Morgunblaðið - 22.11.1989, Blaðsíða 2

Morgunblaðið - 22.11.1989, Blaðsíða 2
MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 22. NÓVEMBER 1989 Samið í deilu Háskólans og stjórnvalda: HI kaupir tölvur fyr- ir Þjóðarbókhlöðuna SÆTTIR hafa tekist í deilu Háskóla íslands og fjármálaráðherra um ráðstöfun þess fjár sem háskólinn fær frá Happdrætti Há- skóla íslands. I fjárlagafrumvarpinu var gert ráð fyrir að rúmar • 87 milljónir færu í ýmis verkefni, þar af 60 milljónir í Þjóðarbók- hlöðuna. Eftir miklar deilur hefur verið fallið frá þessu og þess í stað mun Haskólinn koma upp tölvukerfi í Þjóðarbókhlöðunni og tölvuneti um háskólasvæðið en gert er ráð fyrir að þetta kosti um 53 miUjónir króna. í samkomulaginu segir að Há- skólaráð skuli gera áætlun um ráðstöfun tekna af happdrætti HÍ til nokkurra ára í senn og hafi á hverju ári samráð við mennta- málaráðuneytið. Þá segir að Raunvísindastofnun Háskólans og Tilraunastöð Háskólans skuli eiga rétt til styrkja úr sjóðum Háskól- ans til jafns við aðrar rannsóknar- stofnan'ir. • I fjárlögum fyrir árið 1990 er miðað við að 53 milljónir af fé Háskólans renni til Þjóðarbók- hlöðunnar og að auki taki Háskól- inn þátt í kostnaði við hluta hús- búnaðar í lestrarrýmum Þjóðar- bókhlöðu en samið verður um það síðar. Ekki er víst að hluti Háskól- ans komi allur til greiðslu á næsta ári. Sigmundur Guðbjarnason, rektor Háskóla íslands, sagði að með þessu samkomulagi *¦ væri sjálfstæði Háskólans staðfest. „Þetta var sú lausn sem við gátum fallist á og tryggir áframhaldandi sjálfstæði Háskólans. Við fáum að ráða í hvað við notum pening- ana í stað þess að fjárveitinga- Morgunbiaðið/Þorkel! Sigmundur Guðbjarnason, rektor Háskóla íslands, og Svavar Gestsson, menntamálaráðherra, undirrita samninginn. valdið úthluti fénu beint. Ég geri hinsvegar ráð fyrir að það verði deildar meiningar um þessa sam- þykkt en við töldum þetta far- sælla en að eiga í erfiðu stríði við stjórnvöld," sagði Sigmundur. Svavar Gestsson, menntamála- ráðherra, sagði að hann teldi að þessu deiiumáli væri nú lokið með fullum sóma beggja aðila. „Ég tel að þetta mál geri mönnum betur grein fyrir mikilvægi Háskólans og eigi eftir að styrkja hann," sagði Svavar. 250 milljón- ir í útflutn- ingsbætur RIKISSJOÐUR greiddi í gær um 220 milljóna króna útflutnings- bætur vegna sauðfjárframleiðslu ársins 1988, og um 30 milljónir vegna mjólkurframleiðslu. I frum- varpi til fjáraukalaga fyrir árið 1989 er farið fram á 520 milljónir króna til þess að greiða uppbætur á landbúnaðarafurðir, en sam- kvæmt heimildum Morgunblaðs- ins mun vera stefnt að því að greiða þær að fullu fyrir næstu mánaðamót. Að sögn Gísla Karlssonar, fram- kvæmdastjóra Framleiðsluráðs land- búnaðarins, ganga útflutningsbæt- urnar til viðskiptabankanna til greiðslu á svokölluðum útflutnings- bótalánum til sláturleyfishafa. Þegar þau hafa verið greidd upp eiga bank- arnir síðan að geta lánað sláturleyfis- hófum afurðalán að fullu vegna framleiðslu þessa árs. Tjónafvöldumbrunahefiir tvöfaldast á tveimur árum TJÓN af völdum bruna hefur tvöfaldast á tveimur árum og eld- varnareftirliti er mjög ábótavant og illa fylgt eftir. Þetta eru helstu niðurstöður skýrslu nefndar sem Jóhanna Sigurðardóttir, félags- málaráðherra, skipaði til að gera úttekt á stöðu brunamála hér á landi. Á síðasta ári greiddu vátrygg- ingafélögin rúmlega 650 milljónir króna í brunatjón, á verðlagi í júlí 1989. Þessi tala er þegar komin nokkuð yfir 700 milljónir króna á þessu ári en var um 391 milljón árið 1986. í skýrslunni segir m.a. að í tíu stærstu brunum síðustu ára hafi eldvarnareftirlit í flestum tilfellum brugðist. Ekki er nægilega vel far- ið eftir lögum um brunavarnir, og athugasemdum um úrbætur