Morgunblaðið - 12.09.1989, Page 30
30
MORGUNBLAÐIÐ VEDSHPnfflVINNUIÍF ÞRIÐJUDAGUR 12: SEPTEMBER 1989
Tölvur
Hræringar í tölvumálum í Evrópu
Evrópskir tölvuframleiðendur
standa nú frammi fyrir miklum
breytingatímum. Tilkoma hins innri
markaðar Efnahagsbandalagsins
og stóraukin samkeppni er á góðri
leið með að gerbreyta veigamiklum
þáttum í umhverfi þeirra. Það sama
má segja um aukna stöðlun og
margar aðrar breytingar sem fram-
undan eru.
Upp á síðkastið hefur hvað eftir
annað sprottið upp orðrómur um
margháttuð áform um sameiningu
evrópskra tölvufyrirtækja, aukna
samvinnu og ýmislegt annað sem
styrkt getur markaðsstöðu þeirra.
Ljóst er að þeim er brýn nauðsyn
að hagræða í starfsemi sinni og
taka markaðsmál sín föstum tökum.
Tölvumarkaðurinn sem farinn er
að þróast og sýna mettunareinkenni
(þ.e. hægari vöxti) hvað stórtölvum
viðvíkur, breytist engu að síður
hraðar en e.t.v. nokkru sinni fyrr
þegar á heildina er litið. Framundan
er mikil samkeppni og minnkandi
hagnaður. Þau fyrirtæki sem hafa
fjárhagslegan styrk, aðlögunar-
hæfni auk sterkrar samkeppnis-
stöðu á alþjóðamörkuðum munu
koma sterkust frá þeim leik.
Sérhæfing fyrirtækja
Aukin samkeppni mun valda því
að æ meira verður um það að fyrir-
tæki reyni að sérhæfa sig í stað
þess að keppa að tiltekinni mark-
aðshlutdeild. Þetta er þegar farið
að gerast.
í stað eins almenns markaðs fyr-
ir smá- eða einkatölvur skiptist
þessi markaður í nokkra undir-
flokka sem eru: 1) vinnustöðva-
markaður (e. Engineering Work
Fjármál
Kaupþing hf setur nú-
virðisforrit á markað
KAUPÞING hf. hefur sett á
markað núvirðisforrit fyrir ein-
menningstölvur til að reikna
gengi á skuldabréfum eða öðrum
kröfum. Forritið hefúr verið
nefht Fold og er það m.a. notað
í verðbréfadeild Kaupþings og í
1 nokkrum sparisjóðum.
í frétt frá Kaupþingi kemur fram
að forritið reiknar m.a núvirði
skuldabréfa og annarra krafna á
ákveðnum degi miðað- við gefna
ávöxtunarkröfu. Ennfremur reiknar
"förritið nafnverð bréfa miðað við
gefna ávöxtunarkröfu svo og hvert
nafnverð bréfs þarf að vera miðað
við núvirði bréfs. Unnt er að gera
yfirlit yfir breytilega vexti, vísitölur
og lögfræðikostnað og búa til
vaxta- og vísitölurunur ásamt spám
um verðbólgu. Þá gerir forritið
kleift að reikna afborganir, uppfæra
eftirstöðvar og reikna kostnað af
lánum. Fold kostar kr. 14.560 og
fer verðið stiglækkandi ef fleiri ein-
tök eru keypt.
Stations), 2) markaður fyrir sér-
hæfðar kerfislausnir, 3) fyrirtækin
munu reyna samkvæmt þessu að
bjóða lausnir sem byggjast á mik-
illi þekkingu á tilteknu notkunar-
sviði og með því að bjóða samtvinn-
aðar vélbúnaðar- og hugbúnaðar-
lausnir sem hafa yfirburði á til-
teknum sérsviðum. Með þessu móti
munu þau reyna að hasla sér í aukn-
um mæli völl þar sem þau. geta
hvert um sig náð ráðandi stöðu.
Dæmi um þetta er t.d. sérhæfing
ICL í Bretlandi (kerfi fyrir smásölu-
verslun og kerfi fyri sveitarfélög)
og Nixdorf (kerfi fyrir banka með
útibú).
Samkvæmt sérfræðingum í
markaðsmálum má búast við því
að brúttóhagnaður, sem oft hefur
numið um 60—70% muni minnka
um þriðjung. Þetta er talið að muni
reyna verulega á þolrif margra.
Staða evrópskra
tölvufyrirtækj a
Evrópsku tölvufyrirtækin eru á
margan hátt miður vel undir breyt-
ingar og aukna samkeppni búin.
