

Morgunblaðið - 17.03.1988, Blaðsíða 18
+ 18 MORGUNBLABIÐ, FIMMTUDAGUR 17. MARZ 1988 Útígangsmeiuiirnir og lögreglan Leiðréttíng vegna greinar Guðmundu Helgadóttur fangavarðar eftirJórunni Sörensen Guðmunda Helgadóttir, fanga- vörður í lögreglustöðinni í Reykjavík, ritar grein í Morgun- blaðið 5. mars sl. Guðmunda telur að öll lögreglumannastéttin hafi verið látin gjalda þess þegar lög- reglumenn handtóku ungan pilt án heimildar og handleggsbrutu síðan í fangageymslunni. Guðmunda not- ar orðið „mistök" yfir þennan at- burð. Guðmundu verður tíðrætt um hin ýmsu störf lögreglunnar. Hún telur það frásagnarvert að mikill hluti starfa lögreglumanna sé alls konar aðstoð og fyrirgreiðslá. Á hverjum degi þurfi lögreglan að sinna fjölda útkalla þar sem t.d. fólk hafí lœst lyklana inni í bflnum sínum. Það er rétt að vekja athygli á því að þessi „þjónustulipurð" lögreglu- manna á ekki eingöngu rætur að rekja til manngæsku þeirra sjálfra heldur eru fyrirmæli þessa efnis í lögum um meðferð opinberra mála. Þar segir m.a. í 34. grein: „Hlut- verk þeirra er að halda uppi lögum °g reglu, greiða götu manna, þar sem það á við..." Einnig þykir mér rétt að vekja athygli á eftirfar- andi klausu úr greininni vegna þeirrar umræðu sem á sér stað um störf lögreglunnar um þessar mundir. Þar segir: „Lögreglumönn- um ber að sýna árvekni í starfa sínum og kunna glögg skil á ábyrgð þeirri, sem starfa þeirra fylgir." (Leturbreyting mín.) En það er ekki vegna drama- tískra lýsinga Guðmundu á störfum lögreglunnar vegna óveðurs, þaka- klifurs, umferðarslysa og sjálfsvíga, sem ég tek mér penna í hönd. I greininni ræðir Guðmunda önnur atriði sem ég vil ekki láta ósvarað. Hún segir orðrétt: „Enn er þó einn þáttur löggæslu- starfsins ónefndur en það er ýmiss konar fyrirgreiðsla við hina svo- kölluðu „útigangsmenn" sem hvergi eiga höfði sínu að. halla. Margir þessara manna eru þegar orðnir „heimilisfastir" á lögreglustöðinni. Þar er tekið á móti þeim, þeir eru baðaðir og þeim gefið að borða og klæddir í hrein föt." (Leturbreyting mín.) Eg hef átt þess kost að kynnast allmörgum mönnum sem eru í þeim flokki er Guðmunda nefnir „úti- gangsmenn". Enginn þeirra hefur nokkru sinni sagt mér frá því að hann hafi fengið föt, mat eða verið baðaður í höndum lögreglunnar í Hverfisteini. Aftur á móti hafa \margir þeirra sagt mér að föt þeirra hafí rifnað „í átökum" við lögregl- una, varir þeirra sprungið, úlnliðir og ökklar stokkbólgnað eftir hand- og fótjárnin og húðin á baki þeirra skrapast og holdið marist, eftir að þeir hafa verið dregnir á fótunum eftir göngum fangavistarinnar. Ég segi „í átökum" við lögregluna. Þessir menn sem ég er að tala um eru engir „úrsusar" að líkamlegum burðum — margir þeirrá eru horað- ir og veikburða eftir langvarandi drykkjuskap og aðra misþyrmingu á eigin líkama. Grein Guðmundu rifjaði upp fyrir méraðra sögu. Fyrir mörgum árum fannst einn af náfrændum mínum ískaldur og meðvitundarlaus í óupp- hituðu gróðurhúsi um hávetur. Hann var umsvifalaust fluttur í fangaklefa. Þegar hann seint um M „Eg hef átt þess kost að kynnast allmörgum mönnum sem eru í þeim flokki er Guðmunda nefnir „útigangs- menn". Enginn þeirra hefur nokkru sinni sagt mér frá því að hann hafi f engið föt, mat eða verið baðaður í höndum lögreglunnar í Hverfi- steini." síðir var lagður á sjúkrahús kom í ljós að hann var með lungnabólgu og mikið hafði blætt inn á heilann. Af hverju fékk frændi minn slíka meðferð? Eru ekki allir þeir sem finnast meðvitundarlausir fluttir á slysadeild? Jú, en allir eru ekki alveg allir — ekki „góðkunningjar