lítt fylgt eftir. Þá segir nefndin það athyglisvert að í stærstu brunum síðustu átta ára eru eldsupptök ókunn í rúmlega helmingi þeirra. í nefndinni voru Magnús H. Magnússon, fyrrverandi ráðherra, Ingi R. Helgason, forstjóri Bruna- bótafélags Islands, og Hákon Ól- afsson, forstöðumaður Rannsókna- stofnunar byggingariðnaðarins. Þessi nefnd var skipuð eftir stór- brunann á Réttarhálsi 2 sl. vetur. Nefndin telur mjög brýnt að sett verði ný reglugerð um bruna- varnir og brunamál, eldvarnar- eftirlit verði samræmt og að sveit- arfélög skipi tæknimenntaða brunamálafulltrúa sem fylgist með því að ákvæðum brunamálareglu- gerðar verði fylgt. Ingi R. Helgason sagði það ekki vera ætlun nefndarinnar að finna einn ákveðinn sökudólg heldur væri tilgangur skýrslunnar að benda á það sem aflaga fer í bruna- vörnum og mikilvægt væri að efla Brunamálastofnun og gera betur grein fyrir verksviði stofnunarinn- ar. . Iðgjold fylgja ástandi fasteigna Nefndin leggur til að vátrygg- ingafélögin nýti sér úttektir eld- varnareftirlitsins við ákvörðun ið- gjalda og setji álag á grunniðgjald séu brunavarnir óviðunandi. Jafn- framt lækki iðgjöld af þeim fast- eignum þar sem brunavörnum er vel sinnt. Þá er einnig talið brýnt að skýr ákvæði verði sett um rétt- arfarslega ábyrgð þeirra sem eiga að sjá um að hús séu í samræmi við lög og reglur, s.s. hönnuði, byggingarfulltrúa og slökkviliðs- stjóra.. „Þetta er nokkuð svört skýrsla og útlitið er mun verra en ég átti von á," sagði Jóhanna Sigurðar- dóttir, félagsmálaráðherra. „Það er ýmislegt sem þarf að gera til að efla brunavarnir en þrátt fyrir ábendingar og athugasemdir verð- ur oft lítið úr framkvæmdum," sagði Jóhanna. I lok skýrslunnar segir að óverj- andi sé að brunavarnagjald renni til annarra nota ríkissjóðs en rekst- urs Brunamálastofnunar. Á næsta ári er gert ráð fyrir að brunavarna- gjöld verði um 60 milljóriir en Brunamálastofnun ríkisins eru ætlaðar um 34 milljónir. „Það sem stendur brunavarnar- starfi helst fyrir þrifum er peninga- leysi. Þessar 34 milljónir duga ekki einu sinni til að halda áfram því starfi sem fyrir er, hvað þá að auka það eins óg segir í skýrsl- unni," sagði Bergsteinn Gizurar- son, brunamálastjóri. „Brunamála- stofnun hefur gert úttekt á rúm- lega eitt þúsund húsum og á eftir að gera úttekt á fimm þúsund til viðbótar. Útkoman hefur verið slæm og er í raun í fullu samræmi við þessa skýrslu," sagði Berg- steinn. DC-þotaFlug- leiða laskaðist í hvassviðri | DC-ÞOTA Flugleiða skemmdist á mánudagskvöld þegar stigi fauk á hana á Kennedy-flugvelli í New York. Farþegarnir voru ýmist hýstir í New York eða komið á áfangastað með öðrum flugfélögum. 155 fárþegar áttu bókað far með vélinni. Farangur þeirra var kominri um borð, en þeir voru enn í flug- stöðvarbyggingunni þegar óhappið varð. Einar Sigurðsson, blaðafull- trúi Flugleiða, segir að miklir svipti- vindar hafi verið á vellinum. Stiginn rauf gat á vélina fyrir neðan dyrnar framan á vélinni. Einar sagði enn ekki hægt að segja til um hver kostnaður Flugleiða vegna þessa væri. Viðgerðin sjálf væri ekki mjög dýr, én stærstur hluti kostnaðar væri vegna farþega, sem koma þyrfti á leiðarenda með öðrum flug- félögum. Búist er við að þotan verði tekin í notkun að nýju í kvöld, mið- vikudag. Olíuleki á Bolafjalli: Loðdýrarækt: Alvarlegt hve seint stað- aryfirvöld voru látin vita \ ^j^i-fi(í ^mvf{\ yy% í Yl Yl í ~ segir formaður bæjarráðs Bolungarvíkur il.UIjtUU V V^JL \JJ. J.JLJLXXJLXJlJL UM 20 ÞÚSUND Utrar af hráolíu láku úr olíugeymi »~"""'---"1" en fyrst var ráðgert Á FUNDI ríkisstjórnarinnar í gær var samþykkt að vísa tillögum um aðgerðir vegna vanda loðdýraræktarinnar til tfmsagnar þingflokka stjórnarflokkanna. Ríkissljórnin hefur haft