Þau hafa að mestu haslað sér völl
á eigin heimamörkuðum og reynsla
þeirra af stærri mörkuðum því
ónóg.
Þau hafa getað haldið uppi óeðli-
lega háu verðlagi á þessum mörkuð-
um og geta þeirra til að starfa á
stærri mörkuðum því óljós.
Þau hafa getað haldið uppi óeðli-
lega háu verðlagi á þessum mörkuð-
um í skjóli hverkyns hafta og þrösk-
ulda sem ríkt hafa til þessa. Þessi
staða mun breytast fljótt til hins
verra fyrir þau við tilkomu hins
sameiginlega markaðar.
Þau hafa verið sein á sér að
bregðast við grundvallarbreyting-
um og beðið tjón af því. Dæmi um
þetta er slæm afkoma Norsk Data
sem of lengi dró að sérhæfa sig
meðan reynt var halda uppi breiðri
framleiðslulínu.
Nýsköpun í viðskiptaháttum og
markaðsmálum hefur gengið seint.
Þetta er sem sagt staða þeirra í
upphafi mikils umróts og breytin-
gatímabils.
Viðbrögð við breyttum
forsendum
Ýmsar aðgerðir hafa verið hafðar
í frammi til að mæta breyttum
timum: Samvinna um rannsókna-
og þróunarverkefni (R&Þ) m.a. með
aðstoð frá Efnahagsbandalaginu
hefur verið efld. Dæmi um þetta
eru RACE og ESPRITT verkefnin.
Slík samvinna getur skipt miklu til
að deila þessum kostnaðarlið sem
ævinlega er verulegur í tölvuiðnaði.
Samruni fyrirtækja hefur átt sér
stað í nokkrum tilvikum. Honeyw-
ell (USA) + BULL (Fr.) = BULL
HN. Nokia (Finnl.) keypti L.M.
Ericsson (tölvudeild)-
Eitt af því sem hafa mun hvað
mest áhrif á þróun tölvu- og upplýs-
ingatæknimarkaðarins er tilkoma
hinna svokölluðu „opnu kerfa“. Með
OK er átt við alþjóðlega samskipta-
staðla sem gera kleift að tengja
tölvubúnað og miðla boðum milli
tölva á miklu virkari hátt en áður
en áður hefur þekkst.
Megináhrifin af þessu verða þau
að mun auðveldara verður að
byggja upp tölvukerfi sem samsett
eru af búnaði frá mörgum framleið-
endum. Notendur fá því miklu
meira val. Þeir eru ekki lengur
bundnir við einn framleiðanda á
öllum lykilbúnaði heidur geta þeir
nú verslað næsta óheftir. Um leið
glata margir framleiðendur því helj-
artaki sem þeir hafa haft á mörgum
viðskiptavinum sínum varðandi sölu
og viðhald á búnaði.
Þetta mun þýða meira úival og
lækkandi kostnað fyrir neytendur.
Tölvubúnaður mun því nálgast það
meir og meir og verða „stöðluð al-
menn og ódýr neysluvara". Mikill
hluti einkatölvumarkarins er reynd-
ar þegar kominn á þetta stig. Fram-
leiðendur munu eins og fyrr greinir
mæta þessu með því að sérhæfa
sig á grundvelli tiltekinna þarfa og
markhópa þar sem boðnar verða
sérhæfðar og fullkomnar lausnir.
Þýtt og endursagt úr Financial
Times
Fjarskipti
Símaff kynnir
faxdeilinn BIT
FYRIRTÆKIÐ Símafl hf. er um
þessar mundir að selja á mark-
að hér á landi nýtt tæki — BIT
fax-deilinn, sem gerir kleift að
deila símalínu milli faxtækis og
talsíma. Þessi búnaður er hinn
eini hér á landi sem Póstur &
Verslun
Þriðjungs söluaukning á
Islenskum dögum
SÖLUAUKNING á íslenskum iðnaðarvörum í verslunum Mikla-
garðs, Kaupstaðar og Miðvangs vegna söluátaksins Islenskir dagar
er talin hafa verið á bilinu 30-35%, að því er fréttabréf Félags ísl.
iðnrekenda — Á döfínni hefúr eftir Þresti Olafssyni, forsvarsmanni
KRON og Miklagarðs.
Kynningarátakið stóð yfir frá því
10. ágúst til 25. sama mánaðar og
var samstarfsverkefni milli KRON
og Miklagarðs annars vegar og
Félags ísl. iðnrekenda hins vegar.