lögreglunnar". Þessi umræddi frændi minn var einn af hinum umkomiilausu utangarðsmönnum og því beið hans þessi „aðhlynning". Þessi mál er ég tala hér um verða engin „Skaftamál" eða „Sveins- mál". Af hverju? Segir ekki í 38. grein áðurnefndra laga: „Nú telur maður sig sæta ólögmætum harð- ræði af hendi lögreglumanns, og á hann þá rétt á því að koma fyrir yfirmann lögreglumannsins, svo fljótt sem kostur er, og bera fram kvörtun fyrir honum." Svarið liggur einfaldlega í því að þessir menn eru svo lágt skrifaðir í íslensku sam- félagi að það trúir þeim enginn. Þeir vita það manna best sjálfir að það þýðir ekki að reyna að bera hönd fyrir höfuð sér og ákæra lög- regluna fyrir að hafa kýlt sig, tekið sig kverkataki eða stutt á slagæðina í hálsinum á sér þangað til þeir voru að því komnir að missa méðvit- und, dregið sig eftir gólfinu og rifið fötin sín og látið sig liggja alla nóttina í óþægilegum stellingum járnaðir á höndum og fótum. Guðmunda hefur miklar áhyggj- ur af því að títtnefnd „mistök" lög- reglunnar verði til þess að veikja tiltrú almennings á lögreglunni. Segir reyndar orðrétt: „Slíkt (...) grefur undan virðingu samfélagsins fyrir lögreglunni og getur beinlínis reynst hættulegt á viðsjárverð- um tímum." (Leturbreyting mín.) Þessi dulbúna hótun Guðmundu er umhugsunarefni en ég mun ekki fjalla um hana hér. Viðhorf fólks til lögreglunnar er almennt gott. Það kom a.m.k. fram í könnun er Erlendur Baldursson, afbrotafræð- ingur, gerði á viðhorfi almennings til lögreglunnar fyrir nokkrum árum. í niðurstöðum hans koma fram ýmsir aðrir athyglisverðir þættir, t.d. telja rúm 27% aðspurðra að það komi fyrir að lögreglan berji fólk þegar aðrir sjá ekki til. Miklu fleiri telja að lögreglan beiti óþarfa hörku við handtökur — eða tæp 60%. Og tæp 40% eru sammála því að lögreglan kunni ekki tökin á því að umgangast drukkið fólk. Það er stór munur á því hver aldur áð- spurðra er með tilliti til hvernig það svarar. Unga fólkið hefur áber- andi oftar þá skoðun að sam- skiptin við lögregluna séu slæm. Það vekur einnig athygli í könn- un Erlendar að fólk með minni menntun og lægri tekjur er óánægðara með samskiptin við lögregluna en þeir sem hafa Jórunn Sörensen meirí menntun og hærrí tekjur. Þessar niðurstöður ættu að vera yfirvöldum umhugsunarefni. Því oftar sem ég les grein Guð- mundu því óskiljanlegra er mér hvers vegna hún reynir að nota afskipti lögreglunnar af „útigangs- mönnum" borgarinnar til þess að fegra störf lögreglunnar í augum almennings svo ekki „grafi undan virðingu samfélagsins fyrir lögregl- unni". Getur það verið að Guð- munda viti ekki betur? Er hún vísvitandi að reyna að blekkja fólk? Treystir Guðmunda því, að enginn, sem veit betur, muni svara ^g segja frá því sem sannara er? Ég ætla ekki að reyna að svara þessum spurningum en slá einni fram í lok- in: Voru „mistök" lögreglumann- anna e.t.v. fólgin í því að berja rangan mann? Höfundur er nemi ífélagsfræði við Háskóla íslands. Hönnun: Pétur B. Lúthersson. Innanhússarkitekt FHf. MAXIS HUSGOGN FYRIR FERMINGUNA Maxis húsgögnin hafa slegið í gegn beggja vegna Atlantshafsins. Maxis fást í stórverslunum í Evrópu og Bandaríkjun- um þar sem gerðar eru ströngustu kröfurum gæði og útlit. Sömu kröfur gerir ungt fólk á Islandi. Ath. I tilefni ferminganna bjóðum við upp á gjafa- kort. Dýnu- 191 cm x 100 cmA stæröir: 191 cm x 90 cm B 200 cm x 90 cm C Breidd Hæö Breidd: 95 cm Hæö: 101 cm Breidd: 95 cm Hæö: 70 cm Breidd: 51 cm Hæö: 59 cm fs-\ ' > Smiöjuvegi 9, Kópavogi, sími (91)43500
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.