tillögurnar til umfjöllunar undanfarinn hálfan mánuð, og samkvæmt heimildum Morgunblaðsins hafa verið gerðar á þeim þær breytingar, að í stað ríkisábyrgðar á skuldbreytingu 60% af lausaskuldum loðdýrabænda verði veitt ábyrgð á 40% skuldanna. Þá verði í stað 100 milljóna króna rekstrarstyrks til bænda á næsta ári veittur tæplega 80 milljóna styrkur. Samkvæmt tillögunum í núverandi bændur verði að fá vitneskju um mynd mun vera gert ráð fyrir þvl að um 20% loðdýrabænda, eða um 40 bændur, hætti búrekstri nú í haust, en auk þess er talið að fleiri bændur þurfi að hætta rekstri þar sem aðgerðirnar eru ekki taldar nægja til að leysa greiðsluvanda þeirra, og muni það í flestum tilfell- um leiða til gjaldþrots. Að sögn Hauks Halldórssonar, formanns Stéttarsambands bænda, ríður á að ákvarðanir varðandi loð- dýraræktina verði teknar strax, því hvort þeir eigi að lóga lífdýrastofnin- um eða -halda rekstrinum áfram. „Það er Ijóst að búgreinin þarf veru- lega aðstoð núna, og ég held að það gangi ekki upp að stíga skrefið að- eins til hálfs og ætla að kvelja menn áfram.Ég tel að tillögur nefndarinnar sem lagðar voru fyrir ríkisstjórnina séu raunsæjar og þær þurfa að ná fram til þess að fleyta loðdýrarækt- inni yfir þanh erfiða hjalla sem nú er. Verulega tilslökun eða hálfkák miðað við það sem nefndin leggur til tel ég mjög orka tvímælis." UM 20 ÞÚSUND lítrar af hráolíu láku úr olíugeymi við ratsjárstöðina á Bolafjalli í síðustu viku. Talið er að megnið af olíunni hafi farið í sjóinn en töluvert gufaði upp á leiðinni niður Stigahlíð og eitthvað situr enn utan í hlíðinni. Olían var flutt upp á fjallið án vit- undar varnarmálaskrifstofu utanríkisráðuneytisins. Olíugeymarnir voru byggðir án þess að teikningar hefðu verið kynntar Siglingamálastofnun og teknir í notkun án undangenginnar úttektar stofnunarinnar, sem Magnús Jóhannesson siglingamálastjóri segir að sé skylda. Stöðvarsvæðið hefur nú verið hreinsað og gengið tryggilega frá olíutönkunum fyrir veturinn. Hráolía hefur á sama hátt verið sett í geyma við rat- sjárstöðina á Gunnólfsvíkurfjalli. „Ég lít þetta mál allt mjög alvar- legum augum, sérstaklega það hversu seint vamarmálaskrifstofan lét staðaryfirvöld hér vita af þessu mikla mengunarslysi," sagði Valdi- mar L. Gíslason, formaður bæjarráðs og formaður heilbrigðisnefndar Bol- ungarvíkurkaupstaðar. „Það boðar ekki gott um samskipti þessara aðila í framtíðinni ef sýna á okkur hér svona lítilsvirðingu," sagði Valdimar. Hann sagði að enginn virtist ábyrgur fyrir mannvirkjunum á Bolafjalli og þau hefðu verið gæslulaus í marga mánuði. Vatdirriar sagði að bæjarráð Morgunblaðið/Gunnar Hallsson Hráolíutankurinn við ratsjárstöðina á Bolafjalli. myndi fylgjast vel með eftirmálun- um. Rannsaka þyrfti hvað hefði kom- ið fyrir og hvaða áhrif mengunin hefði á dýralíf út við Stigahlíðarfjöru og vatnsból kaupstaðarins. Þorsteinn Ingólfsson, skrifstofu- stjóri, sagði að varnarmálaskrifstofu utanríkisráðuneytisins hefði ekki verið kunnugt um að olía væri kom- in upp á Bolafjall fyrr en í síðustu viku þegar lekinn uppgötvaðist. Sagði hann að stöðin væri ekki full- gerð og enn í umsjá varnarliðsins. Að hans dómi voru það mistök að flytja olíuna á fjallið nú, þar sem Siglingamálastofnun hefði ekki tekið aðstöðuna út með tilliti til mengunar- varna. Þorsteinn sagði að strax hefði legið fyrir að Bolungarvík stafaðí engin hætta af olíunni og því hefði verið farið með málið sem innan- hússmál fyrst þegar það kom upp- Þegar svo í ljós hefði komið að olían hefði komist út úr stöðinni um niður- fall og affallspípu út í ísafjarðardjúp, vegna þess að búnaðurinn hefði brugðist, hefði bæjarstjórinn verið látinn vita.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.