Lögð var áhersla á að kynna iðn-
varning frá um 50 íslenskum iðnfyr-
irtækjum í verslununum þremur
undir heitinu íslenskir dagar en á
vegum Félags ísl. iðnrekenda stend-
ur nú yfir sérstakt söluátak á
íslenskum iðnaðarvörum undir kjör-
orðinu „Veljum íslenskt“. Hófst það
í desember sl. og í framhaldi af því
hófst skipulegt kynningarstarf
meðal kaupmanna, innkaupastjóra
og starfsfólks verslana með það
fyrir augum að efla samstarf þeirra
við framleiðendur. Þetta leiddi síðar
til þess að forsvarsmenn Miklagarðs
og Kaupstaðar komu að máli við
FII og óskuðu eftir samstarfi um
stórátak til eflingar á íslenskum
iðnaði.
Báðir aðilar, forsyarsmenn Fé-
lags íslenskra iðnrekenda og Mikla-
garðs og KRON láta vel yfir ár-
angri þessa samstarfs og telja fram-
takið hafa tekist með ágætum.
sími hefiir samþykkt til þessara
nota, segir í frétt frá Símafli.
BIT-faxdeilirinn nýtist einna
best í minni fyrirtækjum og hjá
aðilum sém starfa heima við, svo
og hjá þeim sem eru háðir tak-
mörkunum á símalínum eða núm-
erafjölda. Faxdeilirinn svarar
sjálfkrafa símasambandi sem
berst og innan tveggja hringinga
hefur greint hvort um er að ræða
venjulegt símtal eða fax-sendingu.
Tækið nýtist bæði fyrir sjálf-
virkar og handvirkar faxsending-
ar, þar sem að í tækinu er raf-
eindanemi sem gerir handvirkum
faxsendanda kleift að ná faxtæk-
inu með því einu að segja orðið
„fax“ en að öðrum kosti bíða uns
svarað er.
í fréttinni segir ennfremur að
tengja megi faxdeilinn við allan
almennan símabúnað og t.d. með
því að tengja við hann símasvara
auk faxtækis sé kominn upp full-
Finnish Sugar
heitirnú
Cultor
NAFNI alþjóðlega matvælafyrir-
tækisins Finnish Sugar var
breytt sl. vor og ber það eftirleið-
is nafiiið Cultor. Fyrirtækið hef-
ur eftir sem áður aðalbækistöðv-
ar í Helsinki í Finnlandi.
Finnish Sugar hefur verið ört vax-
andi fyrirtæki og með aukinni fjöl-
breytni í framleiðslu og víðtækari
starfsemi hefur þótt nauðsynlegt
að breyta nafni fyrirtækisins, enda
þótti eldra heitið ekki gefa rétta
mynd af starfseminni. Sykursalan
nemur nú aðeins um 20% af nettó-
sölunni en var 95% árið 1981.
Skepnufóður er nú helsta fram-
leiðsluvaran eða með um 28% af
nettósölu, matvælaframleiðsla er
með um 17% en aðrir framleiðslu-
flokkar eru smærri í sniðum. Cultor
rekur 35 verksmiðjur í 9 löndum
en starfsmenn eru um 4,500 og þar
af starfa um 700 utan Finnlands.
Björn Mattsson tók við forstjóra-
starfi hjá fyrirtækinu í byijun þessa
árs en hluthafar í því eru um 28
þúsund og um 14% útgefinna hluta-
bréfa eru í eigu aðila utan Finn-
lands.
Nýja fyrirtækjaheitið, Cultor, er
latneskt og táknar þann sem þjón-
ar. þróar, hreinsar, auðsýnir vináttu
eða ræktar. í tilefni að nafnabreyt-
ingunni fyrir merki fyrirtækisins
endurhannað og heiðurinn að nýja
merkinu sem hér sést eiga þekktir
finnskir listamenn, Kimmo Kai-
vanto og Kyösti Varis.
NÝJUIMG ■“ Faxdeilirinn
BIT er fyrirferðalítið tæki sem
gerir símnotanda kleift að nota
eina og sömu línuna jafnt fyrir
talsamband og faxsamband og
kostar það um 14 þúsund krón-
ur.
kominn móttökubúnaður fyrir
skilaboð bæði í formi rnyndar og
tals.
Fram kemur ennfremur að
Símafl muni á næstunni kynna
aðra nýjung frá sama framleið-
enda en það er tæki sem gerir
kleift að samnýta prentara á ódýr-
ari og auðveldari hátta en áður
hefur þekkst.
Fyrirtækið Símafl er um árs-
gamalt fyrirtæki, stofnað af
nokkrum fyrrum starfsmönnum
Pósts og síma, og það sérhæfir
sig aðallega í uppsetningum, við-
haldi og þjónustu tengdri
símtækni, dyrasímum. kallkerfum
og tölvulögnum.