Morgunblaðið - 17.09.1995, Blaðsíða 8

Morgunblaðið - 17.09.1995, Blaðsíða 8
8 B SUNNUDAGUR 17. SEPTEMBER 1995 MORGUNBLAÐIÐ 4^l£rLskir mormónar í yesturheimi GUÐMUNDUR Guðmundsson, trú- boði og gullsmiður, með tól sín og tæki. Guðmundur boðaði mormónatrú í Vestmannaeyjum þjóðfundarárið 1851 og varð nokkuð ágengt. LANDNAM UTAH INN 7. sept- ember árið 1855 komu fyrstu íslensku landnemarnir á langþráðan áfangastað tik- að setjast að fyrir fullt og fast í Ameríku. Þetta voru þrír mormónar sem komnir voru langa leið í þá Síon sem mormónum er fyrirheitin hér á jörð, í eyðimörkina við Saltvatnið mikla í Utah. Eftir stuttan stans í Salt Lake City héldu þau Samúel Bjarnason bóndi í Kirkjubæ, Mar- grét Gísladóttir kona hans og Helga Jónsdóttir úr Landeyjum til Spanish Fork, þar sem þeim var ætlað að búa og yrkja jörðina. Þar með var hafinn merkilegur kafli í trúarsögu íslendinga, þegar á fjórða hundrað manns fluttist burt af landinu af trúarástæðum, og nær 20 árum áður en hinar hefð- bundnu Vesturferðir hófust frá Islandi. Nýtt guðspjall - nýtt landnám Allt frá því kristni var lögtekin á Þingvöllum árið 1000 og langt fram á þessa öld hefur ekkert trú- boð náð viðlíka tökum hér á landi og hinir Síðari daga heilögu náðu víða á Suðurlandi. Trúboð morm- óna hófst í Vestmannaeyjum þjóð- fundarárið 1851 er tveir ungir menn fluttu með sér hina nýju kenningu frá Kaupmannahöfn þar Guðspjallið um fyrirmyndarsamfélag morm- óna í hinni endurheimtu Síon á jörðu, þar sem jarðargróði var nægur og hjarðir gengu sjálfala í hlíðum, féll í góðan jarðveg hjá fátæku fólki á Islandi sem ékki þekkti ann- að en basl og vonleysi. Björn G. Björnsson hefur kynnt sér sögu þessa fólks. :______^___:__ ÍSLENSKIR landnemar við akuryrkju við Spanish Fork í Utah í lok siðustu aldar. sem þeir höfðu lagt stund á iðn- nám. Það sem í fyrstu kom sem villutrú fyrir eyru fátæks alþýðu- fólks í Eyjum fann smám saman hljómgrunn, og um aldamótin höfðu um 370 íslendingar tekið sig upp með fólk sitt og farteski, yfir- gefið ættingja og átthaga og lagt í langa ferð til fyrirheitna lands- ins, Utah. Eflaust hefur vonleysi og fátækt valdið því að svo framandleg trúar- brögð urðu til þess að fólk tók sig upp hundruðum saman og fluttist til fyrirheitins lands í Utah. Morm- ónar hófu trúboð í Kaupmannahöfn um 1850. Meðal þeirra, sem létu skírast þar og hófu að boða hina nýju trú þegar heim kom, voru tveir íslendingar sem stunduðu nám í Höfn, Þórarinn Hafliðason smiður og Guðmundur Guðmunds- son gullsmiður. Mormónar trúa því ekki að Guð hafi sagt sitt síðasta orð þegar Nýja testamentið var fullskrifað og halda því fram að enn starfi spámenn hans á meðal okkar. Mormónsbók segir frá því er einn þeirra, Joseph Smith, fann gulltöfl- ur með fornum rúnum í hólnum Cumorah, réð þær og gaf út á bók árið 1830. Smám saman myndað- ist söfnuður um kenningar hans og eftir langvarandi ofsóknir sett- ust mormónar að í eyðimörk Utah þar sem þeir töldu sig loks eiga griðland. , Guðspjallið um fyrirmyndarsam- félag mormóna í hinni endurheimtu Síon á jörðu, þar sem jarðargróði var nægur og hjarðir gengu sjálf- ala í hlíðum, féll í góðan jarðveg hjá fátæku fólki á íslandi sem ekki þekkti annað en basl og von- leysi. Kjör alþýðufólks í Vest- mannaeyjum og á Suðurlandi um miðja Í9. öld, staðnað trúarlíf og hið almenna ástand þjóðfélagsins hefur án efa ráðið því hve margir ákváðu að freista gæfunnar í ókunnum heimshluta og gangast hinni nýju trú á hönd. Þórarinn Hafliðason hvarf fljót- lega frá trúnni en Guðmundur Guðmundsson hélt áfram trúboði í Eyjum. Honum varð nokkuð ágengt og vorið 1851 létu hjónin í Kastala skírast, þau Benedikt Hannesson og Ragnhildur Stefáns- dóttir. Voru þau fyrst til að taka hina nýju trú hér á landi. Þau héldu til Danmerkur áleiðis til Utah sum- arið eftir, en það átti eftir að drag- ast mjög að þau kæmust á leiðar- enda. Sumarið 1853 kom danskur mormónaprestur, J.P.Lorentzen, til Eyja og þá bættust í söfnuðinn Samúel Bjarnason, Magnús Bjarnason og Loftur Jónssoh, allt dugandi menn og vel metnir. Kon- ur þeirra létu skírast skömmu síð- ar og enn fleiri árið eftir, alls um 10 manns. Erfitt ferðalag Samúel Bjarnason, Margrét kona hans og Helga Jónsdóttir

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.